1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX

2
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX

3
00:00:10,635 --> 00:00:12,637
<i>Μια μαύρη τρύπα είναι πιο περίεργη</i>

4
00:00:12,721 --> 00:00:16,266
<i>απ' ό,τι έχουν σκεφτεί</i>
<i>οι συγγραφείς επιστημονικής φαντασίας.</i>

5
00:00:18,143 --> 00:00:19,894
<i>Μια περιοχή του διαστήματος</i>

6
00:00:19,978 --> 00:00:21,938
<i>όπου η βαρύτητα είναι τόσο μεγάλη</i>

7
00:00:22,689 --> 00:00:24,691
<i>που τίποτα δεν μπορεί να διαφύγει.</i>

8
00:00:29,404 --> 00:00:31,406
<i>Αν βρεθείς στην άκρη της,</i>

9
00:00:32,657 --> 00:00:34,117
<i>δεν υπάρχει επιστροφή.</i>

10
00:00:37,245 --> 00:00:41,082
ΣΕΡΝΤΑΝ, ΜΕΞΙΚΟ
ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2017

11
00:01:18,161 --> 00:01:21,790
Πάντα με συναρπάζει
να βλέπω αυτά τα δύο βουνά.

12
00:01:23,833 --> 00:01:28,046
Παραπλανούν. Νομίζεις ότι θα τα ανέβεις
με τα πόδια σε δυο ώρες.

13
00:01:30,048 --> 00:01:33,885
Αλλά είναι μεγάλη η διαφορά υψομέτρου
από εδώ που βρισκόμαστε.

14
00:01:40,850 --> 00:01:42,977
Δεν ασχολιόμουν
από παιδί με την αστρονομία,

15
00:01:43,061 --> 00:01:45,271
δεν είχα τηλεσκόπιο μικρός,

16
00:01:46,731 --> 00:01:49,526
αλλά θυμάμαι πότε είδα
τι είναι μια μαύρη τρύπα.

17
00:01:50,652 --> 00:01:53,154
Σκέφτηκα ότι υπάρχουν
ενδιαφέροντα πράγματα

18
00:01:53,238 --> 00:01:55,073
να εξερευνήσεις στο σύμπαν.

19
00:02:00,870 --> 00:02:04,332
Το Τηλεσκόπιο Ορίζοντα Γεγονότων
είναι ένα νέο όργανο

20
00:02:04,415 --> 00:02:06,626
που δημιουργεί μια διεθνής ομάδα.

21
00:02:08,086 --> 00:02:11,381
Θα έχει τη μεγεθυντική ικανότητα να δει

22
00:02:11,965 --> 00:02:14,467
την περιοχή γύρω από μια μαύρη τρύπα.

23
00:02:16,261 --> 00:02:17,554
Δεν έχει ξαναγίνει.

24
00:02:24,185 --> 00:02:29,524
Κυνηγάμε κάτι που παλεύει
με όλη του τη δύναμη να παραμείνει αφανές.

25
00:02:31,693 --> 00:02:33,486
Και λέμε "Θα σε πιάσουμε".

26
00:02:40,702 --> 00:02:42,912
Όταν φτάνεις περίπου στα 4,500 μέτρα,

27
00:02:42,996 --> 00:02:45,165
είσαι ψηλά στην ατμόσφαιρα.

28
00:02:49,711 --> 00:02:52,839
Πρέπει να είσαι
πάνω από την ατμόσφαιρα για να δεις

29
00:02:53,423 --> 00:02:54,549
το αχανές διάστημα.

30
00:03:09,564 --> 00:03:13,276
Ο στόχος του Τηλεσκοπίου
Ορίζοντα Γεγονότων είναι απλός.

31
00:03:15,778 --> 00:03:18,615
Θα φωτογραφίσουμε
για πρώτη φορά μια μαύρη τρύπα.

32
00:03:22,493 --> 00:03:24,996
{\an8}LMT - ΜΕΓΑΛΟ ΧΙΛΙΟΣΤΟΜΕΤΡΙΚΟ ΤΗΛΕΣΚΟΠΙΟ
ΥΨΟΜΕΤΡΟ: 4,581

33
00:03:25,079 --> 00:03:28,041
{\an8}Χτες το μεσημέρι

34
00:03:28,124 --> 00:03:31,628
όλα τα μετωπικά συστήματα δούλευαν…

35
00:03:32,378 --> 00:03:34,797
Ήρθαμε στο LMT τον Ιανουάριο,

36
00:03:35,423 --> 00:03:38,551
για να κάνουμε μια αναγνωριστική δοκιμή.

37
00:03:39,344 --> 00:03:41,346
Και εντοπίσαμε προβλήματα.

38
00:03:41,930 --> 00:03:45,475
Προσπαθήσαμε να αντικαταστήσουμε το Γκαν
και κόπηκε το ρεύμα.

39
00:03:45,558 --> 00:03:47,393
Αυτό λύνουμε τώρα επάνω.

40
00:03:47,477 --> 00:03:50,521
Σήμερα θα δοκιμάσω
να δουλέψει ξανά το παλιό Γκαν…

41
00:03:50,605 --> 00:03:53,191
-Αν βάλουμε το παλιό Γκαν, τότε…
-Ναι.

42
00:03:53,983 --> 00:03:56,361
θα είναι συμβατό με το EHT…

43
00:03:56,444 --> 00:04:00,198
-Με διπλή μετατροπή προς τα κάτω.
-για Ιανουάριο και Απρίλιο.

44
00:04:00,698 --> 00:04:04,786
Τον Απρίλιο θα έχουμε
όλα τα τηλεσκόπια ανά τον κόσμο,

45
00:04:04,869 --> 00:04:06,246
το EHT σε πλήρη λειτουργία.

46
00:04:06,329 --> 00:04:09,249
Είναι η ευκαιρία
να απεικονίσουμε μια μαύρη τρύπα.

47
00:04:09,332 --> 00:04:12,377
Πριν γίνει αυτό,
θα βεβαιωθούμε ότι λειτουργούν όλα.

48
00:04:12,460 --> 00:04:16,214
Οπότε, ο πρώτος στόχος
είναι να έχουμε 232,1 γιγαχέρτζ

49
00:04:16,297 --> 00:04:18,007
-στο το παλιό Γκαν.
-Ναι.

50
00:04:18,091 --> 00:04:20,551
Αν δεν πετύχει, τι θα κάνουμε;

51
00:04:20,635 --> 00:04:21,636
Το σχέδιο Β

52
00:04:22,136 --> 00:04:23,096
είναι να…

53
00:04:27,100 --> 00:04:29,352
Όσο μεγαλύτερο είναι το τηλεσκόπιο,

54
00:04:29,435 --> 00:04:32,188
τόσο καλύτερα βλέπει
μικροσκοπικά αντικείμενα.

55
00:04:32,772 --> 00:04:36,234
{\an8}Για να δούμε τη μαύρη τρύπα
στο κέντρο του Γαλαξία μας

56
00:04:36,401 --> 00:04:40,363
{\an8}ή τη μεγαλύτερη μαύρη τρύπα στον M87,

57
00:04:40,446 --> 00:04:42,949
{\an8}χρειάζεται τηλεσκόπιο στο μέγεθος της Γης.

58
00:04:46,035 --> 00:04:47,662
Προφανώς, είναι αδύνατον.

59
00:04:49,706 --> 00:04:51,749
Πάμε στην επόμενη καλύτερη επιλογή.

60
00:04:54,168 --> 00:04:56,838
Χρησιμοποιούμε τηλεσκόπια σε όλο τον κόσμο

61
00:04:56,921 --> 00:05:00,216
και τα βάζουμε
να στραφούν ταυτόχρονα στη μαύρη τρύπα.

62
00:05:05,638 --> 00:05:08,224
Φανταστείτε να παίρνετε έναν καθρέφτη,

63
00:05:08,850 --> 00:05:10,560
να τον κομματιάζετε με σφυρί

64
00:05:11,144 --> 00:05:14,230
και να μοιράζετε τα θραύσματα
ανά τον κόσμο.

65
00:05:16,566 --> 00:05:19,360
Μετά να καταγράφετε
τι γίνεται σε κάθε θραύσμα,

66
00:05:19,444 --> 00:05:20,737
να τα ενώνετε

67
00:05:20,820 --> 00:05:23,781
και να ανασυνθέτετε τον καθρέφτη
σε υπερυπολογιστή.

68
00:05:24,282 --> 00:05:26,409
Αυτό κάνει
το Τηλεσκόπιο Ορίζοντα Γεγονότων.

69
00:05:27,618 --> 00:05:31,456
Σε κάθε εγκατάσταση,
όλα πρέπει να λειτουργούν άψογα.

70
00:05:32,874 --> 00:05:34,292
Νομίζω ότι χτυπήθηκε.

71
00:05:36,044 --> 00:05:37,086
Στη μεταφορά;

72
00:05:39,130 --> 00:05:41,883
-Αν βγάλει καπνούς, κάτι δεν πάει καλά.
-Ναι.

73
00:05:46,262 --> 00:05:47,805
Πρέπει να κάνουμε δοκιμές.

74
00:05:48,556 --> 00:05:50,850
Αύριο θα γίνει πραγματική παρατήρηση.

75
00:05:51,434 --> 00:05:55,271
Περιλαμβάνει τον Νότιο Πόλο,
την Ισπανία, τη Χιλή,

76
00:05:55,772 --> 00:05:57,607
και Θεού θέλοντος, το LMT.

77
00:05:58,149 --> 00:05:59,817
Ο χρόνος μετράει αντίστροφα.

78
00:06:00,360 --> 00:06:01,194
Το ξέρω.

79
00:06:01,736 --> 00:06:03,404
Μουσική του<i> Επικίνδυνη αποστολή.</i>

80
00:06:05,823 --> 00:06:08,701
ΗΜΕΡΑ ΔΟΚΙΜΑΣΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗΣ
27 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2017

81
00:06:08,785 --> 00:06:13,873
Δες, το τηλεσκόπιο είναι
κάτω από αυτά τα σκατά, αν μου επιτρέπετε.

82
00:06:13,956 --> 00:06:15,249
Τι συνέβη τώρα;

83
00:06:17,794 --> 00:06:20,129
-Τι συνέβη;
-Κακοκαιρία.

84
00:06:22,173 --> 00:06:26,427
Μου κάνεις πλάκα τώρα!
Είχε λιακάδα τις τελευταίες 16 ώρες

85
00:06:26,511 --> 00:06:29,180
και μόλις ανεβήκαμε μας έφτυσαν οι θεοί;

86
00:06:32,767 --> 00:06:33,601
Σκατά.

87
00:06:34,477 --> 00:06:37,021
Δεν μπορούμε να στοχεύσουμε
με τέτοιο καιρό.

88
00:06:37,897 --> 00:06:39,482
Το πρόγραμμα ξεκινά…

89
00:06:39,565 --> 00:06:41,359
Σε 40 λεπτά.

90
00:06:42,693 --> 00:06:44,362
Σε 35 πια.

91
00:06:45,446 --> 00:06:47,240
Αν είμαστε μέσα στα σύννεφα

92
00:06:47,323 --> 00:06:49,909
και πιάσει κρύο, θα έχουμε πάγο.

93
00:06:50,493 --> 00:06:52,870
Ναι. Είναι πιθανό.

94
00:06:52,954 --> 00:06:56,249
-Αυτό με ανησυχεί.
-Ναι, με ανησυχεί πολύ.

95
00:06:56,916 --> 00:07:00,044
Κάντε την προσευχή σας,
πείτε το αγαπημένο σας ξόρκι,

96
00:07:00,128 --> 00:07:01,629
θα τα καταφέρουμε.

97
00:07:02,213 --> 00:07:05,007
Εντάξει. Θα ορίσουμε επίπεδα
κι είμαστε έτοιμοι.

98
00:07:05,091 --> 00:07:07,343
Να προσαρμόσω λίγο το επίπεδο ισχύος.

99
00:07:07,427 --> 00:07:09,345
Ξέρεις ότι το ενεργοποιούμε

100
00:07:09,429 --> 00:07:11,806
σε 14 λεπτά και 15 δευτερόλεπτα;

101
00:07:11,889 --> 00:07:13,141
Ναι, το ξέρω, αλλά…

102
00:07:18,771 --> 00:07:19,772
Να πάρει.

103
00:07:25,862 --> 00:07:27,655
Είπες 65-73;

104
00:07:27,738 --> 00:07:30,199
Οπότε, έχουμε υψηλές RCP και LCP;

105
00:07:30,283 --> 00:07:31,159
Σε ένα λεπτό.

106
00:07:31,242 --> 00:07:33,786
Πάμε, παιδιά. Κρατήστε την αναπνοή σας.

107
00:07:33,870 --> 00:07:34,996
Εντάξει. Έτοιμοι.

108
00:07:37,206 --> 00:07:41,461
Τέσσερα, τρία, δύο, ένα, μηδέν!

109
00:07:42,420 --> 00:07:43,629
Φύγαμε!

110
00:08:48,319 --> 00:08:49,278
Φίλε μου!

111
00:08:50,655 --> 00:08:51,948
Τι είναι μαύρη τρύπα;

112
00:08:54,075 --> 00:08:55,368
Είναι πολύ περίπλοκο,

113
00:08:55,952 --> 00:09:01,457
πολύ δύσκολο να κατανοήσεις πλήρως
όλους τους φυσικούς της νόμους.

114
00:09:02,375 --> 00:09:05,253
Μπορείς να τη μελετάς μια ζωή.

115
00:09:11,425 --> 00:09:14,720
Φανταστείτε ένα αντικείμενο
με τόσο μεγάλη βαρύτητα…

116
00:09:14,762 --> 00:09:16,597
ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΑΣΤΡΟΦΥΣΙΚΗ - EHT

117
00:09:16,681 --> 00:09:21,561
που έχει συμπιέσει
όλη την αρχική του ύλη σε ένα σημείο.

118
00:09:25,606 --> 00:09:29,110
Αναπτύσσει αυτό που ονομάζουμε
ορίζοντα γεγονότων.

119
00:09:29,193 --> 00:09:31,529
Αυτός έχει μια φοβερή ιδιότητα.

120
00:09:31,612 --> 00:09:33,447
Είναι μονόδρομος.

121
00:09:33,531 --> 00:09:37,785
Μπορείς να πας απέξω προς τα μέσα,
αλλά δεν μπορείς ποτέ να βγεις.

122
00:09:40,871 --> 00:09:43,457
Η βαρυτική έλξη είναι τόσο μεγάλη…

123
00:09:43,541 --> 00:09:44,750
ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ

124
00:09:44,834 --> 00:09:48,796
που ό,τι την πλησιάσει αρκετά
θα εξαφανιστεί μέσα της.

125
00:09:53,884 --> 00:09:57,430
Αν κάτι εξαφανιστεί
στον ορίζοντα γεγονότων, χάνεται.

126
00:09:58,097 --> 00:10:00,057
Δεν ξέρουμε τίποτα γι' αυτό πια.

127
00:10:02,310 --> 00:10:04,979
Δεν είναι πλέον ανιχνεύσιμο,
δεν το γνωρίζεις.

128
00:10:07,857 --> 00:10:11,319
Ίσως υπάρχει, ίσως δεν υπάρχει.
Δεν μπορούμε να ξέρουμε.

129
00:10:13,487 --> 00:10:16,157
Ερχόμαστε σε επαφή με ένα φαινόμενο

130
00:10:16,240 --> 00:10:18,075
που δεν κατανοούμε πλήρως.

131
00:10:25,458 --> 00:10:29,629
Είναι σαν μια δίνη στο σύμπαν,
στον χώρο και στον χρόνο.

132
00:10:31,005 --> 00:10:34,759
Το πιο σκοτεινό αντικείμενο
που μπορούμε να φανταστούμε μαθηματικά.

133
00:10:34,842 --> 00:10:37,511
Δεν εκπέμπει, δεν αντανακλά φως.

134
00:10:40,431 --> 00:10:42,224
Αλλά γίνεται η μηχανή

135
00:10:42,308 --> 00:10:45,519
των πιο έντονων γεγονότων
που παρατηρούμε στο σύμπαν.

136
00:10:53,444 --> 00:10:55,321
Έχουν κάτι

137
00:10:56,822 --> 00:10:59,617
που πραγματικά διευρύνει τη σκέψη μας.

138
00:11:06,040 --> 00:11:07,249
Με ακούτε;

139
00:11:08,209 --> 00:11:09,460
Ναι!

140
00:11:12,755 --> 00:11:16,550
Λένε ότι τα γεγονότα μπορεί να είναι
πιο παράξενα από τη μυθοπλασία.

141
00:11:16,634 --> 00:11:20,346
Για τις μαύρες τρύπες,
αυτό ισχύει όσο σε καμία άλλη περίπτωση.

142
00:11:22,723 --> 00:11:26,977
Δουλεύω με τον συνάδελφό μου
Μάλκολμ Πέρι από το Κέιμπριτζ

143
00:11:27,061 --> 00:11:29,522
και τον Άντι Στρόμινγκερ από το Χάρβαρντ

144
00:11:29,605 --> 00:11:32,274
μια νέα θεωρία που θα εξηγεί τον μηχανισμό

145
00:11:32,358 --> 00:11:35,778
της επιστροφής πληροφορίας
από τη μαύρη τρύπα.

146
00:11:37,321 --> 00:11:38,823
Δείτε αυτόν τον χώρο…

147
00:11:44,412 --> 00:11:46,372
Γνώρισα τον Στίβεν το 1982.

148
00:11:47,707 --> 00:11:52,837
Με τα χρόνια, συμπέσαμε
σε έναν εντυπωσιακό αριθμό αντικειμένων,

149
00:11:54,547 --> 00:11:58,342
αλλά είναι πολύ έντονο
αυτό που γίνεται εδώ και,

150
00:11:58,426 --> 00:12:00,845
-πόσα τώρα, τρία χρόνια; Ναι.
-Ναι.

151
00:12:01,470 --> 00:12:07,226
Είναι ένα εντελώς καινούριο,
θαυμαστό επίπεδο.

152
00:12:07,309 --> 00:12:09,687
-Και πολύ διαφορετικό.
-Πολύ διαφορετικό.

153
00:12:12,273 --> 00:12:15,568
Ήταν μια υπέροχη ζεστή μέρα.

154
00:12:16,694 --> 00:12:18,946
Ασυνήθιστο για Αγγλία τον Απρίλιο.

155
00:12:19,029 --> 00:12:20,698
Δώσαμε διάλεξη έξω.

156
00:12:22,074 --> 00:12:24,243
Στην έπαυλη Γκρέιτ Μπράμπτον.

157
00:12:25,161 --> 00:12:30,708
Τα τελευταία δέκα χρόνια, ο Στίβεν
και φίλοι διοργάνωναν μια μικρή απόδραση.

158
00:12:32,835 --> 00:12:34,962
Είχα κάποιες ιδέες

159
00:12:35,045 --> 00:12:38,340
για τη δομή των άκρων του άπειρου και…

160
00:12:38,424 --> 00:12:39,425
ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ

161
00:12:39,508 --> 00:12:42,052
για το πώς αποθηκεύουν πληροφορίες.

162
00:12:42,970 --> 00:12:45,765
Απλώς άκουγα τη διάλεξη και ένιωσα

163
00:12:45,848 --> 00:12:49,810
ότι αυτό που έλεγε ίσως συμβαίνει
στην επιφάνεια της μαύρης τρύπας.

164
00:12:51,395 --> 00:12:53,814
Ο Στίβεν το έπιασε αμέσως.

165
00:12:54,565 --> 00:12:58,652
Είπε "Αυτό είναι,
αυτό το κομμάτι μάς έλειπε".

166
00:12:59,779 --> 00:13:02,823
Ανυπομονεί να ξετυλίξει το παράδοξο

167
00:13:02,907 --> 00:13:06,410
που αποκάλυψε το 1975.

168
00:13:07,328 --> 00:13:09,747
Ονομάζεται "παράδοξο της πληροφορίας"

169
00:13:10,998 --> 00:13:14,376
{\an8}και λέει ότι οι μαύρες τρύπες
αφανίζουν την πληροφορία,

170
00:13:14,460 --> 00:13:16,378
{\an8}ενώ θα έπρεπε να είναι αδύνατον.

171
00:13:17,004 --> 00:13:18,297
{\an8}Αυτό είναι το παράδοξο.

172
00:13:18,798 --> 00:13:20,508
Σημαίνει ότι υπάρχει ανατροπή

173
00:13:20,633 --> 00:13:23,552
των νόμων της φυσικής
όταν υπάρχουν μαύρες τρύπες.

174
00:13:23,636 --> 00:13:24,804
ΑΝΑΤΡΟΠΗ

175
00:13:24,887 --> 00:13:26,764
Ασχολούμαστε με το πρόβλημα,

176
00:13:26,847 --> 00:13:31,644
επειδή αν η πληροφορία χάνεται,
αυτό ανατρέπει ό,τι ξέρουμε για τη φυσική.

177
00:13:32,228 --> 00:13:35,564
Κάτι δεν κατανοούμε
για το πώς λειτουργεί μια μαύρη τρύπα.

178
00:13:37,191 --> 00:13:41,487
Απέξω δεν μπορείς να ξέρεις
τι υπάρχει μέσα σε μια μαύρη τρύπα.

179
00:13:42,863 --> 00:13:45,991
Όταν κοιτάς μια μαύρη τρύπα,
τα μόνα που ξέρεις

180
00:13:46,075 --> 00:13:49,453
είναι η μάζα, το φορτίο
και τα χαρακτηριστικά περιστροφής.

181
00:13:49,537 --> 00:13:52,665
Ισχύει για κάθε μαύρη τρύπα,
από ό,τι κι αν φτιάχτηκε.

182
00:13:53,249 --> 00:13:57,294
Αυτό σημαίνει ότι μια μαύρη τρύπα
περιέχει πολλές πληροφορίες

183
00:13:57,378 --> 00:14:00,005
κρυφές από τον έξω κόσμο.

184
00:14:01,549 --> 00:14:04,385
Ήταν δύσκολο να το αντιληφθεί κανείς,

185
00:14:04,468 --> 00:14:06,804
μα ο Χόκινγκ έκανε τη φοβερή ανακάλυψη.

186
00:14:06,887 --> 00:14:10,307
Σύμφωνα με την ακτινοβολία Χόκινγκ,
μια μαύρη τρύπα εκλύει πράγματα.

187
00:14:11,100 --> 00:14:12,977
Τότε ξεκίνησε το πρόβλημα.

188
00:14:14,520 --> 00:14:17,648
ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΩΜΑΤΙΔΙΩΝ ΑΠΟ ΜΑΥΡΕΣ ΤΡΥΠΕΣ
Σ. Γ. ΧΟΚΙΝΓΚ

189
00:14:17,731 --> 00:14:20,150
{\an8}Τελικά, δεν είναι μαύρες, ακτινοβολούν.

190
00:14:21,735 --> 00:14:25,322
Καθώς ακτινοβολούν,
χάνουν μάζα και τελικά εξαφανίζονται.

191
00:14:28,576 --> 00:14:31,453
Η μάζα ενός ελέφαντα
μπορεί να σχηματίσει μαύρη τρύπα.

192
00:14:31,537 --> 00:14:34,748
Η μάζα της Μπριτάνικα
μπορεί να σχηματίσει μαύρη τρύπα.

193
00:14:34,832 --> 00:14:38,711
Η μαύρη τρύπα εξατμίζεται
και μένει μόνο η ακτινοβολία Χόκινγκ.

194
00:14:40,880 --> 00:14:44,800
Φαίνεται ότι η πληροφορία
του τι έπεσε μέσα της χάνεται.

195
00:14:46,302 --> 00:14:48,971
Τα σωματίδια που βγαίνουν
από μια μαύρη τρύπα

196
00:14:49,054 --> 00:14:51,307
μοιάζουν εντελώς τυχαία

197
00:14:51,390 --> 00:14:54,476
και δεν σχετίζονται
με αυτό που έπεσε μέσα της.

198
00:14:58,981 --> 00:15:03,319
Αν η θεωρία του Χόκινγκ είναι σωστή,
μπορεί να βγει οτιδήποτε από μέσα.

199
00:15:03,944 --> 00:15:07,406
Να βγει ένα πιάνο,
να βγει ένα τρομπόνι, να…

200
00:15:07,489 --> 00:15:10,034
Να… Μπορεί να βγει οτιδήποτε.

201
00:15:16,248 --> 00:15:20,127
Αυτό σημαίνει
ότι η βασική δομή του σύμπαντος

202
00:15:20,836 --> 00:15:22,922
είναι απλώς τυχαία.

203
00:15:26,842 --> 00:15:31,388
Δεν υπάρχουν φυσικοί νόμοι
που διέπουν ολόκληρο το σύμπαν.

204
00:15:33,515 --> 00:15:35,684
Είναι ο εφιάλτης κάθε φυσικού.

205
00:15:39,813 --> 00:15:42,191
Μεγάλο μέρος της γνώσης για το σύμπαν

206
00:15:42,691 --> 00:15:44,234
βασίζεται

207
00:15:44,777 --> 00:15:48,656
στην πίστη ότι με τους νόμους της φύσης
κάνουμε αξιόπιστες προβλέψεις.

208
00:15:49,740 --> 00:15:52,952
Έχουμε μια θεωρία,
κάνουμε προβλέψεις βάσει αυτής,

209
00:15:53,035 --> 00:15:57,498
κάνουμε πειράματα, παρατηρήσεις,
βλέπουμε αν οι προβλέψεις επιβεβαιώνονται.

210
00:16:00,125 --> 00:16:03,796
Κατανοούμε το πρώιμο σύμπαν
μέσω των νόμων της φυσικής,

211
00:16:04,546 --> 00:16:08,258
για να κατανοήσουμε αναδρομικά
πώς ήταν ο κόσμος.

212
00:16:10,928 --> 00:16:13,389
Αν αυτοί οι κανόνες καταρρεύσουν…

213
00:16:16,392 --> 00:16:19,311
αλλάζουν τα όρια της γνώσης.

214
00:16:22,606 --> 00:16:25,985
Τι είδους πράγματα
θα μπορούσαμε να ξέρουμε για τον κόσμο;

215
00:16:35,327 --> 00:16:37,830
Αν η προβλεψιμότητα του σύμπαντος

216
00:16:37,913 --> 00:16:40,040
ανατρέπεται με τις μαύρες τρύπες,

217
00:16:40,124 --> 00:16:42,835
μπορεί να ανατραπεί
και σε άλλες καταστάσεις.

218
00:16:44,795 --> 00:16:47,923
Ακόμα χειρότερα, αν η πληροφορία χάνεται,

219
00:16:48,007 --> 00:16:51,051
δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι
για το παρελθόν.

220
00:16:53,262 --> 00:16:57,349
Τα βιβλία ιστορίας κι οι αναμνήσεις μας
μπορεί να είναι ψευδαισθήσεις.

221
00:16:59,393 --> 00:17:02,187
Το παρελθόν μάς λέει ποιοι είμαστε.

222
00:17:04,982 --> 00:17:07,776
Χωρίς αυτό, χάνουμε την ταυτότητά μας.

223
00:17:10,821 --> 00:17:13,532
{\an8}ΚΑΝ' ΤΟ ΜΑΥΡΗ ΤΡΥΠΑ
ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΣΤΡΟΜΙΝΓΚΕΡ

224
00:17:13,615 --> 00:17:15,868
ΚΕΝΤΡΟ ΘΕΩΡΗΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

225
00:17:22,249 --> 00:17:26,128
Από όταν ήμουν μεταπτυχιακός φοιτητής,
το παράδοξο της πληροφορίας

226
00:17:26,211 --> 00:17:29,173
με απασχολούσε πολύ.

227
00:17:34,595 --> 00:17:36,722
Με απασχολεί κάθε μέρα, όλη μέρα.

228
00:17:39,266 --> 00:17:42,853
Ξυπνάω, φτιάχνω έναν καφέ,
κάθομαι με ένα τετράδιο.

229
00:17:45,230 --> 00:17:48,442
Το σκέφτομαι όταν πλένω τα δόντια μου,

230
00:17:49,193 --> 00:17:50,569
το βλέπω στον ύπνο μου.

231
00:17:55,407 --> 00:18:00,871
Είναι το πιο ενδιαφέρον,
καλοδιατυπωμένο ερώτημα

232
00:18:01,413 --> 00:18:02,623
στη σύγχρονη φυσική.

233
00:18:06,710 --> 00:18:07,836
Τόσο ενδιαφέρον

234
00:18:09,505 --> 00:18:13,383
που ήμουν έτοιμος να αφιερώσω
τη ζωή μου για να το καταλάβω.

235
00:18:16,053 --> 00:18:20,766
20 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2016

236
00:18:26,105 --> 00:18:29,233
Στα 40 χρόνια μετά το θεώρημα του Χόκινγκ…

237
00:18:29,691 --> 00:18:32,277
Παρεμπιπτόντως, όσο ο Μάλκολμ σβήνει…

238
00:18:32,861 --> 00:18:35,030
…δημοσιεύτηκαν χιλιάδες μελέτες

239
00:18:36,615 --> 00:18:40,911
για το πώς να αποφύγουμε το παράδοξο.

240
00:18:43,622 --> 00:18:45,499
Καμία δεν έτυχε

241
00:18:46,166 --> 00:18:47,835
καθολικής αποδοχής

242
00:18:48,502 --> 00:18:52,881
και είναι όλες προβληματικές
ως προς κάποιο σημείο.

243
00:18:54,800 --> 00:18:56,135
Οπότε, τον μαγικό τύπο

244
00:18:56,218 --> 00:18:58,679
-θα τον έγραφα λεπτομερώς.
-Ναι.

245
00:18:58,762 --> 00:19:01,640
Οπότε, όσο γράφει ο Μάλκολμ…

246
00:19:03,934 --> 00:19:07,688
αυτό που κάναμε ήταν πρώτον να δούμε…

247
00:19:07,771 --> 00:19:12,860
Αλλά τώρα, ο Στίβεν, ο Μάλκολμ
κι εγώ βρήκαμε έναν μηχανισμό

248
00:19:13,443 --> 00:19:19,158
με τον οποίο θα μπορούσε
να λυθεί το παράδοξο της πληροφορίας.

249
00:19:19,241 --> 00:19:20,826
Φαίνεται συναρπαστικό.

250
00:19:21,660 --> 00:19:24,663
Είναι η απαρχή κάτι σημαντικού,
δεν ξέρουμε ποιου…

251
00:19:24,746 --> 00:19:27,875
Η διερεύνησή του έχει πλέον ενταθεί πολύ.

252
00:19:27,958 --> 00:19:31,378
-Βασικοί όροι ποιου…
-Ποια είναι η υπερπεριστροφή;

253
00:19:33,005 --> 00:19:36,884
Λοιπόν, οι υπερπεριστροφές,
η συνήθης ομάδα BMS…

254
00:19:38,051 --> 00:19:41,346
Η φυσική έχει να κάνει
με την ανακάλυψη της αλήθειας

255
00:19:42,097 --> 00:19:43,265
για το σύμπαν.

256
00:19:44,641 --> 00:19:47,186
Μπορεί να μην τα μάθουμε ποτέ όλα…

257
00:19:47,769 --> 00:19:49,354
Δίνει νόμο διατήρησης…

258
00:19:49,438 --> 00:19:52,024
Αλλά νομίζω ότι υπάρχει σοβαρή πιθανότητα

259
00:19:52,107 --> 00:19:55,903
να βρούμε αυτό όσο ζω.

260
00:19:55,986 --> 00:20:00,282
Άρα, είναι η διατήρηση
του φορτίου υπερπεριστροφής.

261
00:20:01,325 --> 00:20:02,326
Λοιπόν,

262
00:20:03,619 --> 00:20:04,995
επιτρέψτε μου να σβήσω…

263
00:20:18,133 --> 00:20:19,718
Αν δεις κάτι, το πιστεύεις.

264
00:20:22,012 --> 00:20:25,849
Αυτή είναι η πιο πειστική
και δυνατή αίσθηση που έχουμε.

265
00:20:26,725 --> 00:20:28,268
Θέλουμε να δούμε πράγματα.

266
00:20:28,936 --> 00:20:30,687
Λαχταρούμε να τα δούμε.

267
00:20:34,691 --> 00:20:38,278
Δέκα χρόνια τώρα,
είμαι βέβαιος ότι υπάρχουν μαύρες τρύπες.

268
00:20:38,362 --> 00:20:39,905
Δεν το συζητώ.

269
00:20:39,988 --> 00:20:43,408
Απλώς θέλω να δω αυτήν τη χαζοεικόνα.
Θέλω να τη δω.

270
00:20:49,206 --> 00:20:53,669
Δεν είχαμε ποτέ
απτή ένδειξη μιας μαύρης τρύπας,

271
00:20:53,752 --> 00:20:58,882
της εικονικής περιοχής, του ορίζοντα,
από όπου δεν ξεφεύγει ούτε το φως.

272
00:21:00,425 --> 00:21:04,596
Με το Τηλεσκόπιο Ορίζοντα Γεγονότων
ζουμάρουμε ως το μέγεθος του ορίζοντα

273
00:21:05,097 --> 00:21:08,058
για να δούμε
αν θα φανεί κάποιο σχήμα, κάποια σκιά.

274
00:21:09,643 --> 00:21:13,730
Το Τηλεσκόπιο Ορίζοντα Γεγονότων
είναι το αποκορύφωμα δεκαετιών δουλειάς.

275
00:21:17,067 --> 00:21:19,987
Όταν καταλάβαμε
ότι μπορούμε να συνθέσουμε εικόνα

276
00:21:21,029 --> 00:21:22,656
ήταν πια συναρπαστικό.

277
00:21:24,491 --> 00:21:27,244
Τα τελευταία χρόνια
πήγαμε σε νέες τοποθεσίες

278
00:21:27,327 --> 00:21:30,706
{\an8}κι έπρεπε να τους πείσουμε
ότι η επιστήμη αξίζει.

279
00:21:31,873 --> 00:21:33,792
Έπρεπε να εγκαταστήσουμε

280
00:21:33,875 --> 00:21:37,337
εξειδικευμένο, ακριβό εξοπλισμό
σε αυτές τις τοποθεσίες,

281
00:21:38,213 --> 00:21:40,173
{\an8}σε όλα αυτά τα ακραία μέρη.

282
00:21:40,257 --> 00:21:42,843
ΧΙΛΗ

283
00:21:45,262 --> 00:21:49,474
Φτάσαμε στη στιγμή που θα γίνει
η πρώτη παρατήρηση

284
00:21:49,558 --> 00:21:51,101
που ίσως μας δώσει εικόνα.

285
00:21:51,685 --> 00:21:53,353
ΕΝΑΡΞΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗΣ
4 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2017

286
00:21:53,437 --> 00:21:55,272
Το ερωτηματικό παραμένει,

287
00:21:55,355 --> 00:21:57,774
-αλλά η εμπειρία λέει να το κάνουμε.
-Ναι.

288
00:21:57,858 --> 00:22:02,362
Καιρός καλός στο SPT,
δεν επιτρέπει στόχευση.

289
00:22:02,988 --> 00:22:04,197
Πρόβλημα στόχευσης.

290
00:22:04,281 --> 00:22:07,326
Το SMT είναι έτοιμο τεχνικά,
πρόγνωση καιρού

291
00:22:07,409 --> 00:22:09,870
για ανέμους, μα δεν θα έχουμε πρόβλημα.

292
00:22:11,371 --> 00:22:13,373
Οπότε, η πρόβλεψη είναι καλή.

293
00:22:13,457 --> 00:22:14,333
Ναι.

294
00:22:15,500 --> 00:22:19,087
Στήσαμε τηλεσκόπια σε όλη τη Γη
που επικοινωνούν μεταξύ τους

295
00:22:19,171 --> 00:22:21,340
και καταγράφουν δεδομένα παράλληλα,

296
00:22:22,049 --> 00:22:25,135
ώστε έπειτα να μπορούμε
να συνδυάσουμε τα δεδομένα

297
00:22:25,218 --> 00:22:29,181
και να τα κάνουμε να λειτουργήσουν
σαν να ήταν από ένα τηλεσκόπιο.

298
00:22:31,725 --> 00:22:34,978
Το Τηλεσκόπιο Ορίζοντα Γεγονότων
είναι μια συστοιχία

299
00:22:35,062 --> 00:22:37,314
οκτώ πιάτων σε όλο τον κόσμο,

300
00:22:38,398 --> 00:22:41,818
από τον Νότιο Πόλο
μέχρι την έρημο της Αριζόνα,

301
00:22:41,902 --> 00:22:43,904
τη Χαβάη, τη Χιλή…

302
00:22:47,199 --> 00:22:50,827
που δημιουργούν
ένα τηλεσκόπιο στο μέγεθος της Γης.

303
00:22:52,871 --> 00:22:54,706
{\an8}Ο καιρός είναι καλός στο Πίκο.

304
00:22:54,790 --> 00:22:57,417
{\an8}Λένε ότι είναι εξαιρετικός, οπότε…

305
00:22:57,501 --> 00:22:59,836
{\an8}-Φαίνεται μια χαρά.
-Το αλλάζω σε 0,2…

306
00:22:59,920 --> 00:23:04,466
Θα ήθελα να δω τον χάρτη υδρατμών του LMT.

307
00:23:07,010 --> 00:23:08,762
Όταν η εγκατάσταση είναι μία,

308
00:23:08,845 --> 00:23:12,682
αρκεί ο καιρός να είναι τέλειος εκεί
για νυχτερινή παρατήρηση.

309
00:23:13,475 --> 00:23:17,354
Τώρα χρειάζεσαι άψογο καιρό
σε όλες τις τοποθεσίες της συστοιχίας.

310
00:23:18,188 --> 00:23:21,733
Μέχρι να αρχίσει η παρατήρηση
θα έχει απομακρυνθεί,

311
00:23:21,817 --> 00:23:24,152
μα δεν ξέρουμε τι άλλο μπορεί να έρθει.

312
00:23:24,236 --> 00:23:25,570
Μάλλον επιταχύνει.

313
00:23:25,654 --> 00:23:28,365
-Σωστά.
-Το SMT χειροτερεύει.

314
00:23:29,449 --> 00:23:31,034
Ποια είναι πιο κρίσιμα;

315
00:23:31,118 --> 00:23:33,412
Το LMT, το SMT

316
00:23:33,495 --> 00:23:36,832
και η απόφαση θα πρέπει να ληφθεί
βάσει του Νότιου Πόλου,

317
00:23:36,915 --> 00:23:39,334
δηλαδή γνωρίζοντας
ότι έχουν πρόβλημα στόχευσης.

318
00:23:39,793 --> 00:23:42,546
Για το LMT, πόσο ανησυχείς για το μέιζερ;

319
00:23:44,381 --> 00:23:48,218
Ανησυχώ λίγο, επειδή δεν κάναμε
κάποιες δοκιμές που θα έδειχναν…

320
00:23:49,970 --> 00:23:51,471
πόσο καλό είναι.

321
00:23:52,722 --> 00:23:55,559
-Σεπ, είναι 3:30, έχουμε μισή ώρα.
-Ναι.

322
00:23:55,642 --> 00:23:56,726
Να ακυρώσουμε;

323
00:24:02,858 --> 00:24:05,777
Νομίζω ότι πρέπει να το κάνουμε απόψε.

324
00:24:05,861 --> 00:24:07,988
Δεν θα πετύχουμε καλύτερο καιρό.

325
00:24:08,071 --> 00:24:09,781
Έχουμε κάποια τεχνικά θέματα.

326
00:24:09,865 --> 00:24:13,660
Έτυχε απόψε να έχουμε θέμα
στον Νότιο Πόλο.

327
00:24:13,743 --> 00:24:14,578
Ναι.

328
00:24:17,289 --> 00:24:22,043
Θα πάρουμε καλές σαρώσεις του M87,
ελπίζω, έτσι;

329
00:24:24,254 --> 00:24:26,214
Ας γίνει επίσημο, ας το κάνουμε.

330
00:24:26,673 --> 00:24:29,551
Παίρνω την απόφαση και τη μεταδίδω.

331
00:24:29,634 --> 00:24:32,387
Νύχτα, 5:00 π.μ., καταγραφή Δ, ξεκινά!

332
00:24:33,346 --> 00:24:35,891
Ελπίζω κάθε βραδιά να είναι εξίσου καλή.

333
00:24:36,766 --> 00:24:39,394
Μετά, σε όλο τον κόσμο,

334
00:24:40,479 --> 00:24:42,731
τα τηλεσκόπια στρέφονται ταυτόχρονα

335
00:24:43,940 --> 00:24:47,360
και θα αρχίσουν να καταγράφουν φωτόνια
από τη μαύρη τρύπα.

336
00:24:59,372 --> 00:25:03,543
Πόσο μεγάλη φαίνεται μια μαύρη τρύπα,
είναι συνάρτηση της μάζας

337
00:25:03,627 --> 00:25:05,629
και του πόσο μακριά βρίσκεται.

338
00:25:07,506 --> 00:25:11,218
Η μαύρη τρύπα στο κέντρο του γαλαξία μας,
ο Τοξότης Α*,

339
00:25:11,301 --> 00:25:14,095
έχει το μεγαλύτερο γωνιακό μέγεθος.

340
00:25:14,179 --> 00:25:15,597
Ακολουθεί ο M87.

341
00:25:16,681 --> 00:25:19,893
Η μαύρη τρύπα του Μ87
είναι χίλιες φορές μεγαλύτερη,

342
00:25:19,976 --> 00:25:22,479
αλλά περίπου χίλιες φορές πιο μακριά.

343
00:25:23,522 --> 00:25:27,108
Τα μεγέθη τους
στον ουρανό είναι συγκρίσιμα.

344
00:25:30,946 --> 00:25:33,990
ΤΡΙΤΗ ΝΥΧΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗΣ

345
00:25:34,074 --> 00:25:37,285
Στην κεντρική διοίκηση
υπάρχει πάντα προσωπικό.

346
00:25:37,786 --> 00:25:41,206
Μας γράφουν αν προκύψει κάτι επείγον

347
00:25:41,289 --> 00:25:44,668
με κάποιον καταγραφέα, δέκτη ή κάτι άλλο.

348
00:25:44,751 --> 00:25:46,253
Ελπίζουμε να βαρεθούμε.

349
00:25:47,045 --> 00:25:48,588
{\an8}Ελπίζουμε να μη γίνει κάτι,

350
00:25:48,672 --> 00:25:51,675
{\an8}ότι όλα θα πάνε καλά,
ότι τίποτα δεν θα πάει στραβά.

351
00:25:52,676 --> 00:25:55,220
Αλλά είμαστε εδώ για κάθε ενδεχόμενο.

352
00:25:56,846 --> 00:26:00,934
Μόλις τελείωσε η τρίτη μέρα
παρατηρήσεων του EHT.

353
00:26:01,935 --> 00:26:03,353
Δεν έχει προηγούμενο.

354
00:26:03,436 --> 00:26:07,524
Καταφέραμε
τρεις συνεχόμενες βραδιές παρατήρησης,

355
00:26:07,607 --> 00:26:09,901
επειδή ο καιρός ήταν εξαιρετικός.

356
00:26:10,485 --> 00:26:12,279
Η ομάδα έχει κουραστεί,

357
00:26:12,362 --> 00:26:15,115
επειδή δουλεύαμε ασταμάτητα
για τρεις μέρες.

358
00:26:15,198 --> 00:26:18,910
Βρίσκονται σε μεγάλα υψόμετρα,
προσέχουν πολύ τις λεπτομέρειες,

359
00:26:18,994 --> 00:26:22,205
έχουν πολύ στρες,
προσπαθούν να λύσουν προβλήματα.

360
00:26:22,289 --> 00:26:25,292
Αυτήν τη στιγμή,
τους ωθούμε στα όριά τους.

361
00:26:30,213 --> 00:26:36,803
ΤΕΛΟΣ ΠΕΜΠΤΗΣ ΝΥΧΤΑΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗΣ ΤΟΥ EHT

362
00:26:36,886 --> 00:26:38,888
Ξεκινάει τελική σάρωση του Τοξότη Α*.

363
00:26:39,889 --> 00:26:42,392
Λοιπόν, αυτό ήταν.

364
00:26:42,475 --> 00:26:43,810
Η τελική σάρωση

365
00:26:44,769 --> 00:26:46,730
των παρατηρήσεων του 2017

366
00:26:47,814 --> 00:26:49,274
για τον Τοξότη Α*.

367
00:27:11,796 --> 00:27:13,757
-Έγραψες το "γιούχου";
-Ναι.

368
00:27:22,223 --> 00:27:26,102
{\an8}ΠΡΟΣ ΟΛΟΥΣ: ΤΡΟΜΕΡΟ.
ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΗ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ

369
00:27:26,186 --> 00:27:32,776
{\an8}ΚΕΡΝΑΜΕ ΟΛΟΥΣ ΠΟΤΑ ΟΤΑΝ ΒΡΕΘΟΥΜΕ

370
00:27:39,157 --> 00:27:44,788
Νομίζω πως αυτό το τραγούδι αποτυπώνει
πόσο καλό είναι να συνειδητοποιείς κάτι

371
00:27:44,871 --> 00:27:47,207
για το οποίο δούλευες αιώνες.

372
00:27:49,584 --> 00:27:50,752
Πόσο καιρό;

373
00:27:52,504 --> 00:27:56,257
Δουλεύω για αυτό… Δεν ξέρω, 20 χρόνια.

374
00:28:00,929 --> 00:28:05,600
Στη συνέχεια, σε όλα τα σημεία του EHT,
θα πακετάρουν τους σκληρούς δίσκους

375
00:28:05,684 --> 00:28:11,356
πάρα πολύ προσεκτικά και θα τους στείλουν
στην κεντρική εγκατάσταση επεξεργασίας.

376
00:28:13,525 --> 00:28:15,151
Στάσου. Παιδιά, τελειώσαμε!

377
00:28:16,861 --> 00:28:18,822
Μόλις… Τα τελειώσαμε όλα;

378
00:28:19,406 --> 00:28:21,324
Τελειώσαμε. Αυτό ήταν.

379
00:28:24,577 --> 00:28:27,122
Μόλις τελειώσαμε τη σάρωση,

380
00:28:27,956 --> 00:28:31,710
όλο το πρόγραμμα, όλη την εκστρατεία…

381
00:28:33,878 --> 00:28:37,257
κι ό,τι ήταν να κάνει
το Τηλεσκόπιο Ορίζοντα Γεγονότων

382
00:28:38,258 --> 00:28:40,885
σε παρατηρήσεις φέτος.

383
00:28:43,096 --> 00:28:45,682
Η μεγάλη πρόκληση για το EHT

384
00:28:45,765 --> 00:28:49,394
ξεκινά όταν όλα τα δεδομένα
συγκεντρωθούν για συσχέτιση.

385
00:28:49,477 --> 00:28:51,271
Τότε θα ξέρεις αν πέτυχε.

386
00:28:52,105 --> 00:28:54,023
Θα πάρει τουλάχιστον έναν μήνα.

387
00:28:55,316 --> 00:28:57,986
Μέχρι τότε υπάρχει πάντα η ένταση,

388
00:28:58,069 --> 00:29:00,989
υπάρχει πάντα η ανησυχία
ότι κάτι παραλείφθηκε.

389
00:29:03,825 --> 00:29:08,663
Μάιος, άνοιξη, αναγέννηση,
απεικόνιση μαύρης τρύπας.

390
00:29:10,415 --> 00:29:12,751
Θα είναι φοβερό καλοκαίρι, σας το λέω.

391
00:29:37,233 --> 00:29:41,988
ΑΠΟΣΤΑΣΗ ΓΗΣ - ΗΛΙΟΥ: 149,600.000 ΧΛΜ.
1 ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ

392
00:29:42,572 --> 00:29:48,453
ΑΡΗΣ - ΕΡΜΗΣ - ΑΦΡΟΔΙΤΗ
ΓΗ - ΗΛΙΟΣ

393
00:29:54,334 --> 00:29:57,670
ΔΙΑΣ - ΟΥΡΑΝΟΣ - ΚΡΟΝΟΣ

394
00:30:02,592 --> 00:30:09,057
ΗΛΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

395
00:30:28,076 --> 00:30:34,582
ΑΠΟΣΤΑΣΗ ΗΛΙΑΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ - ΤΟΞΟΤΗ Α*
25,600 ΕΤΗ ΦΩΤΟΣ

396
00:31:03,069 --> 00:31:07,574
ΑΠΟΣΤΑΣΗ ΓΑΛΑΞΙΑ ΜΑΣ - Μ87
54,8 ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΑ ΕΤΗ ΦΩΤΟΣ

397
00:31:19,794 --> 00:31:22,672
Είναι διαρκές ερώτημα
στη φιλοσοφία της επιστήμης

398
00:31:24,090 --> 00:31:28,094
αν αυτό που μας ενδιαφέρει κυρίως
είναι τα φαινόμενα

399
00:31:28,177 --> 00:31:30,930
όπως μπορούν να ανιχνευτούν πειραματικά.

400
00:31:33,933 --> 00:31:36,728
Πώς, στην ουσία,

401
00:31:36,811 --> 00:31:39,898
αποκτούμε γνώση
για μη παρατηρήσιμες οντότητες.

402
00:31:51,826 --> 00:31:57,248
{\an8}Πάντα με τραβούσε κάτι στο αόρατο

403
00:31:57,332 --> 00:31:58,666
{\an8}και το μυστηριώδες.

404
00:32:00,043 --> 00:32:03,004
Είχα μια φυσική έλξη στις μαύρες τρύπες.

405
00:32:06,382 --> 00:32:11,387
Μια μαύρη τρύπα εξαιρετικά δύσκολα
γίνεται κατανοητή μόνο με εξισώσεις.

406
00:32:19,604 --> 00:32:23,566
Αν θέλεις να μάθεις οτιδήποτε
με κάποια λεπτομέρεια,

407
00:32:24,442 --> 00:32:27,946
δεν θα το κάνεις μόνο με μαθηματικά.

408
00:32:28,029 --> 00:32:31,741
Δεν θα συμβεί.
Χρειάζεται προσομοίωση σε υπολογιστή.

409
00:32:39,123 --> 00:32:43,336
Υπάρχει ο δίσκος προσαύξησης
που περιστρέφει τη μαύρη τρύπα.

410
00:32:44,128 --> 00:32:45,088
Είναι χαοτικό.

411
00:32:48,132 --> 00:32:52,011
Είναι ιονισμένο αέριο,
έχει μαγνητικά πεδία,

412
00:32:52,095 --> 00:32:53,763
όλα ανακατεύονται.

413
00:32:55,390 --> 00:32:57,725
Το αέριο θερμαίνεται και ακτινοβολεί.

414
00:33:02,480 --> 00:33:04,482
Είναι αρκετά περίπλοκο

415
00:33:04,565 --> 00:33:07,193
να υπολογιστεί θεωρητικά
με μολύβι και χαρτί.

416
00:33:15,743 --> 00:33:20,456
{\an8}Οι προσομοιώσεις μάς βοηθούν
να κάνουμε ό,τι είναι αόρατο,

417
00:33:21,165 --> 00:33:24,502
{\an8}ό,τι δεν φαίνεται, ορατό.

418
00:33:40,101 --> 00:33:43,021
10 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2017

419
00:33:44,188 --> 00:33:48,609
{\an8}ΜΠΡΙΝΣΟΠ ΚΟΡΤ
ΑΓΓΛΙΑ

420
00:33:55,658 --> 00:33:57,785
-Ο Άντι θα είναι.
-Γεια.

421
00:33:59,037 --> 00:34:01,372
Τα νέα είναι σχεδόν εκπληκτικά.

422
00:34:01,456 --> 00:34:02,290
Τι;

423
00:34:04,167 --> 00:34:05,209
Αλλά όχι ακριβώς.

424
00:34:05,752 --> 00:34:07,754
Κάπου λείπει ένας κρίκος.

425
00:34:08,254 --> 00:34:10,673
Αν δεν ανησυχείς,
θα πάρεις τη σωστή απάντηση.

426
00:34:10,757 --> 00:34:12,717
Δεν ανησυχώ ποτέ, οπότε…

427
00:34:13,468 --> 00:34:16,345
Μία φορά τον χρόνο,
με τον Στίβεν Χόκινγκ και φίλους του

428
00:34:16,846 --> 00:34:19,682
πηγαίνουμε σε κάποιο σπίτι,

429
00:34:20,349 --> 00:34:25,229
όπου ανταλλάσσουμε ιδέες, περνάμε καλά,
πηγαίνουμε για πεζοπορία στο βουνό.

430
00:34:25,313 --> 00:34:26,647
Έφτασε ο Στίβεν.

431
00:34:26,731 --> 00:34:29,650
-Ήρθε ο Στίβεν, τέλεια.
-Πήγαινε προς τα εκεί.

432
00:34:29,734 --> 00:34:30,735
-Θα τον δεις.
-Ναι.

433
00:34:33,029 --> 00:34:37,909
Ο Στίβεν, η Σάσα, ο Μάλκολμ κι εγώ
βρήκαμε μια ρωγμή,

434
00:34:38,576 --> 00:34:40,661
κάτι παραπάνω από ρωγμή,

435
00:34:40,745 --> 00:34:44,749
ένα τεράστιο κενό
στο παράδοξο της πληροφορίας.

436
00:34:44,832 --> 00:34:47,210
-Δεν χρησιμοποιούμε τον πίνακα;
-Εντάξει.

437
00:34:47,293 --> 00:34:48,711
Η παλιά θεωρία ήταν

438
00:34:50,213 --> 00:34:53,925
ότι δεν υπήρχε τρόπος μια μαύρη τρύπα
να αποθηκεύει πληροφορίες,

439
00:34:54,008 --> 00:34:56,260
ότι ήταν μια τρύπα στο διάστημα.

440
00:34:57,762 --> 00:34:59,597
Ανακαλύψαμε ότι ο ορίζοντας

441
00:34:59,680 --> 00:35:02,308
έχει ιδιότητες
που κωδικοποιούν πληροφορία.

442
00:35:03,559 --> 00:35:07,105
Οι βαθμοί ελευθερίας
υπερπεριστροφής και υπερμετάφρασης,

443
00:35:07,188 --> 00:35:08,898
αυτό που λέμε "απαλές τρίχες".

444
00:35:08,981 --> 00:35:10,775
-Εντάξει.
-Κυκλικά.

445
00:35:12,777 --> 00:35:17,573
Οι τρίχες απλώνονται
στον ορίζοντα της μαύρης τρύπας.

446
00:35:18,282 --> 00:35:20,785
Όταν πετάς κάτι στη μαύρη τρύπα,

447
00:35:21,285 --> 00:35:22,829
αλλάζεις την κόμμωσή της.

448
00:35:22,912 --> 00:35:25,957
Ξεκινάς έτσι,
ρίχνεις κάτι μέσα, γίνεται έτσι.

449
00:35:27,667 --> 00:35:32,088
Ανακαλύψαμε πως υπάρχει καταγραφή
όσων έπεσαν στη μαύρη τρύπα.

450
00:35:34,507 --> 00:35:37,969
Κάποιες πληροφορίες μεταφέρονται σίγουρα.

451
00:35:41,472 --> 00:35:43,683
Δεν ξέρουμε αν μεταφέρονται όλες.

452
00:35:45,685 --> 00:35:49,856
Αυτό προσπαθούμε τόσο να ερευνήσουμε.

453
00:35:49,939 --> 00:35:50,857
-Κάπως έτσι.
-Ναι.

454
00:35:50,940 --> 00:35:53,067
Περιέχει μόνο δύο παραγώγους

455
00:35:53,151 --> 00:35:55,862
-στο έψιλον, οπότε θα εξαφανιστεί.
-Εντάξει.

456
00:35:55,945 --> 00:35:59,073
Πρέπει να δούμε αν οι απαλές τρίχες
και τα μαλακά σωματίδια

457
00:35:59,157 --> 00:36:01,159
κωδικοποιούν όλες τις πληροφορίες.

458
00:36:01,242 --> 00:36:02,910
Δεν ανησυχούμε για αυτόν τον όρο.

459
00:36:02,994 --> 00:36:04,704
-Όχι.
-Τον είδες κι εσύ;

460
00:36:05,246 --> 00:36:06,664
Υπάρχει ένας τύπος

461
00:36:06,747 --> 00:36:10,835
του Μπέκενσταϊν και του Χόκινγκ
από τις αρχές της δεκαετίας του '70

462
00:36:11,711 --> 00:36:14,255
για το ακριβώς πόσα

463
00:36:15,298 --> 00:36:18,843
γιγαμπάιτ πληροφορίας
μπορούν να αποθηκευτούν σε μαύρη τρύπα.

464
00:36:19,760 --> 00:36:24,515
Οπότε, η πρώτη δοκιμασία,
που δεν έχουμε περάσει ακόμη,

465
00:36:25,975 --> 00:36:29,729
είναι να μετρήσουμε την πληροφορία
μέσω των απαλών τριχών

466
00:36:30,396 --> 00:36:35,109
και να δείξουμε
ότι δίνει ακριβώς τη σωστή απάντηση.

467
00:36:38,529 --> 00:36:41,282
Αν καταφέρουμε το κεντρικό φορτίο
να είναι 12J,

468
00:36:41,782 --> 00:36:45,411
δεν χάνεται πληροφορία, αλλά διατηρείται,

469
00:36:45,494 --> 00:36:49,040
και θα εντοπίσουμε την πληροφορία
κοιτάζοντας τον ορίζοντα.

470
00:36:50,166 --> 00:36:54,462
Επί τρεις μήνες το αποτέλεσμα ήταν μηδέν,
επί τρεις μήνες ήταν άπειρο.

471
00:36:54,545 --> 00:36:56,631
Τις τελευταίες βδομάδες, ο Μάλκολμ

472
00:36:56,714 --> 00:36:59,300
νόμισε ότι έβγαλε 12,
μα είναι λάθος μάλλον.

473
00:37:00,176 --> 00:37:02,303
Σήμερα, έχουμε δώδεκα,

474
00:37:02,386 --> 00:37:05,223
αλλά με ένα αμφιλεγόμενο βήμα.

475
00:37:06,182 --> 00:37:10,645
Λες ότι η ολοκλήρωση κατά μέρη
έγινε για να έχουμε τον τελευταίο τύπο;

476
00:37:12,230 --> 00:37:13,231
Το προαισθάνομαι.

477
00:37:13,940 --> 00:37:17,818
Ναι, γιατί δεν υπάρχουν όροι
με δύο παραγώγους στο ζήτα.

478
00:37:18,569 --> 00:37:21,739
Το θέμα ήταν να ξεφορτωθούμε
δύο παραγώγους στο ζήτα.

479
00:37:22,990 --> 00:37:24,825
Αλλά ίσως είναι εκεί.

480
00:37:29,372 --> 00:37:31,791
Για να δούμε. Εντάξει.

481
00:37:32,291 --> 00:37:35,127
Νομίζω ότι πρέπει
να το σκεφτούμε λίγο καλύτερα.

482
00:37:39,173 --> 00:37:40,800
Ήρθε ο Στίβεν. Σωθήκαμε!

483
00:37:43,219 --> 00:37:44,887
Γεια σου, Στίβεν!

484
00:37:44,971 --> 00:37:46,055
Γεια σου, Στίβεν!

485
00:37:46,138 --> 00:37:49,475
Γιατί δεν δίνουμε στον Στίβεν τη σύνοψη;

486
00:37:50,226 --> 00:37:51,936
Ας υποθέσουμε ότι όλα είναι σωστά.

487
00:37:52,019 --> 00:37:53,479
-Προς επιβεβαίωση.
-Όχι.

488
00:37:53,562 --> 00:37:55,648
Δεν υποθέτουμε ότι όλα είναι σωστά.

489
00:37:56,857 --> 00:37:59,485
-Για να ελεγχθούν όλα.
-Για να ελεγχθούν.

490
00:38:00,027 --> 00:38:02,405
Το γνωστό συναισθηματικό ασανσέρ.

491
00:38:02,488 --> 00:38:08,411
Πριν από λίγο ήμασταν ενθουσιασμένοι,
επειδή ο κεντρικός όρος βγήκε ακριβώς,

492
00:38:08,911 --> 00:38:14,750
όπως ακριβώς πρέπει
για να έχουμε τον νόμο των εμβαδών,

493
00:38:15,459 --> 00:38:19,463
αλλά μετά καταλάβαμε
ότι ίσως μας ξέφυγαν κάποιοι όροι.

494
00:38:23,718 --> 00:38:25,928
Φαίνεται να συμβαίνει κάτι καλό.

495
00:38:27,888 --> 00:38:29,598
Αλλά διακόπηκε η δουλειά.

496
00:38:39,525 --> 00:38:41,569
Ίσως ξεχνάμε και κάτι άλλο.

497
00:38:41,652 --> 00:38:42,486
Τι;

498
00:38:42,987 --> 00:38:45,364
Υπήρχε ένα ερώτημα για ένα όρο F συν πλην.

499
00:38:46,449 --> 00:38:48,492
Ναι, με έχει απασχολήσει.

500
00:38:48,576 --> 00:38:51,996
Οπότε, ίσως ο όρος F συν πλην το λύνει.

501
00:38:52,788 --> 00:38:55,916
Λοιπόν, τι κάνουμε για αυτό; Επειδή…

502
00:38:56,000 --> 00:39:00,713
Νόμιζα ότι δεν είχα βγάλει κάτι
με τρεις παραγώγους του έψιλον.

503
00:39:01,213 --> 00:39:02,631
-Αλλά…
-Ας το ελέγξουμε.

504
00:39:05,885 --> 00:39:07,678
Κυνηγάμε έναν αριθμό.

505
00:39:08,679 --> 00:39:10,473
Δώδεκα φορές τη στροφορμή.

506
00:39:11,849 --> 00:39:14,393
-Οπότε, νομίζω ότι…
-Ή την απόκλιση…

507
00:39:14,477 --> 00:39:17,730
Είναι πολύ δύσκολο να βγάλεις τον αριθμό.

508
00:39:18,773 --> 00:39:21,359
Αν βγάλεις τον αριθμό…

509
00:39:22,360 --> 00:39:23,319
Εδώ πάνω.

510
00:39:23,402 --> 00:39:26,864
….που θα σου πει ότι οι μαύρες τρύπες
μπορούν να αποθηκεύουν

511
00:39:28,324 --> 00:39:30,493
όλη την πληροφορία που έχει χαθεί…

512
00:39:30,576 --> 00:39:32,411
Πρέπει να υπάρχει μονοπάτι.

513
00:39:32,495 --> 00:39:36,040
Τεράστιο βήμα προς την επίλυση
του παραδόξου της πληροφορίας.

514
00:39:36,582 --> 00:39:39,418
Ο Μάλκολμ έφτασε σε αυτό
με ολοκλήρωση κατά μέρη.

515
00:39:40,461 --> 00:39:42,046
-Παράνομα.
-Ναι.

516
00:39:42,129 --> 00:39:45,299
Αλλά χρησιμοποιώντας απόκλιση…

517
00:39:45,424 --> 00:39:48,219
-Κάνεις το ίδιο.
-Φτάνεις στην ίδια εξίσωση

518
00:39:48,302 --> 00:39:50,137
κι έχεις περιθώριο για…

519
00:39:50,221 --> 00:39:53,682
Πόσα σύμμορφα διανύσματα Κίλινγκ
στην κανονική σφαίρα;

520
00:39:54,392 --> 00:39:55,935
-Τρία!
-Άπειρα;

521
00:39:56,769 --> 00:39:57,895
Έξι!

522
00:39:59,063 --> 00:40:01,982
Είναι ενδιαφέρον
να δουλεύεις με τον Στίβεν, επειδή…

523
00:40:02,691 --> 00:40:06,195
δεν μιλάει πολύ,
αλλά ό,τι λέει είναι πολύ σημαντικό.

524
00:40:06,821 --> 00:40:10,616
Ξεκάθαρα ορισμένα διανύσματα Κίλινγκ.

525
00:40:10,699 --> 00:40:14,036
Υπάρχουν τρία. Είναι καθαρά ορισμένα…

526
00:40:14,745 --> 00:40:17,039
Θα ρωτήσει κάτι που αρχικά

527
00:40:17,123 --> 00:40:23,879
φαίνεται πως θέλει να ξεκαθαρίσει κάτι,
μα έχει μια λίγο διαφορετική ιδέα

528
00:40:24,922 --> 00:40:27,174
ή λέει τι βλέπει ή τι διαισθάνεται.

529
00:40:28,134 --> 00:40:32,972
Μπορεί να μας μπερδέψει όλους,
αλλά μετά βλέπουμε ότι είναι σημαντικό.

530
00:40:33,055 --> 00:40:34,765
Οπότε, έχουμε…

531
00:40:35,683 --> 00:40:39,019
Ακολουθούμε ευλαβικά τις οδηγίες σου…

532
00:40:41,230 --> 00:40:43,274
να ξεχάσουμε το άπειρο.

533
00:40:43,858 --> 00:40:49,280
Έκανα προετοιμασία στην αρχή,
κύκλωνα το βουνό, θα έλεγα,

534
00:40:49,363 --> 00:40:52,324
ψάχνοντας την καλύτερη διαδρομή
προς την κορυφή.

535
00:40:52,992 --> 00:40:57,621
Κι ο Στίβεν είπε "Θα πάρουμε αυτήν τώρα".

536
00:41:00,541 --> 00:41:01,876
Είναι πολύ τολμηρός.

537
00:41:03,335 --> 00:41:06,505
Δεν θέλει να σπαταλάει χρόνο

538
00:41:06,589 --> 00:41:09,967
αναλύοντας κάθε υποπερίπτωση
και διάφορες πιθανότητες.

539
00:41:10,759 --> 00:41:13,095
Θέλει να φτάσει στο ψαχνό.

540
00:41:14,096 --> 00:41:16,765
Η αμφιδιαφόριση θα δώσει όλη την εντροπία;

541
00:41:16,849 --> 00:41:19,059
Ποιες αμφιδιαφορίσεις
δίνουν όλη την εντροπία;

542
00:41:21,187 --> 00:41:22,771
Ποιες αμφιδιαφορίσεις…

543
00:41:22,855 --> 00:41:25,441
Είναι πολύ δύσκολο να το λύσεις μόνος σου,

544
00:41:25,524 --> 00:41:28,569
αλλά διαφορετικοί άνθρωποι
σκέφτονται διαφορετικά

545
00:41:28,652 --> 00:41:32,490
και ο καθένας προσφέρει το λιθαράκι του

546
00:41:32,573 --> 00:41:33,866
στη συζήτηση.

547
00:41:33,949 --> 00:41:37,161
Βασικά, είναι e στην iφ…

548
00:41:38,245 --> 00:41:42,041
-Βασικά, είναι…
-E στην iφ, αλλά κάπως…

549
00:41:42,124 --> 00:41:46,712
Συνήθως σπεύδω προς το τέλος
και μετά προσπαθώ να συμπληρώσω τα κενά.

550
00:41:46,795 --> 00:41:47,838
Αλήθεια;

551
00:41:47,922 --> 00:41:52,259
Ως μεθοδολογία,
είναι ιδιαίτερα επιρρεπής σε λάθη,

552
00:41:52,343 --> 00:41:55,387
επειδή έχεις ήδη αποφασίσει
ποια απάντηση θέλεις.

553
00:41:58,015 --> 00:42:00,559
Ενώ ο Μάλκολμ είναι πιο πιθανό

554
00:42:01,268 --> 00:42:04,480
να το πιάσει από την αρχή και με σύστημα

555
00:42:05,022 --> 00:42:07,733
να πάει ως το τέλος,
το οποίο έχει άλλο πρόβλημα.

556
00:42:07,816 --> 00:42:11,111
Αν δεν είσαι στη σωστή κατεύθυνση,
δεν φτάνεις πουθενά.

557
00:42:12,071 --> 00:42:14,156
Νομίζω ότι αλληλοσυμπληρωνόμαστε.

558
00:42:16,408 --> 00:42:19,578
Η Σάσα ήταν
εκπληκτική προσθήκη στην ομάδα.

559
00:42:20,371 --> 00:42:23,415
Ξεκίνησε
ως μεταπτυχιακή φοιτήτρια του Μάλκολμ

560
00:42:25,000 --> 00:42:29,755
κι έφτασε να τρέχει με εκατό
με εντυπωσιακό τρόπο.

561
00:42:33,217 --> 00:42:37,555
Το είχαμε, το χάσαμε
και το ξαναβρήκαμε πριν από δέκα μέρες,

562
00:42:37,638 --> 00:42:38,889
αλλά μας ξανάφυγε.

563
00:42:42,768 --> 00:42:44,311
Είμαστε στον σωστό δρόμο,

564
00:42:45,521 --> 00:42:48,232
αλλά προκύπτει
ότι είναι τρομερά περίπλοκο.

565
00:42:48,315 --> 00:42:50,317
-Από εδώ.
-Από εκεί καλύτερα.

566
00:42:50,401 --> 00:42:53,696
-Έπρεπε να φέρουμε ελικόπτερο.
-Να κατέβουμε από εδώ;

567
00:42:53,779 --> 00:42:55,531
-Αυτό εννοείς;
-Όχι.

568
00:42:58,492 --> 00:43:01,829
12 ΜΑΪΟΥ 2017

569
00:43:04,582 --> 00:43:08,669
ΑΣΤΕΡΟΣΚΟΠΕΙΟ ΧΕΪΣΤΑΚ - ΜΙΤ
ΚΕΝΤΡΟ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ EHT

570
00:43:11,964 --> 00:43:16,927
Ήταν πολύ μπερδεμένη διεθνής αποστολή,
εξαιτίας όσων έγιναν στη Χιλή.

571
00:43:17,511 --> 00:43:19,930
-Ξέρεις ότι είναι σημαντικά δεδομένα.
-Ναι.

572
00:43:20,014 --> 00:43:24,893
Δεν θέλω να ακούω "μπερδεμένος"
και "τα δεδομένα σου" στην ίδια πρόταση.

573
00:43:24,977 --> 00:43:26,645
Το εργαλείο της καταστροφής.

574
00:43:27,688 --> 00:43:30,065
{\an8}Δεδομένα που μόλις παραλάβαμε.

575
00:43:33,277 --> 00:43:37,406
Από τη Χιλή ως εδώ.
Καταγραφέας τρία, εσοχή δύο, σετ δύο.

576
00:43:38,616 --> 00:43:40,075
-Ωραία ετικέτα.
-Βίνσεντ;

577
00:43:41,076 --> 00:43:44,496
Φωτόνια από τη Χιλή. Παγωμένα.

578
00:43:45,873 --> 00:43:49,126
Όταν παίρνουμε τα δεδομένα
από τα διάφορα τηλεσκόπια,

579
00:43:49,710 --> 00:43:52,921
η ποσότητά τους είναι τεράστια.

580
00:43:53,005 --> 00:43:55,507
Πρέπει να μετρήσουμε κάθε κύμα,

581
00:43:55,591 --> 00:43:59,261
κάθε κορυφή και κοιλία των κυμάτων
όπως έφτασαν στο τηλεσκόπιο.

582
00:44:01,513 --> 00:44:03,849
Πρέπει να τα καταγράψουμε πιστά

583
00:44:03,932 --> 00:44:06,560
και να ταιριάξουμε κάθε μέτωπο κύματος

584
00:44:06,644 --> 00:44:11,023
με το αντίστοιχο από άλλο τηλεσκόπιο
στην άλλη άκρη της Γης.

585
00:44:11,106 --> 00:44:13,192
Η τελευταία προσθήκη από την ALMA.

586
00:44:13,692 --> 00:44:14,777
Τι άλλο έχουμε;

587
00:44:14,860 --> 00:44:18,113
Συγκεντρώνουμε περίπου
ενάμισι πεταμπάιτ δεδομένων

588
00:44:18,197 --> 00:44:19,406
κάθε νύχτα παρατήρησης.

589
00:44:20,658 --> 00:44:22,993
-Εντάξει.
-Ναι, μόλις ξεκαθαρίσαμε…

590
00:44:23,077 --> 00:44:26,705
Μακράν ο μεγαλύτερος όγκος δεδομένων
ανά βραδιά παρατήρησης

591
00:44:27,164 --> 00:44:30,668
σε σχέση
με κάθε προηγούμενο πείραμα φυσικής.

592
00:44:30,751 --> 00:44:32,127
Θέλω να δω…

593
00:44:32,628 --> 00:44:34,588
Εδώ είναι όλο το σετ της ALMA.

594
00:44:35,673 --> 00:44:37,675
Συγκεντρώσαμε όλα τα δεδομένα,

595
00:44:37,758 --> 00:44:40,636
όλους τους σκληρούς δίσκους,
σε υπερυπολογιστή.

596
00:44:40,719 --> 00:44:43,722
Ο ένας είναι
στο Αστεροσκοπείο Χέιστακ του MIT,

597
00:44:44,640 --> 00:44:47,559
ο άλλος
στο Ινστιτούτο Ραδιοαστρονομίας Μαξ Πλανκ

598
00:44:47,643 --> 00:44:48,894
στη Βόννη της Γερμανίας.

599
00:44:48,977 --> 00:44:53,148
Σε αυτές τις δύο τοποθεσίες
επεξεργαζόμαστε όλα τα δεδομένα.

600
00:44:53,232 --> 00:44:56,276
Έτσι φτιάχνεις ένα τηλεσκόπιο
στο μέγεθος της Γης.

601
00:44:56,360 --> 00:44:58,320
Είναι σαν χάρτης της υδρογείου.

602
00:44:58,404 --> 00:45:02,032
Εδώ έχουμε καταγραφές από το Μεξικό.

603
00:45:02,700 --> 00:45:05,536
Κι αυτά είναι από το Μεξικό.
Από την Αριζόνα.

604
00:45:05,994 --> 00:45:07,955
Αυτά εδώ είναι από την Ισπανία.

605
00:45:08,664 --> 00:45:10,249
Αυτά, από τη Χαβάη.

606
00:45:10,916 --> 00:45:13,585
Δεν μπορούμε να επεξεργαστούμε τίποτα
από τον Νότιο Πόλο.

607
00:45:13,669 --> 00:45:15,671
Ο σταθμός εκεί έκλεισε τώρα.

608
00:45:16,672 --> 00:45:18,382
Είναι κλειστός ο αεροδιάδρομος.

609
00:45:19,675 --> 00:45:22,845
Όλα τα δεδομένα θα είναι στον πάγο
μέχρι τον Οκτώβριο.

610
00:45:25,180 --> 00:45:27,558
Εδώ συγκεντρώνονται όλα τα δεδομένα

611
00:45:27,641 --> 00:45:29,852
και παίρνουμε τα τελικά αποτελέσματα.

612
00:45:30,477 --> 00:45:34,732
Συμβαίνει. Δύσκολο να το πιστέψουμε
μετά από τόσο καιρό, αλλά συμβαίνει.

613
00:45:34,815 --> 00:45:38,694
Ξέχνα το προς το παρόν.
Ας ορίσουμε τη γραμμή βάσης.

614
00:45:41,655 --> 00:45:45,534
Μόλις διορθωθούν
οι χειροκίνητοι υπολογισμοί, θα καθαρίσει.

615
00:45:47,286 --> 00:45:51,165
Η αναλογία σήματος προς θόρυβο
και το πλάτος θα αυξηθούν.

616
00:45:52,374 --> 00:45:54,168
Είναι εκπληκτικό.

617
00:45:55,419 --> 00:45:57,880
Παίρνουμε την ευαισθησία

618
00:45:57,963 --> 00:46:02,301
και την ανάλυση που επιδιώκαμε
εδώ και μία δεκαετία.

619
00:46:04,970 --> 00:46:06,722
Για μένα προσωπικά,

620
00:46:08,015 --> 00:46:11,685
είναι μια στιγμή τρομερού άγχους.

621
00:46:13,562 --> 00:46:16,565
Δουλεύουμε πολύ καιρό
γι' αυτό το αποτέλεσμα.

622
00:46:17,608 --> 00:46:21,653
Ακόμη και τώρα, δεν ξέρουμε τι έχουμε.

623
00:46:34,541 --> 00:46:37,461
ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΟΥ ΝΟΤΙΓΧΑΜ
ΝΟΤΙΓΧΑΜ, ΑΓΓΛΙΑ

624
00:46:37,544 --> 00:46:39,588
ΚΤΙΡΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ

625
00:46:47,638 --> 00:46:50,599
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΑΥΡΗΣ ΤΡΥΠΑΣ

626
00:49:10,614 --> 00:49:12,532
Οι μαύρες τρύπες είναι άπιαστες.

627
00:49:16,495 --> 00:49:19,790
Δεν ξέρουμε
αν οι εξισώσεις που χρησιμοποιούμε

628
00:49:19,873 --> 00:49:21,875
όντως περιγράφουν μια μαύρη τρύπα.

629
00:49:23,168 --> 00:49:27,631
Αυτό δεν μπορούμε να το ελέγξουμε,
αυτό το δίλημμα έχουμε.

630
00:49:32,302 --> 00:49:34,137
Στο εργαστήριό μου,

631
00:49:34,221 --> 00:49:38,058
έχω μοντέλο που μιμείται
κάποια χαρακτηριστικά των μαύρων τρυπών.

632
00:49:40,060 --> 00:49:43,271
Φυσικά, δεν είναι μαύρη τρύπα.
Θα ήταν πολύ επικίνδυνο.

633
00:49:46,942 --> 00:49:50,153
Αυτό που έχουμε είναι
μια τεράστια δεξαμενή με νερό.

634
00:49:51,863 --> 00:49:55,033
Στο κέντρο σχηματίζεται μια ωραία δίνη.

635
00:49:57,494 --> 00:49:59,871
Οι κυματισμοί στην επιφάνεια

636
00:49:59,955 --> 00:50:02,290
μοιάζουν με περιστρεφόμενη μαύρη τρύπα.

637
00:50:10,632 --> 00:50:13,760
Ο ορίζοντας διέπεται από φυσικούς κανόνες.

638
00:50:15,387 --> 00:50:16,388
Κάμψη του φωτός,

639
00:50:16,888 --> 00:50:18,473
ακτινοβολία Χόκινγκ,

640
00:50:18,557 --> 00:50:19,433
υπερεκπομπή.

641
00:50:21,810 --> 00:50:24,646
Αυτά τα φαινόμενα
μπορούμε να προσομοιώσουμε.

642
00:50:24,730 --> 00:50:27,524
Ό,τι συμβαίνει
έξω από τον ορίζοντα γεγονότων.

643
00:50:31,611 --> 00:50:35,198
Βλέπεις ένα φαινόμενο
που είχε προβλεφθεί εδώ και χρόνια

644
00:50:35,282 --> 00:50:37,534
χωρίς καμία πειραματική επιβεβαίωση.

645
00:50:40,328 --> 00:50:41,538
Αυτή είναι η φυσική.

646
00:50:42,164 --> 00:50:43,331
Ανιχνεύθηκε.

647
00:50:48,670 --> 00:50:52,340
Υπάρχει ένα όριο στις γνώσεις μας
για τις μαύρες τρύπες τώρα,

648
00:50:52,841 --> 00:50:57,137
αλλά είμαι επιστήμονας,
είναι ό,τι καλύτερο μπορεί να μου συμβεί.

649
00:51:01,099 --> 00:51:03,602
Έχουμε αυτό το σύμπαν
σε ένα τρυβλίο Πέτρι.

650
00:51:05,437 --> 00:51:11,109
Και περιέχει φανταστικές νέες γνώσεις
που περιμένουν να ανακαλυφθούν.

651
00:51:19,785 --> 00:51:23,288
ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΜΗΝΕΣ ΜΕΤΑ ΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ
25 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2018

652
00:51:25,707 --> 00:51:28,418
Οπότε, ζήτα μείον ζήτα με περισπωμένη, Y.

653
00:51:28,919 --> 00:51:33,924
Κι αυτό περιέχει ένα έψιλον δις τονούμενο,
που περιλαμβάνει ένα έψιλον τονούμενο.

654
00:51:34,049 --> 00:51:35,926
Οπότε θα είναι ένα προς w συν.

655
00:51:36,009 --> 00:51:38,762
Είναι ένα προς w συν.

656
00:51:40,847 --> 00:51:43,225
Πρέπει να το υπολογίσεις προς w συν.

657
00:51:43,308 --> 00:51:45,102
Σίγουρα δεν υπάρχει κάτι άλλο;

658
00:51:46,186 --> 00:51:47,521
Όχι, δεν υπάρχει.

659
00:51:47,604 --> 00:51:51,274
Όχι, μόνο ο όρος w συν
μπορεί να δώσει κάτι.

660
00:51:54,402 --> 00:51:56,947
-Σωστά.
-Χρειαζόμαστε το ένα προς w συν.

661
00:51:57,030 --> 00:51:59,491
Πρέπει να υπολογίσεις αυτό
στην τάξη του w συν.

662
00:51:59,574 --> 00:52:00,408
Όχι.

663
00:52:00,492 --> 00:52:03,286
Θέλεις το ένα προς w συν
στην προς ολοκλήρωση συνάρτηση.

664
00:52:04,371 --> 00:52:06,998
-Σωστά.
-Το πεδίο τιμών του w συν είναι μηδέν.

665
00:52:07,082 --> 00:52:10,377
Οπότε, αν δεν έχουμε ένα προς w συν,
θα δίνει μηδέν.

666
00:52:13,964 --> 00:52:17,968
-Δεν το καταλάβαμε στο Μπρίνσοπ.
-Όχι, μάλλον δεν το καταλάβαμε.

667
00:52:21,471 --> 00:52:23,849
Νομίζαμε ότι ήταν σχετικά απλό,

668
00:52:23,932 --> 00:52:26,351
ότι δεν ήθελε πολλή σκέψη.

669
00:52:26,434 --> 00:52:29,354
Αλλά, έκτοτε, ανακαλύψαμε διάφορα άλλα

670
00:52:29,437 --> 00:52:31,982
που συμβάλλουν και περιπλέκουν το θέμα.

671
00:52:32,065 --> 00:52:35,819
Στο Μπρίνσοπ, πιστεύαμε
ότι μπορούμε να το κάνουμε με το χέρι.

672
00:52:36,361 --> 00:52:38,572
Ξέρεις, δέκα σελίδες.

673
00:52:42,492 --> 00:52:44,995
Προκύπτει ότι είναι ένας

674
00:52:46,496 --> 00:52:50,750
από τους πιο μακροσκελείς υπολογισμούς
που έχουμε κάνει ποτέ.

675
00:52:50,834 --> 00:52:53,086
Αυτό ακριβώς.

676
00:52:57,090 --> 00:52:58,675
Χίλιοι πενήντα όροι.

677
00:52:58,758 --> 00:52:59,968
Χίλιοι πενήντα όροι;

678
00:53:00,051 --> 00:53:04,306
Δεν γίνεται να τους υπολογίσεις

679
00:53:04,848 --> 00:53:06,766
χωρίς να κάνεις κανένα λάθος.

680
00:53:07,642 --> 00:53:08,768
Εγώ δεν μπορώ.

681
00:53:08,852 --> 00:53:12,981
-Μάλλον ούτε ο Μάλκολμ μπορεί.
-Μπορώ να κάνω τα μισά, αλλά…

682
00:53:14,733 --> 00:53:16,610
Λοιπόν, πριν από έναν μήνα

683
00:53:17,194 --> 00:53:20,989
συνειδητοποιήσαμε
ότι θα χρειαστούμε υπολογιστές.

684
00:53:23,408 --> 00:53:26,828
Βασικά, αν προσθέσουμε
πολλές χιλιάδες όρους

685
00:53:26,912 --> 00:53:31,458
και δώσουν αποτέλεσμα ακριβώς 12J,

686
00:53:31,541 --> 00:53:34,377
θα σημαίνει ότι οι τρίχες
της μαύρης τρύπας

687
00:53:35,003 --> 00:53:38,715
αρκούν για να αναπαραγάγουμε τη δομή της.

688
00:53:39,466 --> 00:53:41,635
Έχουμε δρόμο για να λυθεί το παράδοξο.

689
00:53:42,802 --> 00:53:44,638
Δεν έχει συμβεί ως τώρα.

690
00:53:45,472 --> 00:53:49,476
Αυτό σημαίνει
ότι υπάρχει λάθος στο πρόγραμμα,

691
00:53:49,559 --> 00:53:51,353
λάθος στα δεδομένα

692
00:53:51,436 --> 00:53:54,689
ή κάποιο λάθος
στη θεωρητική ανάλυση του προβλήματος.

693
00:53:55,857 --> 00:53:59,110
Το επίπεδο αισιοδοξίας
έχει σκαμπανεβάσματα.

694
00:54:00,195 --> 00:54:04,866
Πρέπει να πιστέψουμε ότι θα πετύχει,
για τον πολύ απλό λόγο

695
00:54:04,950 --> 00:54:08,703
ότι δεν θα αφιερώναμε τόση προσπάθεια
αν δεν το πιστεύαμε.

696
00:54:11,081 --> 00:54:13,917
-Όλοι προσπαθούμε.
-Όλοι προσπαθούμε, ναι.

697
00:54:14,000 --> 00:54:17,420
Και το κάνουμε επειδή το πιστεύουμε.

698
00:54:18,713 --> 00:54:21,091
Αν δεν το πιστεύαμε, θα ήμασταν…

699
00:54:22,884 --> 00:54:25,262
-Θα τα παρατούσαμε.
-Θα είχαμε αποθαρρυνθεί.

700
00:54:27,013 --> 00:54:28,348
Είμαι αισιόδοξη.

701
00:54:30,350 --> 00:54:32,352
Αλλά μας διαφεύγει κάτι μάλλον.

702
00:54:33,311 --> 00:54:34,938
Κάποιος όρος ή κάτι.

703
00:54:36,982 --> 00:54:37,816
Ή μια ιδέα.

704
00:54:37,899 --> 00:54:42,028
Μια ιδέα ή κάτι άλλο.
Δεν τα υπολογίζουμε όλα σωστά.

705
00:54:45,156 --> 00:54:50,495
Το παράδοξο της πληροφορίας λέει
ότι λόγω των μαύρων τρυπών

706
00:54:50,578 --> 00:54:51,579
το σύμπαν

707
00:54:52,163 --> 00:54:53,999
δεν μπορεί να περιγραφεί

708
00:54:54,791 --> 00:54:57,502
ακριβώς με νόμους της φυσικής.

709
00:55:00,171 --> 00:55:02,340
Ποντάρω στην ιδέα

710
00:55:02,841 --> 00:55:06,303
ότι υπάρχουν φυσικοί νόμοι
κι ότι μπορούμε να τους βρούμε.

711
00:55:08,847 --> 00:55:10,724
Αλλά δεν τελείωσε ακόμα.

712
00:55:23,570 --> 00:55:27,073
Νομίζω πως είναι ενδιαφέρον
όταν οι παρατηρήσεις

713
00:55:27,157 --> 00:55:30,035
δεν ανταποκρίνονται

714
00:55:30,118 --> 00:55:33,246
στη συμβατική εικόνα
της συμπεριφοράς των πραγμάτων.

715
00:55:33,330 --> 00:55:36,583
Και γι' αυτό οι άνθρωποι
αρχίζουν να ψάχνουν

716
00:55:36,666 --> 00:55:38,543
πιο εξωτικές εξηγήσεις.

717
00:55:40,962 --> 00:55:43,631
Αυτό έγινε με τις μαύρες τρύπες.

718
00:55:46,593 --> 00:55:48,511
Οι μαύρες τρύπες ήταν αρχικά

719
00:55:48,595 --> 00:55:53,183
κάτι πολύ απόκρυφο, μαθηματικό,
πολύ δύσκολο να γίνει αποδεκτό.

720
00:55:53,933 --> 00:55:56,644
Όμως, με τον καιρό

721
00:55:56,728 --> 00:55:59,731
υπήρξαν παρατηρήσεις
που δεν έβγαζαν νόημα.

722
00:56:01,441 --> 00:56:04,652
Οι μαύρες τρύπες ήταν η καλύτερη εξήγηση
για όσα παρατηρούνταν.

723
00:56:05,987 --> 00:56:09,240
Αυτό που αμφισβητούνταν
ήταν οι υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες,

724
00:56:09,324 --> 00:56:12,243
αυτές που είχαν ένα εκατομμύριο φορές
τη μάζα του Ήλιου.

725
00:56:15,413 --> 00:56:18,875
Ίσως όλοι οι γαλαξίες έχουν
υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες.

726
00:56:19,376 --> 00:56:21,169
Ακόμη κι ο δικός μας Γαλαξίας.

727
00:56:22,087 --> 00:56:24,005
Αυτό ήταν αμφιλεγόμενο.

728
00:56:24,839 --> 00:56:28,802
Ξεκάθαρα, αυτή η ιδέα
με προσέλκυσε πάρα πολύ.

729
00:56:31,429 --> 00:56:33,473
Δούλευα με μια τεχνική,

730
00:56:33,556 --> 00:56:35,934
{\an8}με την ομάδα μου
και με την ομάδα στη Γερμανία,

731
00:56:36,017 --> 00:56:39,646
{\an8}που θεωρητικά μπορούσε να το ανακαλύψει.

732
00:56:41,606 --> 00:56:44,943
Συνέβαινε όταν άνοιξε
το Αστεροσκοπείο Κεκ στη Χαβάη.

733
00:56:48,530 --> 00:56:50,949
Είναι εκπληκτικό που ένα μεγάλο τηλεσκόπιο

734
00:56:51,032 --> 00:56:53,785
μας άφησε να παίξουμε
με τα όργανα μέτρησης.

735
00:56:56,704 --> 00:56:57,997
Και πέτυχε.

736
00:56:58,081 --> 00:57:01,584
Έβλεπες το κέντρο του Γαλαξία,
τα αστέρια στο κέντρο του.

737
00:57:05,422 --> 00:57:08,716
Αν υπάρχει μαύρη τρύπα με μάζα
εκατομμύρια φορές μεγαλύτερη του Ήλιου,

738
00:57:08,800 --> 00:57:11,386
τα πράγματα θα κινηθούν πολύ γρήγορα.

739
00:57:13,388 --> 00:57:15,640
Το 1995 έγινε η πρώτη μέτρηση,

740
00:57:15,723 --> 00:57:19,352
το 1996 είδαμε δεύτερη εικόνα
και "Θεέ μου!"

741
00:57:20,979 --> 00:57:23,940
Δεν ήταν πια στο ίδιο σημείο.

742
00:57:25,233 --> 00:57:26,985
Μετακινούνταν!

743
00:57:28,486 --> 00:57:31,239
Το 1998 ή 1999 έγινε ξεκάθαρο

744
00:57:31,322 --> 00:57:34,325
ότι όσα ήταν πολύ κοντά
είχαν αρχίσει να καμπυλώνουν.

745
00:57:36,327 --> 00:57:39,038
Η καμπυλότητα δίνει τη διεύθυνση
προς τη μαύρη τρύπα.

746
00:57:39,122 --> 00:57:42,834
Και είχαμε τρία αστέρια
που καμπυλώνονταν, τρία βέλη

747
00:57:43,960 --> 00:57:46,796
που τέμνονταν στο ίδιο σημείο.

748
00:57:50,675 --> 00:57:52,927
Χρειάζεται κάτι τεράστιο

749
00:57:53,428 --> 00:57:56,222
για να προκαλέσει
τροχιά τόσο μικρής περιόδου.

750
00:58:01,102 --> 00:58:06,149
Είναι δύσκολο να φανταστώ
κάτι άλλο στο κέντρο του

751
00:58:06,232 --> 00:58:09,110
εκτός από μια υπερμεγέθη μαύρη τρύπα.

752
00:58:13,031 --> 00:58:15,033
Ετοιμαζόμαστε να μπούμε μέσα.

753
00:58:17,952 --> 00:58:19,329
Το οσμίζεσαι.

754
00:58:27,962 --> 00:58:30,715
ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ ΕΙΚΟΝΑΣ EHT
12 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2017

755
00:58:30,798 --> 00:58:31,925
Είναι 345.

756
00:58:32,008 --> 00:58:33,968
{\an8}Όχι, νομίζω ότι ο Κάζου είπε…

757
00:58:34,052 --> 00:58:36,638
{\an8}Ναι, αλλά μου είπε να κοιτάξω στο 120 χτες

758
00:58:36,721 --> 00:58:38,348
{\an8}και γι' αυτό το κοιτούσαμε.

759
00:58:38,431 --> 00:58:40,308
Αυτό είναι το 3C345;

760
00:58:40,391 --> 00:58:41,226
-Ναι.
-Εντάξει.

761
00:58:41,309 --> 00:58:43,645
Το γεγονός ότι στοχεύουμε τόσο ψηλά

762
00:58:43,728 --> 00:58:46,272
για να δούμε κάτι για πρώτη φορά σημαίνει

763
00:58:46,356 --> 00:58:49,192
ότι πρέπει να αναπτύξουμε νέα εργαλεία.

764
00:58:49,275 --> 00:58:52,070
Ας ξεκινήσουμε με μεγάλο οπτικό πεδίο…

765
00:58:52,153 --> 00:58:54,656
Πρέπει να συνθέσουμε
εικόνα με επαρκή ακρίβεια,

766
00:58:54,739 --> 00:58:56,574
για να πιστέψουμε αυτό που βλέπουμε.

767
00:58:56,658 --> 00:58:58,660
…και παίρνεις κάτι παράξενο.

768
00:58:58,743 --> 00:59:02,372
Τέλος πάντων, δεν το έχω φορτώσει
σε γραμμική κλίμακα με τα άλλα.

769
00:59:02,455 --> 00:59:05,083
Όταν βγάζεις φωτογραφία με την κάμερά σου,

770
00:59:05,166 --> 00:59:08,461
δεν πιστεύεις ότι είναι η πραγματικότητα;

771
00:59:08,545 --> 00:59:10,755
Το είδες με τα ίδια σου τα μάτια

772
00:59:10,838 --> 00:59:12,799
και βλέπεις ότι ταιριάζει.

773
00:59:12,882 --> 00:59:17,971
Όταν φωτογραφίζουμε μαύρη τρύπα
με το EHT, δεν το βλέπουμε ποτέ αυτό,

774
00:59:18,054 --> 00:59:22,308
δεν ξέρουμε αν η εικόνα που δημιουργούμε
είναι όπως είναι η μαύρη τρύπα.

775
00:59:22,934 --> 00:59:25,144
Πώς θα ξέρουμε την πραγματική εικόνα;

776
00:59:26,312 --> 00:59:28,940
Ποια είναι η σωστή; Λέω ότι γενικά…

777
00:59:29,023 --> 00:59:32,360
Ποια είναι η σωστή;
Ξέρετε, ο κόσμος δημοσιεύει…

778
00:59:32,485 --> 00:59:35,280
Προσεγγίζουμε το πρόβλημα
χωρίζοντας τις ομάδες,

779
00:59:35,363 --> 00:59:37,574
ώστε να μη συζητούν μεταξύ τους.

780
00:59:38,074 --> 00:59:41,286
Παράγουμε δεδομένα
από διάφορα είδη εικόνων,

781
00:59:41,369 --> 00:59:45,206
ρεαλιστικά δεδομένα,
όπως του Τηλεσκοπίου Ορίζοντα Γεγονότων

782
00:59:45,290 --> 00:59:48,626
και τα δίνουμε στην κοινότητα,
μα χωρίς την πραγματική εικόνα,

783
00:59:48,710 --> 00:59:52,130
και λέμε
"Δώστε μας την καλύτερη δυνατή εικόνα".

784
00:59:52,964 --> 00:59:56,718
Ό,τι γίνει στην αίθουσα της πρώτης ομάδας
μένει εδώ.

785
00:59:57,427 --> 00:59:59,596
Αν δω την εικόνα μιας άλλης ομάδας,

786
00:59:59,679 --> 01:00:02,640
μπορεί να κατευθύνω τους αλγορίθμους μου,

787
01:00:02,724 --> 01:00:05,810
ίσως ασυναίσθητα,
ώστε να πάρω παρόμοια εικόνα.

788
01:00:05,893 --> 01:00:08,146
Δες τις ράβδους σφάλματος του πλάτους.

789
01:00:08,855 --> 01:00:13,568
Θέλουμε πολλούς κύκλους απεικονίσεων
και βελτίωσης των διεργασιών

790
01:00:14,611 --> 01:00:16,821
πριν συγκρίνουμε τις εικόνες.

791
01:00:16,904 --> 01:00:20,325
Βλέπεις διάφορα πράγματα
με τα ίδια δεδομένα,

792
01:00:20,408 --> 01:00:22,118
είναι μια μάχη…

793
01:00:22,201 --> 01:00:26,205
Πρέπει να συγκρίνουμε
τους αλγόριθμους των ομάδων.

794
01:00:26,289 --> 01:00:28,499
Αν αρχίσει να υπάρχει σύγκλιση,

795
01:00:28,583 --> 01:00:32,253
θα μπορέσουμε να κάνουμε το ίδιο
για τον Τοξότη A* και τον M87.

796
01:00:32,337 --> 01:00:35,256
Και μικρό πλάτος κλεισίματος.

797
01:00:35,340 --> 01:00:37,175
Υπάρχει μεγάλη διαφορά.

798
01:00:37,258 --> 01:00:39,010
Απέχουν τρεις μέρες.

799
01:00:39,093 --> 01:00:41,095
Η πηγή δεν έχει αλλάξει τόσο.

800
01:00:41,804 --> 01:00:43,598
Δεν αλλάζει η ταχύτητα του φωτός.

801
01:00:44,098 --> 01:00:49,937
Αλλά το πορτοκαλί και το μπλε
είναι ακριβώς την ίδια μέρα και ώρα.

802
01:00:50,438 --> 01:00:54,067
Στη δεύτερη ομάδα,
θα πω ότι δυσκολευτήκαμε.

803
01:00:55,318 --> 01:00:59,405
Νιώθω ότι τα δεδομένα δεν είναι έτοιμα,

804
01:01:00,031 --> 01:01:02,116
δεν είναι ακόμη σωστά προσαρμοσμένα

805
01:01:02,867 --> 01:01:03,951
για απεικόνιση.

806
01:01:04,035 --> 01:01:06,788
Έχουμε δουλειά ακόμη.

807
01:01:15,254 --> 01:01:17,840
Έτυχε να κοιτάζω τον ιστότοπο του <i>Guardian</i>

808
01:01:17,924 --> 01:01:21,886
περίπου τα μεσάνυχτα στις 13 του μήνα

809
01:01:22,512 --> 01:01:23,846
και το ανακοίνωσαν.

810
01:01:25,348 --> 01:01:26,182
Και αυτό ήταν.

811
01:01:26,265 --> 01:01:28,851
ΧΟΚΙΝΓΚ
ΤΟ ΠΙΟ ΛΑΜΠΡΟ ΑΣΤΡΟ ΤΗΣ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑΣ

812
01:01:28,935 --> 01:01:32,271
Συζητούσαμε να πάμε να τον δούμε.

813
01:01:32,355 --> 01:01:33,815
ΠΕΘΑΝΕ ΣΕ ΗΛΙΚΙΑ 76 ΕΤΩΝ

814
01:01:33,898 --> 01:01:35,692
Επειδή ανησυχούσαμε κι επειδή

815
01:01:36,484 --> 01:01:40,488
ξέραμε ότι η δουλειά
θα του ανέβαζε το ηθικό.

816
01:01:42,573 --> 01:01:45,451
Λέγαμε ότι μόλις βγάλουμε κάτι

817
01:01:45,535 --> 01:01:47,203
θα γυρίσουμε στη Βρετανία,

818
01:01:47,286 --> 01:01:50,248
για να το συζητήσουμε
και να δούμε το επόμενο βήμα.

819
01:01:50,748 --> 01:01:55,294
Θα τον χαροποιούσε πολύ να καταλάβει
ότι είχαμε προχωρήσει με το πρότζεκτ.

820
01:01:55,878 --> 01:01:59,590
Δυστυχώς, δεν φτάσαμε εγκαίρως.

821
01:02:01,759 --> 01:02:03,845
-Όλοι σκεφτόμαστε διαφορετικά.
-Ναι.

822
01:02:03,928 --> 01:02:07,014
Είχε τον δικό του μοναδικό τρόπο σκέψης.

823
01:02:08,307 --> 01:02:12,687
Δεν θα μπορούμε να έχουμε πρόσβαση
στη σκέψη του πια.

824
01:02:13,271 --> 01:02:14,605
Τεράστια απώλεια.

825
01:02:16,065 --> 01:02:18,192
Υπάρχει μια ιδιαίτερη φιλία

826
01:02:19,026 --> 01:02:21,028
που δημιουργείται

827
01:02:21,612 --> 01:02:24,657
με την επιστημονική συνεργασία
και τις ανακαλύψεις.

828
01:02:24,741 --> 01:02:28,786
Κατά τη γνώμη μου,
δεν συγκρίνεται με καμία.

829
01:02:30,163 --> 01:02:34,375
Και αν έχεις, ξέρετε…

830
01:02:36,127 --> 01:02:37,420
επιστημονική…

831
01:02:38,004 --> 01:02:40,506
μια επιστημονικά παραγωγική διάδραση

832
01:02:41,924 --> 01:02:46,012
με κάποιον για πολλές δεκαετίες

833
01:02:47,221 --> 01:02:48,639
και μετά τον χάνεις,

834
01:02:49,682 --> 01:02:51,100
είναι πολύ λυπηρό.

835
01:02:52,393 --> 01:02:56,606
Είναι διαφορετικό
από το να χάνεις συγγενή, αλλά…

836
01:02:57,565 --> 01:02:58,399
είναι…

837
01:03:02,278 --> 01:03:05,573
είναι κάτι πολύ ξεχωριστό
και είναι θλιβερό να το χάνεις.

838
01:03:44,445 --> 01:03:46,823
Φανταστείτε να αιωρείστε

839
01:03:46,906 --> 01:03:49,450
κοντά σε δύο μαύρες τρύπες
που συγκρούονται.

840
01:03:50,868 --> 01:03:54,914
Καθώς είναι σε τροχιά,
ο χωροχρόνος αρχίζει να δονείται.

841
01:03:56,457 --> 01:03:58,376
Είναι σαν μπαγκέτες σε τύμπανο.

842
01:03:59,001 --> 01:04:00,837
Το τύμπανο είναι ο χωροχρόνος.

843
01:04:01,712 --> 01:04:03,047
Αρχίζει να δονείται.

844
01:04:04,131 --> 01:04:07,218
Βαρυτικά κύματα,
χώρος που συμπιέζεται κι εκτείνεται.

845
01:04:09,053 --> 01:04:12,098
Θεωρητικά, θα σας τρυπούσαν το τύμπανο.

846
01:04:12,765 --> 01:04:16,143
Θα τα ακούγατε παρότι πρόκειται για κενό.

847
01:04:21,691 --> 01:04:26,320
Τα βαρυτικά κύματα
είναι σαν ήχος στον χωροχρόνο.

848
01:04:33,536 --> 01:04:37,456
Αυτή ήταν η μεγαλύτερη ανακάλυψη του 2015.

849
01:04:38,040 --> 01:04:42,587
Το πείραμα LIGO κατέγραψε
τη σύγκρουση δύο μαύρων τρυπών.

850
01:04:47,758 --> 01:04:50,511
{\an8}Το τελικό ένα πέμπτο δευτερολέπτου

851
01:04:50,595 --> 01:04:54,098
{\an8}πριν δύο μαύρες τρύπες ενωθούν
και σιωπήσουν ως μεγαλύτερη μαύρη τρύπα.

852
01:04:54,932 --> 01:04:56,183
{\an8}Είναι συγκλονιστικό.

853
01:04:56,267 --> 01:05:01,355
Το μόνο που ξέραμε για τις μαύρες τρύπες
ήταν τι κάνουν στο περιβάλλον τους.

854
01:05:02,189 --> 01:05:03,399
{\an8}Αυτό είναι άμεσο.

855
01:05:03,482 --> 01:05:06,277
{\an8}Η πρώτη απολύτως άμεση απόδειξη

856
01:05:06,360 --> 01:05:09,113
{\an8}όχι μόνο της ύπαρξης μαύρων τρυπών,

857
01:05:09,196 --> 01:05:11,824
αλλά της ύπαρξης ζεύγους μαύρων τρυπών.

858
01:05:12,408 --> 01:05:15,953
Το σήμα φτάνει σ' εμάς αφού ταξιδέψει
πάνω από ένα δισεκατομμύριο χρόνια.

859
01:05:16,037 --> 01:05:17,121
{\an8}Και το κατέγραψαν.

860
01:05:17,580 --> 01:05:20,917
{\an8}Απολύτως θεαματική ανακάλυψη.

861
01:05:22,668 --> 01:05:26,672
Ασχολούμουν θεωρητικά
με το πώς συγκρούονται δύο μαύρες τρύπες,

862
01:05:26,756 --> 01:05:28,966
πώς θα ακούγονταν,
την προσομοίωση των ήχων,

863
01:05:29,050 --> 01:05:32,261
την κατανόηση
της δυναμικής των τροχιών τους.

864
01:05:36,849 --> 01:05:40,227
{\an8}Τα βαρυτικά κύματα είναι τόσο ασθενή
όταν φτάνουν στη Γη,

865
01:05:41,854 --> 01:05:46,108
{\an8}που τα πειράματα εντοπίζουν
μόνο λίγες τελικές περιστροφές.

866
01:05:48,361 --> 01:05:50,905
Για να ακούσει την προσέγγιση,

867
01:05:50,988 --> 01:05:55,701
η ομάδα μου υπολογίζει προσεγγιστικά
τα τελευταία λεπτά.

868
01:05:57,370 --> 01:05:59,288
Ακούγοντας μεγαλύτερη διαδρομή

869
01:05:59,372 --> 01:06:02,667
βλέπουμε αν οι μαύρες τρύπες
είχαν ενδιαφέρουσα δυναμική,

870
01:06:02,750 --> 01:06:04,877
αν ήταν μια πιο περίπλοκη κίνηση.

871
01:06:06,879 --> 01:06:10,508
Τότε, οι μαύρες τρύπες
δεν είναι μόνο διαφορετικές μάζες,

872
01:06:10,591 --> 01:06:13,511
δεν ακολουθούν απλώς πιο περίπλοκη τροχιά,

873
01:06:13,594 --> 01:06:15,262
αλλά στροβιλίζονται κιόλας.

874
01:06:18,849 --> 01:06:21,852
Το σύστημα
αρχίζει να περιστρέφεται στο διάστημα…

875
01:06:24,271 --> 01:06:26,440
και ακούγεται λιγότερο

876
01:06:26,524 --> 01:06:31,529
όσο η δέσμη των κυμάτων απομακρύνεται,
και πιο πολύ, όσο σε πλησιάζει.

877
01:06:32,363 --> 01:06:35,116
Αυτές είναι οι λεπτομέρειες που αντλούμε

878
01:06:35,199 --> 01:06:38,077
από τον ήχο των βαρυτικών κυμάτων,
ακούγοντας.

879
01:06:39,787 --> 01:06:41,956
Μετά δυναμώνουν, επιταχύνονται,

880
01:06:42,039 --> 01:06:43,207
πριν συγχωνευθούν.

881
01:06:44,834 --> 01:06:47,545
Μετά σωπαίνουν ως μια μεγάλη μαύρη τρύπα.

882
01:06:49,005 --> 01:06:51,007
Είναι ανθρώπινη η χαρά

883
01:06:51,090 --> 01:06:55,052
όταν μπορείς να βιώσεις

884
01:06:55,136 --> 01:06:56,804
μια τέτοια καταγραφή.

885
01:06:57,471 --> 01:07:00,057
Κάνει τις μαύρες τρύπες πιο αληθινές.

886
01:07:01,892 --> 01:07:04,020
Πόσο υπέροχη εποχή να ζεις!

887
01:07:05,187 --> 01:07:10,026
Να είσαι στο μεταίχμιο της άγνοιας
και μετά να ανακαλύπτεις κάτι.

888
01:07:13,237 --> 01:07:17,491
ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΤΗΣ ΜΑΥΡΗΣ ΤΡΥΠΑΣ ΤΟΥ Μ87
ΕΤΟΙΜΑ ΓΙΑ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ - 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2018

889
01:07:27,001 --> 01:07:29,712
Λοιπόν, παιδιά,
θα κοινοποιήσουμε τα δεδομένα.

890
01:07:30,921 --> 01:07:32,840
Μεγάλη στιγμή, ας γίνει, λοιπόν.

891
01:07:33,424 --> 01:07:37,261
Εντάξει, θα σας συμπεριλάβω όλους
σε αυτήν την συνεργασία.

892
01:07:38,637 --> 01:07:41,599
Στόχος είναι να πάρουμε
ένα πραγματικό στιγμιότυπο

893
01:07:41,682 --> 01:07:43,476
του πώς είναι μια μαύρη τρύπα.

894
01:07:44,560 --> 01:07:48,689
Οι μαύρες τρύπες στο κέντρο γαλαξιών
λούζονται σε θερμό πλάσμα που λάμπει.

895
01:07:48,773 --> 01:07:53,652
Εκπέμπεται φως πίσω από τη μαύρη τρύπα
και μπροστά της, σε κάθε κατεύθυνση.

896
01:07:53,736 --> 01:07:58,074
Καμπυλώνουν τόσο τον χωροχρόνο τους,
που ακόμα και φως πίσω από μια μαύρη τρύπα

897
01:07:58,157 --> 01:08:01,035
κάμπτεται και φτάνει στον παρατηρητή.

898
01:08:04,663 --> 01:08:08,918
Φανταστείτε ότι κάποια φωτόνια
που είναι πολύ μακριά θα φτάσουν σε εσάς.

899
01:08:09,001 --> 01:08:12,546
Κάποια θα είναι κοντά στον ορίζοντα
και κάμπτονται προς τα μέσα,

900
01:08:13,214 --> 01:08:17,051
και κάποια θα είναι πολύ κοντά
και θα πέσουν στη μαύρη τρύπα.

901
01:08:18,302 --> 01:08:21,263
Η σκιά της μαύρης τρύπας
είναι η κυκλική περιοχή

902
01:08:21,347 --> 01:08:24,642
χαμηλής φωτεινότητας
με έναν φωτεινό δακτύλιο γύρω της.

903
01:08:25,518 --> 01:08:28,854
{\an8}Είναι τρομερό
που υπάρχει τόσο συγκεκριμένη πρόβλεψη

904
01:08:28,938 --> 01:08:30,523
{\an8}για κάτι που δεν έχει δει κανείς.

905
01:08:31,315 --> 01:08:34,610
Αν φτιάχνεις εικόνα,
πρέπει να έρθεις στην άλλη αίθουσα.

906
01:08:34,693 --> 01:08:36,487
-Εντάξει.
-Ξεκινάμε ταυτόχρονα.

907
01:08:36,570 --> 01:08:38,364
Απεικονιστές πρώτης ομάδας!

908
01:08:38,989 --> 01:08:42,827
Ποια μέρα έχει την καλύτερη κάλυψη;
Κάνω το 3601.

909
01:08:42,910 --> 01:08:45,371
-Θα έκανα το 3601 τώρα.
-Επίσης.

910
01:08:45,454 --> 01:08:47,790
-Είμαστε έτοιμοι;
-Έχω ζαλιστεί.

911
01:08:47,873 --> 01:08:50,417
Θεέ μου, να κλείσουμε την πόρτα; Έτοιμοι;

912
01:08:50,501 --> 01:08:55,005
-Σταθείτε, τι συμβαίνει;
-Προσπαθούμε να βγάλουμε εικόνα!

913
01:08:55,089 --> 01:08:57,883
Μπορούμε να χαλαρώσουμε λιγάκι;

914
01:08:58,634 --> 01:09:00,261
Όχι, αυτό είναι ξεκάθαρο.

915
01:09:01,178 --> 01:09:02,596
Σεπ, κλείσε την πόρτα!

916
01:09:02,680 --> 01:09:03,514
Θεέ μου!

917
01:09:04,098 --> 01:09:07,351
-Ξεκινάμε; Δεν χρειάζεται…
-Ας περιμένουμε τον Μάικλ.

918
01:09:07,434 --> 01:09:09,854
Μπορεί να πάρει ο καθένας την πορεία του

919
01:09:09,937 --> 01:09:12,273
και να τα ξαναπούμε σε 20 λεπτά;

920
01:09:12,982 --> 01:09:16,026
-Όχι.
-Νομίζω ότι είναι μια μεγάλη στιγμή,

921
01:09:16,110 --> 01:09:20,114
και τουλάχιστον για μένα, χωρίς να…

922
01:09:20,948 --> 01:09:23,325
Θα ήταν ωραίο να κάνουμε την πρώτη μαζί,

923
01:09:23,409 --> 01:09:27,788
να τη δούμε και μετά ας τη διορθώσει
ο καθένας με τον τρόπο του.

924
01:09:27,913 --> 01:09:31,000
Είναι τόσο συναρπαστικό…
Θες να το κάνεις μόνος σου;

925
01:09:31,083 --> 01:09:34,879
Θα ήθελα να τη δούμε μαζί,
να πάρουμε μια ιδέα για τα δεδομένα.

926
01:09:34,962 --> 01:09:36,922
-Έτοιμοι;
-Έτοιμοι.

927
01:09:37,006 --> 01:09:38,841
Δεν θα καταφέρουμε τίποτα!

928
01:09:38,924 --> 01:09:40,634
Πάμε!

929
01:09:41,218 --> 01:09:42,052
Έτοιμοι;

930
01:09:42,553 --> 01:09:43,387
Ναι.

931
01:09:43,804 --> 01:09:44,638
-Πάμε!
-Πάμε!

932
01:09:44,722 --> 01:09:47,099
Θεέ μου! Το πατήσαμε!

933
01:09:48,934 --> 01:09:50,394
Είναι μια βάφλα.

934
01:09:52,438 --> 01:09:54,815
Φαίνεται πάρα πολύ ενδιαφέρον.

935
01:09:58,819 --> 01:10:00,404
Πώς πάει η βάφλα;

936
01:10:00,487 --> 01:10:02,364
Του Άντριου είναι ωραία, αλλά…

937
01:10:02,448 --> 01:10:04,825
δεν έχει πειραχτεί τίποτα.

938
01:10:06,535 --> 01:10:08,621
Είναι πολύ συμπαγής.

939
01:10:10,748 --> 01:10:13,667
Ο Ντάνιελ κι εγώ βγάζαμε κάτι τέτοιο, με…

940
01:10:15,044 --> 01:10:16,879
Αυτό παίρνω μόνο με κλείσιμο.

941
01:10:16,962 --> 01:10:20,049
-Μόνο κλείσιμο;
-Θεέ μου, σαν χ στο τετράγωνο είναι!

942
01:10:20,132 --> 01:10:22,343
-Πολύ καλό!
-Και καλύτερη κάλυψη.

943
01:10:22,426 --> 01:10:25,054
Κι αυτή είναι
μετά από μερικές επαναλήψεις.

944
01:10:25,137 --> 01:10:28,224
Την κάνει πιο ομαλή κι αφαιρεί τον θόρυβο.

945
01:10:28,307 --> 01:10:29,808
-Είναι σε χαμηλή ζώνη;
-Ναι.

946
01:10:29,892 --> 01:10:32,770
-Είναι μόνο μία μέρα;
-Μόνο μία μέρα.

947
01:10:33,520 --> 01:10:35,731
Ξέρετε κάτι; Λέει πολλά.

948
01:10:36,315 --> 01:10:37,608
Λοιπόν, φαίνεται…

949
01:10:37,691 --> 01:10:40,611
-Αφαίρεσες τις ακραίες τιμές;
-Δεν πείραξα τίποτα.

950
01:10:40,694 --> 01:10:45,449
Είναι τέλειο, παιδιά, πραγματικά.

951
01:10:45,532 --> 01:10:46,659
Ποια είναι αυτή;

952
01:10:46,742 --> 01:10:47,743
Είναι της Κέιτι.

953
01:10:48,369 --> 01:10:50,371
Αλλά είναι διαφορετική.

954
01:10:50,454 --> 01:10:53,749
Εσείς έχετε ένα φωτεινό σημείο
σε αυτήν την πλευρά.

955
01:10:53,832 --> 01:10:55,376
Εντάξει, σοβαρά;

956
01:10:55,459 --> 01:10:59,672
Κοιτάξτε, όλοι έχουμε μια ημισέληνο
στο σωστό περίπου μέγεθος.

957
01:11:00,965 --> 01:11:04,802
-Ποιο είναι το μέγεθος εδώ;
-Περίπου 40.

958
01:11:04,885 --> 01:11:05,970
Θα το καταφέρουμε.

959
01:11:06,053 --> 01:11:10,849
Αν περιμένεις ο M87 να έχει
έξι εκατομμύρια φορές τη μάζα του Ήλιου.

960
01:11:10,933 --> 01:11:12,184
Πολύ μεγάλη μάζα.

961
01:11:12,268 --> 01:11:15,813
Ξέρεις τι είναι αυτό;
Με αυτό ζυγίζεις μαύρες τρύπες.

962
01:11:15,896 --> 01:11:19,692
Σοβαρά, αν βγάλετε κάτι που μοιάζει
με αυτό για όλες τις μέρες…

963
01:11:19,775 --> 01:11:23,821
Παιδιά, για να φύγουμε πρέπει να πάμε εκεί
να βγάλουμε φωτογραφία.

964
01:11:23,904 --> 01:11:27,950
-Θα μπορούσε να είναι απαίσια!
-Είμαι αρκετά κοντή για να σταθώ εδώ;

965
01:11:30,494 --> 01:11:31,996
Να τραβήξεις κι αυτό!

966
01:11:33,497 --> 01:11:35,291
Είμαστε σε ένα σημείο

967
01:11:35,374 --> 01:11:38,085
όπου μπορούν να πάνε όλα κατά διαόλου.

968
01:11:38,877 --> 01:11:43,299
Έβγαλα φωτογραφία με το κινητό μου
κάτι που υπάρχει στην οθόνη.

969
01:11:43,382 --> 01:11:45,634
Τα λέμε αύριο.
Θα συνεχίσουμε την απεικόνιση.

970
01:11:45,718 --> 01:11:48,595
Αρκεί μία από αυτές τις εικόνες

971
01:11:48,679 --> 01:11:50,973
να σταλεί στο λάθος άτομο.

972
01:11:51,056 --> 01:11:54,268
Θα τη δει κόσμος,
θα τη μετρήσουν από την οθόνη

973
01:11:54,351 --> 01:11:57,354
και θα γράψουν άρθρο, σας το εγγυώμαι.

974
01:11:58,147 --> 01:12:01,233
Πρέπει να υπάρχει απόλυτο εμπάργκο.

975
01:12:02,776 --> 01:12:06,238
Κανείς πέρα από τους συνεργάτες του EHT
δεν μπορεί να δει κάτι.

976
01:12:07,031 --> 01:12:08,574
Ό,τι συμβαίνει εδώ

977
01:12:09,575 --> 01:12:11,869
πρέπει να το ξέρει μόνο η πρώτη ομάδα.

978
01:12:13,287 --> 01:12:14,997
Είναι τρελό.

979
01:12:15,581 --> 01:12:19,251
Είμαι σίγουρος ότι είναι λάθος,
αλλά αν πετύχει

980
01:12:19,877 --> 01:12:22,129
θα είναι εκπληκτικό.

981
01:12:49,656 --> 01:12:50,991
Όλα πάνε καλά.

982
01:12:52,785 --> 01:12:56,872
Πιστεύουμε ότι καταφέραμε
να ολοκληρώσουμε αυτό το κομμάτι.

983
01:12:58,290 --> 01:13:02,878
ΜΠΡΙΝΣΟΠ ΚΟΡΤ, ΑΓΓΛΙΑ
16 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2018

984
01:13:03,379 --> 01:13:08,133
Καταφέραμε να έχουμε
το αποτέλεσμα που θέλαμε, 12J.

985
01:13:11,178 --> 01:13:12,971
Απομένουν κάποια πράγματα.

986
01:13:24,817 --> 01:13:29,029
Το μόνο που έχει σημασία είναι το 3,5.

987
01:13:29,613 --> 01:13:31,031
-Τρία κόμμα πέντε;
-Ναι.

988
01:13:36,036 --> 01:13:37,371
Χαίρομαι που σε βλέπω!

989
01:13:38,580 --> 01:13:41,250
-Γεια σου, Σάσα!
-Είσαι ήδη εδώ!

990
01:13:41,333 --> 01:13:44,420
Ναι, έχουμε κάνει ήδη
πέντε σελίδες υπολογισμούς.

991
01:13:44,503 --> 01:13:45,337
Άργησες.

992
01:13:50,300 --> 01:13:52,803
Τακτοποιήσου
και πήγαινε στο μπάνιο αν θες.

993
01:13:53,303 --> 01:13:55,514
Δεν πειράζει, με χρειάζεστε.

994
01:13:55,597 --> 01:13:57,307
-Δεν υπάρχει χρόνος.
-Όχι.

995
01:14:00,060 --> 01:14:00,894
Λοιπόν…

996
01:14:01,728 --> 01:14:05,107
Πού βρισκόμαστε; Τι άλλο πρέπει να γίνει;

997
01:14:06,066 --> 01:14:07,526
Αυτό που πιστεύω

998
01:14:09,236 --> 01:14:13,490
είναι ότι πρέπει να καταλάβουμε
το G συν πλην προς P.

999
01:14:13,574 --> 01:14:15,701
-Ναι.
-Και τον παρελθόντα ορίζοντα.

1000
01:14:15,784 --> 01:14:18,829
-Και τον παρελθόντα ορίζοντα. Κάτι άλλο;
-Όχι, αυτά.

1001
01:14:22,499 --> 01:14:24,501
Ξανά στο Μπρίνσοπ έναν χρόνο μετά.

1002
01:14:25,502 --> 01:14:27,463
Πέρυσι νομίζαμε πως θα ήταν απλό,

1003
01:14:27,546 --> 01:14:31,925
πως σε λίγες βδομάδες θα υπολογίζαμε
τους όρους και θα είχαμε την απάντηση.

1004
01:14:32,009 --> 01:14:34,011
Τελικά, τη χρονιά που πέρασε

1005
01:14:34,094 --> 01:14:36,513
καταλάβαμε ότι ήταν πολύ πιο περίπλοκο.

1006
01:14:36,597 --> 01:14:38,599
TL προς TR συν TL.

1007
01:14:39,099 --> 01:14:42,478
Υπήρχαν εκατομμύρια όροι.
Δεν ήταν δουλειά δύο βδομάδων.

1008
01:14:42,561 --> 01:14:45,689
Χρησιμοποιήσαμε υπολογιστές,
αλλά δεν πέτυχε.

1009
01:14:46,773 --> 01:14:47,941
Ένα προς Υ.

1010
01:14:48,984 --> 01:14:52,196
Μετά καταλάβαμε
ότι μπορούμε να σπάσουμε την εξίσωση

1011
01:14:52,279 --> 01:14:55,782
σε ένα ολοκληρώσιμο
κι ένα μη ολοκληρώσιμο μέρος.

1012
01:14:55,866 --> 01:14:57,367
Ήταν κρίσιμο βήμα.

1013
01:14:58,410 --> 01:15:01,830
Έπρεπε να καταλάβουμε
ότι είχαμε σχεδόν ό,τι χρειαζόμασταν,

1014
01:15:01,914 --> 01:15:03,165
αλλά με κάποιον τρόπο

1015
01:15:03,665 --> 01:15:05,334
χάθηκαν κάποιοι όροι μάλλον.

1016
01:15:05,417 --> 01:15:06,585
N, D εδώ.

1017
01:15:06,668 --> 01:15:08,378
Αυτό που ανακαλύψαμε είναι

1018
01:15:08,921 --> 01:15:12,424
ότι η εξίσωση είναι το άθροισμα
της μεταβολής του φορτίου αδράνειας

1019
01:15:12,508 --> 01:15:16,094
και της μεταβολής
της γωνιακής ταχύτητας του ορίζοντα.

1020
01:15:16,178 --> 01:15:19,223
Κι αυτό δίνει 12J.

1021
01:15:20,432 --> 01:15:24,353
Ως τότε υπολογίζαμε κάποιους όρους
στη γωνιακή ταχύτητα του ορίζοντα.

1022
01:15:24,853 --> 01:15:27,689
Χωρίς όλους τους όρους,
δεν ήταν ολοκληρώσιμο.

1023
01:15:29,858 --> 01:15:32,277
Τώρα βρήκαμε μια ωραία φυσική εικόνα

1024
01:15:32,361 --> 01:15:34,655
κι έναν ωραίο τρόπο να βγάλουμε 12J.

1025
01:15:34,738 --> 01:15:36,740
Τώρα μένουν οι τελευταίες…

1026
01:15:36,823 --> 01:15:39,326
οι τελικές πινελιές για να το πιστέψουμε.

1027
01:15:42,538 --> 01:15:46,542
Λυπάμαι πολύ που ο Στίβεν
δεν μπορεί να το δει να ολοκληρώνεται.

1028
01:15:46,667 --> 01:15:48,168
Θα ενθουσιαζόταν.

1029
01:15:52,714 --> 01:15:54,550
Είναι περίεργο πόσο προσωπικά

1030
01:15:55,717 --> 01:15:57,427
μπορείς να πάρεις τη φυσική.

1031
01:15:58,804 --> 01:16:03,433
Είναι πολύ θλιβερό που ο Στίβεν έφυγε

1032
01:16:04,476 --> 01:16:06,311
κι αν πετύχει, δεν θα το μάθει.

1033
01:16:07,104 --> 01:16:08,772
Ένα μπουκάλι μπροστά…

1034
01:16:12,568 --> 01:16:13,402
Στον Στίβεν.

1035
01:16:14,194 --> 01:16:15,279
Στον Στίβεν.

1036
01:16:15,362 --> 01:16:19,950
Κάτι εντυπωσιακό και υπέροχο
για τον Στίβεν

1037
01:16:20,033 --> 01:16:21,660
ήταν πόσο πολύ

1038
01:16:22,619 --> 01:16:23,495
νοιαζόταν

1039
01:16:24,871 --> 01:16:26,999
για αυτά τα ερωτήματα.

1040
01:16:31,086 --> 01:16:34,381
Ξέρουμε ότι όλα είναι διαφορετικά
σε μια μαύρη τρύπα.

1041
01:16:34,881 --> 01:16:38,844
Είναι πολύ μεγάλο βραβείο
να βρεις αυτήν τη διαφορά.

1042
01:16:41,888 --> 01:16:43,307
Τη φύση του χωροχρόνου.

1043
01:16:47,394 --> 01:16:48,270
Κάπως έτσι.

1044
01:16:51,815 --> 01:16:55,819
Ο Χόκινγκ ήταν αυτός που μας έδωσε
το πιο σημαντικό στοιχείο.

1045
01:16:58,488 --> 01:17:01,241
Αν αυτό το πρότζεκτ στο οποίο δουλεύουμε

1046
01:17:02,993 --> 01:17:06,622
πετύχει, θα είναι
σαν μια τεράστια πινακίδα

1047
01:17:06,705 --> 01:17:08,415
"Υπάρχει χρυσός εδώ".

1048
01:17:10,917 --> 01:17:13,170
Κοιτάς τον νυχτερινό ουρανό

1049
01:17:13,962 --> 01:17:16,298
και φυσικά δεν τις βλέπεις.

1050
01:17:18,300 --> 01:17:20,260
Αλλά ξέρεις ότι είναι εκεί ψηλά.

1051
01:17:21,386 --> 01:17:22,763
Σχεδόν μας κοροϊδεύουν.

1052
01:17:24,890 --> 01:17:26,391
"Βρες τι είμαι".

1053
01:17:32,272 --> 01:17:34,316
{\an8}NEROC
ΑΣΤΕΡΟΣΚΟΠΕΙΟ ΧΕΪΣΤΑΚ

1054
01:17:34,399 --> 01:17:36,526
{\an8}ΔΕΥΤΕΡΗ ΟΜΑΔΑ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ EHT

1055
01:17:36,610 --> 01:17:38,403
{\an8}<i>Θέλω να ελέγξω τον ήχο μου.</i>

1056
01:17:38,487 --> 01:17:39,529
Με ακούς;

1057
01:17:39,613 --> 01:17:41,114
<i>Ναι, σε ακούω.</i>

1058
01:17:41,198 --> 01:17:42,949
{\an8}-Γεια, Μόνικα. Ακούς;
-<i>Γεια!</i>

1059
01:17:43,033 --> 01:17:44,576
{\an8}Λοιπόν, θέλω να ξεκινήσω

1060
01:17:44,660 --> 01:17:50,040
{\an8}την πρώτη τηλεδιάσκεψη,
δείχνοντας τις εικόνες του M87.

1061
01:17:50,624 --> 01:17:52,959
{\an8}Οι εικόνες μοιάζουν πολύ μεταξύ τους.

1062
01:17:53,043 --> 01:17:54,878
Υπάρχει κάτι σαν σκιά.

1063
01:17:55,671 --> 01:17:57,881
Πολύ ενθαρρυντικά αποτελέσματα.

1064
01:18:00,467 --> 01:18:03,011
Πέτυχε. Είναι ξεκάθαρο.

1065
01:18:03,553 --> 01:18:04,888
Βλέπουμε τον δακτύλιο.

1066
01:18:06,515 --> 01:18:09,893
Αλλά πρέπει να είσαι πολύ επιφυλακτικός.

1067
01:18:09,976 --> 01:18:13,605
Θα ήθελα πολύ να το δω αυτό,
γι' αυτό είμαι πολύ καχύποπτος

1068
01:18:13,689 --> 01:18:15,607
με τον εαυτό μου, με ό,τι βλέπω.

1069
01:18:15,691 --> 01:18:19,403
<i>Νομίζω ότι δεν πειράζει να το λέμε σκιά</i>

1070
01:18:19,486 --> 01:18:20,737
<i>αυτό στο κέντρο,</i>

1071
01:18:20,821 --> 01:18:24,408
<i>αλλά πρέπει να προσέχουμε</i>
<i>τι νομίζουμε ότι βλέπουμε.</i>

1072
01:18:24,491 --> 01:18:27,953
<i>-Θα δούμε τις εικόνες των άλλων ομάδων;</i>
<i>-</i>Όχι.

1073
01:18:28,036 --> 01:18:33,208
Όταν μαζευόμαστε στο εργαστήριο
για να δούμε τις εικόνες κάθε ομάδας…

1074
01:18:33,291 --> 01:18:36,461
Δεν μπόρεσα να κοιμηθώ από την ένταση.

1075
01:18:36,545 --> 01:18:40,549
Περίμενα αυτά τα δεδομένα
και αυτήν την εικόνα εδώ και οκτώ χρόνια.

1076
01:18:41,049 --> 01:18:44,219
{\an8}Χαίρομαι που έχουμε παρόμοια αποτελέσματα.

1077
01:18:44,803 --> 01:18:47,431
Ανυπομονώ να δω τι κάνουν οι άλλες ομάδες.

1078
01:18:47,514 --> 01:18:50,142
Κρατήσαμε καλά τα μυστικά μας.

1079
01:18:51,017 --> 01:18:52,060
{\an8}ΤΡΙΤΗ ΟΜΑΔΑ EHT

1080
01:18:52,144 --> 01:18:57,149
{\an8}Η τρίτη ομάδα απεικόνισης
ακολούθησε κυρίως την κλασική τεχνική,

1081
01:18:57,232 --> 01:18:59,860
{\an8}όπου χρησιμοποιούμε τον αλγόριθμο CLEAN.

1082
01:19:01,862 --> 01:19:06,199
Είναι γύρω στα έξι άτομα στην ομάδα
που φτιάχνει τις εικόνες.

1083
01:19:07,242 --> 01:19:10,829
Για το κεντρικό τμήμα της εικόνας
συμφωνούμε όλοι.

1084
01:19:12,664 --> 01:19:15,417
Θα δούμε τι έκαναν με τη μέγιστη εντροπία

1085
01:19:15,500 --> 01:19:18,545
και τις άλλες μεθόδους την άλλη βδομάδα.

1086
01:19:20,213 --> 01:19:22,215
Ελπίζουμε να συμφωνούν.

1087
01:19:23,216 --> 01:19:25,343
Θέλουμε να είμαστε πολύ προσεκτικοί.

1088
01:19:25,427 --> 01:19:29,681
Το χειρότερο θα ήταν να πούμε
ότι είδαμε τη σκιά της μαύρης τρύπας

1089
01:19:29,765 --> 01:19:32,267
και μετά να βρούμε ότι ήταν τεχνούργημα.

1090
01:19:33,059 --> 01:19:34,686
ΠΡΩΤΗ ΟΜΑΔΑ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ EHT

1091
01:19:34,770 --> 01:19:36,480
Είμαστε με την πρώτη ομάδα.

1092
01:19:36,563 --> 01:19:39,608
Νιώθουμε αρκετά σίγουροι
για τις δομές που βγάλαμε.

1093
01:19:40,817 --> 01:19:43,236
Νιώθουμε καλά που οι εικόνες  συμφωνούν,

1094
01:19:43,320 --> 01:19:45,989
αλλά δεν έχουμε δει
κάτι από τις άλλες ομάδες,

1095
01:19:46,072 --> 01:19:51,369
οπότε είναι πιθανό όλα να είναι αποτυχία
μετά τη σύγκριση των ομάδων.

1096
01:19:51,453 --> 01:19:54,956
Φοβάμαι λίγο
για το πώς θα προχωρήσουμε στο εξής

1097
01:19:55,040 --> 01:19:57,459
-αν έχουμε διαφορετικές εικόνες.
-Ναι.

1098
01:19:57,959 --> 01:20:00,629
{\an8}ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΥΓΚΡΙΣΗΣ ΕΙΚΟΝΩΝ
23 ΙΟΥΛΙΟΥ 2018

1099
01:20:03,924 --> 01:20:05,175
Καλημέρα!

1100
01:20:05,258 --> 01:20:06,635
-Πώς πάει;
-Μια χαρά.

1101
01:20:21,066 --> 01:20:22,442
Εντάξει, ανυπομονώ.

1102
01:20:23,276 --> 01:20:24,277
-Γεια!
-Γεια.

1103
01:20:24,361 --> 01:20:26,321
-Χαίρομαι που σε γνωρίζω.
-Επίσης.

1104
01:20:26,404 --> 01:20:27,239
Είμαι η Κέιτι.

1105
01:20:27,322 --> 01:20:28,490
-Χάρηκα!
-Χάρηκα!

1106
01:20:29,032 --> 01:20:30,534
Ευχαριστώ που ήρθες.

1107
01:20:35,413 --> 01:20:37,040
ΤΡΙΤΗ ΟΜΑΔΑ

1108
01:20:37,123 --> 01:20:38,917
ΔΕΥΤΕΡΗ ΟΜΑΔΑ

1109
01:20:41,169 --> 01:20:43,463
Είναι συναρπαστική στιγμή.

1110
01:20:43,547 --> 01:20:47,175
Επιτέλους, θα δούμε αν όλες οι ομάδες
βλέπουν την ίδια βασική δομή.

1111
01:20:47,259 --> 01:20:49,719
Δεν έχω δει τα αποτελέσματα των άλλων.

1112
01:20:49,803 --> 01:20:53,598
Είναι σαν Χριστούγεννα, σαν Χάνουκα.

1113
01:20:53,682 --> 01:20:57,811
Είναι η στιγμή που ανοίγεις τα δώρα.

1114
01:20:57,894 --> 01:20:59,521
Σου έφεραν πόνι; Δεν ξέρω.

1115
01:20:59,604 --> 01:21:03,275
Έκανα αυτόματη ρύθμιση,
μετά το πλάτος και τη φάση κλεισίματος.

1116
01:21:03,358 --> 01:21:04,359
Εντάξει.

1117
01:21:04,442 --> 01:21:06,736
Είχα ανατριχιάσει λιγάκι.

1118
01:21:07,529 --> 01:21:11,533
{\an8}Περίμενα αυτήν τη στιγμή δέκα χρόνια.

1119
01:21:11,616 --> 01:21:12,659
{\an8}ΑΣΤΡΟΦΥΣΙΚΗ - EHT

1120
01:21:12,742 --> 01:21:15,120
{\an8}Μοντελοποιώ μαύρες τρύπες δέκα χρόνια.

1121
01:21:15,954 --> 01:21:18,623
Επιτέλους, γίνεται πραγματικότητα.

1122
01:21:19,124 --> 01:21:23,628
Ας δούμε τι μπορούμε να κάνουμε
αν χρησιμοποιήσουμε το ίδιο σενάριο

1123
01:21:23,712 --> 01:21:26,172
χωρίς να διορθώσουμε τίποτα.

1124
01:21:26,256 --> 01:21:28,300
Να δούμε τι θα γίνει.

1125
01:21:28,383 --> 01:21:30,343
Εντάξει. Θα είχε ενδιαφέρον.

1126
01:21:30,427 --> 01:21:34,764
Από περιέργεια.
Να δούμε αν κάποιο σενάριο συστηματικά…

1127
01:21:34,848 --> 01:21:36,683
…σε κλίμακα μικροδευτερόλεπτου τόξου.

1128
01:21:36,766 --> 01:21:40,520
Μοιάζει να γεμίζει περισσότερο το κενό.

1129
01:21:41,563 --> 01:21:45,400
Άρα, έχουμε δύο επιλογές
ως απάντηση στη μηδενική βάση.

1130
01:21:45,483 --> 01:21:48,695
Και στις δύο
παίρνουμε περίπου την ίδια εικόνα.

1131
01:21:48,778 --> 01:21:51,698
Δεν έχει νόημα να το χρησιμοποιήσεις εκεί.

1132
01:21:51,781 --> 01:21:55,285
Έχει, παρέχει περισσότερες πληροφορίες.

1133
01:21:55,368 --> 01:21:57,871
Αλλά μπορεί να είναι άσχετες πληροφορίες.

1134
01:21:57,954 --> 01:22:01,750
Μάικλ, δεν έχω εικόνα της τρίτης ομάδας.
Να τους ενοχλήσω;

1135
01:22:02,626 --> 01:22:03,460
Εντάξει.

1136
01:22:04,753 --> 01:22:07,172
-Θα είναι πολύ χειρότερα…
-Εντάξει.

1137
01:22:07,255 --> 01:22:08,298
Μισό λεπτό.

1138
01:22:08,381 --> 01:22:10,675
Σε πόση ώρα θα είστε έτοιμοι;

1139
01:22:12,469 --> 01:22:15,430
-Δεν ξέρω.
-Σε 15 λεπτά;

1140
01:22:15,513 --> 01:22:19,351
-Αν όλα πάνε καλά, σε 15 λεπτά.
-Πόση ώρα θέλει η τρίτη ομάδα;

1141
01:22:19,434 --> 01:22:21,269
Δύο λεπτά, αν πάει καλά.

1142
01:22:21,353 --> 01:22:24,189
Αυτό κάνε.
Δες τους αριθμούς. Αν είναι εντάξει…

1143
01:22:24,272 --> 01:22:25,106
Εντάξει.

1144
01:22:35,367 --> 01:22:37,369
-Γεια, θα…
-Είμαι έτοιμος, ναι.

1145
01:22:44,417 --> 01:22:49,005
Πρώτα κάναμε μια κανονικοποιημένη
σύγκριση αλληλοσυσχέτισης

1146
01:22:49,089 --> 01:22:50,799
για όλες τις φωτογραφίες.

1147
01:22:50,882 --> 01:22:56,846
Η τιμή ένα δείχνει απόλυτη συμφωνία
μεταξύ των εικόνων, το μηδέν είναι κακό.

1148
01:22:57,931 --> 01:23:00,308
Έτοιμοι για τη στιγμή της αλήθειας;

1149
01:23:03,186 --> 01:23:05,230
Εντάξει, θα πάω πιο κάτω.

1150
01:23:05,313 --> 01:23:06,481
Θεέ μου!

1151
01:23:06,564 --> 01:23:07,732
Για δείτε!

1152
01:23:13,279 --> 01:23:14,364
Είναι ο M87!

1153
01:23:16,616 --> 01:23:21,204
Συγκρίναμε, βασικά, πίξελ προς πίξελ,
πόσο παρόμοιες ήταν οι εικόνες.

1154
01:23:23,498 --> 01:23:25,917
Δεν μιλήσαμε καθόλου μεταξύ μας.

1155
01:23:26,001 --> 01:23:31,089
Οι αριθμοί λένε ότι, παρ' όλα αυτά,
βλέπουμε όλοι την ίδια δομή.

1156
01:23:31,172 --> 01:23:32,799
Υπόσχεται πολλά.

1157
01:23:38,722 --> 01:23:40,515
Ήταν απίστευτα συγκινητικό.

1158
01:23:41,683 --> 01:23:43,935
Το ξέραμε από μαθηματική άποψη

1159
01:23:44,019 --> 01:23:47,063
και βλέπαμε παρόμοιες εικόνες
από τα δικά μας μοντέλα.

1160
01:23:47,647 --> 01:23:51,609
Αλλά το κοιτάς και λες στον εαυτό σου
ότι είναι πραγματικά δεδομένα,

1161
01:23:51,693 --> 01:23:55,989
ότι δεν βλέπεις προσομοίωση,
αλλά μια αληθινή μαύρη τρύπα.

1162
01:23:56,072 --> 01:23:59,743
Έπιασα τον εαυτό μου
να την κοιτά στο κινητό για ώρες.

1163
01:24:02,120 --> 01:24:06,833
Αυτό που πρέπει να γίνει τώρα είναι
όλοι οι ερευνητές να συμφωνήσουν.

1164
01:24:09,794 --> 01:24:11,671
ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ EHT
8 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2018

1165
01:24:11,755 --> 01:24:13,673
Είναι το ίδιο πλάτος με το ALMA.

1166
01:24:15,133 --> 01:24:17,594
Είναι κρίσιμη φάση του έργου.

1167
01:24:18,636 --> 01:24:21,347
Διαφορετικά άτομα,
με διαφορετικά υπόβαθρα,

1168
01:24:21,431 --> 01:24:23,767
καλούνται να συμφωνήσουν για κάτι

1169
01:24:24,809 --> 01:24:29,981
που θα εκπροσωπεί τη δουλειά
200 ή 250 ατόμων.

1170
01:24:31,066 --> 01:24:34,611
Πολύ καλή ερώτηση.
Πιστεύω ότι το καλύτερο θα ήταν…

1171
01:24:35,236 --> 01:24:37,655
Πολύ εύκολα χάνεις την αξιοπιστία σου.

1172
01:24:37,739 --> 01:24:41,242
Η αξιοπιστία του EHT
χτιζόταν πολλά χρόνια.

1173
01:24:42,869 --> 01:24:44,329
Πρέπει να γίνει σωστά.

1174
01:24:47,165 --> 01:24:50,210
Πώς αποφασίζεις ποια είναι η ουσία;

1175
01:24:51,086 --> 01:24:52,629
Σε τι συμφωνούμε όλοι;

1176
01:24:53,171 --> 01:24:55,924
Είναι ένα θέμα και είναι επίμαχο.

1177
01:24:56,424 --> 01:24:58,635
Δεν έχουμε κατασταλάξει πλήρως.

1178
01:24:58,718 --> 01:25:00,845
ΠΑΡΑΛΛΗΛΗ ΣΥΝΕΔΡΙΑ
ΑΡΘΡΑ ΔΥΟ ΚΑΙ ΤΕΣΣΕΡΑ

1179
01:25:00,929 --> 01:25:07,018
Θέλουμε να έχουμε μία εικόνα,
αλλά να δείξουμε και τις παραλλαγές.

1180
01:25:07,102 --> 01:25:09,020
Πρέπει να υπάρξει συμβιβασμός.

1181
01:25:09,104 --> 01:25:12,440
Κάτι που να λειτουργεί.

1182
01:25:12,524 --> 01:25:14,776
Το θέμα δεν είναι τι θέλουμε να δείξουμε.

1183
01:25:14,859 --> 01:25:18,279
Νομίζω ότι πρέπει να δείξουμε
το καλύτερο σύνολο δεδομένων

1184
01:25:18,363 --> 01:25:20,990
και την καλύτερη εικόνα,

1185
01:25:21,074 --> 01:25:24,369
που αναπαράγεται εύκολα
για όποιον θέλει να το επαναλάβει.

1186
01:25:24,911 --> 01:25:26,830
Μου αρέσει η μέση εικόνα,

1187
01:25:26,913 --> 01:25:29,374
αλλά εφόσον δεν αντιστοιχεί σε δεδομένα,

1188
01:25:29,457 --> 01:25:33,837
θα τη χρησιμοποιήσουμε για να κάνουμε,
για παράδειγμα, εκτίμηση παραμέτρων;

1189
01:25:37,549 --> 01:25:41,386
Όλοι συμμετείχαν
με δική τους χρηματοδότηση και προσδοκίες,

1190
01:25:41,469 --> 01:25:46,224
οπότε το θέμα είναι να πείσεις τον άλλο
και να τον ωθήσεις να βρεθεί κοινή λύση.

1191
01:25:46,307 --> 01:25:47,934
Δηλαδή, θεωρείς ότι υπάρχει

1192
01:25:48,935 --> 01:25:52,355
μη μοντελοποιημένο σύστημα
στα συνθετικά δεδομένα.

1193
01:25:52,438 --> 01:25:55,692
Ήταν πολύ δημοκρατικό,
αλλά δεν είναι εύκολο.

1194
01:25:56,234 --> 01:25:57,819
Δεν θα πω ψέματα.

1195
01:26:11,875 --> 01:26:15,378
Το όνειρο κάθε φυσικού
που μελετά τις μαύρες τρύπες

1196
01:26:16,671 --> 01:26:20,592
είναι να μπορέσει να περάσει
μέσω του ορίζοντα στην άλλη πλευρά.

1197
01:26:26,848 --> 01:26:28,933
Αν μπορούσα να κάνω αυτό το ταξίδι,

1198
01:26:30,351 --> 01:26:33,021
έχοντας αποφασίσει
να αφήσω αυτόν τον κόσμο…

1199
01:26:34,981 --> 01:26:36,024
τι θα έβλεπα;

1200
01:26:45,700 --> 01:26:48,661
Τους αρχαίους εξερευνητές
τούς έλκυε η θάλασσα,

1201
01:26:49,746 --> 01:26:51,414
εμάς μας ελκύει ο ορίζοντας.

1202
01:26:55,001 --> 01:26:58,171
Μας ελκύουν πάντα τα όρια.

1203
01:27:03,676 --> 01:27:05,470
Ο ορίζοντας μιας μαύρης τρύπας

1204
01:27:07,222 --> 01:27:10,391
είναι το όριο της γνώσης μας,

1205
01:27:11,476 --> 01:27:14,103
της αντίληψής μας για το σύμπαν.

1206
01:27:17,023 --> 01:27:21,444
Το συναρπαστικό πρόβλημα
είναι να ξεπεράσουμε αυτό το όριο.

1207
01:27:27,992 --> 01:27:29,244
Είναι το απόλυτο.

1208
01:27:29,869 --> 01:27:33,456
Μετά από αυτό δεν υπάρχει κάτι παραπέρα.

1209
01:27:40,880 --> 01:27:42,548
Είναι κάτι που δεν υπάρχει

1210
01:27:42,632 --> 01:27:46,469
ως απτό, μετρήσιμο κομμάτι του σύμπαντος.

1211
01:27:48,137 --> 01:27:51,516
Αλλά μπορείς να φτάσεις εκεί
και να το βιώσεις.

1212
01:27:54,644 --> 01:27:56,562
Μα δεν θα το πεις σε κανέναν.

1213
01:27:58,690 --> 01:28:01,234
Δεν υπάρχεις πια για τον έξω κόσμο.

1214
01:28:05,238 --> 01:28:08,074
Ο κόσμος το συσχετίζει ενστικτωδώς
με τον θάνατο.

1215
01:28:18,001 --> 01:28:21,462
5 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2018

1216
01:28:42,608 --> 01:28:45,194
Να τοι! Χαμογελαστοί!

1217
01:28:45,278 --> 01:28:46,904
Χαίρομαι που σας ξαναβλέπω.

1218
01:28:47,780 --> 01:28:49,240
Μου λείψατε.

1219
01:28:49,324 --> 01:28:51,409
Λοιπόν, είμαστε ελεύθεροι!

1220
01:28:51,492 --> 01:28:52,952
{\an8}ΕΝΤΡΟΠΙΑ ΜΑΥΡΩΝ ΤΡΥΠΩΝ

1221
01:28:53,036 --> 01:28:55,204
Τελειώσαμε το άρθρο.

1222
01:28:57,123 --> 01:28:59,042
Γι' αυτό χαμογελούν όλοι.

1223
01:28:59,792 --> 01:29:01,210
Νιώθω πολύ καλά.

1224
01:29:01,294 --> 01:29:03,796
<i>Να πω ότι εγώ νιώθω απίστευτα.</i>

1225
01:29:03,880 --> 01:29:08,301
<i>Απλώς επειδή πήρε απίστευτα πολύ χρόνο</i>
<i>για να ολοκληρωθεί.</i>

1226
01:29:08,384 --> 01:29:10,136
<i>Είναι μεγάλη ανακούφιση.</i>

1227
01:29:10,636 --> 01:29:14,891
Είναι ωραίο να μπορούμε
να δούμε τη μεγάλη εικόνα.

1228
01:29:14,974 --> 01:29:18,269
<i>Νιώθω ότι πέρασα πολύ χρόνο</i>
<i>καθηλωμένη στο…</i>

1229
01:29:18,353 --> 01:29:19,479
<i>Νιώθεις απελευθερωμένη.</i>

1230
01:29:19,562 --> 01:29:22,815
<i>Ναι, για να μπορέσω</i>
<i>να κατανοήσω τι συμβαίνει.</i>

1231
01:29:22,899 --> 01:29:26,402
<i>Και νιώθω</i>
<i>ότι το αποτέλεσμα είναι συναρπαστικό.</i>

1232
01:29:27,653 --> 01:29:32,325
Δείξαμε ότι οι απαλές τρίχες
μπορούν να καταγράψουν

1233
01:29:33,117 --> 01:29:37,205
όλη την πληροφορία
που έχει αποθηκευτεί σε μια μαύρη τρύπα.

1234
01:29:38,831 --> 01:29:42,210
Δεν σκεφτήκαμε και πολύ
ποιο θα είναι το επόμενο βήμα.

1235
01:29:42,960 --> 01:29:44,420
<i>Έχεις απόλυτο δίκιο.</i>

1236
01:29:44,504 --> 01:29:47,256
Η μεγάλη πρόκληση είναι να δείξεις

1237
01:29:48,132 --> 01:29:51,344
όχι μόνο ότι μπορεί να συμβαίνει,
μα ότι όντως συμβαίνει.

1238
01:29:51,427 --> 01:29:52,720
Ότι υπάρχει μηχανισμός

1239
01:29:53,388 --> 01:29:57,392
ροής πληροφοριών που μπαίνουν
και βγαίνουν από τις μαύρες τρύπες.

1240
01:29:58,851 --> 01:30:01,437
Αυτό είναι πιο περίπλοκο πρόβλημα.

1241
01:30:01,979 --> 01:30:04,315
Αυτό θα ήθελε ο Στίβεν να κάνουμε.

1242
01:30:06,943 --> 01:30:10,863
Θα έρθεις στη συνέντευξη τύπου
στις 15 του μήνα;

1243
01:30:15,368 --> 01:30:16,494
Διστάζω.

1244
01:30:34,137 --> 01:30:35,680
Καλησπέρα.

1245
01:30:35,763 --> 01:30:38,349
Καλώς ήρθατε στην παρουσίαση
του τελευταίου βιβλίου

1246
01:30:38,433 --> 01:30:40,143
του καθηγητή Στίβεν Χόκινγκ.

1247
01:30:40,643 --> 01:30:43,062
Μέχρι τον θάνατό του συνέχισε
να ψάχνει απαντήσεις

1248
01:30:43,146 --> 01:30:44,689
με το τελευταίο του άρθρο,

1249
01:30:44,772 --> 01:30:47,608
μια μελέτη
με τους επί πολλά έτη συνεργάτες του,

1250
01:30:47,692 --> 01:30:50,236
καθηγητές Μάλκολμ Πέρι
και Άντι Στρόμινγκερ,

1251
01:30:50,319 --> 01:30:52,697
για ένα
από τα πλέον αινιγματικά προβλήματα

1252
01:30:52,780 --> 01:30:56,993
της σύγχρονης επιστημονικής κοινότητας,
το παράδοξο της πληροφορίας.

1253
01:30:57,827 --> 01:31:01,664
Λοιπόν, Μάλκολμ, Άντι, δώστε μας
μια σύνοψη του άρθρου.

1254
01:31:01,747 --> 01:31:04,375
Ναι, ξέρεις, είναι ένα τεράστιο πρόβλημα

1255
01:31:04,459 --> 01:31:07,295
που μας παρέδωσε ο Στίβεν.

1256
01:31:07,920 --> 01:31:10,381
Πήρε 50 χρόνια για να καταλάβουμε

1257
01:31:10,465 --> 01:31:13,801
τι ήταν μαύρη τρύπα
πριν μας απασχολήσουν τα κβάντα…

1258
01:31:13,885 --> 01:31:16,179
Θα περάσει μια δεκαετία πριν μάθουμε

1259
01:31:16,262 --> 01:31:19,974
αν αυτό το μονοπάτι
μπορεί να μας βγάλει εκεί που θέλουμε.

1260
01:31:20,600 --> 01:31:22,560
Ούτε ξέρουμε πως δεν μπορεί.

1261
01:31:23,311 --> 01:31:28,065
Και, επίσης, πρέπει να ομολογήσω,
παρότι δεν ακούγεται πολύ επιστημονικό,

1262
01:31:29,025 --> 01:31:30,735
ότι διαισθάνομαι ότι μπορεί.

1263
01:31:32,987 --> 01:31:37,074
Είμαι ενθουσιασμένος που συμμετέχω
σ' αυτήν την τρομερή περιπέτεια.

1264
01:31:42,038 --> 01:31:44,999
-Στον Στίβεν.
-Στον Στίβεν.

1265
01:31:45,082 --> 01:31:47,460
-Στις απαλές τρίχες.
-Στις απαλές τρίχες.

1266
01:31:48,669 --> 01:31:51,756
Στην αποκαθήλωση
του παραδόξου της πληροφορίας.

1267
01:31:53,049 --> 01:31:54,467
Στην επόμενη δημοσίευση.

1268
01:31:57,678 --> 01:31:58,888
Η ζωή είναι υπέροχη.

1269
01:31:59,847 --> 01:32:01,557
Αυτό είναι το νόημα της ζωής.

1270
01:32:03,935 --> 01:32:08,231
10 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2019

1271
01:32:13,361 --> 01:32:15,154
ΑΕΡΟΔΡΟΜΙΟ ΛΟΓΚΑΝ

1272
01:32:25,998 --> 01:32:27,875
ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΤΥΠΟΥ

1273
01:32:38,427 --> 01:32:39,637
{\an8}ΤΥΠΟΣ

1274
01:32:55,194 --> 01:32:56,737
Έτσι ένιωσα κι εγώ.

1275
01:33:06,831 --> 01:33:09,417
Καλώς ήρθατε στη σημερινή συνέντευξη τύπου

1276
01:33:09,500 --> 01:33:12,670
{\an8}που διοργανώνει
το Εθνικό Ίδρυμα Επιστημών και το…

1277
01:33:12,753 --> 01:33:14,005
{\an8}Καλησπέρα.

1278
01:33:14,088 --> 01:33:18,801
{\an8}Απομένει λίγος χρόνος
μέχρι την παγκόσμια ανακοίνωση

1279
01:33:18,884 --> 01:33:21,887
{\an8}σε έξι ταυτόχρονες συνεντεύξεις τύπου,
οπότε…

1280
01:33:21,971 --> 01:33:25,933
{\an8}Καλημέρα σας. Σήμερα είναι
μια εκπληκτική μέρα για την αστρονομία.

1281
01:33:27,018 --> 01:33:30,438
{\an8}ΤΟΚΙΟ, ΙΑΠΩΝΙΑ

1282
01:33:30,521 --> 01:33:36,527
{\an8}Αυτό που βλέπετε είναι το αποτέλεσμα
της ομαδικής δουλειάς πολλών ανθρώπων.

1283
01:33:37,820 --> 01:33:41,198
Ευχαριστούμε, καλεσμένοι μας,
λάτρεις των μαύρων τρυπών.

1284
01:33:41,282 --> 01:33:44,744
Οι μαύρες τρύπες είναι
τα πιο μυστηριώδη αντικείμενα στο σύμπαν.

1285
01:33:45,453 --> 01:33:47,913
Είμαστε μέλη μιας μεγάλης συνεργασίας.

1286
01:33:47,997 --> 01:33:51,792
Είμαστε 200 ερευνητές από 60 ινστιτούτα

1287
01:33:51,876 --> 01:33:54,462
και δουλεύουμε σε πάνω από 20 χώρες.

1288
01:33:54,962 --> 01:33:57,048
Δουλέψαμε πάνω από δέκα χρόνια

1289
01:33:57,131 --> 01:34:00,009
για να αποκαλύψουμε
ένα αόρατο κομμάτι του σύμπαντος.

1290
01:34:00,926 --> 01:34:04,221
Είμαστε ενθουσιασμένοι
που μπορούμε να σας αναφέρουμε

1291
01:34:04,305 --> 01:34:07,642
ότι είδαμε αυτό που θεωρούσαμε αόρατο.

1292
01:34:08,768 --> 01:34:12,855
Είδαμε και φωτογραφίσαμε μια μαύρη τρύπα.

1293
01:34:15,232 --> 01:34:16,067
Να τη.

1294
01:34:19,987 --> 01:34:23,616
Τώρα έχουμε οπτική απόδειξη
ότι υπάρχουν μαύρες τρύπες.

1295
01:34:24,533 --> 01:34:28,829
Γνωρίζουμε ότι μια μαύρη τρύπα που ζυγίζει
6,5 δισεκατομμύρια φορές όσο ο Ήλιος

1296
01:34:28,913 --> 01:34:31,165
υπάρχει στο κέντρο του M87.

1297
01:34:33,334 --> 01:34:35,461
Κι αυτή είναι μόνο η αρχή.

1298
01:34:50,935 --> 01:34:52,687
Η ΠΡΩΤΗ ΕΙΚΟΝΑ ΜΑΥΡΗΣ ΤΡΥΠΑΣ

1299
01:34:56,107 --> 01:34:57,983
ΜΑΥΡΗ ΤΡΥΠΑ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΕΤΑΙ ΓΙΑ ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΑ

1300
01:35:02,071 --> 01:35:07,743
ΕΝΑ ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΛΙΓΟΤΕΡΟ ΣΤΟ ΑΧΑΝΕΣ ΣΥΜΠΑΝ

1301
01:38:40,164 --> 01:38:41,832
Υποτιτλισμός: Έφη Μούκα



