1 00:00:02,000 --> 00:00:07,000 Downloaded from YTS.MX 2 00:00:08,000 --> 00:00:13,000 Official YIFY movies site: YTS.MX 3 00:00:19,978 --> 00:00:24,774 ‎"MỌI THỨ QUAN TRỌNG BƯỚC VÀO ‎CUỘC SỐNG LOÀI NGƯỜI ĐỀU BỊ NGUYỀN RỦA". 4 00:00:31,156 --> 00:00:34,659 ‎Bắt đầu nhé. Ừ, ngồi xuống, ‎để xem anh có thoải mái không. 5 00:00:37,579 --> 00:00:38,580 ‎Ổn chứ? Được rồi. 6 00:00:38,663 --> 00:00:39,497 ‎Vâng. 7 00:00:43,043 --> 00:00:44,419 ‎Lần quay một, bắt đầu. 8 00:00:46,880 --> 00:00:48,923 ‎Tự giới thiệu bản thân trước nhé? 9 00:00:50,467 --> 00:00:53,344 ‎Chào mọi người. ‎Tôi là Bailey. Lần quay ba. 10 00:00:53,970 --> 00:00:56,056 ‎- Ổn chứ? ‎- Đây là phần tệ nhất đó. 11 00:00:57,515 --> 00:00:58,516 ‎Tôi ghét thế này. 12 00:00:59,851 --> 00:01:02,228 ‎Năm 2011 và 2012, tôi làm cho Facebook. 13 00:01:02,312 --> 00:01:05,190 ‎Tôi thuộc đội ngũ lúc đầu của Instagram. 14 00:01:05,273 --> 00:01:08,693 ‎Tôi từng làm cho Google, YouTube. 15 00:01:08,777 --> 00:01:11,696 ‎Apple, Google, Twitter, Palm. 16 00:01:12,739 --> 00:01:15,533 ‎Tôi giúp bắt đầu Mozilla Labs, ‎rồi qua Firefox. 17 00:01:15,617 --> 00:01:17,994 ‎Bắt đầu quay chưa? Mọi người... 18 00:01:18,078 --> 00:01:18,953 ‎Tuyệt. 19 00:01:21,206 --> 00:01:26,169 ‎Tôi từng làm cho Twitter. Chức vụ cuối là ‎Phó chủ tịch Cấp cao mảng Kỹ thuật. 20 00:01:27,378 --> 00:01:29,255 ‎Tôi từng là Chủ tịch Pinterest. 21 00:01:29,339 --> 00:01:32,675 ‎Trước đó là Giám đốc mảng Kiếm tiền 22 00:01:32,759 --> 00:01:34,260 ‎ở Facebook trong năm năm. 23 00:01:34,344 --> 00:01:37,889 ‎Tôi quản lý nền tảng lập ‎trình viên nhiều năm ở Twitter, 24 00:01:37,972 --> 00:01:40,225 ‎rồi Trưởng bộ phận Sản phẩm Tiêu dùng. 25 00:01:40,308 --> 00:01:44,270 ‎Tôi là người đồng phát minh ra ‎Google Drive, Gmail Chat, 26 00:01:44,354 --> 00:01:46,689 ‎các Trang Facebook và nút "Thích". 27 00:01:47,440 --> 00:01:50,777 ‎Vâng. Đây là lý do tôi dành ra tám tháng 28 00:01:50,860 --> 00:01:52,779 ‎thảo luận với các luật sư. 29 00:01:54,030 --> 00:01:55,406 ‎Nó khiến tôi sợ hãi. 30 00:01:58,409 --> 00:02:02,914 ‎Khi còn ở đó, tôi luôn cảm thấy, ‎về cơ bản, đó là tổ chức bảo vệ lẽ phải. 31 00:02:03,456 --> 00:02:05,375 ‎Không rõ còn nghĩ thế nữa không. 32 00:02:05,458 --> 00:02:10,588 ‎Tháng 6 năm 2017, tôi rời Google ‎vì vấn đề đạo đức. 33 00:02:10,672 --> 00:02:14,134 ‎Không chỉ ở Google thôi đâu, ‎mà trong ngành này nói chung. 34 00:02:14,217 --> 00:02:15,385 ‎Tôi rất lo. 35 00:02:16,719 --> 00:02:17,679 ‎Rất lo. 36 00:02:19,097 --> 00:02:21,808 ‎Ngày nay người ta dễ quên đi một sự thật 37 00:02:21,891 --> 00:02:24,811 ‎đó là những công cụ này thực sự đã tạo ra 38 00:02:25,895 --> 00:02:27,814 ‎vài điều tuyệt vời cho thế giới. 39 00:02:27,897 --> 00:02:31,943 ‎Chúng giúp các gia đình thất lạc ‎đoàn tụ, giúp tìm người hiến tạng. 40 00:02:32,026 --> 00:02:35,613 ‎Ý tôi là, đã có những thay đổi ‎có hệ thống, đầy ý nghĩa 41 00:02:35,697 --> 00:02:37,866 ‎diễn ra khắp nơi trên thế giới 42 00:02:37,949 --> 00:02:40,368 ‎vì những nền tảng này mang tính tích cực. 43 00:02:40,827 --> 00:02:44,539 ‎Nhưng lại thiếu kinh nghiệm ‎với mặt trái của vấn đề. 44 00:02:45,540 --> 00:02:48,585 ‎Khi đã phóng thích chúng rồi ‎thì khó mà kiểm soát. 45 00:02:48,668 --> 00:02:52,005 ‎Dùng rồi mới thấy ‎chúng khác xa so với mong đợi. 46 00:02:52,088 --> 00:02:56,509 ‎Tôi tin chắc là chẳng ai ‎lường trước được những hậu quả này. 47 00:02:56,593 --> 00:02:59,554 ‎Không có ai xấu cả. Không. Không hề có. 48 00:03:01,639 --> 00:03:03,600 ‎Vậy vấn đề là gì? 49 00:03:09,230 --> 00:03:11,274 ‎Có vấn đề đúng không và đó là gì? 50 00:03:18,364 --> 00:03:22,118 ‎Thật khó để nói súc tích... ‎Tôi muốn nói sơ qua nhiều vấn đề. 51 00:03:22,577 --> 00:03:23,578 ‎Vấn đề là gì? 52 00:03:28,208 --> 00:03:32,253 ‎PHIM TÀI LIỆU CỦA NETFLIX 53 00:03:33,504 --> 00:03:35,340 ‎Dù đối mặt với nhiều chỉ trích 54 00:03:35,423 --> 00:03:37,717 ‎nhưng các gã khổng lồ công nghệ ‎ngày càng lớn mạnh. 55 00:03:37,800 --> 00:03:40,929 ‎Toàn bộ ngành công nghệ đang bị ‎kiểm tra kỹ càng. 56 00:03:41,012 --> 00:03:43,723 ‎Và một nghiên cứu mới cho thấy ‎mối liên hệ giữa 57 00:03:43,806 --> 00:03:46,142 ‎sức khỏe tinh thần và dùng mạng xã hội. 58 00:03:46,226 --> 00:03:48,478 ‎Ta đang nói đến nghiên cứu mới nhất... 59 00:03:49,187 --> 00:03:51,397 ‎...đang diễn ra mà chả có tin nào. 60 00:03:51,481 --> 00:03:56,319 ‎Hàng triệu người Mỹ đang nghiện ‎rất nặng các thiết bị điện tử này. 61 00:03:56,402 --> 00:03:59,405 ‎Nó trở nên tệ hơn ‎vì ta có thể tự cô lập trong... 62 00:03:59,489 --> 00:04:00,698 ‎BẠN ĐƯỢC GẮN THẺ ẢNH 63 00:04:00,782 --> 00:04:02,742 ‎...bong bóng lọc nhờ công nghệ. 64 00:04:02,825 --> 00:04:04,577 ‎Tin giả ngày càng tân tiến 65 00:04:04,661 --> 00:04:06,788 ‎và đe dọa nhiều nước trên thế giới. 66 00:04:06,871 --> 00:04:10,333 ‎Chúng tôi không lường trước việc này ‎khi tạo ra Twitter 12 năm trước. 67 00:04:10,416 --> 00:04:12,502 ‎Các quan chức cho rằng họ không tin 68 00:04:12,585 --> 00:04:14,754 ‎cuộc tấn công mạng của Nga sẽ dừng. 69 00:04:14,837 --> 00:04:18,132 ‎YouTube đang bị bắt ‎phải tập trung làm sạch nội dung. 70 00:04:18,216 --> 00:04:21,552 ‎TikTok, nếu ta trò chuyện ‎với bất kỳ thiếu niên nào, 71 00:04:21,636 --> 00:04:24,013 ‎không có chuyện chúng sẽ xóa thứ này... 72 00:04:24,097 --> 00:04:26,349 ‎Này Isla, giúp mẹ chuẩn bị bàn nhé? 73 00:04:26,432 --> 00:04:27,517 ‎Vấn đề nan giải là 74 00:04:27,600 --> 00:04:29,978 ‎mạng xã hội có đang làm ‎con bạn chán nản. 75 00:04:30,061 --> 00:04:32,105 ‎Isla, con chuẩn bị bàn ăn nhé? 76 00:04:32,188 --> 00:04:35,316 ‎Quy trình làm đẹp này ngày càng ‎phổ biến ở giới trẻ, 77 00:04:35,400 --> 00:04:37,944 ‎một hội chứng mới được ‎bác sĩ thẩm mỹ đặt là 78 00:04:38,027 --> 00:04:40,863 ‎Hội chứng Snapchat, ‎bệnh nhân trẻ muốn phẫu thuật 79 00:04:40,947 --> 00:04:43,741 ‎để trông giống ‎các ảnh tự sướng có bộ lọc hơn. 80 00:04:43,825 --> 00:04:45,910 ‎Chả hiểu sao mẹ lại để nó dùng. 81 00:04:45,994 --> 00:04:47,537 ‎Mẹ phải làm gì nào? 82 00:04:47,620 --> 00:04:49,580 ‎Bạn bè trong lớp nó ai cũng có. 83 00:04:50,164 --> 00:04:51,165 ‎Nó mới 11 tuổi. 84 00:04:51,249 --> 00:04:52,959 ‎Cass, chả ai ép chị dùng cả. 85 00:04:53,042 --> 00:04:55,086 ‎Cứ ngắt kết nối bao lâu tùy thích. 86 00:04:55,169 --> 00:04:59,340 ‎Chị đang kết nối mà không cần di động ‎đây này. Giờ chị đang lên mạng. 87 00:04:59,424 --> 00:05:03,094 ‎Hơn nữa, đó đâu phải là kết nối thật sự. ‎Chỉ toàn thứ vớ vẩn. 88 00:05:03,177 --> 00:05:06,514 ‎Chủ nghĩa tư bản giám sát tác động lên ‎chính trị, văn hóa 89 00:05:06,597 --> 00:05:08,308 ‎theo cách ta không hiểu được. 90 00:05:08,391 --> 00:05:10,101 ‎ISIS thôi thúc ngươi theo dõi online 91 00:05:10,184 --> 00:05:12,812 ‎và nhóm ủng hộ da trắng là ưu việt ‎đang làm tương tự. 92 00:05:12,895 --> 00:05:14,147 ‎Gần đây tại Ấn Độ, 93 00:05:14,230 --> 00:05:17,442 ‎một đám trên mạng ‎đã tự tiện giết 12 người gồm năm... 94 00:05:17,525 --> 00:05:20,361 ‎Không chỉ là tin giả, ‎mà nó còn gây ra hậu quả. 95 00:05:20,445 --> 00:05:24,073 ‎Làm sao để đương đầu dịch bệnh ‎trong thời đại tin giả thế này? 96 00:05:24,157 --> 00:05:26,993 ‎Ăn đồ Trung Quốc ‎có bị nhiễm virus corona không? 97 00:05:27,535 --> 00:05:32,540 ‎Ta đã chuyển từ thời đại thông tin ‎sang thời đại thông tin sai lệch. 98 00:05:32,623 --> 00:05:34,667 ‎Nền dân chủ này đang bị tấn công. 99 00:05:34,751 --> 00:05:39,005 ‎Điều tôi đã nói là, "Các công cụ được ‎tạo ra ngày nay đang bắt đầu 100 00:05:39,088 --> 00:05:41,799 ‎hủy hoại kết cấu xã hội ‎của xã hội ngày nay". 101 00:06:00,151 --> 00:06:03,446 ‎Asa phát biểu khai mạc. ‎Chúng tôi phát đoạn phim. 102 00:06:04,197 --> 00:06:07,325 ‎Sau đó, "Thưa quý vị, Tristan Harris". 103 00:06:07,408 --> 00:06:08,826 ‎- Phải. ‎- Tuyệt. 104 00:06:08,951 --> 00:06:12,038 ‎Tôi đi lên và... 105 00:06:12,121 --> 00:06:13,831 ‎NHÂN ĐẠO ‎CHƯƠNG TRÌNH CÔNG NGHỆ MỚI 106 00:06:13,915 --> 00:06:15,833 ‎Nói, "Cảm ơn các bạn đã đến". 107 00:06:17,919 --> 00:06:22,048 ‎Hôm nay tôi muốn bàn đến ‎một chương trình mới về công nghệ 108 00:06:22,131 --> 00:06:25,510 ‎và lý do chúng tôi muốn làm ‎là vì nếu các bạn đặt câu hỏi, 109 00:06:25,593 --> 00:06:27,929 ‎"Ngành công nghệ hiện giờ bị sao vậy?" 110 00:06:28,346 --> 00:06:31,641 ‎Nào là sự kết hợp phi lý ‎của bất mãn và tai tiếng, 111 00:06:31,724 --> 00:06:33,976 ‎"họ ăn cắp dữ liệu", nghiện công nghệ, 112 00:06:34,060 --> 00:06:37,814 ‎nào là tin giả rồi phân hóa ‎và vài cuộc bầu cử sắp bị can thiệp. 113 00:06:38,189 --> 00:06:41,609 ‎Nhưng liệu đằng sau những vấn đề này ‎có ẩn chứa điều gì 114 00:06:41,692 --> 00:06:44,654 ‎khiến chúng xảy ra cùng một lúc không? 115 00:06:46,447 --> 00:06:48,408 ‎- Thế này ổn không? ‎- Rất tốt. Ừ. 116 00:06:50,743 --> 00:06:55,206 ‎Tôi chỉ cố... Muốn các bạn hiểu... ‎Ngành công nghệ đang tồn tại một vấn đề. 117 00:06:55,289 --> 00:07:00,211 ‎Không có tên cụ thể ‎và liên quan đến một nguồn... 118 00:07:05,091 --> 00:07:09,387 ‎Khi nhìn xung quanh, ‎ta thấy thế giới này đang phát điên. 119 00:07:12,765 --> 00:07:15,309 ‎Ta tự hỏi bản thân thế này có bình thường? 120 00:07:16,102 --> 00:07:18,855 ‎Hay tất cả chúng ta đều bị ai đó tác động? 121 00:07:22,316 --> 00:07:25,153 ‎NHÀ CỰU ĐẠO ĐỨC THIẾT KẾ GOOGLE 122 00:07:25,236 --> 00:07:27,905 ‎TRUNG TÂM CÔNG NGHỆ NHÂN ĐẠO ‎NHÀ ĐỒNG SÁNG LẬP 123 00:07:27,989 --> 00:07:30,658 ‎Ước gì nhiều người ‎hiểu được cách nó hoạt động 124 00:07:30,741 --> 00:07:34,036 ‎vì chỉ mỗi ngành công nghệ biết ‎thì không nên. 125 00:07:34,120 --> 00:07:36,205 ‎Điều này nên đến tai tất cả. 126 00:07:47,383 --> 00:07:48,301 ‎- Chào! ‎- Chào. 127 00:07:48,801 --> 00:07:50,595 ‎- Tristan. Hân hạnh. ‎- Tristan? 128 00:07:50,678 --> 00:07:51,721 ‎- Phải. ‎- Tuyệt. 129 00:07:53,139 --> 00:07:55,933 ‎Tristan Harris, ‎nhà cựu Đạo đức Thiết kế Google 130 00:07:56,017 --> 00:07:59,353 ‎được gọi là điều gần lương tâm nhất ‎mà Silicon có. 131 00:07:59,437 --> 00:08:00,730 ‎Anh ấy muốn công nghệ 132 00:08:00,813 --> 00:08:04,192 ‎đưa thứ anh ấy gọi là ‎"đạo đức thiết kế" vào sản phẩm. 133 00:08:04,275 --> 00:08:06,903 ‎Thật hiếm khi có người ‎trong ngành thẳng tính 134 00:08:06,986 --> 00:08:10,281 ‎nhưng Tristan Harris tin rằng ‎cần phải có người như thế. 135 00:08:11,324 --> 00:08:12,700 ‎Lúc làm cho Google, 136 00:08:12,783 --> 00:08:15,870 ‎tôi thuộc đội Gmail ‎và bắt đầu cảm thấy mệt mỏi 137 00:08:16,120 --> 00:08:18,372 ‎vì chúng tôi đàm luận rất nhiều về... 138 00:08:19,457 --> 00:08:23,169 ‎hộp thư đến nên trông như thế nào ‎và nên chọn màu gì cho nó. 139 00:08:23,252 --> 00:08:25,880 ‎Tôi thấy bản thân bị nghiện thư điện tử 140 00:08:26,255 --> 00:08:27,590 ‎và thật thú vị 141 00:08:27,673 --> 00:08:31,511 ‎khi không một ai ở đội Gmail ‎nghĩ đến việc khiến nó ít gây nghiện. 142 00:08:31,928 --> 00:08:34,514 ‎Tôi nghĩ, "Còn ai nghĩ đến việc này không? 143 00:08:34,597 --> 00:08:36,390 ‎Mình chưa nghe ai nói đến cả". 144 00:08:36,849 --> 00:08:41,229 ‎Và tôi thấy nản ‎với ngành công nghệ, nói chung, 145 00:08:41,312 --> 00:08:43,147 ‎chúng tôi đã lạc lối. 146 00:08:46,817 --> 00:08:49,820 ‎Tôi đã rất nỗ lực cố nghĩ ra 147 00:08:49,904 --> 00:08:52,698 ‎cách thay đổi nó từ bên trong. 148 00:08:55,201 --> 00:08:59,497 ‎Đó là lúc tôi quyết định làm bài ‎thuyết trình, như kêu gọi hành động vậy. 149 00:09:01,040 --> 00:09:04,752 ‎Ngày nào về nhà tôi cũng dành ‎vài tiếng mỗi đêm để thực hiện. 150 00:09:06,170 --> 00:09:11,884 ‎Nội dung cơ bản là ‎trước đây chưa từng có 50 nhà thiết kế 151 00:09:12,426 --> 00:09:15,596 ‎da trắng ở độ tuổi 20 tới 35 nào ‎sống tại California, 152 00:09:15,888 --> 00:09:19,725 ‎đưa ra các quyết định ‎gây ảnh hưởng lên hai tỷ người. 153 00:09:21,018 --> 00:09:24,438 ‎Hai tỷ người sẽ có các suy nghĩ ‎mà họ không muốn có 154 00:09:24,522 --> 00:09:28,359 ‎vì nhà thiết kế ở Google nói, ‎"Sáng ra bạn sẽ bắt đầu hiểu cách 155 00:09:28,442 --> 00:09:30,778 ‎thông báo hoạt động trên màn hình". 156 00:09:30,861 --> 00:09:35,283 ‎Và Google có trách nhiệm về mặt đạo đức ‎để giải quyết vấn đề này. 157 00:09:36,075 --> 00:09:37,743 ‎Tôi gửi bài thuyết trình này 158 00:09:37,827 --> 00:09:41,789 ‎tới khoảng 15 đến 20 ‎đồng nghiệp thân thiết nhất ở Google. 159 00:09:41,872 --> 00:09:44,792 ‎Tôi rất lo. ‎Không rõ họ sẽ tiếp nhận nó thế nào. 160 00:09:46,460 --> 00:09:48,045 ‎Ngày hôm sau đi làm, 161 00:09:48,129 --> 00:09:50,464 ‎hầu hết mọi người đều mở nó ra xem. 162 00:09:50,548 --> 00:09:52,049 ‎CHÚ Ý 163 00:09:52,133 --> 00:09:54,552 ‎Vào cuối ngày, ‎có 400 người xem cùng lúc, 164 00:09:54,635 --> 00:09:58,097 ‎nên nó càng được xem nhiều. ‎Khắp công ty gửi email cho tôi. 165 00:09:58,180 --> 00:10:00,266 ‎Mọi người ở các bộ phần đều nói, 166 00:10:00,349 --> 00:10:02,893 ‎"Tôi đồng ý, ‎điều này ảnh hưởng lên con tôi, 167 00:10:02,977 --> 00:10:06,856 ‎lên những người quanh tôi. ‎Ta cần phải làm gì đó". 168 00:10:07,398 --> 00:10:10,818 ‎Tôi thấy như đang phát động ‎cuộc cách mạng hay gì gì đó. 169 00:10:11,861 --> 00:10:15,197 ‎Sau đó, tôi biết Larry Page ‎đã được thông báo việc này 170 00:10:15,281 --> 00:10:17,241 ‎ở ba cuộc họp riêng ngày hôm đó. 171 00:10:17,950 --> 00:10:20,369 ‎Và nó đã tạo một khoảnh khắc văn hóa 172 00:10:20,870 --> 00:10:23,205 ‎mà Google cần phải nghiêm túc. 173 00:10:26,000 --> 00:10:28,794 ‎Và sau đó... không có gì xảy ra. 174 00:10:34,300 --> 00:10:36,135 ‎Mọi người trong năm 2006... 175 00:10:37,219 --> 00:10:39,096 ‎bao gồm chúng tôi ở Facebook, 176 00:10:39,180 --> 00:10:43,392 ‎đều ngưỡng mộ Google ‎và những gì họ đã tạo ra, 177 00:10:43,476 --> 00:10:47,271 ‎đó là dịch vụ hữu ích đáng kinh ngạc này, 178 00:10:47,438 --> 00:10:51,400 ‎theo như chúng tôi biết, ‎đã đem lại nhiều điều tốt đẹp cho thế giới 179 00:10:51,525 --> 00:10:54,695 ‎và họ đã tạo ra được ‎cỗ máy kiếm tiền tương đương. 180 00:10:55,738 --> 00:11:00,034 ‎Chúng tôi đã ghen tị với họ ‎và với chúng tôi, nó có vẻ rất hiệu quả... 181 00:11:00,826 --> 00:11:02,161 ‎và hoàn hảo. 182 00:11:02,953 --> 00:11:05,122 ‎Facebook ra đời được khoảng hai năm 183 00:11:05,873 --> 00:11:10,586 ‎thì tôi được thuê để tìm hiểu xem công ty ‎nên đi theo mô hình kinh doanh nào. 184 00:11:10,670 --> 00:11:13,464 ‎Tôi giữ chức ‎Giám đốc mảng Kiếm tiền. Vấn đề là, 185 00:11:13,547 --> 00:11:16,884 ‎"Bạn là người sẽ nghĩ cách ‎làm sao để kiếm được tiền". 186 00:11:17,134 --> 00:11:19,804 ‎Nhiều người làm những công việc khác nhau 187 00:11:19,887 --> 00:11:21,847 ‎nhưng rõ ràng tôi là 188 00:11:22,848 --> 00:11:25,476 ‎một trong những người chỉ đạo... 189 00:11:26,769 --> 00:11:28,688 ‎trước tiên phải kiếm tiền đã... 190 00:11:29,313 --> 00:11:33,651 ‎Và tôi nghĩ mô hình quảng cáo này ‎có thể là cách thức hiệu quả nhất. 191 00:11:43,077 --> 00:11:44,453 ‎Mẹ gửi video gì thế? 192 00:11:44,537 --> 00:11:47,873 ‎Từ một talk show ‎nhưng khá hay. Anh ta đúng là thiên tài. 193 00:11:47,957 --> 00:11:50,584 ‎Về việc xóa mạng xã hội, ‎em cũng nên làm thế. 194 00:11:50,668 --> 00:11:52,878 ‎Chắc em phải chặn email của mẹ thôi. 195 00:11:52,962 --> 00:11:55,965 ‎Quả thực em không biết ‎ý mẹ là gì. Bà tệ hơn cả em. 196 00:11:56,090 --> 00:11:58,592 ‎- Mẹ dùng nó cho công thức nấu ăn. ‎- Và công việc. 197 00:11:58,676 --> 00:12:00,594 ‎- Video tập luyện. ‎- Kiểm tra ta. 198 00:12:00,678 --> 00:12:02,888 ‎Và những người mẹ từng gặp trong đời. 199 00:12:04,932 --> 00:12:07,893 ‎Nếu bạn đang lướt tin tức trên mạng xã hội 200 00:12:07,977 --> 00:12:11,731 ‎trong lúc xem chúng tôi, ‎thì hãy đặt điện thoại xuống và chú ý 201 00:12:11,814 --> 00:12:14,900 ‎vì vị khách tiếp theo đã viết ‎một cuốn sách tuyệt vời 202 00:12:14,984 --> 00:12:18,112 ‎về cuộc sống của ta đã ‎bị hủy hoại nhiều ra sao. 203 00:12:18,195 --> 00:12:19,447 ‎Xin chào đón tác giả 204 00:12:19,530 --> 00:12:24,452 ‎cuốn ‎Mười Lý Lẽ Để Xóa ‎Tài khoản Mạng Xã Hội Ngay Bây Giờ, 205 00:12:24,535 --> 00:12:25,786 ‎Jaron Lanier. 206 00:12:27,997 --> 00:12:31,834 ‎Google và Facebook là ‎một trong những công ty giàu có 207 00:12:31,917 --> 00:12:33,878 ‎và thành công nhất mọi thời đại. 208 00:12:34,295 --> 00:12:36,839 ‎Họ có tương đối ít nhân viên. 209 00:12:36,922 --> 00:12:40,760 ‎Họ chỉ có chiếc máy tính khổng lồ ‎dễ dàng kiếm ra nhiều tiền nhỉ? 210 00:12:41,510 --> 00:12:45,222 ‎Họ được trả tiền để làm gì? ‎Đấy mới là câu hỏi quan trọng. 211 00:12:47,308 --> 00:12:49,977 ‎Tôi đầu tư công nghệ đã được 35 năm. 212 00:12:51,020 --> 00:12:54,356 ‎50 năm đầu ở Thung lũng Silicon, ‎ngành này làm sản phẩm, 213 00:12:54,440 --> 00:12:58,402 ‎phần cứng, phần mềm, bán chúng ‎cho khách hàng, kinh doanh đơn giản. 214 00:12:58,486 --> 00:13:01,447 ‎Trong mười năm qua, ‎các công ty lớn ở Silicon 215 00:13:01,530 --> 00:13:03,866 ‎tham gia bán người dùng của họ. 216 00:13:03,949 --> 00:13:05,910 ‎Giờ nói thì có hơi nhàm chán 217 00:13:05,993 --> 00:13:09,205 ‎nhưng vì ta không trả tiền ‎cho các sản phẩm ta dùng, 218 00:13:09,288 --> 00:13:12,166 ‎mà chính nhà quảng cáo trả số tiền đó. 219 00:13:12,249 --> 00:13:14,084 ‎Nhà quảng cáo là khách hàng. 220 00:13:14,710 --> 00:13:16,086 ‎Còn ta là thứ bị bán. 221 00:13:16,170 --> 00:13:17,630 ‎Có câu kinh điển này, 222 00:13:17,713 --> 00:13:21,592 ‎"Nếu bạn không trả tiền cho sản phẩm, ‎thì bạn chính là sản phẩm". 223 00:13:21,675 --> 00:13:23,302 ‎BẠN CHÍNH LÀ SẢN PHẨM 224 00:13:23,385 --> 00:13:27,139 ‎Nhiều người nghĩ, ‎"Google chỉ là hộp tìm kiếm 225 00:13:27,223 --> 00:13:29,850 ‎và Facebook là nơi ‎để xem bạn bè đang làm gì 226 00:13:29,934 --> 00:13:31,101 ‎và xem ảnh của họ". 227 00:13:31,185 --> 00:13:35,773 ‎Nhưng điều nhiều người không nhận ra ‎là họ đang tranh giành sự chú ý của ta. 228 00:13:36,524 --> 00:13:40,986 ‎Nên Facebook, Snapchat, ‎Twitter, Instagram, YouTube, 229 00:13:41,195 --> 00:13:44,281 ‎kiểu làm ăn của họ là ‎khiến ta dán mắt vào màn hình. 230 00:13:44,406 --> 00:13:46,200 ‎VÀ NHIỀU HƠN NỮA... 231 00:13:46,283 --> 00:13:49,578 ‎Hãy tìm cách ‎có được sự chú ý của một người 232 00:13:49,662 --> 00:13:50,955 ‎càng nhiều càng tốt. 233 00:13:51,413 --> 00:13:53,374 ‎Ta dành cho họ bao nhiêu thì giờ? 234 00:13:53,874 --> 00:13:56,669 ‎Ta cho đi ‎cuộc sống của mình được bao nhiêu? 235 00:13:58,629 --> 00:14:01,131 ‎Nghĩ về kiểu hoạt động ‎của các công ty này, 236 00:14:01,215 --> 00:14:02,424 ‎nó trở nên hợp lý. 237 00:14:03,050 --> 00:14:06,095 ‎Ta nghĩ ‎mọi dịch vụ trên mạng đều miễn phí. 238 00:14:06,178 --> 00:14:09,473 ‎Nhưng không phải. ‎Chúng được nhà quảng cáo chi trả. 239 00:14:09,557 --> 00:14:11,559 ‎Sao họ chi trả cho các công ty đó? 240 00:14:11,642 --> 00:14:14,687 ‎Họ trả tiền để hiển thị ‎quảng cáo của họ cho ta xem. 241 00:14:14,770 --> 00:14:18,357 ‎Ta là sản phẩm. Sự chú ý của ta là ‎sản phẩm được bán cho họ. 242 00:14:18,732 --> 00:14:20,442 ‎Điều đó có chút quá đơn giản. 243 00:14:20,526 --> 00:14:23,529 ‎Kiểu thay đổi nhỏ, dần dần, ‎không thể nhận ra 244 00:14:23,612 --> 00:14:26,240 ‎trong hành vi và nhận thức ‎chính là sản phẩm. 245 00:14:26,323 --> 00:14:27,575 ‎THAY ĐỔI ‎HÀNH VI & NHẬN THỨC 246 00:14:27,658 --> 00:14:30,244 ‎Đó mới là sản phẩm. Là sản phẩm duy nhất. 247 00:14:30,327 --> 00:14:34,081 ‎Bất cứ điều gì khác đều ‎không được xem là sản phẩm. 248 00:14:34,164 --> 00:14:36,917 ‎Họ chỉ kiếm được tiền từ mỗi điều đó. 249 00:14:37,668 --> 00:14:39,253 ‎Thay đổi điều ta làm, 250 00:14:39,336 --> 00:14:41,714 ‎cách ta nghĩ và bản thân con người ta. 251 00:14:42,631 --> 00:14:45,301 ‎Thay đổi đó từ từ và nhỏ thôi. 252 00:14:45,384 --> 00:14:48,971 ‎Nếu ta đi gặp một người và đề nghị, ‎"Đưa tôi mười triệu đô, 253 00:14:49,054 --> 00:14:54,310 ‎tôi sẽ thay đổi thế giới ‎một phần trăm theo hướng bạn muốn..." 254 00:14:54,894 --> 00:14:58,188 ‎Thế giới mà! Nó có thể ‎tuyệt vời và đáng giá nhiều tiền. 255 00:14:59,315 --> 00:15:00,149 ‎Được rồi. 256 00:15:00,691 --> 00:15:04,403 ‎Mọi doanh nghiệp đều ‎luôn mơ đến chuyện này, 257 00:15:04,653 --> 00:15:10,910 ‎đó là có được sự đảm bảo ‎thành công nếu tiến hành quảng cáo. 258 00:15:11,327 --> 00:15:13,996 ‎Đó là nghề của họ. Họ bán đi sự chắc chắn. 259 00:15:14,079 --> 00:15:14,914 ‎SỰ CHẮC CHẮN 260 00:15:14,997 --> 00:15:17,625 ‎Để thành công trong ngành đó, 261 00:15:17,750 --> 00:15:19,585 ‎cần có những dự đoán chuẩn. 262 00:15:19,668 --> 00:15:20,544 ‎DỰ ĐOÁN CHUẨN 263 00:15:20,628 --> 00:15:24,173 ‎Dự đoán chuẩn bắt đầu ‎bằng một điều cấp thiết. 264 00:15:25,215 --> 00:15:26,926 ‎Cần có nhiều dữ liệu. 265 00:15:27,009 --> 00:15:29,053 ‎DỮ LIỆU 266 00:15:29,136 --> 00:15:31,555 ‎Nó được xem là chủ nghĩa tư bản giám sát. 267 00:15:31,639 --> 00:15:34,433 ‎Chủ nghĩa tư bản thu lợi ‎từ việc theo dõi vô hạn 268 00:15:34,516 --> 00:15:38,062 ‎mọi nơi con người đến ‎dựa vào các gã công nghệ khổng lồ 269 00:15:38,145 --> 00:15:40,356 ‎có mô hình kinh doanh là đảm bảo 270 00:15:40,439 --> 00:15:42,858 ‎nhà quảng cáo càng thành công càng tốt. 271 00:15:42,942 --> 00:15:45,569 ‎Giờ nó là một dạng thị trường mới. 272 00:15:45,653 --> 00:15:48,072 ‎Một dạng thị trường chưa từng tồn tại. 273 00:15:48,822 --> 00:15:52,618 ‎Và đó là nơi buôn bán độc quyền 274 00:15:53,243 --> 00:15:55,371 ‎các giao dịch dự đoán con người. 275 00:15:56,080 --> 00:15:58,374 ‎Ngoài các thị trường buôn bán 276 00:15:58,582 --> 00:16:01,585 ‎giao dịch dự đoán thịt ba chỉ hay dầu. 277 00:16:02,127 --> 00:16:04,755 ‎Giờ có thêm các thị trường buôn bán 278 00:16:04,838 --> 00:16:07,591 ‎giao dịch dự đoán con người ‎ở phạm vi rất rộng 279 00:16:08,175 --> 00:16:13,472 ‎và chúng đã tạo ra hàng nghìn tỷ đô 280 00:16:14,014 --> 00:16:19,269 ‎giúp các công ty internet này ‎trở thành những người giàu nhất 281 00:16:19,353 --> 00:16:22,356 ‎trong lịch sử của nhân loại. 282 00:16:27,444 --> 00:16:31,073 ‎Điều tôi muốn mọi người biết ‎là mọi thứ họ làm ở trên mạng 283 00:16:31,156 --> 00:16:34,326 ‎đều đang bị quan sát, ‎theo dõi và đo lường. 284 00:16:35,035 --> 00:16:39,623 ‎Mỗi hành động đều được ‎giám sát cẩn thận và ghi lại. 285 00:16:39,707 --> 00:16:43,836 ‎Ta nhìn bức ảnh nào ‎và nhìn nó trong bao lâu. 286 00:16:43,919 --> 00:16:45,796 ‎Thật, cả thời gian nhìn nó nữa. 287 00:16:45,879 --> 00:16:47,548 ‎THỜI GIAN NHÌN 288 00:16:50,509 --> 00:16:53,804 ‎Họ biết khi nào ta cô đơn, ‎khi nào ta chán nản. 289 00:16:53,887 --> 00:16:57,099 ‎Họ biết khi ta nhìn vào ‎các bức ảnh của người yêu cũ. 290 00:16:57,182 --> 00:17:00,269 ‎Họ biết ta làm gì vào đêm khuya, ‎họ biết mọi thứ. 291 00:17:01,186 --> 00:17:03,313 ‎Bất kể ta hướng nội hay hướng ngoại 292 00:17:03,397 --> 00:17:06,567 ‎hay bị loạn thần kinh chức năng, ‎có tính cách ra sao. 293 00:17:08,193 --> 00:17:11,613 ‎Họ có nhiều thông tin về ta 294 00:17:11,697 --> 00:17:14,324 ‎hơn ta tưởng trong lịch sử nhân loại. 295 00:17:14,950 --> 00:17:16,368 ‎Chưa từng có tiền lệ. 296 00:17:18,579 --> 00:17:22,791 ‎Và tất cả dữ liệu ‎ta lúc nào cũng hào phóng cho đi này 297 00:17:22,875 --> 00:17:26,837 ‎đang được đưa vào hệ thống này ‎mà không có sự giám sát của con người 298 00:17:27,463 --> 00:17:30,883 ‎và chính điều đó đang tạo ra ‎những dự đoán chuẩn xác hơn 299 00:17:30,966 --> 00:17:33,552 ‎về việc ta sẽ làm ‎và tích cách con người ta. 300 00:17:34,887 --> 00:17:36,346 ‎ĐỀ XUẤT CHO BẠN 301 00:17:36,430 --> 00:17:39,558 ‎Nhiều người hiểu sai ‎rằng dữ liệu của ta đang bị bán. 302 00:17:40,350 --> 00:17:43,187 ‎Từ bỏ dữ liệu sẽ ‎không có lợi cho Facebook. 303 00:17:45,522 --> 00:17:47,107 ‎Họ làm gì với dữ liệu đó? 304 00:17:51,070 --> 00:17:54,490 ‎Họ tạo ra các mô hình ‎tiên đoán hành động của ta. 305 00:17:54,573 --> 00:17:57,618 ‎Người có mô hình tốt nhất sẽ thắng. 306 00:18:02,664 --> 00:18:04,041 ‎Tốc độ lướt trang thấp. 307 00:18:04,124 --> 00:18:07,002 ‎Gần cuối thời lượng phiên trung bình, ‎giảm tải quảng cáo. 308 00:18:07,086 --> 00:18:08,337 ‎Quay về bạn và nhà. 309 00:18:09,671 --> 00:18:11,340 ‎Ở phía bên kia của màn hình, 310 00:18:11,423 --> 00:18:15,469 ‎họ như thể có mô hình ‎giống búp bê voodoo ảnh đại diện của ta. 311 00:18:16,845 --> 00:18:18,180 ‎Mọi thứ ta đã làm, 312 00:18:18,263 --> 00:18:21,642 ‎mọi cú nhấp chuột, ‎mọi video đã xem, mọi lần nhấn thích, 313 00:18:21,725 --> 00:18:25,354 ‎tất cả được đưa vào ‎để xây dựng một mô hình chính xác hơn. 314 00:18:25,896 --> 00:18:29,858 ‎Khi có được mô hình này, sẽ dự đoán được ‎những chuyện người đó làm. 315 00:18:29,942 --> 00:18:31,777 ‎Phải rồi, để tôi thử xem. 316 00:18:32,569 --> 00:18:36,156 ‎Dù có làm gì thì họ cũng đoán được ‎video mà ta sẽ xem tiếp. 317 00:18:36,240 --> 00:18:39,159 ‎Đoán được cảm xúc nào ‎hay khiến ta kích động. 318 00:18:39,243 --> 00:18:40,410 ‎Vâng, tuyệt vời. 319 00:18:41,578 --> 00:18:43,413 ‎Thất bại thảm hại nhất của năm. 320 00:18:43,664 --> 00:18:44,665 ‎THẤT BẠI ‎THẢM HẠI! 321 00:18:48,585 --> 00:18:51,130 ‎- Tuyệt, hiểu quả rồi. ‎- Tiếp là video khác. 322 00:18:51,213 --> 00:18:54,299 ‎Hay lắm. Chèn quảng cáo giày ‎trước khi nó bắt đầu. 323 00:18:56,510 --> 00:18:59,721 ‎Có ba mục tiêu chính ‎ở nhiều công ty công nghệ. 324 00:18:59,805 --> 00:19:03,517 ‎Mục tiêu kết nối khiến ta tăng ‎sử dụng, tiếp tục lướt màn hình. 325 00:19:04,601 --> 00:19:06,145 ‎Mục tiêu tăng trưởng 326 00:19:06,228 --> 00:19:08,730 ‎khiến ta quay trở lại và mời nhiều bạn bè 327 00:19:08,814 --> 00:19:10,649 ‎và khiến họ mời thêm bạn bè. 328 00:19:11,650 --> 00:19:14,778 ‎Và mục tiêu quảng cáo ‎đảm bảo mọi chuyện đó xảy ra, 329 00:19:14,862 --> 00:19:17,406 ‎để họ kiếm được càng nhiều tiền càng tốt. 330 00:19:19,366 --> 00:19:21,994 ‎Mỗi mục tiêu này đều được ‎thuật toán hỗ trợ, 331 00:19:22,077 --> 00:19:24,454 ‎nó có nhiệm vụ đề xuất thứ ta sẽ xem 332 00:19:24,538 --> 00:19:26,206 ‎để các con số tiếp tục tăng. 333 00:19:26,623 --> 00:19:29,918 ‎Ở Facebook, chúng tôi hay nói về ý nghĩ 334 00:19:30,002 --> 00:19:34,006 ‎có thể dễ dàng thao túng nó khi cần. 335 00:19:34,673 --> 00:19:38,594 ‎Chúng tôi nói về việc ‎thuyết phục Mark nắm quyền thao túng đó. 336 00:19:41,305 --> 00:19:44,474 ‎"Này, hôm nay tôi muốn ‎có thêm người dùng ở Hàn Quốc". 337 00:19:45,684 --> 00:19:46,685 ‎Điều khiển nó đi. 338 00:19:47,394 --> 00:19:48,896 ‎"Tăng quảng cáo một chút. 339 00:19:49,980 --> 00:19:51,732 ‎Tăng nhẹ mảng kiếm tiền". 340 00:19:52,858 --> 00:19:55,444 ‎Nên chuyện đó... 341 00:19:55,527 --> 00:19:59,239 ‎Ý tôi là, các công ty này đều có ‎mức độ chính xác đó. 342 00:19:59,990 --> 00:20:02,409 ‎- Này... ‎- Chả rõ sao không bị phạt thẻ. 343 00:20:02,492 --> 00:20:05,704 ‎- Trọng tài tệ hay sao ấy. ‎- Cậu xuống xa đến thế... 344 00:20:05,787 --> 00:20:07,956 ‎- Rebecca kìa. Gặp đi. ‎- Biết ai mà. 345 00:20:08,040 --> 00:20:10,834 ‎- Nói chuyện với cô ấy đi. ‎- Tớ định thế mà. 346 00:20:10,918 --> 00:20:14,171 ‎Lịch cho thấy cậu ta đang nghỉ ngơi. ‎Ta nên hoạt động. 347 00:20:15,255 --> 00:20:16,465 ‎Muốn tôi tiếp cận? 348 00:20:17,132 --> 00:20:18,050 ‎Ừ, làm đi. 349 00:20:21,678 --> 00:20:24,181 ‎"Tyler vừa tham gia. Hãy vẫy tay chào đi". 350 00:20:26,016 --> 00:20:27,184 ‎Nào, anh bạn. 351 00:20:27,267 --> 00:20:28,769 ‎Vẫy tay chào đi nào. 352 00:20:29,394 --> 00:20:31,647 ‎Cậu còn không... Nào, đi gặp cô ấy đi. 353 00:20:31,730 --> 00:20:34,900 ‎TYLER VỪA THAM GIA! ‎HÃY VẪY TAY CHÀO ĐI NÀO! 354 00:20:36,902 --> 00:20:37,986 ‎KẾT NỐI MẠNG 355 00:20:38,070 --> 00:20:40,447 ‎Đường link mới kìa! Rồi, ta lên rồi. 356 00:20:40,948 --> 00:20:46,078 ‎Hãy tiếp tục với bài đăng ‎từ Người dùng 079044238820, Rebecca. 357 00:20:46,161 --> 00:20:49,790 ‎Ý hay đấy. ‎Các tọa độ GPS cho thấy họ ở gần nhau. 358 00:20:52,167 --> 00:20:55,837 ‎REBECCA_G ‎VỪA TÌM THẤY TRI KỶ! #BẠNTHÂN #HÚPXÌXỤP 359 00:20:55,921 --> 00:20:58,632 ‎Ra là nhạy cảm với quảng cáo. ‎Giờ đấu giá. 360 00:20:58,715 --> 00:21:00,050 ‎XEM TRƯỚC QC ‎SÁP VUỐT TÓC 361 00:21:00,133 --> 00:21:02,803 ‎Đã bán! Cho sáp vuốt tóc Deep Fade. 362 00:21:03,387 --> 00:21:07,933 ‎Có 468 người đấu giá. Ben được bán ‎với giá 3,262 xu cho một lần hiển thị. 363 00:21:17,109 --> 00:21:21,530 ‎Một thế giới được tạo ra ‎nơi kết nối online trở nên quan trọng, 364 00:21:22,072 --> 00:21:23,907 ‎đặc biệt là với giới trẻ, 365 00:21:23,991 --> 00:21:28,328 ‎tuy nhiên, trong thế giới đó, ‎cứ khi nào hai người kết nối với nhau, 366 00:21:29,162 --> 00:21:33,250 ‎thì cách duy nhất nó được tài trợ ‎là nhờ một người lén lút thứ ba 367 00:21:33,333 --> 00:21:35,627 ‎trả tiền để điều khiển hai người kia. 368 00:21:36,044 --> 00:21:39,381 ‎Nên cả một thế hệ con người ‎trên toàn cầu được tạo ra 369 00:21:39,464 --> 00:21:44,011 ‎được nuôi dưỡng trong một bối cảnh ‎mà chính ý nghĩa của giao tiếp, 370 00:21:44,094 --> 00:21:47,431 ‎chính ý nghĩa của văn hóa ‎lại là sự thao túng. 371 00:21:47,514 --> 00:21:49,766 ‎Mánh khóe và sự lén lút được đưa 372 00:21:49,850 --> 00:21:52,311 ‎vào trung tâm mọi thứ họ làm. 373 00:21:56,356 --> 00:22:01,445 ‎"BẤT KỲ CÔNG NGHỆ NÀO PHÁT TRIỂN ĐÚNG MỨC ‎CŨNG ĐỀU KHÔNG KHÁC GÌ ẢO THUẬT". 374 00:22:05,741 --> 00:22:07,242 ‎- Cầm cái kia... ‎- Được. 375 00:22:07,326 --> 00:22:09,369 ‎- Cầm tới đâu thì được? ‎- Tuyệt. 376 00:22:09,453 --> 00:22:10,620 ‎- Ngay đây? ‎- Ừ. 377 00:22:10,704 --> 00:22:13,707 ‎Trò này xuất hiện trên camera thế nào ‎nếu tôi làm... 378 00:22:13,790 --> 00:22:15,375 ‎- Ta có thể... ‎- Như thế? 379 00:22:15,542 --> 00:22:16,835 ‎- Sao? ‎- Ừ. 380 00:22:16,918 --> 00:22:18,462 ‎- Làm lại nhé? ‎- Chính xác. 381 00:22:19,046 --> 00:22:21,965 ‎Ừ. Không, không hẳn là... ‎Kiểu như... phải. 382 00:22:22,466 --> 00:22:23,884 ‎Ý tôi là, trò này bớt... 383 00:22:31,016 --> 00:22:33,268 ‎Chris đang phát hoảng ở đây này. 384 00:22:34,728 --> 00:22:35,562 ‎Không tệ chứ? 385 00:22:35,645 --> 00:22:37,773 ‎ẢO THUẬT!!! 386 00:22:37,856 --> 00:22:41,068 ‎Tôi học làm trò ảo thuật lúc lên năm. 387 00:22:41,151 --> 00:22:45,781 ‎Tôi có thể lừa được người lớn, ‎người trưởng thành có cả bằng tiến sĩ. 388 00:22:55,040 --> 00:22:57,709 ‎Ảo thuật gia gần giống như ‎nhà thần kinh học 389 00:22:57,793 --> 00:22:59,127 ‎và tâm lý học ban đầu. 390 00:22:59,211 --> 00:23:03,548 ‎Họ là người đầu tiên hiểu được ‎bộ não con người hoạt động ra sao. 391 00:23:04,716 --> 00:23:07,677 ‎Họ ngay lúc đó thử nghiệm ‎nhiều thứ lên con người. 392 00:23:09,137 --> 00:23:11,139 ‎Ảo thuật gia hiểu được điều gì đó, 393 00:23:11,223 --> 00:23:14,017 ‎phần nào đó của tâm trí ‎mà ta không biết rõ. 394 00:23:14,101 --> 00:23:15,936 ‎Vậy nên ta bị ảo giác đánh lừa. 395 00:23:16,019 --> 00:23:20,607 ‎Bác sĩ, luật sư, người biết cách chế tạo ‎máy bay 747 hay tên lửa hạt nhân, 396 00:23:20,690 --> 00:23:24,361 ‎không biết rõ lý do tâm trí của họ ‎lại dễ bị tấn công. 397 00:23:24,444 --> 00:23:26,196 ‎Đó là kiến thức riêng biệt. 398 00:23:26,571 --> 00:23:28,990 ‎Và kiến thức đó áp dụng cho loài người. 399 00:23:29,074 --> 00:23:30,909 ‎ĐẠO HỌC STANFORD 400 00:23:30,992 --> 00:23:35,664 ‎Từ góc nhìn đó, ta lại hiểu về những gì ‎công nghệ đang làm theo cách rất khác. 401 00:23:36,832 --> 00:23:41,044 ‎Lúc ở phòng Lab Công nghệ Thuyết phục ‎Stanford, tôi tiếp thu điều này. 402 00:23:41,628 --> 00:23:45,882 ‎Dùng mọi kiến thức về tâm lý học ‎áp dụng cho việc thuyết phục con người 403 00:23:45,966 --> 00:23:48,385 ‎và đưa nó vào công nghệ như thế nào? 404 00:23:48,468 --> 00:23:50,887 ‎Nhiều bạn ở đây đã là thiên tài rồi. 405 00:23:50,971 --> 00:23:55,851 ‎Đúng vậy, nhưng mục tiêu của tôi là biến ‎các bạn thành thiên tài thay đổi hành vi. 406 00:23:56,852 --> 00:24:01,148 ‎Nhiều nhân vật lỗi lạc của Thung lũng ‎Silicon đã tham gia lớp học đó, 407 00:24:01,231 --> 00:24:05,485 ‎những nhân vật chủ chốt ở Facebook, ‎Uber và các công ty khác 408 00:24:05,569 --> 00:24:09,197 ‎đã học cách khiến cho công nghệ ‎có sức thuyết phục hơn, 409 00:24:09,489 --> 00:24:11,116 ‎Tristan là một trong số đó. 410 00:24:12,200 --> 00:24:14,619 ‎Công nghệ thuyết phục là thiết kế 411 00:24:14,703 --> 00:24:18,874 ‎cố ý được đưa vào điểm giới hạn, ‎nơi họ muốn sửa đổi hành vi ai đó. 412 00:24:18,957 --> 00:24:20,542 ‎Muốn ta làm điều này, 413 00:24:20,625 --> 00:24:23,336 ‎muốn ta tiếp tục trượt ngón tay lên xuống. 414 00:24:23,420 --> 00:24:26,339 ‎Kéo xuống và tải lại ‎sẽ có tin mới ở đầu trang. 415 00:24:26,423 --> 00:24:28,508 ‎Mỗi lần làm lại thế sẽ có tin mới. 416 00:24:28,592 --> 00:24:33,680 ‎Trong tâm lý học, điều đó được gọi là ‎củng cố gián đoạn tích cực. 417 00:24:33,763 --> 00:24:37,142 ‎Không biết khi nào sẽ có được ‎hay liệu sẽ có gì hay không, 418 00:24:37,225 --> 00:24:40,061 ‎kiểu hoạt động ‎như máy đánh bạc ở Vegas vậy. 419 00:24:40,145 --> 00:24:42,230 ‎Dùng sản phẩm có ý thức là chưa đủ, 420 00:24:42,314 --> 00:24:44,024 ‎cần phải đi sâu vào thân não 421 00:24:44,107 --> 00:24:47,652 ‎và cấy vào bên trong não ‎một thói quen vô thức 422 00:24:47,736 --> 00:24:50,822 ‎khiến ta bị lập trình ở cấp độ sâu hơn. 423 00:24:50,906 --> 00:24:52,115 ‎Ta còn chả nhận ra. 424 00:24:52,449 --> 00:24:54,075 ‎Người tên James Marshall... 425 00:24:54,159 --> 00:24:56,286 ‎Mỗi lần nhìn điện thoại trên bàn‎, 426 00:24:56,369 --> 00:24:59,789 ‎ta nhìn nó và biết nếu cầm lấy 427 00:24:59,873 --> 00:25:01,333 ‎chắc sẽ có tin gì đó, 428 00:25:01,416 --> 00:25:03,877 ‎nên ta mở máy đánh bạc để xem đó là gì. 429 00:25:03,960 --> 00:25:06,046 ‎Chả phải ngẫu nhiên. Kỹ xảo thiết kế đó. 430 00:25:06,129 --> 00:25:11,134 ‎Ông ấy đem một cục vàng ‎cho tay sĩ quan quân đội ở San Francisco. 431 00:25:12,219 --> 00:25:15,388 ‎Hãy nhớ là, ‎dân số San Francisco thời đó chỉ... 432 00:25:15,472 --> 00:25:17,432 ‎Một ví dụ khác là gắn thẻ ảnh. 433 00:25:19,726 --> 00:25:24,064 ‎Nếu nhận được email thông báo ‎ta vừa được gắn thẻ vào một bức ảnh, 434 00:25:24,147 --> 00:25:28,568 ‎dĩ nhiên ta sẽ muốn mở email ‎và nhìn bức ảnh đó. 435 00:25:29,152 --> 00:25:31,821 ‎Ta không thể nào bỏ qua chuyện đó được. 436 00:25:32,364 --> 00:25:36,326 ‎Đây là tính cách ăn sâu bắt rễ ‎của con người đang được họ khai thác. 437 00:25:36,409 --> 00:25:38,078 ‎Điều ta thắc mắc là, 438 00:25:38,161 --> 00:25:40,288 ‎"Sao email đó không chứa bức ảnh? 439 00:25:40,372 --> 00:25:42,457 ‎Xem ảnh ở đó sẽ dễ dàng hơn nhiều". 440 00:25:42,541 --> 00:25:45,919 ‎Khi Facebook tìm ra tính năng đó, ‎họ tận dụng tối đa nó, 441 00:25:46,002 --> 00:25:48,505 ‎vì họ nói, ‎"Thế này sẽ giúp tăng hoạt động. 442 00:25:48,588 --> 00:25:51,091 ‎Cứ để họ gắn thẻ cho nhau ‎lên ảnh cả ngày". 443 00:25:56,263 --> 00:25:58,890 ‎ít nhất cũng có người trông ổn 444 00:25:59,349 --> 00:26:00,475 ‎Cậu ta bình luận. 445 00:26:00,559 --> 00:26:01,434 ‎Hay lắm. 446 00:26:01,935 --> 00:26:04,688 ‎Rồi, Rebecca đã thấy và đang đáp lại. 447 00:26:04,771 --> 00:26:07,566 ‎Để Ben biết cô ấy đang gõ, ‎không là mất cậu ta. 448 00:26:07,649 --> 00:26:08,984 ‎Kích hoạt dấu ba chấm. 449 00:26:09,234 --> 00:26:13,613 ‎ít nhất cũng có người trông ổn ‎... 450 00:26:19,411 --> 00:26:20,745 ‎Tuyệt, cô ấy đăng rồi. 451 00:26:21,454 --> 00:26:24,249 ‎Cậu ta bình luận bình luận của cô ấy ‎về bình luận của cậu ta. 452 00:26:25,041 --> 00:26:27,752 ‎- Khoan, cậu ta ngừng gõ. ‎- Tự động điền đi. 453 00:26:28,420 --> 00:26:30,380 ‎Cậu ta thích biểu tượng cảm xúc. 454 00:26:31,381 --> 00:26:33,758 ‎TỰ ĐỘNG ĐIỀN ‎KẾT NỐI 455 00:26:33,842 --> 00:26:36,803 ‎- Chọn biểu tượng sexy. ‎- Tôi mong quả cà tím kia. 456 00:26:38,597 --> 00:26:42,726 ‎Toàn bộ lĩnh vực và kiến thức đó ‎được gọi là "hack tăng trưởng". 457 00:26:42,809 --> 00:26:47,147 ‎Đội ngũ kỹ sư có nhiệm vụ ‎hack tâm lý của mọi người, 458 00:26:47,230 --> 00:26:48,565 ‎để tăng trưởng hơn. 459 00:26:48,648 --> 00:26:50,984 ‎Để có thêm người đăng ký, ‎thêm kết nối, 460 00:26:51,067 --> 00:26:52,861 ‎để khiến ta mời thêm người. 461 00:26:52,944 --> 00:26:55,947 ‎Sau mọi thử nghiệm, ‎các lần thử đi thử lại các thứ, 462 00:26:56,072 --> 00:26:59,784 ‎đã nghiệm ra điều quan trọng nhất. ‎Bảy kết bạn trong mười ngày. 463 00:26:59,868 --> 00:27:01,828 ‎CỰU PCT TĂNG TRƯỞNG FACEBOOK 464 00:27:01,911 --> 00:27:02,746 ‎Vậy đấy. 465 00:27:02,829 --> 00:27:05,540 ‎Chamath, quản lý tăng trưởng ‎Facebook thời đầu 466 00:27:05,624 --> 00:27:11,004 ‎rất nổi tiếng trong giới công nghệ vì ‎đi đầu trong nhiều chiến thuật tăng trưởng 467 00:27:11,087 --> 00:27:14,758 ‎được dùng để phát triển ‎Facebook với tốc độ kinh ngạc. 468 00:27:14,841 --> 00:27:18,553 ‎Chiến thuật tăng triển đó trở thành ‎cẩm nang chuẩn cho Silicon. 469 00:27:18,637 --> 00:27:21,222 ‎Chúng được Uber và nhiều nơi khác dùng. 470 00:27:21,306 --> 00:27:23,808 ‎Một trong những thứ anh ấy đi tiên phong 471 00:27:23,933 --> 00:27:28,480 ‎là áp dụng thử nghiệm A/B khoa học ‎cho thay đổi tính năng nhỏ. 472 00:27:29,022 --> 00:27:30,940 ‎Công ty như Google và Facebook 473 00:27:31,024 --> 00:27:34,527 ‎sẽ giới thiệu nhiều thử nghiệm nhỏ 474 00:27:34,611 --> 00:27:36,821 ‎liên tục được áp dụng cho người dùng, 475 00:27:36,905 --> 00:27:39,908 ‎và theo thời gian, ‎liên tục cho chạy thí nghiệm này 476 00:27:39,991 --> 00:27:43,036 ‎sẽ phát triển được cách tối ưu nhất 477 00:27:43,119 --> 00:27:45,288 ‎khiến người dùng làm theo lời họ. 478 00:27:45,372 --> 00:27:46,790 ‎Đó chính là thao túng. 479 00:27:47,332 --> 00:27:49,501 ‎Tôi thấy mình như chuột thí nghiệm. 480 00:27:49,793 --> 00:27:52,045 ‎Đúng thế. Ta đều là chuột thí nghiệm. 481 00:27:52,545 --> 00:27:55,548 ‎Ta không phải chuột thí nghiệm ‎dùng để tìm thuốc chữa ung thư. 482 00:27:55,632 --> 00:27:58,134 ‎Họ đâu muốn làm lợi cho chúng ta. 483 00:27:58,218 --> 00:28:01,680 ‎Đúng chứ? Ta là kẻ vô tri, ‎họ muốn ta xem nhiều quảng cáo, 484 00:28:01,763 --> 00:28:03,181 ‎để họ kiếm thêm tiền. 485 00:28:03,556 --> 00:28:08,228 ‎Facebook đã tiến hành ‎"thí nghiệm lây lan quy mô lớn". 486 00:28:08,311 --> 00:28:09,145 ‎Được rồi. 487 00:28:09,229 --> 00:28:12,857 ‎Dùng các gợi ý ngầm ‎trên các trang Facebook như thế nào 488 00:28:13,400 --> 00:28:17,570 ‎để thu hút nhiều người bỏ phiếu hơn ‎trong cuộc bầu cử giữa kỳ? 489 00:28:17,987 --> 00:28:20,824 ‎Và họ phát hiện ra rằng họ có thể làm thế. 490 00:28:20,907 --> 00:28:24,160 ‎Một trong các kết luận của họ ‎mà giờ ta đã biết đó là 491 00:28:24,744 --> 00:28:28,915 ‎cảm xúc và hành vi ngoài đời thực ‎có thể bị tác động 492 00:28:28,998 --> 00:28:32,877 ‎mà người dùng không hề nhận ra. 493 00:28:33,378 --> 00:28:37,382 ‎Họ hoàn toàn không biết gì cả. 494 00:28:38,049 --> 00:28:41,970 ‎Các công cụ trí tuệ nhân tạo này đang ‎được chĩa về phía chúng ta 495 00:28:42,053 --> 00:28:46,224 ‎để phân tích ngược ‎thứ gợi ra câu trả lời từ ta. 496 00:28:47,100 --> 00:28:49,561 ‎Như kích thích tế bào thần kinh của nhện 497 00:28:49,644 --> 00:28:51,479 ‎để xem sao chân nó phản ứng. 498 00:28:51,938 --> 00:28:53,940 ‎Nên đây chính là thí nghiệm nhà tù 499 00:28:54,023 --> 00:28:56,735 ‎và ta bị thuyết phục tham gia ma trận, 500 00:28:56,818 --> 00:29:00,572 ‎còn họ thì thu tiền và dữ liệu ‎từ mọi hoạt động của ta 501 00:29:00,655 --> 00:29:01,489 ‎để kiếm lợi. 502 00:29:01,573 --> 00:29:03,408 ‎Ta còn chả biết nó đang xảy ra. 503 00:29:04,117 --> 00:29:07,912 ‎Về mặt tâm lý, chúng tôi muốn tìm cách ‎thao túng bạn càng nhanh càng tốt 504 00:29:07,996 --> 00:29:10,081 ‎và sau đó khiến bạn vui lại. 505 00:29:10,165 --> 00:29:12,542 ‎Chúng tôi đã làm tốt điều đó ở Facebook. 506 00:29:12,625 --> 00:29:14,919 ‎Instagram và WhastApp cũng đã làm. 507 00:29:15,003 --> 00:29:17,380 ‎Cả Snapchat và Twitter cũng đã làm. 508 00:29:17,464 --> 00:29:19,424 ‎Đây chính xác là điều 509 00:29:19,507 --> 00:29:22,427 ‎mà hacker như tôi sẽ nghĩ ra, 510 00:29:22,510 --> 00:29:27,015 ‎vì yếu điểm trong tâm lý con người ‎đang bị khai thác. 511 00:29:27,098 --> 00:29:28,725 ‎CỰU CHỦ TỊCH FACEBOOK 512 00:29:28,808 --> 00:29:33,438 ‎Tôi nghĩ rằng chúng tôi... ‎những nhà đầu tư, nhà sáng tạo... 513 00:29:33,980 --> 00:29:37,233 ‎và tôi, Mark... 514 00:29:37,317 --> 00:29:40,403 ‎Kevin Systrom ở Instagram, ‎tất cả những người này... 515 00:29:41,154 --> 00:29:46,451 ‎đều ý thức rõ việc này ‎và dù sao chúng tôi cũng đã làm. 516 00:29:50,580 --> 00:29:53,750 ‎Không ai thấy khó chịu ‎khi xe đạp được phát minh. 517 00:29:55,043 --> 00:29:57,921 ‎Đúng không? ‎Nếu ai cũng bắt đầu đi xe đạp, 518 00:29:58,004 --> 00:30:00,924 ‎nhưng không ai nói, ‎"Trời, ta vừa phá hủy xã hội. 519 00:30:01,007 --> 00:30:03,051 ‎Xe đạp tác động lên mọi người, 520 00:30:03,134 --> 00:30:05,303 ‎chúng đẩy bố mẹ ra xa con cái, 521 00:30:05,386 --> 00:30:08,723 ‎phá hoại cơ cấu dân chủ, ‎không biết điều nào là thật". 522 00:30:08,807 --> 00:30:11,476 ‎Ta chưa từng nói mấy điều này về xe đạp. 523 00:30:12,769 --> 00:30:16,147 ‎Nếu là công cụ, nó đơn thuần chỉ nằm đó, 524 00:30:16,731 --> 00:30:18,733 ‎kiên nhẫn chờ đợi. 525 00:30:19,317 --> 00:30:22,821 ‎Nếu không phải công cụ, ‎nó sẽ đòi hỏi ta nhiều thứ, 526 00:30:22,904 --> 00:30:26,533 ‎cám dỗ, thao túng ta, ‎muốn nhiều thứ của ta. 527 00:30:26,950 --> 00:30:30,912 ‎Từ một môi trường công nghệ ‎dựa trên các công cụ, ta đã chuyển sang 528 00:30:31,037 --> 00:30:34,499 ‎một môi trường công nghệ ‎dựa trên thao túng và nghiện ngập. 529 00:30:34,582 --> 00:30:35,708 ‎Thay đổi nằm ở đó. 530 00:30:35,792 --> 00:30:39,420 ‎Mạng xã hội không phải ‎công cụ ngồi chờ ta sử dụng. 531 00:30:39,504 --> 00:30:43,466 ‎Nó có các mục tiêu riêng ‎và phương tiện riêng để theo đuổi chúng 532 00:30:43,550 --> 00:30:45,677 ‎bằng cách dùng tâm lý chống lại ta. 533 00:30:49,055 --> 00:30:52,600 ‎"CHỈ CÓ HAI NGÀNH CÔNG NGHIỆP ‎GỌI KHÁCH HÀNG LÀ 'NGƯỜI DÙNG': 534 00:30:52,684 --> 00:30:55,562 ‎MUA BÁN MA TÚY BẤT HỢP PHÁP ‎VÀ PHẦN MỀM". 535 00:30:57,564 --> 00:31:02,193 ‎Nhớ lại vài năm trước, ‎lúc còn là Chủ tịch Pinterest. 536 00:31:03,152 --> 00:31:08,366 ‎Đi làm về và vẫn không tài nào ‎rời xa chiếc điện thoại khi ở nhà được, 537 00:31:08,449 --> 00:31:12,161 ‎dù hai con nhỏ đang cần ‎tôi yêu thương và chăm sóc. 538 00:31:12,245 --> 00:31:15,748 ‎Đứng trong phòng thức ăn ‎nhưng tôi vẫn gửi email 539 00:31:15,832 --> 00:31:17,750 ‎hay thỉnh thoảng nhìn Pinterest. 540 00:31:18,001 --> 00:31:19,627 ‎Tôi nghĩ, "Mỉa mai làm sao. 541 00:31:19,711 --> 00:31:22,046 ‎Đã đi làm cả ngày trời, 542 00:31:22,130 --> 00:31:26,426 ‎tạo ra thứ gì đó, rồi sau đó ‎trở thành nạn nhân của chính nó". 543 00:31:26,509 --> 00:31:30,096 ‎Không thể... Ý tôi là, ‎có vài khoảnh khắc, tôi không kìm nổi. 544 00:31:32,307 --> 00:31:36,102 ‎Mạng xã hội tôi dễ ‎bị ảnh hưởng nhất là Twitter. 545 00:31:36,728 --> 00:31:38,021 ‎Trước đây là Reddit. 546 00:31:38,104 --> 00:31:42,859 ‎Tôi phải tự viết cả phần mềm ‎để kết thúc cơn nghiện đọc Reddit. 547 00:31:45,403 --> 00:31:47,780 ‎Chắc tôi nghiện email nhất. 548 00:31:47,864 --> 00:31:49,866 ‎Thật đấy. Ý tôi là, tôi thấy thế. 549 00:31:52,577 --> 00:31:54,954 ‎Ý tôi là, thật thú vị 550 00:31:55,038 --> 00:31:58,166 ‎khi hiểu rõ các khía cạnh sản xuất ‎ít người biết đến 551 00:31:58,249 --> 00:32:01,628 ‎nhưng tôi vẫn không thể nào ‎kiểm soát khả năng sử dụng. 552 00:32:01,711 --> 00:32:03,212 ‎Nên điều đó hơi đáng sợ. 553 00:32:03,630 --> 00:32:07,050 ‎Dù biết cách nó hoạt động ‎nhưng tôi vẫn dễ bị ảnh hưởng. 554 00:32:07,133 --> 00:32:09,886 ‎Tôi vẫn cầm điện thoại và tốn mất 20 phút. 555 00:32:12,805 --> 00:32:15,808 ‎Ta kiểm tra điện thoại ‎trước khi đi tiểu buổi sáng 556 00:32:15,892 --> 00:32:17,477 ‎hay lúc đi tiểu buổi sáng? 557 00:32:17,560 --> 00:32:19,479 ‎Vì chỉ có hai lựa chọn đó thôi. 558 00:32:19,562 --> 00:32:23,274 ‎Tôi đã cố dựa vào ý chí, ‎ý chí thuần khiết thôi... 559 00:32:23,358 --> 00:32:26,903 ‎"Sẽ bỏ điện thoại xuống, ‎để điện thoại trong xe khi về nhà". 560 00:32:26,986 --> 00:32:30,573 ‎Tôi đã tự nhủ với bản thân ‎cả ngàn lần trong hàng ngàn ngày, 561 00:32:30,657 --> 00:32:34,535 ‎"Không đem điện thoại vào phòng ngủ" ‎và khi đến 9:00 giờ tối, 562 00:32:34,619 --> 00:32:37,121 ‎"Mình muốn đem điện thoại vào phòng ngủ". 563 00:32:37,956 --> 00:32:39,290 ‎Và đó đại loại là... 564 00:32:39,374 --> 00:32:41,125 ‎Nỗ lực lần một là ý chí 565 00:32:41,209 --> 00:32:44,295 ‎và rồi nỗ lực lần hai là vũ lực. 566 00:32:44,379 --> 00:32:46,005 ‎Xin giới thiệu Két Nhà bếp. 567 00:32:46,089 --> 00:32:49,884 ‎Két Nhà bếp là hộp chứa ‎dùng khóa hẹn giờ mới mang tính cách mạng 568 00:32:49,968 --> 00:32:51,678 ‎giúp bạn chống lại cám dỗ. 569 00:32:51,761 --> 00:32:56,724 ‎David chỉ cần đặt những cám dỗ đó ‎vào Két Nhà bếp thôi. 570 00:32:57,392 --> 00:33:00,561 ‎Tiếp theo, anh ấy xoay núm để đặt hẹn giờ 571 00:33:01,479 --> 00:33:04,232 ‎và cuối cùng, ấn núm để kích hoạt khóa. 572 00:33:04,315 --> 00:33:05,525 ‎Két Nhà bếp tuyệt... 573 00:33:05,608 --> 00:33:06,651 ‎Ta không có nhỉ? 574 00:33:06,734 --> 00:33:09,696 ‎- ...video game, thẻ tín dụng và di động. ‎- Có đấy. 575 00:33:09,779 --> 00:33:11,072 ‎Một khi két bị khóa, 576 00:33:11,155 --> 00:33:13,866 ‎chỉ khi bộ đếm thời gian về không ‎mới mở được. 577 00:33:13,950 --> 00:33:17,537 ‎Vấn đề nằm ở đây. ‎Mạng xã hội là thuốc phiện. 578 00:33:17,620 --> 00:33:20,873 ‎Nhu cầu sinh học cơ bản của con người 579 00:33:20,957 --> 00:33:23,084 ‎là kết nối với người khác. 580 00:33:23,167 --> 00:33:28,214 ‎Điều đó ảnh hưởng trực tiếp đến giải phóng ‎hoóc-môn dopamine ở đường tưởng thưởng. 581 00:33:28,297 --> 00:33:32,552 ‎Hàng triệu năm tiến hóa ‎đứng sau hệ thống đó 582 00:33:32,635 --> 00:33:35,555 ‎để khiến ta đến với nhau ‎và sống trong cộng đồng, 583 00:33:35,638 --> 00:33:38,016 ‎để tìm bạn tình, nhân giống loài của ta. 584 00:33:38,099 --> 00:33:41,853 ‎Nên rõ ràng ‎một phương tiện như mạng xã hội 585 00:33:41,936 --> 00:33:45,690 ‎giúp tối ưu hóa ‎mối liên hệ giữa người với người này 586 00:33:45,773 --> 00:33:48,568 ‎sẽ có khả năng gây nghiện. 587 00:33:52,780 --> 00:33:54,115 ‎Bố, thôi đi! 588 00:33:55,450 --> 00:33:58,453 ‎Trước bữa tối, ‎con phải gửi cả ngàn snip nữa. 589 00:33:58,536 --> 00:33:59,537 ‎Snip? 590 00:33:59,620 --> 00:34:01,080 ‎Em không biết nó là gì. 591 00:34:01,164 --> 00:34:03,207 ‎- Mùi thơm quá, em yêu. ‎- Cảm ơn. 592 00:34:03,291 --> 00:34:05,877 ‎Mẹ nghĩ ta nên vận dụng hết năm giác quan 593 00:34:05,960 --> 00:34:07,712 ‎để thưởng thức bữa tối này. 594 00:34:07,795 --> 00:34:11,382 ‎Nên mẹ quyết định ‎không ai được dùng di động hết. 595 00:34:11,466 --> 00:34:13,301 ‎Nộp hết đây. 596 00:34:13,801 --> 00:34:14,802 ‎- Thật hả? ‎- Vâng. 597 00:34:15,928 --> 00:34:18,056 ‎- Được rồi. ‎- Cảm ơn anh. Ben? 598 00:34:18,139 --> 00:34:19,932 ‎- Rồi. ‎- Mẹ như cướp biển ấy. 599 00:34:21,100 --> 00:34:21,934 ‎- Có rồi. ‎- Mẹ! 600 00:34:22,602 --> 00:34:26,147 ‎Ở trong này chúng sẽ an toàn ‎đến khi bữa tối kết thúc... 601 00:34:27,273 --> 00:34:31,277 ‎và ai nấy đều được thư giãn. Được chứ? 602 00:34:47,293 --> 00:34:49,253 ‎- Con xem là ai được chứ? ‎- Không. 603 00:34:54,759 --> 00:34:56,969 ‎Con đi lấy cái nĩa khác. 604 00:34:58,304 --> 00:34:59,263 ‎Cảm ơn. 605 00:35:04,685 --> 00:35:06,729 ‎Con yêu, đừng mở cái hộp ra. 606 00:35:06,813 --> 00:35:09,273 ‎Mẹ khóa những một tiếng nên để nó yên đi. 607 00:35:11,192 --> 00:35:13,361 ‎Vậy ta nên nói về điều gì đây? 608 00:35:13,444 --> 00:35:17,782 ‎Nói về mấy gã điên ở Trung tâm Quá khích ‎anh phải chở hôm nay. 609 00:35:17,865 --> 00:35:18,825 ‎- Xin đấy. ‎- Sao? 610 00:35:18,908 --> 00:35:20,743 ‎Em chả muốn nói về chính trị. 611 00:35:20,827 --> 00:35:23,538 ‎- Trung tâm thì sao chứ? ‎- Thấy chưa? Đâu hiểu. 612 00:35:23,621 --> 00:35:24,622 ‎Tùy con hỏi ai. 613 00:35:24,705 --> 00:35:26,624 ‎Như hỏi, "Tuyên truyền thì sai?" 614 00:35:28,709 --> 00:35:29,710 ‎Isla! 615 00:35:32,797 --> 00:35:33,756 ‎Ôi, Chúa ơi. 616 00:35:37,093 --> 00:35:38,803 ‎- Có muốn anh đi nói... ‎- Có. 617 00:35:41,973 --> 00:35:43,933 ‎Tôi lo cho các con tôi. 618 00:35:44,016 --> 00:35:46,686 ‎Nếu có con, bạn cũng sẽ lo cho chúng. 619 00:35:46,769 --> 00:35:50,189 ‎Trang bị cho mình tất cả kiến thức ‎và tất cả kinh nghiệm, 620 00:35:50,273 --> 00:35:54,443 ‎tôi cãi với chúng về thời gian ‎chúng dùng điện thoại và máy tính. 621 00:35:54,527 --> 00:35:58,197 ‎Tôi nói với con trai, ‎"Con dùng điện thoại trong bao lâu?" 622 00:35:58,281 --> 00:36:01,075 ‎Nó nói, "Khoảng nửa tiếng. ‎Tối đa nửa tiếng ạ". 623 00:36:01,159 --> 00:36:04,871 ‎Tôi nghĩ tối đa là một tiếng rưỡi. 624 00:36:04,954 --> 00:36:06,789 ‎Vài tuần trước, báo cáo của nó 625 00:36:06,873 --> 00:36:08,708 ‎- ghi ba tiếng 45 phút. ‎- Cái... 626 00:36:10,168 --> 00:36:11,294 ‎CON GÁI ANNA ‎17 TUỔI 627 00:36:11,377 --> 00:36:13,671 ‎Em không nghĩ... Bình quân một ngày? 628 00:36:14,172 --> 00:36:15,506 ‎- Ừ. ‎- Tôi đi lấy nhé? 629 00:36:15,590 --> 00:36:19,177 ‎Không ngày nào trôi qua ‎mà tôi không nhắc nhở con mình 630 00:36:19,260 --> 00:36:21,762 ‎về sự cân bằng giữa sung sướng và đau khổ, 631 00:36:21,846 --> 00:36:26,267 ‎về tình trạng thiếu hụt hoóc-môn dopamine, ‎về nguy cơ bị nghiện. 632 00:36:26,350 --> 00:36:27,852 ‎- Phải. ‎- Khoảnh khắc sự thật. 633 00:36:27,935 --> 00:36:29,687 ‎Hai tiếng, 50 phút mỗi ngày. 634 00:36:29,770 --> 00:36:31,772 ‎- Xem nào. ‎- Hôm nay em dùng nhiều. 635 00:36:31,856 --> 00:36:33,357 ‎- Bảy ngày qua. ‎- Chắc do vậy. 636 00:36:33,441 --> 00:36:37,653 ‎Dùng Instagram sáu tiếng, 13 phút. ‎Chắc Instagram của tôi nhiều lắm đây. 637 00:36:39,572 --> 00:36:43,201 ‎Màn hình của em vỡ vụn rồi. Cảm ơn Cass. 638 00:36:44,410 --> 00:36:45,995 ‎"Cảm ơn Cass" là ý gì hả? 639 00:36:46,078 --> 00:36:49,290 ‎Chị cứ làm mẹ lo về điện thoại ‎trong khi nó có sao đâu. 640 00:36:49,373 --> 00:36:51,167 ‎Ăn tối đâu cần tới điện thoại. 641 00:36:51,250 --> 00:36:53,294 ‎Em hiểu, chỉ là nó đâu quan trọng. 642 00:36:56,005 --> 00:36:58,382 ‎Không quan trọng thì đừng dùng một tuần. 643 00:37:01,093 --> 00:37:01,928 ‎Phải. 644 00:37:02,261 --> 00:37:06,349 ‎Phải đấy, nếu con không dùng ‎điện thoại trong một tuần... 645 00:37:07,683 --> 00:37:09,518 ‎mẹ sẽ mua màn hình mới cho con. 646 00:37:11,062 --> 00:37:12,772 ‎- Tính từ bây giờ? ‎- Đúng thế. 647 00:37:15,191 --> 00:37:16,859 ‎Được ạ. Thỏa thuận thế nhé. 648 00:37:16,943 --> 00:37:19,028 ‎Được, con phải để nó ở đây đó. 649 00:37:19,820 --> 00:37:21,447 ‎Được ạ, con cắm sạc cho nó. 650 00:37:22,531 --> 00:37:25,076 ‎Con báo là để nó ở đấy rồi... Giờ lùi lại. 651 00:37:25,159 --> 00:37:25,993 ‎Được rồi. 652 00:37:27,703 --> 00:37:29,497 ‎- Tính giờ rồi đấy. ‎- Một tuần. 653 00:37:29,580 --> 00:37:30,414 ‎Chúa... 654 00:37:31,499 --> 00:37:34,418 ‎- Mẹ nghĩ nó làm được không? ‎- Không rõ, để xem. 655 00:37:35,002 --> 00:37:36,128 ‎Con cứ ăn đi, nhé? 656 00:37:44,136 --> 00:37:45,638 ‎Bữa tối cả nhà tuyệt lắm! 657 00:37:47,682 --> 00:37:49,809 ‎Mấy sản phẩm này không được thiết kế 658 00:37:49,892 --> 00:37:53,896 ‎bởi nhà tâm lý học trẻ em, người đang cố ‎bảo vệ và nuôi dưỡng trẻ em. 659 00:37:53,980 --> 00:37:56,148 ‎Họ thiết kế để tạo ra các thuật toán 660 00:37:56,232 --> 00:37:58,734 ‎vốn giỏi đề xuất video tiếp theo cho ta 661 00:37:58,818 --> 00:38:02,321 ‎hay giỏi khiến ta chụp ‎một bức ảnh có dùng bộ lọc. 662 00:38:03,072 --> 00:38:05,324 ‎2 LƯỢT THÍCH 663 00:38:13,291 --> 00:38:15,126 ‎BẠN CÓ CHẮC CHẮN MUỐN XÓA? ‎KHÔNG 664 00:38:15,209 --> 00:38:16,210 ‎CÓ 665 00:38:16,752 --> 00:38:20,256 ‎Nó không khiểm soát ‎những nơi thu hút sự chú ý của bọn trẻ. 666 00:38:21,173 --> 00:38:26,304 ‎Đặc biệt mạng xã hội bắt đầu ‎nghiên cứu kỹ hơn về thân não 667 00:38:26,387 --> 00:38:29,765 ‎và kiểm soát ý thức giá trị bản thân ‎và bản sắc của trẻ. 668 00:38:29,849 --> 00:38:31,851 ‎LÀM ĐẸP TÔI 669 00:38:42,069 --> 00:38:43,112 ‎Dễ thương quá! 670 00:38:43,195 --> 00:38:44,822 ‎TRỜI Xinh ghê 671 00:38:44,905 --> 00:38:46,490 ‎cậu đẹp thật đấy 672 00:38:46,574 --> 00:38:48,492 ‎Làm tai to hơn được chứ :-) ??? 673 00:38:52,413 --> 00:38:55,624 ‎Ta tiến hóa để quan tâm ‎liệu người khác trong nhóm... 674 00:38:55,708 --> 00:38:56,667 ‎trông đẹp đấy! 675 00:38:56,751 --> 00:38:59,545 ‎...có nghĩ tốt về ta hay không ‎vì nó quan trọng. 676 00:38:59,837 --> 00:39:04,550 ‎Nhưng ta tiến hóa để quan tâm ‎đến 10.000 người nghĩ gì về ta hay sao? 677 00:39:04,633 --> 00:39:05,885 ‎Ta không tiến hóa 678 00:39:05,968 --> 00:39:10,348 ‎để cứ mỗi năm phút được xã hội công nhận. 679 00:39:10,431 --> 00:39:13,142 ‎Đấy không phải là chuyện ta cần trải qua. 680 00:39:15,394 --> 00:39:19,982 ‎Ta chọn sống gần nhận thức hoàn thiện này 681 00:39:20,649 --> 00:39:25,154 ‎vì ta được thưởng các dấu hiệu ngắn hạn ‎như‎ ‎trái tim, thích, ngón tay cái. 682 00:39:25,237 --> 00:39:28,616 ‎Rồi hợp nhất điều đó ‎với giá trị, hợp nhất nó với sự thật. 683 00:39:29,825 --> 00:39:33,371 ‎Thay vào đó, ta nhận được ‎sự nổi tiếng giả tạo, mong manh... 684 00:39:33,913 --> 00:39:37,458 ‎ngắn hạn và hãy thừa nhận là ‎điều đó càng khiến ta cảm thấy 685 00:39:37,541 --> 00:39:39,919 ‎trống rỗng trước khi ta làm vậy. 686 00:39:41,295 --> 00:39:43,381 ‎Vì sau đó ta rơi vào vòng luẩn quẩn 687 00:39:43,464 --> 00:39:47,218 ‎và ta nghĩ, "Mình cần làm gì ‎tiếp đây? Vì mình cần nó trở lại". 688 00:39:48,177 --> 00:39:50,846 ‎Hãy nghĩ điều đó ‎được kết hợp với hai tỷ người 689 00:39:50,930 --> 00:39:54,767 ‎và nghĩ xem họ phản ứng ‎ra sao với nhận thức của kẻ khác. 690 00:39:54,850 --> 00:39:56,435 ‎Sẽ... Sẽ tệ lắm đây. 691 00:39:56,977 --> 00:39:58,229 ‎Cực kỳ tệ lắm. 692 00:40:00,856 --> 00:40:03,401 ‎Đã có một sự gia tăng mạnh mẽ 693 00:40:03,484 --> 00:40:06,529 ‎về trầm cảm và lo âu ‎trong thanh thiếu niên Mỹ 694 00:40:06,612 --> 00:40:10,950 ‎bắt đầu từ khoảng... ‎giữa năm 2011 và 2013. 695 00:40:11,033 --> 00:40:15,371 ‎Số lượng nữ tuổi teen ‎trong 100.000 người ở đất nước này 696 00:40:15,454 --> 00:40:19,917 ‎phải nhập viện hàng năm vì tự cắt tay chân ‎hoặc không thì làm hại bản thân, 697 00:40:20,000 --> 00:40:23,921 ‎khá ổn định mãi cho đến năm 2010, 2011 698 00:40:24,004 --> 00:40:25,756 ‎và từ đó bắt đầu tăng lên. 699 00:40:28,759 --> 00:40:31,679 ‎Với nữ tuổi teen lớn hơn, tăng 62%. 700 00:40:31,804 --> 00:40:34,223 ‎NHẬP VIỆN MỸ ‎DO TỰ NGƯỢC ĐÃI KHÔNG TỬ VONG 701 00:40:34,306 --> 00:40:38,394 ‎Với nữ tuổi teen dưới 13, tăng 189%. ‎Tăng gần gấp ba lần. 702 00:40:40,312 --> 00:40:43,107 ‎Còn kinh khủng hơn ‎với biểu đồ tự sát tương tự. 703 00:40:43,190 --> 00:40:44,900 ‎TỶ LỆ TỰ TỬ ‎TỶ LỆ CHẾT TRÊN MỘT TRIỆU 704 00:40:44,984 --> 00:40:47,570 ‎Với nữ tuổi teen lớn hơn, ‎từ 15 đến 19 tuổi, 705 00:40:47,653 --> 00:40:51,449 ‎con số tăng 70% ‎so với thập kỷ đầu của thế kỷ này. 706 00:40:52,158 --> 00:40:55,119 ‎Nữ tuổi teen dưới 13, ‎ban đầu có tỉ lệ rất thấp, 707 00:40:55,202 --> 00:40:57,705 ‎thì tăng lên 151%. 708 00:40:58,831 --> 00:41:01,709 ‎Biểu đồ đó hướng về mạng xã hội. 709 00:41:01,792 --> 00:41:03,961 ‎MẠNG XÃ HỘI TRÊN ĐIỆN THOẠI ‎NĂM 2009 710 00:41:04,044 --> 00:41:07,214 ‎Thế hệ Z là những trẻ ‎sinh sau 1996 hoặc gần năm đó 711 00:41:07,298 --> 00:41:10,342 ‎là thế hệ đầu tiên trong lịch sử 712 00:41:10,426 --> 00:41:12,636 ‎được dùng mạng xã hội lúc trung học. 713 00:41:15,890 --> 00:41:17,475 ‎Chúng dùng thì giờ ra sao? 714 00:41:19,727 --> 00:41:22,480 ‎Đi học về ‎là chúng chơi điện thoại các thứ. 715 00:41:24,315 --> 00:41:29,195 ‎Cả một thế hệ trở nên lo lắng, ‎mong manh và chán nản hơn. 716 00:41:30,613 --> 00:41:33,407 ‎Chúng không thấy thoải mái ‎khi chấp nhận rủi ro. 717 00:41:34,325 --> 00:41:37,244 ‎Tỉ lệ thi lấy bằng lái xe đã giảm xuống. 718 00:41:38,954 --> 00:41:40,998 ‎Số người ra ngoài hẹn hò 719 00:41:41,081 --> 00:41:44,585 ‎hay có bất kỳ mối quan hệ lãng mạn nào ‎cũng đang giảm nhanh. 720 00:41:47,421 --> 00:41:49,757 ‎Thế hệ này thực sự đã thay đổi. 721 00:41:53,177 --> 00:41:57,139 ‎Và hãy nhớ là, với những trường hợp ‎phải nhập viện trong số này, 722 00:41:57,389 --> 00:42:00,267 ‎thì gia đình phải chịu ‎đau thương và khiếp sợ. 723 00:42:00,351 --> 00:42:02,520 ‎"Chúa ơi, con chúng tôi bị sao vậy?" 724 00:42:19,411 --> 00:42:21,163 ‎Với tôi thì khá hiển nhiên. 725 00:42:22,873 --> 00:42:25,751 ‎Các dịch vụ này đang giết người 726 00:42:26,126 --> 00:42:28,128 ‎và khiến họ tự tử. 727 00:42:29,088 --> 00:42:33,300 ‎Tôi không quen bậc cha mẹ nào đi nói, ‎"Tôi rất muốn con tôi lớn lên 728 00:42:33,384 --> 00:42:36,804 ‎bị các nhà thiết kế công nghệ điều khiển, 729 00:42:36,887 --> 00:42:39,807 ‎thao túng chú ý, ‎khiến chúng không làm bài về nhà, 730 00:42:39,890 --> 00:42:44,687 ‎khiến chúng so sánh mình với tiêu chuẩn ‎cái đẹp phi thực tế". Chả ai muốn thế cả. 731 00:42:45,104 --> 00:42:46,355 ‎Không một ai. 732 00:42:46,438 --> 00:42:48,482 ‎Ta từng được bảo vệ rồi. 733 00:42:48,566 --> 00:42:50,943 ‎Lúc bọn trẻ xem hoạt hình sáng thứ Bảy, 734 00:42:51,026 --> 00:42:52,778 ‎ta quan tâm bảo vệ chúng. 735 00:42:52,861 --> 00:42:56,865 ‎Ta sẽ nói, "Không được quảng cáo ‎kiểu đó cho bọn trẻ độ tuổi này". 736 00:42:57,366 --> 00:43:02,454 ‎Nhưng rồi có YouTube cho Trẻ và nó ngốn ‎toàn bộ phần đó của nền kinh tế chú ý 737 00:43:02,538 --> 00:43:04,915 ‎và giờ bọn trẻ được xem YouTube cho Trẻ. 738 00:43:04,999 --> 00:43:07,668 ‎Mọi sự bảo vệ và quy định đó đều biến mất. 739 00:43:10,296 --> 00:43:17,261 ‎THỜI GIAN KHÔNG DÙNG ĐIỆN THOẠI ‎21 GIỜ 18 PHÚT 23 GIÂY 740 00:43:18,304 --> 00:43:22,141 ‎Cả một thế hệ mới ‎được đào tạo và huấn luyện...  741 00:43:23,434 --> 00:43:29,148 ‎rồi khi thấy bực bội, cô đơn, ‎không chắc chắn hay sợ hãi, 742 00:43:29,231 --> 00:43:31,775 ‎liền có một công cụ số dỗ dành chúng ta, 743 00:43:32,234 --> 00:43:36,488 ‎chính điều này đang khiến khả năng ‎ứng phó sự cố của ta yếu đi. 744 00:43:53,881 --> 00:43:56,884 ‎Photoshop chả có hàng ngàn kỹ sư ‎ở phía kia màn hình 745 00:43:56,967 --> 00:43:58,927 ‎dùng thông báo, bạn bè, 746 00:43:59,011 --> 00:44:02,389 ‎trí tuệ nhân tạo để dự đoán ‎thứ sẽ khiến ta nghiện, 747 00:44:02,473 --> 00:44:04,516 ‎thao túng ta hay để nhà quảng cáo 748 00:44:04,600 --> 00:44:06,894 ‎thử nghiệm 60.000 biến thể ‎văn bản hay màu sắc... 749 00:44:06,977 --> 00:44:08,562 ‎HỘI NGHỊ CHỐNG ĐỘC QUYỀN 750 00:44:08,646 --> 00:44:11,065 ‎...để tìm ta sự thao túng tâm trí chuẩn. 751 00:44:11,148 --> 00:44:14,985 ‎Đây là một hình thái ‎sức mạnh và ảnh hưởng hoàn toàn mới. 752 00:44:16,070 --> 00:44:19,156 ‎Tôi xin nói lại, các phương pháp được dùng 753 00:44:19,239 --> 00:44:22,826 ‎để lợi dụng khả năng ‎bị nghiện hay bị ảnh hưởng của ai đó 754 00:44:22,910 --> 00:44:25,245 ‎lần này có thể khác và chắc đã khác. 755 00:44:25,329 --> 00:44:28,749 ‎Khi báo chí và in ấn xuất hiện, ‎chúng sẽ khác, 756 00:44:28,832 --> 00:44:31,835 ‎khi truyền hình xuất hiện, ‎chúng cũng sẽ khác 757 00:44:31,919 --> 00:44:34,004 ‎và ta có ba mạng chính và... 758 00:44:34,421 --> 00:44:36,423 ‎- Vào lúc đó. ‎- Đúng, ý tôi là thế. 759 00:44:36,507 --> 00:44:38,467 ‎Nhưng ý tôi là có một cấp độ mới 760 00:44:38,550 --> 00:44:42,054 ‎và cấp độ mới đó từng xảy ra ‎rất nhiều lần rồi. 761 00:44:42,137 --> 00:44:45,099 ‎Nhưng đây là cấp độ mới nhất ta từng thấy. 762 00:44:45,182 --> 00:44:48,727 ‎Có câu nói thế này, ‎"Ta sẽ thích nghi với nó. 763 00:44:48,811 --> 00:44:51,188 ‎Sẽ học cách sống cùng các thiết bị này, 764 00:44:51,271 --> 00:44:53,691 ‎như đã học cách sống cùng mọi thứ khác". 765 00:44:53,774 --> 00:44:56,694 ‎Một điều nó không hiểu ‎là có gì đó rất mới ở đây. 766 00:44:57,569 --> 00:45:00,322 ‎Có lẽ điều nguy hiểm nhất trong tất cả là 767 00:45:00,406 --> 00:45:04,410 ‎nó được công nghệ thúc đẩy, ‎đang tiến bộ theo cấp số nhân. 768 00:45:04,910 --> 00:45:05,994 ‎NĂNG LỰC XỬ LÝ MÁY TÍNH 769 00:45:06,078 --> 00:45:09,081 ‎Phỏng chừng là ‎từ thập niên 1960 đến ngày nay, 770 00:45:09,873 --> 00:45:12,960 ‎năng lực xử lý đã tăng lên ‎khoảng một nghìn tỷ lần. 771 00:45:13,794 --> 00:45:18,340 ‎Không có ngành nào khác ‎tiến bộ gần đến tỷ lệ đó cả. 772 00:45:18,424 --> 00:45:22,177 ‎Xe hơi tăng nhanh gần gấp đôi. 773 00:45:22,261 --> 00:45:25,264 ‎Và hầu hết mọi thứ khác đều ‎tăng không đáng kể. 774 00:45:25,347 --> 00:45:27,182 ‎Có lẽ quan trọng nhất, 775 00:45:27,266 --> 00:45:31,353 ‎loài người... triết học, ‎não bộ con người chẳng tiến hóa gì cả. 776 00:45:31,812 --> 00:45:35,232 ‎THỜI GIAN KHÔNG DÙNG ĐIỆN THOẠI ‎2 NGÀY 16 GIỜ 17 PHÚT 777 00:45:37,401 --> 00:45:41,488 ‎Mức độ thể chất, thể xác ‎và bộc óc của loài người 778 00:45:41,947 --> 00:45:43,866 ‎về cơ bản sẽ không thay đổi. 779 00:45:56,795 --> 00:46:01,008 ‎Ta có thể nghiên cứu công nghệ gen ‎và phát triển loài người mới sau này 780 00:46:01,091 --> 00:46:05,220 ‎nhưng thực tế mà nói, loài người đang sống ‎bên trong phần cứng, bộ não, 781 00:46:05,304 --> 00:46:07,222 ‎có tuổi đời hàng triệu năm, 782 00:46:07,306 --> 00:46:10,559 ‎rồi xuất hiện màn hình này ‎và ở phía bên kia màn hình, 783 00:46:10,642 --> 00:46:13,562 ‎tồn tại hàng ngàn kỹ sư và siêu máy tính 784 00:46:13,645 --> 00:46:16,106 ‎có mục tiêu khác xa mục tiêu của ta 785 00:46:16,190 --> 00:46:19,693 ‎và ai sẽ thắng trò chơi đó đây? ‎Ai sẽ thắng? 786 00:46:25,699 --> 00:46:26,742 ‎Sao ta lại thua? 787 00:46:27,034 --> 00:46:29,828 ‎- Chịu. ‎- Cậu ta đâu? Thế này không bình thường. 788 00:46:29,912 --> 00:46:32,080 ‎Tôi làm anh ta bị ngợp với nội dung? 789 00:46:32,164 --> 00:46:34,082 ‎- Chắc thế. ‎- Có lẽ do quảng cáo. 790 00:46:34,166 --> 00:46:37,795 ‎Không. Có gì đó sai sai. ‎Chuyển sang chế độ hồi sinh đi. 791 00:46:39,713 --> 00:46:44,051 ‎Nói đến Trí tuệ nhân tạo, ‎ta nghĩ nó sẽ hủy hoại thế giới 792 00:46:44,134 --> 00:46:47,221 ‎và khi xem ‎Kẻ hủy diệt, ‎Arnold Schwarzenegger... 793 00:46:47,638 --> 00:46:48,680 ‎Tôi sẽ trở lại. 794 00:46:48,764 --> 00:46:52,851 ‎...máy bay không người lái, ta nghĩ, ‎"Ta sẽ dùng nó để giết người". 795 00:46:53,644 --> 00:46:55,145 ‎Và họ không hiểu một điều 796 00:46:55,229 --> 00:46:59,817 ‎rằng trí tuệ nhân tạo đã ‎cai trị thế giới rồi. 797 00:46:59,900 --> 00:47:03,237 ‎Nói đến "trí tuệ nhận tạo" ‎cũng là phép ẩn dụ rồi. 798 00:47:03,320 --> 00:47:05,322 ‎Những công ty như Google 799 00:47:05,405 --> 00:47:09,451 ‎có rất nhiều căn phòng khổng lồ. 800 00:47:10,327 --> 00:47:13,121 ‎Vài số ở dưới lòng đất, ‎vài số ở dưới nước, 801 00:47:13,205 --> 00:47:14,498 ‎chứa mỗi máy tính. 802 00:47:14,581 --> 00:47:17,835 ‎Hàng tấn chiếc máy tính ở xa ‎tới mức không thể thấy hết. 803 00:47:18,460 --> 00:47:20,504 ‎Chúng liên kết chặt chẽ với nhau, 804 00:47:20,587 --> 00:47:22,923 ‎chạy các chương trình cực kỳ phức tạp, 805 00:47:23,006 --> 00:47:26,009 ‎luôn gửi thông tin qua lại lẫn nhau. 806 00:47:26,802 --> 00:47:31,181 ‎Chúng chạy nhiều chương trình, sản phẩm ‎khác nhau trên cùng các máy móc đó. 807 00:47:31,306 --> 00:47:33,684 ‎Vài chương trình là thuật toán đơn giản, 808 00:47:33,767 --> 00:47:37,521 ‎một vài rất phức tạp, ‎có thể nói là thông minh. 809 00:47:40,148 --> 00:47:43,777 ‎Thuật toán là những ý kiến ‎được nhúng trong mã...‎ 810 00:47:45,070 --> 00:47:47,656 ‎và các thuật toán đó không khách quan. 811 00:47:48,365 --> 00:47:51,827 ‎Thuật toán được tối ưu hóa ‎theo định nghĩa của thành công. 812 00:47:52,244 --> 00:47:53,370 ‎Thử nghĩ mà xem, 813 00:47:53,453 --> 00:47:56,957 ‎nếu một doanh nghiệp xây dựng ‎một thuật toán 814 00:47:57,082 --> 00:47:59,293 ‎theo định nghĩa về thành công của họ, 815 00:47:59,835 --> 00:48:01,378 ‎đấy là lợi ích thương mại. 816 00:48:01,587 --> 00:48:02,796 ‎Thường là lợi nhuận. 817 00:48:03,130 --> 00:48:07,384 ‎Ta cho máy tính trạng thái đích, ‎"Tôi muốn kết quả này" 818 00:48:07,467 --> 00:48:10,262 ‎thì tự bản thân máy tính cũng học ‎cách làm thế. 819 00:48:10,345 --> 00:48:12,598 ‎Thuật ngữ "học máy" ra đời từ đây. 820 00:48:12,681 --> 00:48:16,810 ‎Nó ngày càng hoàn thiện trong việc ‎chọn đúng bài đăng theo đúng thứ tự, 821 00:48:16,894 --> 00:48:19,438 ‎để ta dành thì giờ ‎cho sản phẩm đó lâu hơn. 822 00:48:19,521 --> 00:48:22,232 ‎Và không ai thực sự hiểu họ làm thế nào 823 00:48:22,316 --> 00:48:23,901 ‎để đạt được mục tiêu đó. 824 00:48:23,984 --> 00:48:28,238 ‎Thuật toán có chủ kiến riêng, ‎nên dù được viết ra, 825 00:48:28,906 --> 00:48:30,657 ‎nó cũng được viết theo cách, 826 00:48:30,741 --> 00:48:35,037 ‎ta xây dựng cái máy này nhưng sau đó ‎bản thân cái máy sẽ tự thay đổi. 827 00:48:35,120 --> 00:48:37,789 ‎Chỉ có một số ít người ở các công ty này, 828 00:48:37,873 --> 00:48:40,000 ‎Facebook, Twitter và công ty khác... 829 00:48:40,083 --> 00:48:43,795 ‎Chỉ có vài người hiểu được ‎hệ thống đó hoạt động thế nào 830 00:48:43,879 --> 00:48:46,715 ‎và thậm chí họ không ‎nhất thiết phải hiểu hết 831 00:48:46,798 --> 00:48:49,551 ‎điều gì sẽ xảy ra ‎với một phần nội dung cụ thể. 832 00:48:49,968 --> 00:48:55,474 ‎Con người chúng ta gần như ‎mất kiểm soát đối với các hệ thống này, 833 00:48:55,891 --> 00:48:59,603 ‎vì chúng đang điều khiển ‎thông tin ta nhìn thấy. 834 00:48:59,686 --> 00:49:02,314 ‎Chúng kiểm soát ta ‎nhiều hơn ta kiểm soát chúng. 835 00:49:03,815 --> 00:49:07,319 ‎Tham khảo chéo cậu ta ‎với những người tương tự trong vùng. 836 00:49:07,402 --> 00:49:09,571 ‎Người có bộ não tương tự cậu ta. 837 00:49:09,655 --> 00:49:13,700 ‎Có 13.694 người hành xử như cậu ta ‎trong khu vực của cậu ta. 838 00:49:13,784 --> 00:49:16,370 ‎- Cái gì phổ biến? ‎- Ta cần một thứ thật hay 839 00:49:16,453 --> 00:49:17,788 ‎để hồi sinh đúng cách, 840 00:49:17,871 --> 00:49:19,957 ‎giả sử chuyện điển hình thất bại. 841 00:49:20,040 --> 00:49:22,250 ‎Cả cô nữ sinh đáng yêu đó cũng không. 842 00:49:22,334 --> 00:49:25,420 ‎Phân tích chỉ ra ‎tin chính trị về Trung tâm Quá khích 843 00:49:25,504 --> 00:49:28,256 ‎có 62,3% khả năng kết nối dài hạn. 844 00:49:28,340 --> 00:49:29,299 ‎Không tệ. 845 00:49:30,342 --> 00:49:32,302 ‎Chưa đủ lôi câu ta quay lại đâu. 846 00:49:32,386 --> 00:49:35,305 ‎Vậy thử thông báo cho cậu ta ‎về ảnh gắn thẻ, 847 00:49:35,389 --> 00:49:39,059 ‎thư mời, sự kiện hiện tại, ‎kể cả tin nhắn trực tiếp từ Rebecca. 848 00:49:39,142 --> 00:49:42,688 ‎Nhưng còn Người dùng 01265923010 thì sao? 849 00:49:42,813 --> 00:49:44,773 ‎Ben thích mọi bài đăng của cô ta. 850 00:49:44,856 --> 00:49:47,776 ‎Trong nhiều tháng, ‎tất cả luôn, rồi chẳng gì hết. 851 00:49:47,859 --> 00:49:52,030 ‎Tôi tính được 92,3 khả năng hồi sinh ‎nếu xuất hiện thông báo về Ana. 852 00:49:53,907 --> 00:49:55,993 ‎MỐI QUAN HỆ MỚI 853 00:49:56,493 --> 00:49:57,619 ‎Và bạn mới cô ấy. 854 00:49:58,495 --> 00:50:04,001 ‎THỜI GIAN KHÔNG DÙNG ĐIỆN THOẠI ‎3 NGÀY 4 GIỜ 28 PHÚT 15 GIÂY 855 00:50:24,354 --> 00:50:26,189 ‎BẠN GÁI CŨ CỦA BẠN ĐANG HẸN HÒ! 856 00:50:26,273 --> 00:50:27,315 ‎Đùa mình chắc. 857 00:50:35,657 --> 00:50:36,616 ‎Được rồi. 858 00:50:37,576 --> 00:50:38,827 ‎ANA & LUIZ ‎ĐANG HẸN HÒ 859 00:50:38,910 --> 00:50:39,745 ‎Gì chứ? 860 00:50:42,122 --> 00:50:44,458 ‎- Trở lại rồi! ‎- Quay lại kiếm tiền nào. 861 00:50:44,541 --> 00:50:46,334 ‎Ừ, và kết nối họ với thế giới. 862 00:50:46,418 --> 00:50:49,337 ‎Tôi để cậu ta ‎truy cập mọi thông tin cậu ta cần. 863 00:50:49,755 --> 00:50:53,717 ‎Mấy anh có thắc mắc ‎liệu Ben có ổn khi nhận tin này? 864 00:50:57,220 --> 00:50:58,221 ‎- Không. ‎- Không. 865 00:51:17,532 --> 00:51:19,076 ‎Em bỏ bùa anh 866 00:51:25,040 --> 00:51:26,374 ‎Vì anh là của em 867 00:51:34,508 --> 00:51:37,094 ‎Hãy dừng việc anh đang làm lại đi 868 00:51:41,181 --> 00:51:42,265 ‎Em đâu hề nói dối 869 00:51:42,349 --> 00:51:44,893 ‎THỬ NGHIỆM A/B ‎TRUNG TÂM QUÁ KHÍCH 870 00:51:44,976 --> 00:51:46,686 ‎Không, em không hề dối gạt 871 00:51:49,981 --> 00:51:51,817 ‎Anh biết em đâu chịu được 872 00:51:53,026 --> 00:51:54,694 ‎Anh cứ chạy khắp nơi 873 00:51:55,612 --> 00:51:57,239 ‎Anh biết rõ mà, anh yêu 874 00:51:58,782 --> 00:52:02,077 ‎Em không chịu được khi anh nhục mạ em 875 00:52:03,286 --> 00:52:04,121 ‎Yeah, yeah 876 00:52:06,456 --> 00:52:08,375 ‎Em bỏ bùa anh 877 00:52:12,379 --> 00:52:14,840 ‎Vì anh là của em 878 00:52:18,718 --> 00:52:19,845 ‎Anh là của em... 879 00:52:20,929 --> 00:52:24,349 ‎Thử hình dung ta đang lướt Facebook...‎ 880 00:52:24,766 --> 00:52:29,312 ‎và thực sự đang đấu trí ‎với trí tuệ nhân tạo 881 00:52:29,396 --> 00:52:31,314 ‎vốn biết rõ mọi thứ về ta, 882 00:52:31,398 --> 00:52:34,568 ‎biết rõ bước kế tiếp của ta ‎và ta chả biết gì về nó, 883 00:52:34,651 --> 00:52:37,404 ‎trừ các đoạn phim sinh nhật về mèo. 884 00:52:37,696 --> 00:52:39,656 ‎Một cuộc đấu chả công bằng gì cả. 885 00:52:41,575 --> 00:52:43,869 ‎Ben và Jerrry, đến lúc đi rồi anh bạn! 886 00:52:51,126 --> 00:52:51,960 ‎Ben? 887 00:53:02,679 --> 00:53:03,513 ‎Ben. 888 00:53:05,182 --> 00:53:06,057 ‎Đi nào. 889 00:53:07,225 --> 00:53:08,894 ‎Đến giờ đi học rồi. Đi thôi. 890 00:53:13,231 --> 00:53:16,735 ‎TRUNG TÂM CÔNG NGHỆ NHÂN ĐẠO 891 00:53:31,374 --> 00:53:33,543 ‎- Hôm nay thế nào? ‎- Thấy lo quá. 892 00:53:33,627 --> 00:53:34,628 ‎- Thật à? ‎- Ừ. 893 00:53:37,380 --> 00:53:39,049 ‎Ta đang đợi chờ khoảnh khắc 894 00:53:39,132 --> 00:53:42,969 ‎công nghệ sẽ áp đảo ‎trí thông minh và sức mạnh của con người. 895 00:53:43,053 --> 00:53:47,015 ‎Khi nào nó sẽ vượt qua điểm kỳ dị, ‎chiếm việc làm, tài tình hơn ta? 896 00:53:48,099 --> 00:53:50,518 ‎Nhưng có một khoảnh khắc trước đó... 897 00:53:50,977 --> 00:53:55,565 ‎là khi công nghệ ‎vượt quá và áp đảo điểm yếu con người. 898 00:53:57,484 --> 00:54:02,030 ‎Thời điểm bị vượt qua này là ‎nguyên nhân gây ra nghiện ngập, 899 00:54:02,113 --> 00:54:06,368 ‎sự phân hóa, cực đoan, ‎giận dữ và phù phiếm tăng lên, tất cả. 900 00:54:07,744 --> 00:54:10,121 ‎Điều này đang áp đảo bản chất con người 901 00:54:10,538 --> 00:54:13,500 ‎và chiến thắng hoàn toàn trước nhân loại. 902 00:54:30,558 --> 00:54:31,434 ‎Em xin lỗi. 903 00:54:41,736 --> 00:54:44,656 ‎Một trong các cách tôi thử ‎để khiến mọi người hiểu 904 00:54:45,198 --> 00:54:49,828 ‎rằng bài đăng từ những nơi ‎như Facebook không đúng như thế nào 905 00:54:49,911 --> 00:54:51,454 ‎là nghĩ đến Wikipedia. 906 00:54:51,538 --> 00:54:52,789 ‎TAB MỚI 907 00:54:52,872 --> 00:54:55,709 ‎Khi mở một trang mới, ‎ta sẽ có nội dung như nhau. 908 00:54:55,792 --> 00:54:57,043 ‎BÁCH KHOA MIỄN PHÍ 909 00:54:57,127 --> 00:55:00,297 ‎Đó là điểm chung ít ỏi ‎ta có với nhau trên mạng. 910 00:55:00,380 --> 00:55:03,425 ‎Giờ hãy hình dung trong giây lát ‎điều Wikipedia nói, 911 00:55:03,508 --> 00:55:07,178 ‎"Mỗi người sẽ được cho ‎một định nghĩa được tùy chỉnh khác nhau 912 00:55:07,262 --> 00:55:09,472 ‎và đó là cách chúng tôi kiếm tiền". 913 00:55:09,556 --> 00:55:13,435 ‎Wikipedia sẽ theo dõi ta và tính toán, 914 00:55:13,518 --> 00:55:17,188 ‎"Mình nên làm gì ‎để khiến người dùng này thay đổi chút đỉnh 915 00:55:17,272 --> 00:55:19,899 ‎để hỗ trợ lợi ích thương mại?" ‎Đúng không? 916 00:55:19,983 --> 00:55:21,818 ‎Sau đó thì lối vào bị thay đổi. 917 00:55:22,402 --> 00:55:24,738 ‎Hình dung được không? Nên làm thế đi, 918 00:55:24,821 --> 00:55:26,823 ‎vì Facebook cũng diễn ra như vậy. 919 00:55:26,906 --> 00:55:28,992 ‎Tin cập nhật YouTube cũng y chang. 920 00:55:29,075 --> 00:55:31,786 ‎Khi gõ "biến đổi khí hậu" trên Google, 921 00:55:31,870 --> 00:55:34,998 ‎sẽ có nhiều kết quả khác nhau ‎tùy vào nơi sinh sống. 922 00:55:35,081 --> 00:55:36,082 ‎BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU 923 00:55:36,166 --> 00:55:38,460 ‎Một số nơi có chế độ tự động điền, 924 00:55:38,543 --> 00:55:40,545 ‎"biến đổi khí hậu là trò chơi xỏ". 925 00:55:40,628 --> 00:55:44,841 ‎Trường hợp khác là, "biến đổi khí hậu ‎khiến tự nhiên bị hủy hoại". 926 00:55:44,924 --> 00:55:48,428 ‎Và chức năng đó không nói lên ‎sự thật về thay đổi khí hậu, 927 00:55:48,511 --> 00:55:51,097 ‎mà về vị trí ta Google để kiếm thông tin 928 00:55:51,181 --> 00:55:53,850 ‎và những thứ đặc biệt ‎Google biết ta quan tâm. 929 00:55:55,185 --> 00:55:58,021 ‎Ngay cả hai người bạn rất thân nhau, 930 00:55:58,104 --> 00:56:00,190 ‎gần như có cùng nhóm bạn, 931 00:56:00,273 --> 00:56:02,817 ‎họ nghĩ, "Tớ lên Facebook ‎xem tin cập nhật. 932 00:56:02,901 --> 00:56:06,738 ‎Sẽ thấy thông tin cập nhật y chang". ‎Nhưng không hề như vậy. 933 00:56:06,821 --> 00:56:08,448 ‎Nội dung họ thấy khác nhau 934 00:56:08,531 --> 00:56:12,035 ‎vì các máy tính tính toán ‎nội dung phù hợp cho từng người. 935 00:56:12,118 --> 00:56:14,245 ‎ĐANG PHÁT SÓNG 936 00:56:14,329 --> 00:56:18,416 ‎Hãy thử nghĩ đến ‎nếu ta có 2,7 tỷ ‎Buổi diễn của Truman. 937 00:56:18,500 --> 00:56:21,503 ‎Mỗi người đều có thực tại riêng cùng... 938 00:56:22,670 --> 00:56:23,671 ‎sự kiện riêng. 939 00:56:23,755 --> 00:56:27,008 ‎Lý do gì mà Truman chưa từng phát hiện ra 940 00:56:27,092 --> 00:56:30,095 ‎bản chất thật sự ‎về thế giới của mình mãi tới giờ? 941 00:56:31,054 --> 00:56:34,140 ‎Ta chấp nhận thực tại của thế giới ‎ta đang nhìn thấy. 942 00:56:34,224 --> 00:56:35,141 ‎Đơn giản thế thôi. 943 00:56:36,476 --> 00:56:41,064 ‎Theo thời gian, ta có suy nghĩ sai lầm ‎rằng mọi người đều đồng ý với ta, 944 00:56:41,147 --> 00:56:44,067 ‎vì mọi người trên trang News Feed ‎có vẻ giống ta. 945 00:56:44,567 --> 00:56:49,072 ‎Khi đã ở trạng thái đó rồi, ‎ta sẽ dễ dàng bị thao túng, 946 00:56:49,155 --> 00:56:51,741 ‎giống như cách ‎ta bị ảo thuật gia thao túng. 947 00:56:51,825 --> 00:56:55,370 ‎Họ cho ta xem một trò bịp ‎và nói, "Chọn bất kỳ lá bài nào". 948 00:56:55,453 --> 00:56:58,206 ‎Điều ta không nhận ra ‎là họ đã dàn xếp trước, 949 00:56:58,456 --> 00:57:00,583 ‎nên ta chọn lá bài họ muốn ta chọn. 950 00:57:00,667 --> 00:57:03,169 ‎Facebook cũng giống thế. ‎Nó ngồi đó và bảo, 951 00:57:03,253 --> 00:57:06,172 ‎"Này, chọn bạn đi, ‎chọn đường link muốn theo dõi". 952 00:57:06,256 --> 00:57:08,716 ‎Nhưng vô nghĩa cả. Như ảo thuật gia vậy. 953 00:57:08,800 --> 00:57:11,302 ‎Facebook phụ trách News Feed của chúng ta. 954 00:57:11,386 --> 00:57:14,514 ‎Đơn giản là ta đang hoạt động ‎trên một chuỗi sự kiện khác nhau. 955 00:57:14,597 --> 00:57:16,516 ‎Khi điều đó xảy ra ở quy mô lớn, 956 00:57:16,599 --> 00:57:20,770 ‎ta sẽ không thể nào nghĩ ra ‎hoặc thậm chí tiêu thụ thông tin 957 00:57:20,854 --> 00:57:23,690 ‎vốn mâu thuẫn với thế giới quan ‎được ta tạo ra. 958 00:57:23,773 --> 00:57:28,027 ‎Nghĩa là ta thực sự không phải ‎cá nhân khách quan, có tính xây dựng. 959 00:57:28,778 --> 00:57:32,449 ‎Hãy mở mắt ra nào, ‎đừng tin những lời dối trá! Mở... 960 00:57:32,532 --> 00:57:35,160 ‎Rồi ta nhìn sang phía kia 961 00:57:35,243 --> 00:57:38,746 ‎và bắt đầu nghĩ, ‎"Sao những người này ngớ ngẩn vậy chứ? 962 00:57:38,830 --> 00:57:42,125 ‎Hãy nhìn vào những thông tin ‎tôi hay xem đi này. 963 00:57:42,208 --> 00:57:44,586 ‎Sạo họ không thấy thông tin tương tự?" 964 00:57:44,669 --> 00:57:47,297 ‎Câu trả lời là, ‎"Họ không thấy thông tin đó". 965 00:57:47,380 --> 00:57:50,800 ‎Hãy mở mắt ra nào, ‎đừng tin những lời dối trá! 966 00:57:52,093 --> 00:57:53,678 ‎Đảng Cộng hòa thế nào? 967 00:57:53,761 --> 00:57:55,472 ‎Những người chẳng biết gì. 968 00:57:55,555 --> 00:57:58,933 ‎Dân chủ là một đảng tội phạm, ‎không phải đảng chính trị. 969 00:57:59,017 --> 00:58:03,146 ‎Một nghiên cứu mới của Trung tâm ‎Nghiên cứu Pew với 10.000 người lớn Mỹ 970 00:58:03,229 --> 00:58:05,440 ‎chỉ ra ta bị chia rẽ hơn bao giờ hết, 971 00:58:05,523 --> 00:58:09,194 ‎với phân hóa chính trị và cá nhân ‎cao nhất trong 20 năm qua. 972 00:58:11,821 --> 00:58:14,199 ‎Hơn một phần ba Đảng Cộng hòa 973 00:58:14,282 --> 00:58:16,826 ‎nói rằng Đảng Dân chủ ‎là mối nguy quốc gia, 974 00:58:16,910 --> 00:58:20,580 ‎hơn một phần tư Đảng Dân chủ ‎nói tương tự về Đảng Cộng hòa. 975 00:58:20,663 --> 00:58:24,417 ‎Rất nhiều vấn đề đang được bàn luận ‎như phân hóa chính trị, 976 00:58:24,501 --> 00:58:28,046 ‎tồn tại quy mô lớn trên truyền hình cáp. 977 00:58:28,129 --> 00:58:31,007 ‎Truyền thông cũng có vấn đề tương tự 978 00:58:31,090 --> 00:58:33,259 ‎nơi mà mô hình kinh doanh nói chung 979 00:58:33,343 --> 00:58:35,762 ‎là bán sự chú ý của ta cho nhà quảng cáo 980 00:58:35,845 --> 00:58:38,890 ‎và internet là cách mới, ‎hiệu quả hơn để làm thế. 981 00:58:40,391 --> 00:58:44,145 ‎Lúc ở YouTube, tôi làm ‎về mảng đề xuất YouTube. 982 00:58:44,229 --> 00:58:47,148 ‎Tôi lấy lo khi mà ‎một thuật toán tôi thực hiện 983 00:58:47,232 --> 00:58:50,401 ‎thực ra đang khiến ‎sự phân hóa trong xã hội tăng lên. 984 00:58:50,485 --> 00:58:53,112 ‎Nhưng xét theo quan điểm về giờ xem 985 00:58:53,196 --> 00:58:57,617 ‎thì sự phân hóa này cực kỳ hiệu quả ‎trong việc khiến ta tiếp tục online. 986 00:58:58,785 --> 00:59:02,288 ‎Lý do duy nhất giáo viên vẫn dạy ‎là vì họ được trả lương. 987 00:59:02,372 --> 00:59:04,207 ‎- Hoàn toàn vô lý. ‎- Này, Benji. 988 00:59:04,832 --> 00:59:06,376 ‎Hôm nay không tập đá bóng? 989 00:59:06,459 --> 00:59:08,670 ‎Có. Em chỉ đang cập nhật chút chuyện. 990 00:59:08,753 --> 00:59:11,589 ‎Nghiên cứu đi. ‎Trung tâm tác động tới bất cứ... 991 00:59:11,673 --> 00:59:14,008 ‎Xem tin đó mà gọi là chuyện sao? 992 00:59:15,468 --> 00:59:18,721 ‎Chị luôn nói về ‎mấy chuyện rối tung rối mù. Họ cũng vậy. 993 00:59:19,305 --> 00:59:21,224 ‎Nhưng đó là tin tuyên truyền. 994 00:59:21,307 --> 00:59:24,060 ‎Cũng không đúng. ‎Cái hợp lý mới quan trọng. 995 00:59:24,769 --> 00:59:28,481 ‎Ben, nghiêm túc đó. Thứ này không tốt ‎cho em. Đi tập đá bóng đi. 996 00:59:35,154 --> 00:59:37,448 ‎Tôi chia sẻ thứ này vì tôi quan tâm. 997 00:59:37,532 --> 00:59:41,077 ‎Tôi lo bạn đang bị lầm đường lạc lối ‎và thế là không ổn. Nhé? 998 00:59:41,160 --> 00:59:43,121 ‎Họ nghĩ thuật toán được thiết kế 999 00:59:43,204 --> 00:59:46,833 ‎để cho họ điều họ muốn ‎nhưng không phải vậy. 1000 00:59:46,916 --> 00:59:52,589 ‎Thuật toán thực sự đang cố tìm ‎một vài hang thỏ rất mạnh, 1001 00:59:52,672 --> 00:59:56,217 ‎cố tìm hang thỏ nào ‎gần với mối quan tâm của ta nhất. 1002 00:59:56,301 --> 00:59:59,262 ‎Rồi khi ta bắt đầu xem các video đó, 1003 00:59:59,846 --> 01:00:02,223 ‎nó sẽ đề xuất đi đề xuất lại video đó. 1004 01:00:02,682 --> 01:00:07,312 ‎Không ai muốn điều này xảy ra cả. ‎Hệ thống đề xuất làm việc cần làm thôi. 1005 01:00:07,395 --> 01:00:10,898 ‎Nhiều đến nỗi Kyrie Irving, ‎cầu thủ bóng rổ nổi tiếng 1006 01:00:11,441 --> 01:00:16,154 ‎tin Trái đất phẳng và sau đó xin lỗi, ‎vì anh ta đổ lỗi cho hang thỏ YouTube. 1007 01:00:16,487 --> 01:00:18,656 ‎Khi ta nhấp chuột vào YouTube 1008 01:00:18,740 --> 01:00:21,534 ‎và chẳng biết hang thỏ đó sâu như nào nữa. 1009 01:00:21,618 --> 01:00:23,369 ‎Khi lên kênh NPR, anh ta nói, 1010 01:00:23,453 --> 01:00:25,955 ‎"Xin lỗi đã tin điều này, ‎tôi không muốn loan tin sai", 1011 01:00:26,039 --> 01:00:28,291 ‎nhiều sinh viên được phỏng vấn nói là, 1012 01:00:28,374 --> 01:00:30,293 ‎"Người tin Trái đất tròn tác động anh ta". 1013 01:00:31,044 --> 01:00:33,963 ‎Thuyết âm mưu Trái đất phẳng ‎được thuật toán 1014 01:00:34,047 --> 01:00:37,634 ‎đề xuất hàng triệu lần. 1015 01:00:37,717 --> 01:00:39,260 ‎Nên không khó khi nghĩ 1016 01:00:39,344 --> 01:00:43,890 ‎có vài kẻ ngớ ngẩn đi tin điều đó 1017 01:00:43,973 --> 01:00:46,893 ‎nhưng thuật toán ngày càng thông minh hơn. 1018 01:00:46,976 --> 01:00:50,188 ‎Hôm nay nó có thể thuyết phục ‎ta tin Trái đất phẳng 1019 01:00:50,271 --> 01:00:53,816 ‎nhưng qua mai, nó sẽ thuyết phục ‎ta chuyện gì đó là giả. 1020 01:00:54,317 --> 01:00:57,820 ‎Ngày 7 tháng 11, ‎hashtag "Pizzagate" ra đời. 1021 01:00:57,904 --> 01:00:59,197 ‎Pizzagate... 1022 01:01:00,782 --> 01:01:01,658 ‎Ôi trời. 1023 01:01:03,159 --> 01:01:06,913 ‎Tôi vẫn không rõ 100% ‎ban đầu chuyện này xảy ra thế nào 1024 01:01:06,996 --> 01:01:12,377 ‎nhưng có ý nghĩ đặt mua bánh pizza ‎là đang mua nạn nhân bị buôn bán. 1025 01:01:12,460 --> 01:01:15,046 ‎Khi các nhóm này ‎lớn mạnh hơn trên Facebook, 1026 01:01:15,129 --> 01:01:18,675 ‎công cụ đề xuất của Facebook bắt đầu gợi ý 1027 01:01:18,925 --> 01:01:21,761 ‎người dùng bình thường ‎tham gia nhóm Pizzagate. 1028 01:01:21,844 --> 01:01:27,308 ‎Nên nếu người dùng, chẳng hạn, ‎chống vắc-xin, tin vào thuyết vệt hóa chất 1029 01:01:27,392 --> 01:01:30,645 ‎hay bằng cách nào đó, ‎khiến thuật toán của Facebook biết 1030 01:01:30,728 --> 01:01:33,231 ‎họ dễ đặt niềm tin vào các thuyết âm mưu, 1031 01:01:33,356 --> 01:01:36,859 ‎công cụ đề xuất của Facebook ‎sẽ gợi ý nhóm Pizzagate cho họ. 1032 01:01:36,943 --> 01:01:41,072 ‎Cuối cùng, đỉnh điểm của việc này ‎là xuất hiện người đàn ông cầm súng, 1033 01:01:41,155 --> 01:01:44,617 ‎quyết định mình sẽ giải phóng ‎những đứa trẻ dưới tầng hầm 1034 01:01:44,701 --> 01:01:47,036 ‎của quán pizza vốn chả có tầng hầm nào. 1035 01:01:47,120 --> 01:01:50,123 ‎- Anh làm gì ở chỗ đó? ‎- Đảm bảo nơi đó không có gì. 1036 01:01:50,540 --> 01:01:52,333 ‎- Về việc gì? ‎- Tổ chức ấu dâm. 1037 01:01:52,417 --> 01:01:53,793 ‎- Việc gì? ‎- Tổ chức ấu dâm. 1038 01:01:53,876 --> 01:01:55,795 ‎Pizzagate. Hắn nói về Pizzagate. 1039 01:01:55,920 --> 01:02:00,216 ‎Đây là một ví dụ về thuyết âm mưu 1040 01:02:00,299 --> 01:02:03,678 ‎được truyền bá trên khắp các mạng xã hội. 1041 01:02:03,761 --> 01:02:06,055 ‎Công cụ đề xuất của chính mạng xã hội 1042 01:02:06,139 --> 01:02:07,974 ‎đang tự nguyện cung cấp thứ này 1043 01:02:08,057 --> 01:02:10,643 ‎cho người chưa từng ‎tìm kiếm từ "Pizzagate". 1044 01:02:10,727 --> 01:02:12,687 ‎SỰ QUÁ KHÍCH LÊN ĐẢNG DÂN CHỦ VÀ KẺ ẤU DÂM 1045 01:02:12,770 --> 01:02:14,439 ‎Nghiên cứu của MIT chỉ ra 1046 01:02:14,522 --> 01:02:19,444 ‎rằng tin giả trên Twitter ‎lan nhanh hơn tin thật gấp sáu lần. 1047 01:02:19,902 --> 01:02:21,654 ‎Thế giới sẽ trông như thế nào 1048 01:02:21,946 --> 01:02:25,074 ‎nếu một người có lợi thế gấp sáu lần ‎so với người kia? 1049 01:02:25,283 --> 01:02:27,660 ‎Ta có thể hình dung những thứ này như... 1050 01:02:27,744 --> 01:02:31,664 ‎Chúng làm nghiêng ‎bề mặt hành vi con người. 1051 01:02:31,748 --> 01:02:34,751 ‎Chúng khiến hành vi này khó hơn, ‎hành vi kia dễ hơn. 1052 01:02:34,834 --> 01:02:37,420 ‎Và ta muốn lên đồi lúc nào cũng được 1053 01:02:37,503 --> 01:02:38,880 ‎nhưng ít người làm hơn, 1054 01:02:38,963 --> 01:02:43,092 ‎nên ở quy mô rất lớn của xã hội, ‎ta thực sự chỉ đang nghiêng bề mặt 1055 01:02:43,176 --> 01:02:45,970 ‎và thay đổi điều ‎hàng tỷ người nghĩ và làm. 1056 01:02:46,053 --> 01:02:49,682 ‎Ta đã tạo ra một hệ thống thiên về... 1057 01:02:50,892 --> 01:02:52,018 ‎thông tin giả. 1058 01:02:52,643 --> 01:02:54,437 ‎Không phải vì ta muốn thế 1059 01:02:54,520 --> 01:02:58,816 ‎mà vì thông tin giả khiến ‎các công ty kiếm được nhiều tiền hơn 1060 01:02:59,400 --> 01:03:01,402 ‎so với sự thật. Sự thật nhàm lắm. 1061 01:03:01,986 --> 01:03:04,489 ‎Mô hình kinh doanh kiếm lợi ‎dựa vào tin giả. 1062 01:03:04,906 --> 01:03:08,326 ‎Càng kiếm được nhiều tiền ‎càng cho phép tin chưa kiểm duyệt 1063 01:03:08,701 --> 01:03:11,287 ‎tiếp cận bất cứ ai trả giả tốt nhất. 1064 01:03:11,662 --> 01:03:13,706 ‎Vì thay đổi khí hậu? Phải rồi. 1065 01:03:13,873 --> 01:03:16,751 ‎Chơi khăm thôi. Ừ, là thật. ‎Vấn đề nằm ở đó. 1066 01:03:16,834 --> 01:03:20,004 ‎Họ càng nhắc đến nó ‎thì ta càng bị họ chia rẽ, 1067 01:03:20,087 --> 01:03:22,507 ‎họ càng có quyền, ‎ta càng bị họ kiểm soát. 1068 01:03:22,590 --> 01:03:25,551 ‎Facebook có hàng nghìn tỷ ‎bài đăng trên News Feed. 1069 01:03:26,552 --> 01:03:29,472 ‎Họ không biết ‎cái nào là thật hay cái nào đúng... 1070 01:03:29,972 --> 01:03:33,726 ‎thế nên cuộc nói chuyện này ‎vào lúc này rất quan trọng. 1071 01:03:33,810 --> 01:03:37,021 ‎Không chỉ virus COVID-19 lây lan nhanh. 1072 01:03:37,104 --> 01:03:40,191 ‎Còn có một luồng thông tin sai lệch ‎trên mạng về nó. 1073 01:03:40,274 --> 01:03:43,653 ‎Ý nghĩ uống nhiều nước hơn ‎sẽ loại bỏ được virus corona 1074 01:03:43,736 --> 01:03:47,490 ‎là một trong vài chuyện hoang đường ‎đang truyền bá trên mạng. 1075 01:03:47,573 --> 01:03:50,451 ‎Chính phủ lên kế hoạch ‎sự kiện này, tạo ra virus 1076 01:03:50,868 --> 01:03:53,579 ‎và mô phỏng cả sự phản ứng của các nước. 1077 01:03:53,955 --> 01:03:55,581 ‎Virus này là trò chơi xỏ. 1078 01:03:56,207 --> 01:03:57,959 ‎SARS, virus corona. 1079 01:03:58,376 --> 01:04:01,045 ‎Nhìn năm sản xuất này đi. 2018 đấy. 1080 01:04:01,128 --> 01:04:03,798 ‎Tôi nghĩ chính phủ Mỹ ‎khơi mào thứ vớ vẩn này. 1081 01:04:04,215 --> 01:04:07,343 ‎Chẳng ai mắc bệnh cả. 1082 01:04:07,426 --> 01:04:09,095 ‎Không ai biết ai bị bệnh. 1083 01:04:09,512 --> 01:04:13,015 ‎Chắc chính phủ đang lấy ‎virus corona làm cái cớ 1084 01:04:13,099 --> 01:04:15,643 ‎để ta ở nhà vì có chuyện khác đang xảy ra. 1085 01:04:15,726 --> 01:04:18,020 ‎Virus corona không giết người, 1086 01:04:18,104 --> 01:04:20,940 ‎là do cột sóng 5G tạo ra bức xạ. 1087 01:04:21,023 --> 01:04:22,525 ‎CỘT SÓNG 5G BỊ ĐỐT PHÁ 1088 01:04:22,608 --> 01:04:24,569 ‎Tin đồn tấn công ta tới tấp. 1089 01:04:25,403 --> 01:04:28,823 ‎Nhiều người đang đốt phá ‎cột phát sóng di động vật lý. 1090 01:04:28,906 --> 01:04:32,201 ‎Nga và Trung Quốc đang phát tán ‎tin đồn và thuyết âm mưu. 1091 01:04:32,285 --> 01:04:35,246 ‎Sáng nay, hoảng loạn ‎và biểu tình ở Ukraine... 1092 01:04:35,329 --> 01:04:38,916 ‎Họ không biết đâu là thật ‎và giờ nó là vấn đề sống còn. 1093 01:04:39,876 --> 01:04:42,628 ‎Các nguồn tin đang phát tán ‎thông tin sai lệch 1094 01:04:42,712 --> 01:04:45,798 ‎đã kiếm được khoảng 52 triệu kết nối. 1095 01:04:45,882 --> 01:04:50,094 ‎Ý cô là dung dịch bạc này sẽ hiệu quả. 1096 01:04:50,177 --> 01:04:54,140 ‎Cứ cho là nó chưa được thử nghiệm ‎trên chủng virus này nhưng... 1097 01:04:54,223 --> 01:04:57,226 ‎Thứ COVID đang gây ra ‎chỉ là một kiểu quá khích 1098 01:04:57,310 --> 01:05:00,104 ‎vốn đang xảy ra ‎khắp hệ sinh thái thông tin. 1099 01:05:00,187 --> 01:05:01,022 ‎CHÀO HITLER 1100 01:05:01,105 --> 01:05:05,026 ‎Truyền thông xã hội đã thổi phồng ‎tin đồn theo cấp số nhân 1101 01:05:05,109 --> 01:05:07,111 ‎tới mức ta không biết đâu là thật, 1102 01:05:07,194 --> 01:05:08,905 ‎bất kể ta quan tâm gì đi nữa. 1103 01:05:26,130 --> 01:05:27,381 ‎Vẫn chơi cho đội chứ? 1104 01:05:30,468 --> 01:05:34,430 ‎Tớ đi kiếm gì ăn qua loa trước khi tập ‎nếu cậu muốn đi cùng. 1105 01:05:37,642 --> 01:05:38,684 ‎Đừng bận tâm. 1106 01:05:45,066 --> 01:05:47,526 ‎Chín trên mười người hiện không hài lòng. 1107 01:05:47,610 --> 01:05:50,613 ‎Trung tâm Quá khích giống ‎mọi phong trào chính trị trong lịch sử. 1108 01:05:50,696 --> 01:05:54,492 ‎Ta đang chống trả và... ‎Ta đang chống lại tin đồn này. 1109 01:05:54,575 --> 01:05:57,036 ‎Các bạn đều giống tôi. Tôi tin các bạn. 1110 01:05:59,246 --> 01:06:02,583 ‎- Nội dung của trung tâm này hay đấy. ‎- Cậu ta thích lắm. 1111 01:06:02,667 --> 01:06:03,626 ‎Chạy đấu giá. 1112 01:06:04,543 --> 01:06:08,547 ‎843 người đấu giá, bán Ben ‎cho nhà sản xuất vũ khí với giá 4,35 xu. 1113 01:06:08,631 --> 01:06:10,800 ‎Hãy quảng cáo vài sự kiện này đi. 1114 01:06:10,883 --> 01:06:13,511 ‎Cuối tuần có biểu tình ‎trong khu của cậu ta. 1115 01:06:13,594 --> 01:06:15,680 ‎Một vlogger mới cũng đang chờ đây. 1116 01:06:17,890 --> 01:06:22,979 ‎Nói thật với các bạn là, ‎tôi sẵn sàng làm bất cứ chuyện gì. 1117 01:06:23,062 --> 01:06:24,939 ‎Và ý tôi là bất cứ điều gì. 1118 01:06:32,154 --> 01:06:33,280 ‎- Theo dõi... ‎- Ben? 1119 01:06:33,364 --> 01:06:35,908 ‎...và hãy quay lại vì tôi nói này...‎ 1120 01:06:36,575 --> 01:06:40,162 ‎có vài chuyện rất quan trọng sắp xảy ra. ‎Rất quan trọng đấy. 1121 01:06:40,788 --> 01:06:45,292 ‎Một trong các vấn đề của Facebook là ‎nó được xem là công cụ thuyết phục, 1122 01:06:45,793 --> 01:06:47,920 ‎có thể là thứ tuyệt nhất trên đời. 1123 01:06:48,004 --> 01:06:52,508 ‎Hãy tưởng tượng xem nếu nó nằm trong tay ‎của kẻ độc tài thì sẽ thế nào. 1124 01:06:53,718 --> 01:06:57,638 ‎Nếu muốn kiểm soát ‎dân số của một quốc gia, 1125 01:06:57,722 --> 01:07:01,308 ‎thì Facebook là ‎công cụ hiệu quả nhất từ trước đến nay. 1126 01:07:02,893 --> 01:07:04,812 ‎CỰU NGHIÊN CỨU CẤP CAO INTERNET 1127 01:07:04,937 --> 01:07:07,398 ‎Một vài hệ quả đáng lo ngại nhất 1128 01:07:07,481 --> 01:07:11,235 ‎của chính phủ và mấy kẻ gây rối khác ‎khi vũ khí hóa mạng xã hội 1129 01:07:11,485 --> 01:07:13,612 ‎là dẫn đến thiệt hại ngoài đời thật. 1130 01:07:13,696 --> 01:07:17,658 ‎Ví dụ nổi bật nhất thu hút nhiều báo chí ‎là chuyện xảy ra ở Myanmar. 1131 01:07:17,742 --> 01:07:19,160 ‎VĂN PHÒNG TỔNG THỐNG 1132 01:07:19,243 --> 01:07:21,203 ‎Ở Myanmar, khi nghĩ đến internet, 1133 01:07:21,287 --> 01:07:22,913 ‎họ sẽ nghĩ đến Facebook. 1134 01:07:22,997 --> 01:07:25,916 ‎Điều hay xảy ra là ‎khi mọi người mua điện thoại, 1135 01:07:26,000 --> 01:07:29,920 ‎chủ cửa hàng thực sự sẽ ‎tải trước Facebook trên điện thoại 1136 01:07:30,004 --> 01:07:31,505 ‎và mở tài khoản cho họ. 1137 01:07:31,589 --> 01:07:34,884 ‎Nên khi họ nhận điện thoại, ‎thứ đầu tiên họ mở ra 1138 01:07:34,967 --> 01:07:37,344 ‎và thứ duy nhất họ biết mở là Facebook. 1139 01:07:38,179 --> 01:07:41,974 ‎Một cuộc điều tra mới gây sốc ‎cho thấy Facebook đang cố khắc phục 1140 01:07:42,058 --> 01:07:43,809 ‎phát ngôn thù ghét ở Myanmar. 1141 01:07:43,893 --> 01:07:46,020 ‎DỪNG GIẾT NGƯỜI HỒI GIÁO 1142 01:07:46,103 --> 01:07:49,190 ‎Facebook đã cho quân đội ‎và các kẻ gây rối khác 1143 01:07:49,273 --> 01:07:51,776 ‎một cách mới để thao túng dư luận xã hội 1144 01:07:51,859 --> 01:07:55,529 ‎và giúp kích động bạo lực ‎chống lại người Hồi giáo Rohingya 1145 01:07:55,613 --> 01:07:57,406 ‎bao gồm giết người hàng loạt, 1146 01:07:58,074 --> 01:07:59,867 ‎đốt cháy các ngôi làng, 1147 01:07:59,950 --> 01:08:03,788 ‎hãm hiếp tập thể và tội ác ‎nghiêm trọng khác chống lại loài người 1148 01:08:03,871 --> 01:08:08,209 ‎khiến cho 700.000 người Hồi giáo Rohingya ‎phải chạy trốn khỏi đất nước. 1149 01:08:11,170 --> 01:08:16,550 ‎Không phải trước đây chưa từng có ‎các nhà tuyên truyền đầy nhiệt huyết. 1150 01:08:16,634 --> 01:08:19,762 ‎Chỉ là các nền tảng cho phép 1151 01:08:19,845 --> 01:08:23,682 ‎phát tán các câu chuyện lôi kéo người khác ‎một cách rất dễ dàng 1152 01:08:23,766 --> 01:08:25,434 ‎và không tốn nhiều tiền. 1153 01:08:25,518 --> 01:08:27,812 ‎Nếu muốn thao túng một cuộc bầu cử, 1154 01:08:27,895 --> 01:08:30,564 ‎tôi sẽ vào ‎nhóm thuyết âm mưu trên Facebook, 1155 01:08:30,648 --> 01:08:34,443 ‎tìm một trăm người ‎tin rằng Trái đất hoàn toàn phẳng 1156 01:08:34,860 --> 01:08:37,780 ‎và nghĩ ta đáp xuống Mặt trăng ‎là thuyết âm mưu 1157 01:08:37,863 --> 01:08:41,659 ‎và tôi bảo Facebook, "Cho tôi ‎một ngàn người dùng nghĩ như thế". 1158 01:08:42,118 --> 01:08:46,080 ‎Facebook sẽ vui vẻ ‎gửi cho tôi hàng ngàn người dùng giống họ 1159 01:08:46,163 --> 01:08:49,250 ‎để tôi có thể tấn công ‎bằng nhiều thuyết âm mưu hơn. 1160 01:08:51,043 --> 01:08:53,170 ‎Bán với 3,4 xu cho một lần hiển thị. 1161 01:08:53,254 --> 01:08:54,964 ‎Chạy video mới của Trung tâm. 1162 01:08:55,047 --> 01:08:56,507 ‎Quảng cáo khác sẵn sàng. 1163 01:08:58,509 --> 01:09:02,138 ‎Thuật toán và chính trị gia giỏi thao túng ‎đều rất thạo 1164 01:09:02,221 --> 01:09:04,056 ‎khi học cách kích động ta, 1165 01:09:04,140 --> 01:09:08,227 ‎rất giỏi khi tạo ra tin giả ‎được ta tiếp nhận như thể đấy là thật 1166 01:09:08,310 --> 01:09:10,813 ‎và khiến ta bối rối ‎đi tin mấy lời dối trá. 1167 01:09:10,896 --> 01:09:14,150 ‎Như thể ta ít kiểm soát được ‎bản thân và thứ ta tin vào. 1168 01:09:31,458 --> 01:09:32,668 ‎...họ được chọn phe. 1169 01:09:32,751 --> 01:09:34,879 ‎Những lời dối trá ở khắp nơi. 1170 01:09:34,962 --> 01:09:39,967 ‎Để họ có thể duy trì quyền lực, ‎để họ có thể kiểm soát mọi thứ. 1171 01:09:40,050 --> 01:09:44,555 ‎Họ thao túng suy nghĩ của ta ‎để họ có thể duy trì bí mật của họ. 1172 01:09:44,638 --> 01:09:46,390 ‎NGHI NGỜ ‎SỰ THẬT 1173 01:09:46,473 --> 01:09:48,601 ‎CDC THỪA NHẬN ‎CHE ĐẬY VỤ VẮC-XIN-TỰ KỶ 1174 01:09:48,684 --> 01:09:50,895 ‎Ai cũng nghi ngờ sự thật thì thế nào? 1175 01:09:50,978 --> 01:09:53,314 ‎VẮC-XIN KHÔNG PHÙ HỢP VỚI TẤT CẢ 1176 01:09:53,397 --> 01:09:55,649 ‎Ai nấy đều tin chính phủ đang gạt họ. 1177 01:09:56,317 --> 01:09:58,444 ‎Mọi thứ đều là thuyết âm mưu. 1178 01:09:58,527 --> 01:10:01,197 ‎"Tôi không nên tin ai cả. ‎Tôi ghét phía kia". 1179 01:10:01,280 --> 01:10:02,698 ‎Tất cả đều hướng đến đó. 1180 01:10:02,781 --> 01:10:06,160 ‎Chính trị ở châu Âu tiếp tục ‎thay đổi mạnh, 1181 01:10:06,243 --> 01:10:08,412 ‎lần này là ở Ý và Tây Ban Nha. 1182 01:10:08,495 --> 01:10:11,999 ‎Liên minh chủ trương ôn hòa ‎của châu Âu mất đa số phiếu 1183 01:10:12,082 --> 01:10:15,002 ‎trong khi đảng dân túy ‎cực hữu và cực tả lại tăng. 1184 01:10:17,588 --> 01:10:19,048 ‎TRUNG TÂM 1185 01:10:19,757 --> 01:10:20,591 ‎Lùi lại. 1186 01:10:21,675 --> 01:10:22,509 ‎Đi thôi. 1187 01:10:28,390 --> 01:10:31,268 ‎Những tài khoản này cố tình ‎và đặc biệt tìm cách 1188 01:10:31,352 --> 01:10:33,896 ‎gây bất hòa chính trị ở Hồng Kông. 1189 01:10:38,609 --> 01:10:39,610 ‎Được rồi, Ben. 1190 01:10:42,863 --> 01:10:45,032 ‎Một quốc gia sẽ trông như thế nào 1191 01:10:45,115 --> 01:10:48,410 ‎nếu toàn bộ nguồn tin của nó ‎là Facebook và mạng xã hội? 1192 01:10:48,953 --> 01:10:50,871 ‎Nền dân chủ sụp đổ nhanh chóng. 1193 01:10:50,955 --> 01:10:51,830 ‎Sáu tháng. 1194 01:10:51,914 --> 01:10:53,791 ‎Sau hỗn loạn ở Chicago, 1195 01:10:53,874 --> 01:10:57,127 ‎xung đột bạo lực ‎giữa người biểu tình và người ủng hộ... 1196 01:10:58,003 --> 01:11:01,632 ‎Nền dân chủ đang đối mặt ‎với khủng hoảng niềm tin. 1197 01:11:01,715 --> 01:11:04,343 ‎Đó là cuộc tấn công toàn cầu ‎vào nền dân chủ. 1198 01:11:04,426 --> 01:11:05,511 ‎TRUNG TÂM ‎QUÁ KHÍCH 1199 01:11:05,594 --> 01:11:07,930 ‎Hầu hết các nơi bị tấn công là quốc gia 1200 01:11:08,013 --> 01:11:09,723 ‎thực hiện bầu cử dân chủ. 1201 01:11:10,641 --> 01:11:12,518 ‎Nó đang xảy ra ở quy mô lớn. 1202 01:11:12,601 --> 01:11:15,562 ‎Diễn viên, người nắm giữ ‎hàng triệu đô nói rằng, 1203 01:11:15,646 --> 01:11:18,524 ‎"Tôi muốn gây bất ổn cho Kenya, Cameroon. 1204 01:11:18,607 --> 01:11:20,651 ‎Angola nữa? Chỉ tốn chừng này". 1205 01:11:20,734 --> 01:11:23,362 ‎Bầu cử bất thường ở Brazil Chủ nhật trước. 1206 01:11:23,445 --> 01:11:25,823 ‎Một chiến dịch được mạng xã hội ủng hộ. 1207 01:11:31,036 --> 01:11:33,956 ‎Ta đã tạo ra các công cụ công nghệ 1208 01:11:34,039 --> 01:11:37,418 ‎để gây bất ổn và hủy hoại cơ cấu xã hội, 1209 01:11:37,501 --> 01:11:40,254 ‎ở mọi quốc gia cùng một lúc, khắp nơi. 1210 01:11:40,337 --> 01:11:44,508 ‎Ta có Đức, Tây Ban Nha, Pháp, Brazil, Úc. 1211 01:11:44,591 --> 01:11:47,011 ‎Một số quốc gia phát triển nhất trên thế 1212 01:11:47,428 --> 01:11:49,221 ‎giờ đang hủy hoại lẫn nhau 1213 01:11:49,305 --> 01:11:50,931 ‎và họ có điểm chung gì? 1214 01:11:51,974 --> 01:11:52,975 ‎Giờ anh biết rồi, 1215 01:11:53,058 --> 01:11:56,395 ‎anh có tin Facebook tác động ‎đến kết quả bầu cử năm 2016? 1216 01:11:56,854 --> 01:11:58,188 ‎Hỏi khó đấy. 1217 01:11:58,897 --> 01:11:59,773 ‎Cô biết đấy... 1218 01:12:00,107 --> 01:12:04,653 ‎Thực tế là, có rất nhiều tổ chức khác ‎là nhân tố gây tác động. 1219 01:12:04,737 --> 01:12:07,948 ‎Đại diện Facebook, Twitter, ‎Google trở lại Capitol Hill 1220 01:12:08,032 --> 01:12:12,578 ‎vào ngày thứ hai để điều trần về việc ‎Nga can thiệp cuộc bầu cử năm 2016. 1221 01:12:12,703 --> 01:12:17,291 ‎Việc thao túng bởi bên thứ ba này ‎không phải là can thiệp. 1222 01:12:18,500 --> 01:12:21,462 ‎Đúng chứ? ‎Nga không can thiệp vào Facebook. 1223 01:12:21,545 --> 01:12:24,965 ‎Họ chỉ sử dụng công cụ Facebook tạo ra 1224 01:12:25,049 --> 01:12:27,843 ‎cho nhà quảng cáo và người dùng hợp pháp 1225 01:12:27,926 --> 01:12:30,346 ‎và họ áp dụng nó vào mục đích bất chính. 1226 01:12:32,014 --> 01:12:34,099 ‎Nó như cuộc chiến điều khiển từ xa. 1227 01:12:34,475 --> 01:12:36,602 ‎Nước này có thể kiểm soát nước khác 1228 01:12:36,685 --> 01:12:39,229 ‎mà chẳng cần xâm phạm ‎biên giới thực của nó. 1229 01:12:39,605 --> 01:12:41,023 ‎Đây là hình ảnh bạo lực. 1230 01:12:41,106 --> 01:12:43,317 ‎Có vẻ họ đang xô đẩy một thùng rác... 1231 01:12:43,400 --> 01:12:45,778 ‎Nhưng chả liên quan đến chuyện bỏ phiếu. 1232 01:12:46,362 --> 01:12:50,574 ‎Chỉ liên quan đến ‎việc gây hỗn loạn và chia rẽ xã hội. 1233 01:12:50,657 --> 01:12:53,035 ‎Cuộc biểu tình ở Huntington Beach... 1234 01:12:53,118 --> 01:12:56,497 ‎Liên quan đến chia phe, ‎họ không thể lắng nghe lẫn nhau, 1235 01:12:56,580 --> 01:12:59,291 ‎không muốn nghe nhau nữa, ‎không tin nhau nữa. 1236 01:12:59,958 --> 01:13:02,252 ‎Đây là nơi lòng căm thù được phơi bày 1237 01:13:03,295 --> 01:13:05,464 ‎và biến thành bạo lực chủng tộc. 1238 01:13:05,547 --> 01:13:07,925 ‎CĂNG THẲNG Ở VIRGINIA ‎BA NGƯỜI BỊ GIẾT 1239 01:13:20,145 --> 01:13:20,979 ‎Ben! 1240 01:13:21,605 --> 01:13:22,439 ‎Cassandra! 1241 01:13:22,981 --> 01:13:23,816 ‎- Cass! ‎- Ben! 1242 01:13:23,899 --> 01:13:25,484 ‎Lại đây! 1243 01:13:27,486 --> 01:13:31,156 ‎Giơ tay lên. Quỳ xuống. Quỳ xuống ngay. 1244 01:13:36,120 --> 01:13:37,204 ‎- Bình... ‎- Ben! 1245 01:13:37,287 --> 01:13:38,414 ‎Này! Giơ tay lên! 1246 01:13:39,623 --> 01:13:41,291 ‎Quay lại. Nằm xuống. 1247 01:13:56,765 --> 01:13:59,977 ‎Ta có muốn bán hệ thống này ‎cho người trả giá cao nhất? 1248 01:14:01,437 --> 01:14:05,274 ‎Ta có thể bán triệt để ‎nền dân chủ cho bất kỳ ai ta muốn, 1249 01:14:05,441 --> 01:14:09,069 ‎dối gạt nhóm người cụ thể nào đó ‎và gây ra cuộc chiến văn hóa? 1250 01:14:09,236 --> 01:14:10,237 ‎Ta muốn thế sao? 1251 01:14:14,783 --> 01:14:16,201 ‎Ta là một quốc gia...  1252 01:14:16,952 --> 01:14:18,745 ‎không còn nói chuyện với nhau. 1253 01:14:19,872 --> 01:14:22,875 ‎Ta là một quốc gia ‎đã ngừng làm bạn với người khác 1254 01:14:23,000 --> 01:14:25,461 ‎vì người họ đã bầu ở cuộc bầu cử vừa qua. 1255 01:14:25,836 --> 01:14:28,422 ‎Ta là một quốc gia đã tự cô lập chính mình 1256 01:14:28,505 --> 01:14:30,883 ‎để xem mỗi các kênh nói rằng ta đúng. 1257 01:14:32,259 --> 01:14:35,971 ‎Thông điệp của tôi hôm nay ‎là chủ nghĩa bộ lạc đang hủy hoại ta. 1258 01:14:37,431 --> 01:14:39,183 ‎Nó đang chia cắt đất nước. 1259 01:14:40,184 --> 01:14:43,103 ‎Người trưởng thành ôn hòa ‎chả thể hành động được. 1260 01:14:43,687 --> 01:14:47,399 ‎Ai cũng có quyền nói lên ‎sự thật của họ, thì đâu cần thỏa hiệp, 1261 01:14:47,483 --> 01:14:49,318 ‎đâu cần đoàn kết gì nữa. 1262 01:14:49,401 --> 01:14:51,695 ‎Thật ra, cũng chả cần tương tác gì cả. 1263 01:14:52,279 --> 01:14:53,822 ‎Chúng ta cần có 1264 01:14:54,114 --> 01:14:58,410 ‎sự hiểu biết chung về thực tại. ‎Không thì đâu phải một nước. 1265 01:14:58,952 --> 01:15:02,998 ‎Vậy giải pháp lâu dài ở đây ‎là tạo ra thêm công cụ trí tuệ nhân tạo 1266 01:15:03,081 --> 01:15:08,128 ‎giúp tìm ra các mẫu người dùng dịch vụ ‎mà không người thật nào sẽ làm. 1267 01:15:08,212 --> 01:15:11,840 ‎Các nhà công nghệ được phép ‎trình bày nó như một vấn đề 1268 01:15:11,924 --> 01:15:13,884 ‎mà họ có khả năng giải quyết. 1269 01:15:15,135 --> 01:15:16,470 ‎Đó là nói dối. 1270 01:15:17,596 --> 01:15:20,724 ‎Họ nói về trí tuệ nhân tạo ‎như thể nó sẽ biết sự thật. 1271 01:15:21,683 --> 01:15:23,936 ‎Nó sẽ không giải quyết các vấn đề này. 1272 01:15:24,269 --> 01:15:27,189 ‎Nó không thể giải quyết vấn đề về tin giả. 1273 01:15:28,649 --> 01:15:30,776 ‎Google không có lựa chọn khi nói, 1274 01:15:31,109 --> 01:15:36,240 ‎"Ồ, đây là thuyết âm mưu? Là sự thật sao?" ‎Vì họ đâu biết cái gì là thật. 1275 01:15:36,740 --> 01:15:40,702 ‎Thứ đại diện tốt nhất cho sự thật ‎họ có chính là nhấp chuột. 1276 01:15:41,870 --> 01:15:45,123 ‎Nếu không đồng ý điều gì là thật 1277 01:15:45,207 --> 01:15:47,584 ‎hay có thứ như sự thật, 1278 01:15:48,293 --> 01:15:49,294 ‎thì ta tiêu tùng. 1279 01:15:49,753 --> 01:15:52,089 ‎Đây là vấn đề bên dưới các vấn đề khác 1280 01:15:52,172 --> 01:15:54,424 ‎vì nếu không đồng ý điều gì là thật 1281 01:15:55,092 --> 01:15:57,803 ‎thì không thể ‎thoát khỏi bất kỳ vấn đề nào. 1282 01:16:05,310 --> 01:16:07,771 ‎Gợi ý cậu ta theo dõi Club Bóng bầu dục. 1283 01:16:07,854 --> 01:16:10,607 ‎Đừng cập nhật thể thao nữa. ‎Không kết nối đâu. 1284 01:16:39,970 --> 01:16:42,764 ‎Nhiều người ở Silicon theo dõi ‎học thuyết nào đó 1285 01:16:42,848 --> 01:16:45,392 ‎liên quan đến xây dựng ‎siêu bộ não toàn cầu 1286 01:16:45,475 --> 01:16:49,563 ‎và người dùng chỉ là các nơ-ron ‎có thể thay thế, chả ai quan trọng cả. 1287 01:16:50,230 --> 01:16:53,150 ‎Nó lôi kéo mọi người vào vai trò kỳ lạ này 1288 01:16:53,233 --> 01:16:56,028 ‎và ta chỉ là phần tử máy tính nhỏ bé 1289 01:16:56,111 --> 01:16:58,905 ‎đang được họ lập trình ‎dựa vào thao túng hành vi 1290 01:16:58,989 --> 01:17:02,367 ‎để phục vụ bộ não khổng lồ này ‎và ta chả quan trọng gì cả. 1291 01:17:02,451 --> 01:17:06,538 ‎Ta không được trả tiền, không được ‎thừa nhận, không có quyền tự quyết. 1292 01:17:06,622 --> 01:17:09,416 ‎Họ lén lút thao túng ta ‎vì ta là nút máy tính. 1293 01:17:09,499 --> 01:17:12,336 ‎Ta được lập trình ‎vì chức năng của nút là thế. 1294 01:17:20,093 --> 01:17:21,094 ‎Ôi trời. 1295 01:17:21,928 --> 01:17:25,390 ‎Nhắc đến công nghệ, ‎ta nghĩ nó là mối nguy hiện hữu. 1296 01:17:25,474 --> 01:17:28,060 ‎Đó là lời tuyên bố quan trọng và... 1297 01:17:29,603 --> 01:17:33,982 ‎ta dễ dàng xuất hiện suy nghĩ, ‎"Rồi, tôi đang cầm điện thoại... 1298 01:17:35,609 --> 01:17:37,235 ‎lướt, nhấp chuột, sử dụng. 1299 01:17:37,319 --> 01:17:39,196 ‎Vậy mối nguy hiện hữu ở đâu? 1300 01:17:40,280 --> 01:17:41,615 ‎Phía bên kia màn hình, 1301 01:17:41,698 --> 01:17:43,867 ‎có siêu máy tính chỉ vào não tôi, 1302 01:17:44,409 --> 01:17:47,537 ‎khiến tôi xem một video nữa. ‎Mối nguy hiện hữu ở đâu?" 1303 01:17:54,252 --> 01:17:59,341 ‎Vấn đề không nằm ở chỗ ‎công nghệ là mối nguy hiện hữu. 1304 01:18:02,511 --> 01:18:04,471 ‎ĐIỀU TRẦN ‎VỀ CÔNG NGHỆ THUYẾT PHỤC 1305 01:18:04,554 --> 01:18:08,850 ‎Mà nằm ở chỗ công nghệ có khả năng ‎phơi bày điều tệ nhất trong xã hội 1306 01:18:09,559 --> 01:18:13,522 ‎và điều tệ nhất trong xã hội ‎chính là mối nguy hiện hữu. 1307 01:18:13,605 --> 01:18:15,899 ‎THƯỢNG VIỆN MỸ 1308 01:18:18,819 --> 01:18:23,115 ‎Nếu công nghệ tạo ra... ‎hỗn loạn đại chúng, 1309 01:18:23,198 --> 01:18:26,326 ‎phẫn nộ, thái độ khiếm nhã, ‎thiếu tin tưởng lẫn nhau, 1310 01:18:27,452 --> 01:18:30,539 ‎cô đơn, ghét bỏ, phân hóa hơn, 1311 01:18:30,664 --> 01:18:33,625 ‎can thiệp vào bầu cử hơn, ‎chủ nghĩa dân túy hơn, 1312 01:18:33,917 --> 01:18:36,962 ‎phân tâm hơn và chả tập trung ‎vào vấn đề thực sự... 1313 01:18:37,963 --> 01:18:39,214 ‎đó chính là xã hội. 1314 01:18:40,340 --> 01:18:43,927 ‎Và giờ xã hội không có 1315 01:18:44,761 --> 01:18:46,388 ‎khả năng tự chữa lành 1316 01:18:46,471 --> 01:18:48,515 ‎và rơi vào hỗn loạn. 1317 01:18:51,977 --> 01:18:54,938 ‎Nó tác động lên tất cả, ‎dù cho không dùng sản phẩm. 1318 01:18:55,313 --> 01:18:57,524 ‎Chúng thành Frankenstein kỹ thuật số, 1319 01:18:57,607 --> 01:19:00,068 ‎muốn biến thế giới thành hình ảnh, 1320 01:19:00,193 --> 01:19:04,489 ‎dù là sức khỏe tinh thần của trẻ ‎hay quan điểm và diễn ngôn chính trị, 1321 01:19:04,573 --> 01:19:07,492 ‎đều mặc kệ trách nhiệm ‎về tiếp nhận công luận. 1322 01:19:07,576 --> 01:19:10,579 ‎- Một lần nữa, quay lại... ‎- Ai chịu trách nhiệm? 1323 01:19:10,662 --> 01:19:13,582 ‎Tôi nghĩ các nền tảng ‎phải chịu trách nhiệm 1324 01:19:13,665 --> 01:19:15,584 ‎khi phụ trách quảng cáo bầu cử, 1325 01:19:15,667 --> 01:19:17,794 ‎thì chịu trách nhiệm bảo vệ nó. 1326 01:19:17,878 --> 01:19:20,380 ‎Phụ trách sức khỏe của trẻ ‎hay sáng thứ Bảy 1327 01:19:20,464 --> 01:19:22,674 ‎thì chịu trách nhiệm bảo vệ chúng. 1328 01:19:23,717 --> 01:19:27,929 ‎Cuộc đua khiến người dùng chú ý ‎không hề biến mất. 1329 01:19:28,388 --> 01:19:31,850 ‎Công nghệ sẽ hòa nhập ‎vào cuộc sống hơn, chứ không ít hơn. 1330 01:19:31,933 --> 01:19:37,105 ‎Trí tuệ nhân tạo sẽ giỏi dự đoán nội dung ‎khiến ta lên mạng hơn chứ không tệ hơn. 1331 01:19:38,940 --> 01:19:42,027 ‎Tôi năm nay 62 tuổi, 1332 01:19:42,110 --> 01:19:47,365 ‎cuộc đàm luận này càng tiếp tục thì tôi ‎càng già đi nhưng tôi muốn nói thế này... 1333 01:19:48,700 --> 01:19:50,535 ‎Tôi rồi sẽ chết đi 1334 01:19:50,619 --> 01:19:54,498 ‎và chắc sẽ biết ơn điều đó ‎khi chuyện ghê sợ này thành hiện thực. 1335 01:19:54,790 --> 01:19:59,586 ‎Vì tôi nghĩ ‎chuyện này làm tôi sợ phát khiếp. 1336 01:20:01,046 --> 01:20:03,048 ‎Mọi người có nghĩ như vậy không? 1337 01:20:03,548 --> 01:20:07,093 ‎Hay tôi phản ứng thái quá ‎trước tình huống tôi không biết rõ? 1338 01:20:09,930 --> 01:20:11,431 ‎Anh lo điều gì nhất? 1339 01:20:15,519 --> 01:20:18,480 ‎Tôi nghĩ ‎trong thời hạn ngắn nhất sẽ có... 1340 01:20:19,523 --> 01:20:20,524 ‎nội chiến. 1341 01:20:24,444 --> 01:20:29,908 ‎Nếu xảy ra tình trạng như bây giờ, ‎hãy giả sử là thêm 20 năm nữa... 1342 01:20:31,117 --> 01:20:34,538 ‎chắc nền văn minh này ‎vì cố tình không biết mà bị hủy diệt. 1343 01:20:34,621 --> 01:20:37,958 ‎Chắc chả thích nghi được ‎thách thức của biến đổi khí hậu. 1344 01:20:38,041 --> 01:20:42,087 ‎Chắc các nền dân chủ bị suy yếu 1345 01:20:42,170 --> 01:20:46,132 ‎để chúng bị rơi vào tình trạng rối loạn ‎độc đoán kỳ quái nào đó. 1346 01:20:46,216 --> 01:20:48,552 ‎Nền kinh tế toàn cầu chắc bị hủy hoại. 1347 01:20:49,177 --> 01:20:52,264 ‎Chắc loài người không sống sót nổi. 1348 01:20:52,347 --> 01:20:54,808 ‎Tôi thực sự xem nó như mối nguy hiện hữu. 1349 01:21:02,524 --> 01:21:04,985 ‎Đây có phải là thế hệ cuối cùng 1350 01:21:05,068 --> 01:21:08,738 ‎biết được thế giới trông như nào ‎trước khi ảo giác này xảy ra? 1351 01:21:11,074 --> 01:21:14,578 ‎Làm sao thoát khỏi ma trận ‎khi chả biết ta đang ở trong đó? 1352 01:21:17,747 --> 01:21:23,253 ‎"DÙ LÀ KHÔNG TƯỞNG HAY LÃNG QUÊN ‎THÌ NÓ SẼ LÀ CUỘC ĐUA TIẾP SỨC MẠO HIỂM 1353 01:21:23,336 --> 01:21:27,299 ‎CHO TỚI TẬN GIÂY PHÚT CUỐI CÙNG..." 1354 01:21:27,424 --> 01:21:30,635 ‎Những điều đang được thảo luận này ‎nghe như là... 1355 01:21:31,511 --> 01:21:33,555 ‎cảm giác bi quan một chiều. 1356 01:21:33,680 --> 01:21:36,808 ‎Chẳng hạn, "Trời ạ, ‎công nghệ đang hủy hoại thế giới 1357 01:21:36,892 --> 01:21:38,059 ‎và bọn trẻ" 1358 01:21:38,143 --> 01:21:39,644 ‎và một bên thì... không. 1359 01:21:40,228 --> 01:21:45,567 ‎Thật khó hiểu ‎vì nó vừa hoàn hảo vừa xấu xa. 1360 01:21:45,942 --> 01:21:50,447 ‎Chẳng hạn, tôi bấm nút trên điện thoại ‎và 30 giây sau một chiếc xe xuất hiện, 1361 01:21:50,530 --> 01:21:52,699 ‎tôi có đi đến đúng nơi tôi muốn. 1362 01:21:52,782 --> 01:21:55,660 ‎Điều đó thật kỳ diệu. Tuyệt vời. 1363 01:21:56,161 --> 01:21:57,537 ‎Khi tạo ra nút "Thích", 1364 01:21:57,621 --> 01:22:01,499 ‎động cơ duy nhất là, "Có thể lan truyền ‎sự tích cực và tình yêu?" 1365 01:22:01,583 --> 01:22:06,421 ‎Tới thời điểm hiện tại, thanh thiếu niên ‎sẽ buồn bực nếu không có đủ lượt Thích 1366 01:22:06,504 --> 01:22:09,883 ‎hay dẫn tới phân hóa chính trị ‎là điều không biết trước. 1367 01:22:09,966 --> 01:22:12,636 ‎Tôi nghĩ ngay từ đầu ‎họ không muốn làm kẻ xấu. 1368 01:22:13,511 --> 01:22:15,764 ‎Chỉ là mô hình kinh doanh có vấn đề. 1369 01:22:15,847 --> 01:22:20,226 ‎Ta có thể cho dừng dịch vụ ‎và phá hủy mọi thứ, 1370 01:22:20,310 --> 01:22:24,356 ‎20 tỷ đô lợi ích cổ đông ‎và bị kiện cáo và... 1371 01:22:24,606 --> 01:22:27,108 ‎Nhưng thực tế ‎đâu thể khôi phục lại như cũ. 1372 01:22:27,192 --> 01:22:30,403 ‎Có thể chỉnh sửa chút đỉnh ‎nhưng suy cho cùng, 1373 01:22:30,487 --> 01:22:34,032 ‎phải tăng doanh thu và sử dụng hàng quý. 1374 01:22:34,658 --> 01:22:37,535 ‎Càng lớn thì càng khó thay đổi. 1375 01:22:38,495 --> 01:22:43,458 ‎Tôi thấy nhiều người bị mắc kẹt ‎trong chính mô hình kinh doanh, 1376 01:22:43,541 --> 01:22:46,169 ‎áp lực cổ đông và kích thích kinh tế 1377 01:22:46,252 --> 01:22:48,922 ‎khiến họ không thể ‎làm được chuyện gì khác. 1378 01:22:49,005 --> 01:22:53,176 ‎Cần chấp nhận thực tế các công ty ‎tập trung kiếm tiền chẳng có gì sai. 1379 01:22:53,259 --> 01:22:56,888 ‎Cái sai ở đây là khi không có quy định, ‎luật lệ và cạnh tranh, 1380 01:22:56,972 --> 01:23:00,850 ‎họ thực sự coi mình là chính phủ một nước. 1381 01:23:00,934 --> 01:23:03,311 ‎Rồi bảo, "Chúng tôi có thể tự quản lý". 1382 01:23:03,395 --> 01:23:05,981 ‎Đó chỉ là lời nói dối. Thật nực cười. 1383 01:23:06,064 --> 01:23:08,650 ‎Khích lệ tài chính kiểm soát thế giới, 1384 01:23:08,733 --> 01:23:12,320 ‎nếu áp dụng giải pháp cho vấn đề này, 1385 01:23:12,612 --> 01:23:15,573 ‎thì phải điều chỉnh lại ‎khích lệ tài chính. 1386 01:23:16,074 --> 01:23:18,785 ‎Chả có lý do tài chính nào ‎khiến họ thay đổi. 1387 01:23:18,868 --> 01:23:21,329 ‎Và đó là lý do ta cần có quy định. 1388 01:23:21,413 --> 01:23:24,374 ‎Công ty điện thoại có ‎nhiều dữ liệu nhạy cảm của ta 1389 01:23:24,457 --> 01:23:27,544 ‎và nhiều luật lệ tồn tại ‎để họ không làm gì sai. 1390 01:23:27,627 --> 01:23:31,506 ‎Nhưng ta gần như chẳng có ‎luật lệ về quyền riêng tư kỹ thuật số. 1391 01:23:31,589 --> 01:23:34,426 ‎Ta có thể đánh thuế ‎thu thập và xử lý dữ liệu. 1392 01:23:34,509 --> 01:23:37,554 ‎Tương tự như cách trả hóa đơn tiền nước, 1393 01:23:37,637 --> 01:23:39,723 ‎bằng cách đo lượng nước được dùng 1394 01:23:39,806 --> 01:23:43,226 ‎thì họ sẽ bị thu thuế ‎dựa vào hạ tầng dữ liệu họ nắm giữ. 1395 01:23:43,309 --> 01:23:44,811 ‎Nó cho họ lý do tài chính 1396 01:23:44,894 --> 01:23:47,856 ‎để không thu thập ‎mọi dữ liệu trên hành tinh này. 1397 01:23:47,939 --> 01:23:50,567 ‎Luật lệ chưa thích nghi kịp ‎với những thứ này 1398 01:23:50,650 --> 01:23:55,864 ‎nhưng tôi biết thực trạng này tồn tại ‎không nhằm mục đích bảo vệ người dùng 1399 01:23:55,947 --> 01:23:58,700 ‎mà để bảo vệ quyền lợi và đặc quyền 1400 01:23:58,783 --> 01:24:01,453 ‎của các công ty khổng lồ, ‎cực kỳ giàu có này. 1401 01:24:02,245 --> 01:24:05,832 ‎Ta sẽ luôn nghe theo ‎những người quyền lực nhất, giàu nhất? 1402 01:24:05,915 --> 01:24:07,417 ‎Hay ta sẽ đứng lên nói, 1403 01:24:07,959 --> 01:24:12,047 ‎"Có những lúc mà lợi ích quốc gia, 1404 01:24:12,130 --> 01:24:15,592 ‎có những lúc mà lợi ích của nhóm người, ‎của người dùng 1405 01:24:15,675 --> 01:24:17,385 ‎thực sự quan trọng hơn 1406 01:24:18,011 --> 01:24:21,473 ‎lợi nhuận của ai đó vốn đã là tỷ phú rồi?" 1407 01:24:21,890 --> 01:24:26,603 ‎Những thị trường này làm suy yếu ‎nền dân chủ và phá hoại sự tự do 1408 01:24:26,686 --> 01:24:28,521 ‎và chúng nên bị cấm. 1409 01:24:29,147 --> 01:24:31,608 ‎Đây không phải đề xuất cấp tiến. 1410 01:24:31,900 --> 01:24:34,194 ‎Vẫn có nhiều thị trường khác bị cấm. 1411 01:24:34,277 --> 01:24:36,988 ‎Thị trường mua bán nội tạng người bị cấm. 1412 01:24:37,072 --> 01:24:39,699 ‎Thị trường buôn bán nô lệ bị cấm. 1413 01:24:39,949 --> 01:24:44,037 ‎Vì chúng gây ra những hậu quả ‎hủy diệt không thể tránh khỏi. 1414 01:24:44,537 --> 01:24:45,830 ‎Ta sống ở một nơi 1415 01:24:45,914 --> 01:24:50,001 ‎mà cây chết, về mặt tài chính, ‎có giá trị hơn sống, 1416 01:24:50,085 --> 01:24:53,838 ‎ở nơi mà cá voi chết có giá trị hơn sống. 1417 01:24:53,922 --> 01:24:56,341 ‎Miễn là nền kinh tế diễn ra theo cách đó 1418 01:24:56,424 --> 01:25:00,678 ‎và các tập đoàn không bị kiểm soát ‎thì họ sẽ tiếp tục phá hủy cây cối, 1419 01:25:00,762 --> 01:25:01,763 ‎giết cá voi, 1420 01:25:01,846 --> 01:25:06,101 ‎khai thác Trái đất ‎và tiếp tục lấy dầu ra khỏi lòng đất, 1421 01:25:06,184 --> 01:25:08,394 ‎dù biết làm thế sẽ phá hủy hành tinh 1422 01:25:08,478 --> 01:25:12,148 ‎và thế giới của thế hệ sau này ‎sẽ tồi tệ hơn. 1423 01:25:12,232 --> 01:25:13,858 ‎Tư duy ngắn hạn này 1424 01:25:13,942 --> 01:25:16,611 ‎dựa trên tôn giáo lợi nhuận bằng mọi giá, 1425 01:25:16,694 --> 01:25:20,156 ‎như thể, rất kỳ diệu, ‎mỗi tập đoàn vì lợi ích ích kỷ của nó 1426 01:25:20,240 --> 01:25:21,950 ‎sẽ đem lại kết quả tốt nhất. 1427 01:25:22,033 --> 01:25:24,494 ‎Điều này ảnh hưởng ‎đến môi trường lâu rồi. 1428 01:25:24,577 --> 01:25:27,330 ‎Thứ gây sợ hãi ‎và mong là giọt nước tràn ly 1429 01:25:27,413 --> 01:25:31,709 ‎sẽ khiến ta thức tỉnh cho đến học thuyết ‎ngay từ đầu này đã sai ra sao 1430 01:25:31,793 --> 01:25:37,048 ‎là để hiểu ta giờ là cây cối, cá voi. ‎Sự chú ý của ta có thể được khai thác. 1431 01:25:37,132 --> 01:25:41,594 ‎Ta đem lại nhiều lợi nhuận cho tập đoàn ‎nếu dành thời gian nhìn màn hình, 1432 01:25:41,678 --> 01:25:42,971 ‎xem quảng cáo 1433 01:25:43,054 --> 01:25:45,890 ‎hơn là dành thời gian đó ‎sống theo kiểu giàu có. 1434 01:25:45,974 --> 01:25:47,559 ‎Ta đang thấy kết quả. 1435 01:25:47,642 --> 01:25:50,687 ‎Ta đang thấy ‎các tập đoàn dùng trí tuệ nhân tạo 1436 01:25:50,770 --> 01:25:53,648 ‎để vượt qua ta ‎và tìm cách khiến ta chú ý tới 1437 01:25:53,731 --> 01:25:55,316 ‎thứ họ muốn ta xem 1438 01:25:55,400 --> 01:25:59,237 ‎hơn là thứ phù hợp nhất ‎với mục tiêu, giá trị và cuộc sống của ta. 1439 01:26:02,991 --> 01:26:04,450 ‎BÀI NÓI CHÍNH HÔM NAY 1440 01:26:05,535 --> 01:26:06,911 ‎Với tôi, máy tính là... 1441 01:26:06,995 --> 01:26:10,290 ‎Nó là công cụ tuyệt vời nhất ‎chúng tôi từng nghĩ ra. 1442 01:26:11,124 --> 01:26:14,085 ‎Nó tương tự như một chiếc xe đạp ‎cho bộ óc của ta. 1443 01:26:15,628 --> 01:26:20,091 ‎Mục đích của công nghệ nhân đạo ‎là lý do Thung lũng Silicon ra đời. 1444 01:26:21,050 --> 01:26:25,638 ‎Ta đã quên đi mục đích đó ‎vì nó hướng tới làm việc vui và quan trọng 1445 01:26:25,722 --> 01:26:27,265 ‎thay vì làm điều đúng đắn. 1446 01:26:27,348 --> 01:26:29,726 ‎Internet là một nơi điên rồ, kỳ lạ. 1447 01:26:29,809 --> 01:26:31,394 ‎Nó là nơi để thử nghiệm. 1448 01:26:31,477 --> 01:26:34,731 ‎Nhiều thứ sáng tạo xuất hiện trên đó ‎và chắc vẫn xảy ra 1449 01:26:34,814 --> 01:26:38,610 ‎nhưng nơi đó giống như ‎một khu mua sắm khổng lồ vậy. 1450 01:26:38,693 --> 01:26:44,157 ‎Giống như, "Trời ạ, ‎chắc không chỉ có mỗi những thứ đó đâu". 1451 01:26:46,701 --> 01:26:48,411 ‎Chắc tôi là người lạc quan. 1452 01:26:48,494 --> 01:26:52,498 ‎Vì tôi nghĩ ta có thể thay đổi ‎hình thức và nội dung của mạng xã hội. 1453 01:26:54,083 --> 01:26:57,921 ‎Công nghệ không hoạt động ‎như định luật vật lý. Nó thay đổi được. 1454 01:26:58,004 --> 01:27:02,175 ‎Đây là các lựa chọn mà con người ‎như tôi đã và đang tạo ra. 1455 01:27:02,759 --> 01:27:05,345 ‎Con người có thể thay đổi ‎các công nghệ đó. 1456 01:27:06,971 --> 01:27:09,974 ‎Vấn đề là dù có muốn thừa nhận hay không 1457 01:27:10,475 --> 01:27:15,438 ‎thì những kết quả xấu đó trực tiếp ‎là sản phẩm do con người tạo ra. 1458 01:27:21,527 --> 01:27:24,864 ‎Đã tạo ra nó ‎thì phải có trách nhiệm thay đổi. 1459 01:27:37,210 --> 01:27:42,298 ‎Ta không hề muốn áp dụng ‎mô hình trích xuất cho con người. 1460 01:27:46,094 --> 01:27:48,137 ‎Là do tôi hay... 1461 01:27:49,806 --> 01:27:50,682 ‎Gã tội nghiệp. 1462 01:27:51,391 --> 01:27:53,226 ‎Cơ cấu của một xã hội lành mạnh 1463 01:27:53,309 --> 01:27:56,437 ‎dựa vào việc dừng ‎mô hình kinh doanh phá hủy dần này. 1464 01:28:04,612 --> 01:28:08,032 ‎Ta có thể yêu cầu thiết kế nhân đạo ‎cho các sản phẩm này. 1465 01:28:09,409 --> 01:28:13,121 ‎Ta có thể yêu cầu thôi bị coi ‎như nguồn tài nguyên trích xuất. 1466 01:28:15,164 --> 01:28:18,334 ‎Mục đích có thể là, ‎"Làm sao để thế giới tốt đẹp hơn?" 1467 01:28:20,461 --> 01:28:23,798 ‎Xuyên suốt lịch sử, ‎mỗi khi mọi thứ trở nên tốt hơn, 1468 01:28:23,881 --> 01:28:26,342 ‎là vì có người xuất hiện và nói, 1469 01:28:26,426 --> 01:28:28,428 ‎"Thật ngu. Ta có thể làm tốt hơn". 1470 01:28:29,178 --> 01:28:32,557 ‎Họ là các nhà phê bình ‎giúp thúc đẩy tiến bộ. 1471 01:28:33,141 --> 01:28:35,393 ‎Họ là những người lạc quan thực sự. 1472 01:28:38,313 --> 01:28:39,147 ‎Xin chào. 1473 01:28:46,195 --> 01:28:47,697 ‎Có vẻ điên rồ nhỉ? 1474 01:28:47,780 --> 01:28:51,534 ‎Thứ này được thiết kế ra về cơ bản... 1475 01:28:52,994 --> 01:28:54,996 ‎sẽ không đi theo chiều hướng tốt. 1476 01:28:55,246 --> 01:28:56,873 ‎Toàn bộ mọi thứ luôn. 1477 01:28:56,956 --> 01:29:00,626 ‎Nên nghe có vẻ điên rồ ‎khi nói cần thay đổi tất cả 1478 01:29:01,169 --> 01:29:02,670 ‎nhưng việc cần làm thôi. 1479 01:29:04,339 --> 01:29:05,757 ‎Anh nghĩ làm được không? 1480 01:29:07,383 --> 01:29:08,301 ‎Phải được. 1481 01:29:21,314 --> 01:29:24,942 ‎Anh có vẻ là người rất lạc quan. 1482 01:29:26,110 --> 01:29:27,320 ‎Tôi trông như thế à? 1483 01:29:27,653 --> 01:29:30,156 ‎Ý tôi là... Không tin được anh cứ nói thế, 1484 01:29:30,239 --> 01:29:33,409 ‎vì tôi nghĩ, ‎"Thật ư? Tôi thấy ta đang tới nơi xấu xa. 1485 01:29:33,493 --> 01:29:35,328 ‎Ta đang đi nhanh tới nơi xấu xa 1486 01:29:35,411 --> 01:29:37,914 ‎và chỉ có phép màu mới giúp ta thoát khỏi. 1487 01:29:37,997 --> 01:29:40,500 ‎Và phép màu đó dĩ nhiên là ý chí tập thể. 1488 01:29:41,000 --> 01:29:44,587 ‎Tôi lạc quan ‎khi nghĩ rằng ta sẽ tìm ra cách 1489 01:29:44,670 --> 01:29:47,048 ‎nhưng sẽ mất nhiều thời gian. 1490 01:29:47,131 --> 01:29:50,385 ‎Vì không phải ai cũng nhận ra ‎đây là vấn đề cả. 1491 01:29:50,468 --> 01:29:53,846 ‎Tôi nghĩ một trong những... thất bại lớn 1492 01:29:54,138 --> 01:29:55,890 ‎trong công nghệ ngày nay 1493 01:29:55,973 --> 01:29:58,643 ‎là sự thất bại trong khả năng lãnh đạo, 1494 01:29:58,726 --> 01:30:01,979 ‎cần những người đứng lên cởi mở thảo luận 1495 01:30:02,063 --> 01:30:05,900 ‎về những điều... không chỉ tốt đẹp ‎mà còn chưa hoàn hảo 1496 01:30:05,983 --> 01:30:08,194 ‎để ai đó có thể tạo ra thứ gì đó mới. 1497 01:30:08,277 --> 01:30:10,321 ‎Về cơ bản, 1498 01:30:10,405 --> 01:30:14,617 ‎hệ thống này sẽ không tự đảo ngược ‎trừ phi có áp lực rất lớn từ xã hội. 1499 01:30:14,700 --> 01:30:18,287 ‎Bằng cách chuyện trò thế này ‎và nêu lên quan điểm, 1500 01:30:18,371 --> 01:30:21,082 ‎trong vài trường hợp ‎dựa vào các công nghệ này, 1501 01:30:21,165 --> 01:30:24,252 ‎ta có thể thay đổi xu hướng lớn, ‎cuộc nói chuyện. 1502 01:30:24,335 --> 01:30:26,921 ‎Nghe có vẻ lạ, ‎nhưng đó là thế giới của tôi. 1503 01:30:27,004 --> 01:30:29,799 ‎Tôi không ghét ‎hay muốn hại Google hay Facebook. 1504 01:30:29,882 --> 01:30:32,885 ‎Tôi chỉ muốn cải tổ ‎để họ không hủy diệt thế giới. 1505 01:30:32,969 --> 01:30:37,723 ‎Tôi đã gỡ cài đặt cả tấn ứng dụng khỏi ‎điện thoại mà tôi thấy chỉ phí thời gian. 1506 01:30:37,807 --> 01:30:40,685 ‎Tất cả ứng dụng mạng xã hội, ‎ứng dụng tin tức 1507 01:30:40,768 --> 01:30:42,520 ‎và tôi tắt thông báo 1508 01:30:42,603 --> 01:30:45,815 ‎các tin tức làm chân tôi rung lên ‎chứa nội dung 1509 01:30:45,898 --> 01:30:48,943 ‎vốn không thích hợp ‎và quan trọng với tôi bây giờ. 1510 01:30:49,026 --> 01:30:51,279 ‎Đó cũng là lý do ‎tôi không để bánh quy trong túi. 1511 01:30:51,362 --> 01:30:53,197 ‎Hãy giảm số lượng thông báo. 1512 01:30:53,281 --> 01:30:54,449 ‎Tắt thông báo đi. 1513 01:30:54,532 --> 01:30:55,950 ‎Tắt tất cả thông báo. 1514 01:30:56,033 --> 01:30:58,536 ‎Tôi không dùng Google nữa, tôi dùng Qwant, 1515 01:30:58,619 --> 01:31:01,497 ‎vì nó không lưu trữ lịch sử tìm kiếm. 1516 01:31:01,581 --> 01:31:04,375 ‎Đừng chấp nhận ‎video được đề xuất trên YouTube. 1517 01:31:04,459 --> 01:31:07,003 ‎Luôn chọn lựa. ‎Đó cũng là cách để chống lại. 1518 01:31:07,086 --> 01:31:12,133 ‎Có rất nhiều tiện ích mở rộng ‎trên Chrome giúp loại bỏ các đề xuất. 1519 01:31:12,216 --> 01:31:15,636 ‎Tôi thích anh đề nghị thứ khác ‎giúp loại bỏ thứ anh tạo ra. 1520 01:31:15,720 --> 01:31:16,554 ‎Vâng. 1521 01:31:16,929 --> 01:31:21,642 ‎Trước khi chia sẻ, hãy xác minh dữ kiện, ‎cân nhắc nguồn tin, Google thêm. 1522 01:31:21,726 --> 01:31:25,104 ‎Nếu có vẻ như là điều được thiết kế ‎để khiến ta bực mình, 1523 01:31:25,188 --> 01:31:26,314 ‎thì chắc là vậy. 1524 01:31:26,397 --> 01:31:29,025 ‎Về cơ bản, ta bỏ phiếu ‎bằng cách bấm chuột. 1525 01:31:29,108 --> 01:31:33,779 ‎Bấm mồi nhấp chuột sẽ tạo ra khích lệ ‎tài chính để duy trì hệ thống hiện tại. 1526 01:31:33,863 --> 01:31:36,949 ‎Đảm bảo ta nhận được ‎nhiều loại thông tin khác nhau 1527 01:31:37,033 --> 01:31:37,909 ‎trong đời ta. 1528 01:31:37,992 --> 01:31:40,995 ‎Tôi theo dõi những ai ‎tôi không đồng ý trên Twitter 1529 01:31:41,078 --> 01:31:44,207 ‎vì tôi muốn tiếp xúc ‎với nhiều quan điểm khác nhau. 1530 01:31:44,582 --> 01:31:46,584 ‎Có thể thấy nhiều người trong ngành này 1531 01:31:46,667 --> 01:31:49,045 ‎không để con họ xài các thiết bị này. 1532 01:31:49,128 --> 01:31:51,047 ‎Con tôi không dùng mạng xã hội. 1533 01:31:51,964 --> 01:31:53,549 ‎Đó là quy định hay... 1534 01:31:53,633 --> 01:31:54,509 ‎Là quy định. 1535 01:31:55,092 --> 01:31:57,845 ‎Ta sốt sắng về nó. 1536 01:31:57,929 --> 01:31:59,222 ‎Ta phát điên. 1537 01:31:59,305 --> 01:32:01,974 ‎Và ta sẽ không để con cái chúng ta 1538 01:32:03,100 --> 01:32:05,603 ‎được phép dùng các thiết bị này. 1539 01:32:05,686 --> 01:32:08,564 ‎Tôi nghĩ ra ba quy tắc đơn giản 1540 01:32:08,648 --> 01:32:12,610 ‎giúp cuộc sống các gia đình dễ hơn ‎và được nghiên cứu công nhận. 1541 01:32:12,693 --> 01:32:15,530 ‎Quy tắc thứ nhất cấm ‎đem thiết bị vào phòng ngủ 1542 01:32:15,613 --> 01:32:17,281 ‎ở thời điểm cố định mỗi đêm. 1543 01:32:17,365 --> 01:32:20,535 ‎Bất kể giờ giấc, ‎nửa tiếng trước ngủ tắt mọi thiết bị. 1544 01:32:20,618 --> 01:32:23,913 ‎Quy tắc thứ hai cấm ‎dùng mạng xã hội cho đến cấp ba. 1545 01:32:24,080 --> 01:32:26,374 ‎Tôi nghĩ độ tuổi được phép nên là 16. 1546 01:32:26,457 --> 01:32:28,960 ‎Cấp hai thì không được. ‎Giữ cho tới cấp ba. 1547 01:32:29,043 --> 01:32:32,964 ‎Và quy tắc thứ ba là ‎tính toán ngân sách thời gian với con cái. 1548 01:32:33,047 --> 01:32:34,757 ‎Nếu ta hỏi chúng, 1549 01:32:34,840 --> 01:32:37,885 ‎"Con muốn xài thiết bị ‎bao nhiêu tiếng một ngày, 1550 01:32:37,969 --> 01:32:39,637 ‎con nghĩ con số nào là tốt?" 1551 01:32:39,720 --> 01:32:41,597 ‎Con số chúng nói thường hợp lý. 1552 01:32:42,056 --> 01:32:44,642 ‎Tôi biết rất rõ là 1553 01:32:44,725 --> 01:32:48,563 ‎tôi sẽ không khiến tất cả ‎xóa tài khoản mạng xã hội 1554 01:32:48,646 --> 01:32:50,439 ‎nhưng có thể là vài người 1555 01:32:50,523 --> 01:32:54,402 ‎và chỉ khiến vài người xóa ‎những tài khoản có tính chất quan trọng 1556 01:32:54,485 --> 01:32:58,406 ‎và lý do làm thế là vì ‎tôi muốn có không gian để trò chuyện 1557 01:32:58,489 --> 01:33:00,908 ‎vì tôi muốn có đủ người ngoài xã hội 1558 01:33:00,992 --> 01:33:05,204 ‎những người không bị các công cụ thao túng ‎để trò chuyện xã giao 1559 01:33:05,288 --> 01:33:07,540 ‎vốn không bị các công cụ đó giới hạn. 1560 01:33:07,623 --> 01:33:10,126 ‎Vậy làm đi! Ra khỏi hệ thống. 1561 01:33:10,209 --> 01:33:12,712 ‎Xóa tài khoản. ‎Ngưng dùng thứ ngớ ngẩn này. 1562 01:33:13,546 --> 01:33:16,632 ‎Thế giới này tươi đẹp. ‎Nhìn đi, ngoài đó rất tuyệt. 1563 01:33:18,467 --> 01:33:21,887 ‎HÃY THEO DÕI CHÚNG TÔI TRÊN MẠNG XÃ HỘI! ‎ĐÙA THÔI. 1564 01:33:21,971 --> 01:33:27,476 ‎HÃY NÓI CHUYỆN VỀ VIỆC SỬA ĐỔI NÓ. ‎THESOCIALDILEMMA.COM 1565 01:33:32,064 --> 01:33:33,941 ‎Biên dịch: Hiền Thị Thanh Phạm