1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX

2
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX

3
00:00:22,314 --> 00:00:24,984
DIILHAMKAN OLEH KISAH BENAR

4
00:00:25,818 --> 00:00:28,863
Pada 10 Disember 1983,
demokrasi diperoleh semula

5
00:00:28,946 --> 00:00:31,282
selepas tujuh tahun diperintah diktator.

6
00:00:31,365 --> 00:00:34,285
Alfonsin mengarahkan agar

7
00:00:34,368 --> 00:00:35,828
bekas komander dibicarakan
atas jenayah kemanusiaan.

8
00:00:35,911 --> 00:00:39,248
Komander rasa mereka menang
dalam perang melawan subversi,

9
00:00:39,331 --> 00:00:41,917
dan bersetuju dibicarakan
di mahkamah tentera.

10
00:00:49,925 --> 00:00:53,429
Sudah tujuh bulan
sejak kerajaan baharu mengambil alih

11
00:00:53,512 --> 00:00:55,890
dan tiada kemajuan dalam perbicaraan.

12
00:00:56,974 --> 00:01:02,354
Khabar angin mengatakan perbicaraan
undang-undang sivil mungkin dilaksanakan.

13
00:01:03,439 --> 00:01:04,940
Jika terjadi demikian,

14
00:01:05,149 --> 00:01:09,320
Mahkamah Rayuan Agung
harus melaksanakannya.

15
00:01:10,404 --> 00:01:15,993
Tugas tuduhan akan disandang
oleh pendakwa raya Julio Strassera.

16
00:02:36,574 --> 00:02:39,243
-Jadi?
-Dia balik dan berkurung di biliknya.

17
00:02:39,326 --> 00:02:40,661
-Dia kunci pintu?
-Ya.

18
00:02:40,744 --> 00:02:42,496
Dia baru sampai.

19
00:02:44,373 --> 00:02:45,249
Mari.

20
00:02:51,964 --> 00:02:52,965
Cakap.

21
00:02:53,465 --> 00:02:55,259
Dia dijemput di rumah Bettina.

22
00:02:55,342 --> 00:02:58,012
Mereka pergi ke bar dan lepak di sana.

23
00:02:58,095 --> 00:03:01,640
-Bar mana?
-Plus Ultra. Jalan Libertad dan Arenales.

24
00:03:06,395 --> 00:03:07,396
Kemudian?

25
00:03:08,230 --> 00:03:09,398
Saya balik.

26
00:03:10,274 --> 00:03:14,028
-Kenapa awak balik?
-Saya tunggu di luar sejam.

27
00:03:14,904 --> 00:03:17,031
-Saya tak suka lelaki itu.
-Ayah pun.

28
00:03:17,114 --> 00:03:20,034
Apa yang kamu buat, berbisik-bisik?

29
00:03:20,117 --> 00:03:21,410
Tiada apa-apa.

30
00:03:22,202 --> 00:03:23,704
Kami risau tentang Vero.

31
00:03:24,288 --> 00:03:25,122
Kenapa?

32
00:03:26,206 --> 00:03:28,292
Teman lelaki baharunya amat pelik.

33
00:03:29,084 --> 00:03:32,212
-Pelik? Kenapa pula pelik?
-Ya.

34
00:03:32,296 --> 00:03:34,256
Kenapa awak kata begitu?

35
00:03:34,798 --> 00:03:39,428
Saya syak dia pengintip.

36
00:03:40,471 --> 00:03:43,140
Mereka mungkin menyasar saya melalui Vero.

37
00:03:43,724 --> 00:03:45,017
Pengintip?

38
00:03:45,976 --> 00:03:48,062
Mak, maksudnya perisik.

39
00:03:48,646 --> 00:03:50,648
Mak tahu maksud pengintip, sayang.

40
00:03:52,691 --> 00:03:53,901
Javi, pergi tidur.

41
00:03:54,485 --> 00:03:55,569
Pergi.

42
00:03:55,653 --> 00:03:57,363
-Pakai baju tidur.
-Okey.

43
00:03:57,988 --> 00:04:00,074
Jangan tidur pakai seluar joging!

44
00:04:04,244 --> 00:04:06,080
Saya nak dengar penjelasan.

45
00:04:06,163 --> 00:04:09,959
Mereka jumpa di Plus Ultra.
Awak tak rasa apa-apa?

46
00:04:11,085 --> 00:04:11,919
Tak.

47
00:04:13,128 --> 00:04:16,548
Tak jauh dari Sekretariat Perisikan.

48
00:04:17,758 --> 00:04:18,884
Biar betul?

49
00:04:19,677 --> 00:04:21,720
Awak mengekori anak gadis kita?

50
00:04:21,804 --> 00:04:23,138
-Tak.
-Julio.

51
00:04:23,973 --> 00:04:28,811
-Awak suruh orang ekori anak gadis awak?
-Javier terserempak dengannya.

52
00:04:28,894 --> 00:04:32,272
Julio! Awak suruh anak lelaki awak
ekori anak gadis awak?

53
00:04:32,356 --> 00:04:34,191
Saya dah kata tidak.

54
00:04:35,526 --> 00:04:36,986
Awak dah gila.

55
00:04:37,945 --> 00:04:41,949
Kita tahu dia sepupu
budak perempuan di sekolah itu.

56
00:04:42,032 --> 00:04:44,702
-Cucu juruterbang.
-Orang awam.

57
00:04:44,785 --> 00:04:47,621
-Juruterbang awam!
-Di LADE.

58
00:04:48,288 --> 00:04:50,040
Mereka terlibat dengan tentera.

59
00:04:50,666 --> 00:04:54,545
Mereka sukarelawan perang.
Datuk dan ayahnya!

60
00:04:56,630 --> 00:04:59,091
Awak sedar awak membesarkan
anak yang gila?

61
00:05:12,104 --> 00:05:14,523
-Apa?
-Kenapa pakai mekap?

62
00:05:15,107 --> 00:05:16,817
Kerana saya nak dan saya boleh.

63
00:05:17,359 --> 00:05:19,028
Kita hidup dalam demokrasi.

64
00:05:19,611 --> 00:05:20,946
Sekolah saya melarangnya.

65
00:05:23,073 --> 00:05:25,909
Mana awak tahu?
Awak tak pernah mekap ke sekolah.

66
00:05:27,995 --> 00:05:30,205
-Belum lagi.
-Tak, jangan!

67
00:05:30,289 --> 00:05:34,334
-Janganlah!
-Mari sini, Javier. Tentu nampak cantik!

68
00:05:34,418 --> 00:05:35,961
-Bodoh!
-Ayuh.

69
00:05:36,045 --> 00:05:38,338
Cukup, sudah.

70
00:05:38,881 --> 00:05:41,008
Saya ikut sini.

71
00:05:41,717 --> 00:05:43,552
-Ayah, nak sebatang boleh?
-Ya.

72
00:05:48,307 --> 00:05:50,559
-Makan tengah hari?
-Tak boleh hari ini.

73
00:05:53,353 --> 00:05:54,605
Ayah tak cakap masanya.

74
00:05:55,230 --> 00:05:57,316
Saya sangka ayah maksudkan hari ini.

75
00:05:57,399 --> 00:05:59,318
-Bila-bila awak boleh.
-Saya nak.

76
00:05:59,401 --> 00:06:00,652
Bila-bila awak boleh.

77
00:06:08,535 --> 00:06:10,829
-Jumpa malam nanti.
-Okey. Jumpa nanti.

78
00:06:36,480 --> 00:06:38,607
Selamat pagi. Bruzzo telefon.

79
00:06:41,235 --> 00:06:45,030
Tuan, En. Bruzzo telefon. Katanya penting.

80
00:06:45,114 --> 00:06:48,075
Saya dengar.
Jika saya tak nak bercakap dengannya?

81
00:06:48,784 --> 00:06:50,869
-Boleh begitu?
-Tentulah boleh.

82
00:06:50,953 --> 00:06:54,123
-Apa nak buat jika dia telefon lagi?
-Letak telefon.

83
00:06:54,206 --> 00:06:55,958
-Tak boleh, tuan.
-Boleh.

84
00:06:56,041 --> 00:06:58,210
Awak boleh dan mesti buat. Itu arahan.

85
00:06:58,794 --> 00:07:01,255
Awak letak telefon jika itu Bruzzo.

86
00:07:01,338 --> 00:07:05,092
-Ingat, awak bekerja untuk saya.
-Tak, tuan, saya staf tetap.

87
00:07:06,343 --> 00:07:07,427
Tak boleh dipecat.

88
00:07:12,349 --> 00:07:13,350
Susana.

89
00:07:15,227 --> 00:07:16,103
Tolonglah.

90
00:07:18,021 --> 00:07:20,107
Letak telefon jika Bruzzo telefon.

91
00:07:21,191 --> 00:07:22,025
Terima kasih.

92
00:07:48,844 --> 00:07:52,264
-Tuan.
-Tolong jangan rosakkan detik ini.

93
00:07:52,347 --> 00:07:53,640
-Bruzzo.
-Apa?

94
00:07:53,724 --> 00:07:54,892
Dia akan ke sini.

95
00:07:54,975 --> 00:07:58,770
-Awak benci saya, ya?
-Kalau begitu, saya takkan beri amaran.

96
00:07:59,479 --> 00:08:00,397
Betul juga.

97
00:08:02,983 --> 00:08:03,942
Dengar sini.

98
00:08:08,488 --> 00:08:12,201
Saya dah keluar pejabat.
Kata saya keluar makan dengan anak.

99
00:08:12,284 --> 00:08:13,911
-Saya uruskan.
-Terima kasih.

100
00:08:14,578 --> 00:08:17,831
4 JULAI 1984,
"TAKKAN LAGI" : SIARAN KHAS CONADEP

101
00:08:17,915 --> 00:08:19,082
Kalian lihat laporan

102
00:08:19,166 --> 00:08:22,586
oleh Suruhanjaya Orang Hilang Negara.

103
00:08:23,128 --> 00:08:27,799
Luka yang pastinya
akan tergambar dalam testimoni...

104
00:08:27,883 --> 00:08:30,594
Berapa lama lagi?
Paling lama lima saat. Dengar.

105
00:08:30,677 --> 00:08:32,429
Apa yang kalian akan lihat

106
00:08:32,512 --> 00:08:36,141
hanyalah drama dan keganasan
daripada sebelah pihak di Argentina.

107
00:08:36,225 --> 00:08:37,351
Dia dah mula.

108
00:08:37,434 --> 00:08:41,063
Pihak satu lagi, aspek lainnya

109
00:08:41,146 --> 00:08:45,359
bermula apabila subversi dan kekejaman

110
00:08:45,442 --> 00:08:47,486
tiba di tanah Argentina,

111
00:08:47,611 --> 00:08:50,072
SETIAUSAHA KESELAMATAN DALAM NEGERI

112
00:08:50,155 --> 00:08:52,658
yang disokong oleh negara jauh...

113
00:08:53,367 --> 00:08:55,577
Kenapa tak panggil Massera berucap?

114
00:08:55,661 --> 00:08:57,329
-Dah habis. Cukuplah.
-Tak!

115
00:08:59,164 --> 00:09:01,124
Javi, tolong pasang balik.

116
00:09:05,754 --> 00:09:07,798
Strategi subversif ini...

117
00:09:08,507 --> 00:09:10,968
-Apa dia kata?
-Apa awak harapkan?

118
00:09:11,051 --> 00:09:13,136
...situasi rumit untuk negara kita.

119
00:09:13,220 --> 00:09:14,054
Biar saya lihat.

120
00:09:14,137 --> 00:09:17,849
Masyarakat lemah yang tiada...

121
00:09:17,933 --> 00:09:21,812
Apa dia kata?
Ini pengumuman pemerintahan diktator.

122
00:09:21,895 --> 00:09:23,814
...mahupun kematangan politik...

123
00:09:23,897 --> 00:09:25,023
Saya keluar sekejap!

124
00:09:25,107 --> 00:09:28,151
Awak sepatutnya cakap
tentang orang hilang!

125
00:09:28,235 --> 00:09:29,861
Tengok, saya dah kata, bukan?

126
00:09:29,945 --> 00:09:33,073
...menjadi kitaran dahsyat
kematian dan keganasan.

127
00:09:33,156 --> 00:09:37,494
Masyarakat kita terkesan dan terkejut,

128
00:09:37,577 --> 00:09:40,580
dan mendesak agar
serangan subversif ini dihentikan...

129
00:09:40,664 --> 00:09:44,084
Tak, awak menyalahkan mangsa!

130
00:09:51,466 --> 00:09:54,511
-Hei, apa cerita?
-Apa khabar?

131
00:09:54,594 --> 00:09:56,722
-Baik, awak?
-Baik.

132
00:10:00,976 --> 00:10:02,269
Orang yang hilang.

133
00:10:03,186 --> 00:10:06,523
Keadaan yang melanda
beberapa rakyat Argentina,

134
00:10:06,606 --> 00:10:09,568
situasi yang tragis
dan tak pernah berlaku,

135
00:10:09,651 --> 00:10:14,698
yang mencemari sejarah kita
dan menyentuh perasaan seluruh dunia.

136
00:10:17,242 --> 00:10:20,746
Ramai yang menyaksikan orang tersayang

137
00:10:21,747 --> 00:10:25,334
ditangkap dari rumah mereka
dan masih hilang sampai sekarang.

138
00:10:25,959 --> 00:10:29,755
Anak gadis saya, Laura Estela Carlotto,

139
00:10:29,838 --> 00:10:32,424
telah diculik bersama temannya.

140
00:10:32,507 --> 00:10:33,884
Dia berusia 21 tahun.

141
00:10:34,676 --> 00:10:37,304
Dia hamil sepuluh minggu.

142
00:10:37,387 --> 00:10:42,809
Kami dapat khabar tentangnya
melalui sepucuk surat tak bernama

143
00:10:43,894 --> 00:10:47,606
yang mengatakan dia masih hamil

144
00:10:47,689 --> 00:10:52,486
dan dia mahu menghantar pesanan
kepada saya dan ayahnya,

145
00:10:53,111 --> 00:10:57,324
supaya kami tahu
masa dia akan melahirkan bayi.

146
00:10:58,492 --> 00:11:01,078
Ketika itu, seperti mana-mana ibu,

147
00:11:02,079 --> 00:11:04,706
saya mencarinya dan mengumpul maklumat.

148
00:11:06,041 --> 00:11:08,001
Setiap hari kami berharap

149
00:11:09,294 --> 00:11:11,963
dia akan muncul di rumah.

150
00:11:13,256 --> 00:11:17,552
Saya telah memfailkan rayuan habeas corpus
dan tuntutan mahkamah...

151
00:11:37,614 --> 00:11:39,699
Bruzzo ada di dalam.

152
00:11:43,203 --> 00:11:44,246
Hei,

153
00:11:45,497 --> 00:11:46,873
boleh awak masuk?

154
00:11:47,999 --> 00:11:48,959
Ya, dah tentu.

155
00:11:51,169 --> 00:11:52,003
Nah.

156
00:11:53,296 --> 00:11:54,131
Terima kasih.

157
00:12:01,054 --> 00:12:02,764
Duduklah.

158
00:12:02,848 --> 00:12:06,852
Dengar sini, Bruzzo. Saya tak nak gaduh.
Saya sangat menghormati awak.

159
00:12:06,935 --> 00:12:09,688
Saya bersyukur dengan jawatan ini

160
00:12:09,771 --> 00:12:12,816
tapi ada perkara
yang saya tak rela buat. Faham?

161
00:12:12,899 --> 00:12:15,026
Awak tahu apa yang saya tak rela buat?

162
00:12:15,110 --> 00:12:17,237
-Saya boleh bayangkan, Julio.
-Orang bodoh.

163
00:12:18,071 --> 00:12:19,698
Itu yang awak bayangkan?

164
00:12:19,781 --> 00:12:21,450
Saya takkan jadi orang bodoh

165
00:12:21,533 --> 00:12:25,162
yang mempertahankan sesuatu
yang tak diyakini oleh kerajaan.

166
00:12:25,745 --> 00:12:27,205
-Julio.
-Apa?

167
00:12:27,289 --> 00:12:29,749
Tiba-tiba, kita hidup di dunia fantasi?

168
00:12:29,833 --> 00:12:32,627
Tiba-tiba, semua diktator
akan masuk penjara.

169
00:12:32,711 --> 00:12:35,338
Siapa nak penjarakan mereka?
Martín Karadagian?

170
00:12:36,256 --> 00:12:40,677
Awak rasa mahkamah tentera
akan memenjarakan Jeneral Videla?

171
00:12:40,760 --> 00:12:42,721
Mereka pun terlibat, Bruzzo.

172
00:12:42,804 --> 00:12:45,307
Jika mahkamah awam kendalikan perbicaraan?

173
00:12:45,390 --> 00:12:47,058
Saya digelar Si Gila, tapi tak.

174
00:12:47,142 --> 00:12:50,645
Itu takkan berlaku.
Siapa akan membenarkannya? Tróccoli?

175
00:12:50,729 --> 00:12:53,523
Awak dengar ucapannya
malam tadi? Tolonglah.

176
00:12:54,524 --> 00:12:55,609
Dah habis?

177
00:12:56,860 --> 00:12:59,654
Duduklah. Julio, duduk!

178
00:13:07,579 --> 00:13:11,958
Awak sedar jika hakim setuju bicarakannya,
awak tak boleh menolak?

179
00:13:13,919 --> 00:13:16,588
Saya amat arif tentang kerja saya.

180
00:13:16,671 --> 00:13:17,672
Saya pendakwa.

181
00:14:05,136 --> 00:14:06,805
Boleh ceritakan apa terjadi?

182
00:14:10,225 --> 00:14:12,435
Saya tak nak cakap tentangnya, Silvia.

183
00:14:15,689 --> 00:14:19,526
-Mereka nak teruskan, ya?
-Saya tak nak cakap tentangnya, Silvia.

184
00:14:21,528 --> 00:14:22,529
Maknanya, yalah.

185
00:14:24,656 --> 00:14:25,865
Mereka tak boleh.

186
00:14:26,783 --> 00:14:28,159
Mereka boleh.

187
00:14:28,243 --> 00:14:32,247
Awak tahu jika hakim nak perbicaraan,
itulah yang akan berlaku.

188
00:14:32,330 --> 00:14:34,416
Mereka takkan benarkan.

189
00:14:34,916 --> 00:14:36,835
Awak tak tahu.

190
00:14:38,420 --> 00:14:40,630
Kita jangan cakap tentangnya, okey?

191
00:14:49,139 --> 00:14:51,558
-Awak nak cakap tentang apa?
-Tiada apa-apa.

192
00:15:01,318 --> 00:15:04,029
Saya tak faham satu perkara.

193
00:15:04,112 --> 00:15:06,489
Tolong jangan rosakkan mood saya.

194
00:15:06,573 --> 00:15:09,159
-Saya tak faham jika awak begini...
-Silvia.

195
00:15:09,242 --> 00:15:11,161
-...kerana awak takut...
-Tolonglah.

196
00:15:11,244 --> 00:15:13,747
-...hal ini takkan berlaku.
-Silvia.

197
00:15:13,830 --> 00:15:16,458
Atau awak takut ia akan berlaku.

198
00:15:19,169 --> 00:15:23,506
Ada kalanya, saya rasa awak sangat takut.

199
00:15:23,590 --> 00:15:25,383
Memanglah saya sangat takut.

200
00:15:26,426 --> 00:15:27,385
Dah tentu.

201
00:15:33,141 --> 00:15:36,603
-Apa yang awak takutkan?
-Semuanya, Silvia!

202
00:15:37,937 --> 00:15:40,315
Ini boleh jadi perangkap,

203
00:15:40,398 --> 00:15:43,943
saya digunakan untuk apa-apa perundingan.

204
00:15:44,569 --> 00:15:46,655
Sesuatu mungkin berlaku kepada kamu.

205
00:15:51,034 --> 00:15:53,578
Mungkin awak tak boleh buat apa-apa? Lagi?

206
00:15:55,872 --> 00:15:57,457
Awak boleh buat, Julio.

207
00:15:58,375 --> 00:15:59,209
Awak boleh.

208
00:16:18,645 --> 00:16:21,648
25 SEPTEMBER 1984

209
00:16:22,524 --> 00:16:23,942
MAJLIS ANGKATAN TENTERA

210
00:16:24,025 --> 00:16:26,069
-Serahkannya.
-Baik, tuan.

211
00:16:26,152 --> 00:16:27,946
Terima kasih, semua.

212
00:16:49,342 --> 00:16:52,512
Selamat pagi. Keputusan ini
daripada Majlis Angkatan Tentera.

213
00:16:55,515 --> 00:17:00,603
"Majlis ini memaklumkan bahawa
berdasarkan siasatannya,

214
00:17:00,687 --> 00:17:05,734
"dekri, perintah, arahan
dan prosedur ketenteraan

215
00:17:05,817 --> 00:17:11,656
"yang dikeluarkan untuk melawan
subversi tak bernegara,

216
00:17:11,740 --> 00:17:15,243
"dari segi bentuk dan isi,
adalah tidak boleh dipertikaikan."

217
00:17:15,326 --> 00:17:17,203
-Tidak boleh dipertikaikan.
-Ya.

218
00:17:17,287 --> 00:17:18,246
Teruskan.

219
00:17:18,997 --> 00:17:22,000
"Tindakan melampau
adalah perbuatan orang bawahan.

220
00:17:22,083 --> 00:17:25,879
"Pihak mahkamah harus siasat
kesalahan pihak yang dikatakan mangsa..."

221
00:17:25,962 --> 00:17:27,255
Kesalahan mangsa?

222
00:17:27,338 --> 00:17:29,966
MAHKAMAH RAYUAN

223
00:17:30,049 --> 00:17:31,551
Kita nak adakan perbicaraan?

224
00:17:34,220 --> 00:17:38,224
Maaf, tapi kita patut bersikap objektif,
fikirkan risikonya,

225
00:17:38,308 --> 00:17:41,561
dan jika kita mampu jamin
perbicaraan akan mematuhi prosedur.

226
00:17:41,644 --> 00:17:45,315
Awak rasa kita boleh biarkannya begini?
Mereka menyalahkan mangsa.

227
00:17:45,398 --> 00:17:46,649
Jangan semberono.

228
00:17:46,733 --> 00:17:50,820
Jika tak bertindak cepat,
perbicaraan ini mungkin takkan berlaku.

229
00:17:51,738 --> 00:17:55,241
Kita berikan mereka
sesuatu yang mereka nafikan untuk mangsa.

230
00:17:55,325 --> 00:17:56,451
Perbicaraan yang adil.

231
00:17:56,534 --> 00:17:58,912
-Buktinya?
-Terserah kepada pendakwa.

232
00:17:58,995 --> 00:18:00,622
Jika mereka tak dapat?

233
00:18:01,247 --> 00:18:02,165
Jika tak dapat,

234
00:18:03,041 --> 00:18:04,501
kita terpaksa bebaskan.

235
00:18:10,590 --> 00:18:12,467
Boleh kita beritahu pendakwa?

236
00:18:14,719 --> 00:18:15,804
Beritahu dia.

237
00:18:26,022 --> 00:18:27,357
-Maaf, tuan.
-Ya.

238
00:18:28,525 --> 00:18:30,527
-Ini baru sampai.
-Ya.

239
00:18:31,903 --> 00:18:32,737
Berikannya.

240
00:18:42,997 --> 00:18:43,832
Terima kasih.

241
00:18:47,210 --> 00:18:48,253
-Hai.
-Helo.

242
00:18:51,673 --> 00:18:53,049
-Ayah.
-Apa cerita?

243
00:18:55,760 --> 00:18:57,011
Ada apa-apa berlaku?

244
00:18:58,555 --> 00:19:00,557
-Ya.
-Apa?

245
00:19:03,142 --> 00:19:04,477
Perbicaraan akan diadakan.

246
00:19:16,072 --> 00:19:17,866
Ayah akan penjarakan Videla.

247
00:19:19,117 --> 00:19:20,034
Ayah akan cuba.

248
00:19:20,702 --> 00:19:22,203
Massera juga.

249
00:19:22,287 --> 00:19:23,955
Semua yang bertanggungjawab.

250
00:19:32,672 --> 00:19:34,007
Tak bahaya?

251
00:19:37,218 --> 00:19:39,304
Ya, agak bahaya.

252
00:19:42,724 --> 00:19:44,684
Mereka boleh bunuh ayah.

253
00:19:59,240 --> 00:20:00,283
Tak boleh tolak?

254
00:20:01,659 --> 00:20:02,493
Tak boleh.

255
00:20:07,916 --> 00:20:10,835
Dengan ini dimaklumkan

256
00:20:10,919 --> 00:20:14,756
bahawa pihak pendakwa telah diberitahu...

257
00:20:25,934 --> 00:20:27,936
DR. ALBERTO MUCHNIK
PEGUAM

258
00:20:39,238 --> 00:20:40,740
Tuan Pendakwa.

259
00:20:41,950 --> 00:20:43,242
Kasihan Schubert.

260
00:20:45,411 --> 00:20:46,245
Hei.

261
00:20:47,455 --> 00:20:50,708
-Apa khabar?
-Baik, tak perlulah saya ceritakan.

262
00:20:52,001 --> 00:20:54,212
Teruk awak dikenakan mereka.

263
00:20:56,130 --> 00:21:01,052
Awak sangka mereka lantik awak
untuk menyapu pentas tarian,

264
00:21:01,135 --> 00:21:02,845
tapi kini awak perlu menari pula.

265
00:21:04,555 --> 00:21:08,434
Kenapa awak gelak? Hal ini sangat serius.

266
00:21:09,560 --> 00:21:14,273
-Saya tak boleh. Fikirkanlah.
-Lambat-laun, awak perlu mula juga.

267
00:21:14,357 --> 00:21:16,776
Tapi kenapa sekarang?

268
00:21:16,859 --> 00:21:19,487
Semua orang tahu
mereka berunding dengan tentera.

269
00:21:19,570 --> 00:21:22,448
-Awak dengar ucapan Tróccoli?
-Ya, Tróccoli.

270
00:21:24,826 --> 00:21:25,827
Betul kata awak.

271
00:21:28,496 --> 00:21:30,873
Saya bersetuju dengan awak.

272
00:21:30,957 --> 00:21:34,752
Dah 50 tahun saya kata kepada awak
yang situasi negara ini teruk.

273
00:21:35,294 --> 00:21:37,505
Kerajaan baru cakap mereka akan ubah,

274
00:21:37,588 --> 00:21:41,009
tapi mereka akan lantik
orang tak guna yang sama juga.

275
00:21:43,720 --> 00:21:44,554
Aduhai...

276
00:21:46,055 --> 00:21:48,099
Saya nak beritahu sesuatu. Dengar.

277
00:21:49,684 --> 00:21:51,394
Masalah boleh timbul.

278
00:21:53,813 --> 00:21:56,357
Seseorang akan terleka.

279
00:21:56,441 --> 00:21:59,986
Jadi, peluang akan muncul.

280
00:22:00,069 --> 00:22:02,363
Peluang tipis. Itu dah cukup.

281
00:22:04,032 --> 00:22:06,117
Peluang itu muncul dan pergi tiba-tiba.

282
00:22:07,452 --> 00:22:10,705
Apabila ia muncul,
awak perlu ada di situ dan kemudian...

283
00:22:13,541 --> 00:22:15,418
Barulah awak boleh buat sesuatu.

284
00:22:16,419 --> 00:22:20,923
Perkara yang kita tak boleh buat
semasa pemerintahan diktator, Julio.

285
00:22:21,007 --> 00:22:24,093
Itulah cara perkara penting dilakukan.

286
00:22:24,635 --> 00:22:29,766
Ia dibuat dengan bijak,
berani dan berakal untuk jayakannya.

287
00:22:29,849 --> 00:22:31,601
Awak bercakap tentang sejarah?

288
00:22:32,351 --> 00:22:33,186
Ya.

289
00:22:34,395 --> 00:22:35,313
Sejarah...

290
00:22:36,606 --> 00:22:39,025
-bukan ditempa orang macam saya.
-Bukan?

291
00:22:39,984 --> 00:22:41,152
Yalah.

292
00:22:41,235 --> 00:22:43,571
Namun, awak akan jadi pendakwa

293
00:22:43,654 --> 00:22:46,824
dalam perbicaraan terpenting
dalam sejarah Argentina.

294
00:22:51,079 --> 00:22:51,996
Pikul tugas itu.

295
00:22:54,373 --> 00:22:56,834
Julio, Julio, Julio!

296
00:22:59,295 --> 00:23:00,755
Saya suka lihat awak gelak.

297
00:23:02,799 --> 00:23:03,633
Ayuh.

298
00:23:08,805 --> 00:23:11,599
Tolong jawab telefon!

299
00:23:13,142 --> 00:23:17,188
Aduhai, pening mak mendengarnya!
Javi, tolong jawabkan.

300
00:23:17,271 --> 00:23:19,690
-Helo?
-Julio Strassera? Itu awak?

301
00:23:19,774 --> 00:23:20,858
Ya. Siapa awak?

302
00:23:21,526 --> 00:23:23,736
Awak ayah Javier dan Verónica?

303
00:23:25,571 --> 00:23:28,116
-Siapa itu?
-Orang yang akan bunuh awak.

304
00:23:29,075 --> 00:23:31,202
-Awak tahu?
-Apa?

305
00:23:31,285 --> 00:23:34,122
Mula-mula, kami akan bunuh
anak lelaki awak.

306
00:23:36,290 --> 00:23:40,711
Kami biar dulu anak gadis awak,
dia agak cantik.

307
00:23:41,504 --> 00:23:45,925
-Pergi mampus, keparat.
-Bolehlah kami berhibur.

308
00:23:46,551 --> 00:23:50,429
-Kenapa tak cakap depan-depan?
-Hati-hati, tak guna.

309
00:23:50,513 --> 00:23:54,433
Jangan main-main.
Awak akan menyesal nanti.

310
00:23:55,059 --> 00:23:57,520
Okey, saya akan pertimbangkan.
Terima kasih.

311
00:23:58,437 --> 00:24:00,106
-Siapa telefon?
-Kawan.

312
00:24:00,189 --> 00:24:01,023
Ayah?

313
00:24:01,107 --> 00:24:02,400
-Silvia!
-Siapa?

314
00:24:02,483 --> 00:24:06,404
Mulai sekarang, saya dan awak saja
akan jawab telefon, okey?

315
00:24:06,487 --> 00:24:08,030
Si pengugut itu lagi?

316
00:24:08,114 --> 00:24:10,408
Dia asyik telefon hari ini. Menyampah.

317
00:24:10,491 --> 00:24:12,410
Dia tiada kerja lain agaknya.

318
00:24:21,085 --> 00:24:21,919
Tunggu.

319
00:24:22,920 --> 00:24:23,754
Apa?

320
00:24:30,094 --> 00:24:31,012
Entahlah.

321
00:24:34,640 --> 00:24:36,726
-Kita naik kereta api bawah tanah.
-Okey.

322
00:24:45,735 --> 00:24:47,612
Jumpa nanti. Selamat.

323
00:24:48,487 --> 00:24:49,405
-Ayah.
-Ya?

324
00:24:50,156 --> 00:24:51,490
Jaga diri.

325
00:25:26,192 --> 00:25:29,028
En. Strassera, maaf kerana mengganggu.

326
00:25:29,111 --> 00:25:32,114
Saya dilantik sebagai ketua sekuriti tuan.

327
00:25:33,157 --> 00:25:34,492
Saya tak perlu sekuriti.

328
00:25:35,117 --> 00:25:37,662
Saya dengar tuan dan keluarga diugut.

329
00:25:37,745 --> 00:25:39,956
Saya takkan terima sebarang sekuriti.

330
00:25:40,498 --> 00:25:43,334
Saya faham. Ugutan tak penting.

331
00:25:43,417 --> 00:25:45,753
Yang bahaya takkan beri amaran.

332
00:25:45,836 --> 00:25:47,630
-Sebab itu...
-Beginilah,

333
00:25:48,422 --> 00:25:52,426
saya tak nak ejen atau polis
dekati saya dan keluarga.

334
00:25:52,510 --> 00:25:56,305
Maaf, saya dah pergi ke rumah
berjumpa isteri dan anak gadis tuan.

335
00:25:56,389 --> 00:25:58,557
Saya juga ketua sekuriti untuk mereka.

336
00:26:00,142 --> 00:26:01,727
-Nama awak?
-Antz.

337
00:26:02,436 --> 00:26:04,563
-Nama awak?
-Antz, tuan.

338
00:26:04,689 --> 00:26:06,857
Nama keluarga awak Ants?

339
00:26:06,983 --> 00:26:09,360
Ya, nama keluarga saya. Dieja dengan Z.

340
00:26:10,987 --> 00:26:13,572
-Ini Romero.
-Selamat berkenalan, tuan.

341
00:26:16,158 --> 00:26:17,368
Maaf, Antz.

342
00:26:18,786 --> 00:26:20,913
Awak dah jumpa anak gadis saya.

343
00:26:22,039 --> 00:26:23,374
Saya perlu beritahu.

344
00:26:24,166 --> 00:26:27,712
-Anak gadis saya suka memencilkan diri.
-Saya perasan, tuan.

345
00:26:28,504 --> 00:26:30,589
-Perasan apa?
-Keselamatan keluarga tuan.

346
00:26:30,673 --> 00:26:32,258
Bagaimana saya nak cakap?

347
00:26:32,341 --> 00:26:35,761
-Kami terpaksa siasat sikit.
-Apa yang awak jumpa?

348
00:26:36,554 --> 00:26:38,306
Tuan tak perlu risau.

349
00:26:40,433 --> 00:26:41,851
-Tiada apa-apa?
-Yalah...

350
00:26:42,852 --> 00:26:47,064
-Keselamatan tuan tak terjejas.
-Beritahu saya yang awak tahu. Cakaplah.

351
00:26:50,318 --> 00:26:51,819
En. Padilla dah berkahwin.

352
00:26:55,489 --> 00:26:58,075
-Anak saya tahu?
-Kami rasa dia tak tahu.

353
00:26:58,159 --> 00:26:59,243
Pasti dia tak tahu.

354
00:26:59,827 --> 00:27:01,746
Pn. Padilla pun tak tahu.

355
00:27:02,705 --> 00:27:03,622
Saya pergi dulu.

356
00:27:09,628 --> 00:27:11,297
Apa cerita, Bruzzo?

357
00:27:11,380 --> 00:27:12,548
Terima kasih melawat,

358
00:27:12,631 --> 00:27:16,010
tapi saya ada perbicaraan
paling penting sejak Nürnberg,

359
00:27:16,093 --> 00:27:18,054
jadi jangan buang masa.

360
00:27:18,137 --> 00:27:19,430
Saya nak membantu.

361
00:27:19,513 --> 00:27:22,266
Ya, Si Atom Ant. Terima kasih.

362
00:27:22,350 --> 00:27:23,642
Bukan sekuriti.

363
00:27:23,726 --> 00:27:26,187
Jika perlu bantuan lain,
saya akan hubungi awak.

364
00:27:26,270 --> 00:27:27,772
Janganlah degil.

365
00:27:28,731 --> 00:27:31,859
-Awak tak boleh buat sendirian.
-Saya ada kumpulan saya.

366
00:27:31,942 --> 00:27:34,111
Saya boleh buat kumpulan, bukan?

367
00:27:34,195 --> 00:27:35,863
Ya, tapi bukannya mudah.

368
00:27:35,946 --> 00:27:38,824
Tak ramai yang setuju
dengan tindakan kita...

369
00:27:38,908 --> 00:27:40,910
Pertama, mana ada "kita."

370
00:27:41,744 --> 00:27:45,539
Saya yang buat.
Kedua, ada orang yang kerja dengan saya.

371
00:27:45,623 --> 00:27:47,792
-Jadi...
-Masa dah suntuk.

372
00:27:48,376 --> 00:27:52,254
Awak tak boleh buat sendirian.
Termasuk kawan teater awak itu.

373
00:27:52,338 --> 00:27:56,509
Dia lebih berpengalaman daripada kita
dalam hal perbicaraan.

374
00:27:56,592 --> 00:27:59,011
Dia dah jadi peguam selama 30 tahun.

375
00:27:59,095 --> 00:28:01,680
Saya akan lakukannya,
tapi dengan cara saya.

376
00:28:01,764 --> 00:28:03,516
Awak takkan sempat.

377
00:28:04,767 --> 00:28:05,726
Dengar sini.

378
00:28:07,269 --> 00:28:10,106
-Peguam Negara akan hantar seseorang.
-Jangan!

379
00:28:10,189 --> 00:28:11,732
Saya ada orang saya.

380
00:28:11,816 --> 00:28:15,569
Saya akan panggil Telechea,
Salvador dan Sturla.

381
00:28:16,612 --> 00:28:18,280
Sturla menolak?

382
00:28:18,364 --> 00:28:21,784
Ya. Dia tak nak terlibat dalam hal ini.

383
00:28:21,867 --> 00:28:24,161
Dia terlalu tua untuk hal begini.

384
00:28:24,995 --> 00:28:28,040
-Tua? Kenapa? Berapa umurnya?
-Dia 78 tahun.

385
00:28:28,582 --> 00:28:30,918
-Dah 78?
-Dia tua.

386
00:28:34,463 --> 00:28:37,133
-Telechea?
-Dia menolak.

387
00:28:37,216 --> 00:28:38,384
Ada dia beri sebab?

388
00:28:38,467 --> 00:28:39,844
Dia gelak.

389
00:28:39,927 --> 00:28:42,680
"Strassera nak memenjarakan pihak tentera?

390
00:28:42,763 --> 00:28:45,516
"Kenapa dia tak bertinju
dengan Durán juga?"

391
00:28:45,599 --> 00:28:47,893
Telechea lucu. Tak guna.

392
00:28:48,978 --> 00:28:51,188
-Telechea tak suka cari masalah.
-Ya.

393
00:28:53,607 --> 00:28:55,985
-Salvador?
-Saya tak hubungi dia.

394
00:28:56,068 --> 00:28:58,237
Dia sain petisyen
membantah perbicaraan ini.

395
00:28:58,320 --> 00:29:03,576
-Serius? Fasisnya!
-Perlahan-lahan dia jadi fasis. Biasalah.

396
00:29:05,244 --> 00:29:07,037
-Carrizo?
-Tak.

397
00:29:07,955 --> 00:29:10,124
-Dia calon Manrique.
-Tak.

398
00:29:10,207 --> 00:29:11,041
Ingat?

399
00:29:12,668 --> 00:29:13,836
-Girardi?
-Tak.

400
00:29:14,378 --> 00:29:17,465
Dia fasis. Anaknya masuk sekolah tentera.

401
00:29:17,548 --> 00:29:18,799
-Ya?
-Ya.

402
00:29:18,883 --> 00:29:19,758
Saya tak tahu.

403
00:29:22,553 --> 00:29:23,387
Bruni?

404
00:29:24,221 --> 00:29:25,556
Lagilah fasis.

405
00:29:28,767 --> 00:29:29,810
Héctor Alcides?

406
00:29:30,644 --> 00:29:32,271
Apa? Dia mati tahun lepas.

407
00:29:33,063 --> 00:29:35,691
Biar betul. Saya tak tahu pun. Sayang.

408
00:29:35,774 --> 00:29:37,276
Serangan jantung.

409
00:29:37,359 --> 00:29:39,945
Dia tentu menolak. Dia fasis besar.

410
00:29:42,281 --> 00:29:43,491
-Sekejap.
-Apa?

411
00:29:45,493 --> 00:29:46,702
-Tak, fasis.
-Siapa?

412
00:29:46,785 --> 00:29:48,412
Tak, dia fasis besar.

413
00:29:48,496 --> 00:29:51,165
Celaka! Tiada sesiapa lagi.

414
00:29:52,917 --> 00:29:55,794
25 OKTOBER 1984
PEMBICARAAN AWAL

415
00:30:04,386 --> 00:30:06,430
Si Gila Strassera sendiri.

416
00:30:06,514 --> 00:30:09,350
-Pendakwa Raya.
-Apa khabar, Basile?

417
00:30:09,433 --> 00:30:11,727
Biasalah, mencari rezeki.

418
00:30:12,311 --> 00:30:13,354
Macam awak.

419
00:30:13,437 --> 00:30:16,357
Ada cara lain untuk mencari rezeki.

420
00:30:16,440 --> 00:30:17,775
Jika ini soal klien saya,

421
00:30:17,858 --> 00:30:20,778
saya dilantik oleh mahkamah
sebagai pembela awam.

422
00:30:21,320 --> 00:30:24,782
Awak macam tak kesal pun,
malah macam dapat durian runtuh.

423
00:30:24,865 --> 00:30:28,994
Kesal? Tak kesal langsung.

424
00:30:29,078 --> 00:30:34,124
Sebenarnya, saya terkejut
awak mempertahankan gerila.

425
00:30:35,125 --> 00:30:36,835
Saya tak mempertahankan sesiapa.

426
00:30:36,919 --> 00:30:40,089
-Saya pendakwa. Tugas saya menuduh.
-Selamat pagi, Basile.

427
00:30:40,172 --> 00:30:44,218
Maksud awak, menuduh mereka
yang pertahankan negara daripada gerila.

428
00:30:45,928 --> 00:30:47,346
-Jumpa lagi.
-Duduklah.

429
00:30:47,888 --> 00:30:49,098
Ini sekejap saja.

430
00:30:50,391 --> 00:30:52,685
Tepat pada pukul 5.00.

431
00:30:52,768 --> 00:30:53,602
Selamat pagi.

432
00:30:57,982 --> 00:30:58,857
Bangun.

433
00:31:03,112 --> 00:31:08,242
Dengan ini saya mengumumkan
pembicaraan awal kes 13/84 dibuka,

434
00:31:08,325 --> 00:31:11,996
pendakwaan pegawai
angkatan tentera berikut.

435
00:31:12,830 --> 00:31:15,040
Leftenan Jeneral Jorge Rafael Videla...

436
00:31:15,124 --> 00:31:16,500
Maaf, anak muda.

437
00:31:18,168 --> 00:31:20,504
-Siapa awak?
-Luis Moreno Ocampo.

438
00:31:20,588 --> 00:31:23,048
-El Mono Campo?
-Luis Moreno Ocampo.

439
00:31:23,757 --> 00:31:27,344
-Saya sedia berkhidmat.
-Tiada sesiapa beritahu saya.

440
00:31:27,886 --> 00:31:29,430
Saya timbalan pendakwa.

441
00:31:29,513 --> 00:31:31,974
-Apa?
-Saya timbalan pendakwa, tuan.

442
00:31:32,057 --> 00:31:34,018
Bawa defendan masuk.

443
00:31:51,994 --> 00:31:53,162
Selamat pagi.

444
00:32:06,800 --> 00:32:08,510
Sila nyatakan nama.

445
00:32:08,594 --> 00:32:11,889
Jorge Rafael Videla,
dan benarkan saya menambah,

446
00:32:11,972 --> 00:32:14,266
Leftenan Jeneral Tentera Argentina.

447
00:32:15,851 --> 00:32:16,769
Yang Arif,

448
00:32:17,853 --> 00:32:19,229
dengan hormatnya,

449
00:32:19,855 --> 00:32:23,275
saya tidak mengakui keesahan mahkamah ini.

450
00:32:23,359 --> 00:32:29,365
Pihak pembela menegaskan, jenayah
yang dituduh adalah bawah kuasa tentera,

451
00:32:29,448 --> 00:32:32,534
dan oleh itu,
harus diadili oleh mahkamah tentera.

452
00:32:32,618 --> 00:32:35,079
Mahkamah tentera dah diberi peluang.

453
00:32:35,579 --> 00:32:41,043
Awak tahu kuasa mahkamah ini untuk
menyiasat dan menghakimi jenayah ini.

454
00:32:41,126 --> 00:32:42,711
Sila nyatakan nama penuh.

455
00:32:42,795 --> 00:32:46,632
Orlando Ramón Agosti.
Saya tak mengakui keesahan mahkamah ini.

456
00:32:46,715 --> 00:32:50,260
-Nama penuh.
-Roberto Eduardo Viola,

457
00:32:50,344 --> 00:32:53,389
dan saya tak mengakui
keesahan mahkamah ini.

458
00:32:53,472 --> 00:32:56,058
Omar Domingo Rubens Graffigna.

459
00:32:56,600 --> 00:32:57,810
Saya tak mengakui...

460
00:32:57,893 --> 00:33:00,813
-Jorge Isaac Anaya.
-Basilio Arturo Lami Dozo.

461
00:33:00,896 --> 00:33:04,441
-Laksamana Armando Lambruschini.
-Leopoldo Fortunato Galtieri.

462
00:33:04,525 --> 00:33:06,485
Laksamana Emilio Eduardo Massera.

463
00:33:07,486 --> 00:33:10,989
Saya tak mengakui keesahan mahkamah ini.

464
00:33:11,490 --> 00:33:12,408
Ceritalah.

465
00:33:12,991 --> 00:33:15,661
Videla lebih pendek rupanya.
Macam orang kerdil.

466
00:33:15,744 --> 00:33:18,330
Dia nampak lebih tinggi
dengan topi dan but.

467
00:33:19,456 --> 00:33:22,501
-Dia siapa?
-Bantuan yang kita tunggu.

468
00:33:23,627 --> 00:33:25,337
Cakap, Luis María Campos.

469
00:33:25,421 --> 00:33:28,424
Bagaimana awak nak bantu kami?
Berapa kali perbicaraan?

470
00:33:28,507 --> 00:33:29,591
Moreno Ocampo.

471
00:33:29,675 --> 00:33:30,676
Perbicaraan, tiada.

472
00:33:30,759 --> 00:33:32,511
Berapa kali pendakwaan?

473
00:33:32,636 --> 00:33:33,846
-Tak pernah.
-Ya Tuhan.

474
00:33:33,929 --> 00:33:35,264
Jadi, apa yang awak buat?

475
00:33:35,347 --> 00:33:37,975
Saya kerja untuk peguam negara.
Saya profesor.

476
00:33:38,058 --> 00:33:41,478
-Awak bergaji, Molina Campos?
-Moreno. Lebih kuranglah.

477
00:33:42,020 --> 00:33:43,397
Mak awak membantu?

478
00:33:43,480 --> 00:33:46,775
Mak tak suka saya bertugas
dalam perbicaraan ini.

479
00:33:46,859 --> 00:33:49,194
-Jadi, kenapa buat?
-Mungkin itu sebabnya.

480
00:33:50,070 --> 00:33:52,531
-Betul awak nak tahu?
-Ya.

481
00:33:53,198 --> 00:33:55,868
Keluarga saya tentera.
Pak cik saya kolonel.

482
00:33:55,951 --> 00:33:57,327
Itu tak membantu.

483
00:33:57,411 --> 00:34:00,539
Mak saya pergi ke gereja
setiap Ahad dengan Videla.

484
00:34:00,622 --> 00:34:02,791
Baginya, Videla buat perkara betul.

485
00:34:02,875 --> 00:34:05,085
-Saya tak nak dengar lagi.
-Jom.

486
00:34:07,212 --> 00:34:08,046
Tuan.

487
00:34:09,089 --> 00:34:09,923
Tuan!

488
00:34:10,674 --> 00:34:12,718
Tuan, biar saya habis cakap dulu.

489
00:34:13,385 --> 00:34:16,722
Fikirkanlah. Kerajaan ini baru berkuasa.

490
00:34:16,805 --> 00:34:20,893
Kerajaan yang lemah,
dan tenteranya pula asyik mendesak.

491
00:34:20,976 --> 00:34:22,811
-Ya.
-Mereka buat keputusan bahaya,

492
00:34:22,895 --> 00:34:25,314
tapi betul,
untuk heret tentera ke mahkamah.

493
00:34:25,939 --> 00:34:29,943
Itu sebabnya
saya rasa bagus ada peguam muda,

494
00:34:30,903 --> 00:34:33,572
dan bukan peguam
yang memperjuangkan hak manusia,

495
00:34:33,655 --> 00:34:35,991
yang boleh disyaki sebagai ahli komunis.

496
00:34:36,825 --> 00:34:40,579
Bukan saja oleh pihak tentera,
malah golongan kelas pertengahan.

497
00:34:40,662 --> 00:34:44,875
Kita perlu meyakinkan mereka
agar perbicaraan ini memperoleh keesahan.

498
00:34:45,459 --> 00:34:48,462
Kita juga perlu ambil kira
kecenderungan kelas pertengahan

499
00:34:48,545 --> 00:34:50,631
untuk menyokong kudeta tentera.

500
00:34:51,840 --> 00:34:53,175
Kuda Trojan.

501
00:34:54,843 --> 00:34:55,803
Faham?

502
00:34:58,722 --> 00:35:02,559
Kita ada lima bulan untuk serahkan bukti
yang tak dapat disangkal

503
00:35:02,643 --> 00:35:04,144
terhadap sembilan komander.

504
00:35:04,228 --> 00:35:08,565
Untuk homisid, perampasan kebebasan
yang menyalahi undang-undang,

505
00:35:08,649 --> 00:35:11,401
penyeksaan dan larseni teruk.

506
00:35:11,485 --> 00:35:14,321
-Kita perlu ada pasukan, segera.
-Betul, Molina Campos.

507
00:35:14,404 --> 00:35:16,114
Moreno Ocampo.

508
00:35:16,198 --> 00:35:18,075
Tak boleh percayakan polis.

509
00:35:19,952 --> 00:35:24,373
Kira-kira 90% staf kehakiman
tak nak terlibat dalam perbicaraan ini.

510
00:35:24,456 --> 00:35:25,499
Lebih kepada 99%.

511
00:35:25,582 --> 00:35:29,378
-Kita perlu cari di tempat lain.
-Di mana? Pusat pengajian undang-undang?

512
00:35:29,461 --> 00:35:31,797
Tak juga, tapi lebih kuranglah.

513
00:35:32,339 --> 00:35:35,801
Di pejabat peguam negara,
ada budak-budak yang sudi terlibat.

514
00:35:35,884 --> 00:35:38,512
-Budak-budak?
-Ya. Di setiap mahkamah.

515
00:35:38,595 --> 00:35:42,099
Kita perlukan orang muda
yang kurang berpengalaman.

516
00:35:42,182 --> 00:35:43,559
Kurang daripada awak?

517
00:35:43,642 --> 00:35:48,146
-Jika orang berpengalaman tak nak...
-Kita panggil yang tak berpengalaman.

518
00:35:52,192 --> 00:35:53,026
Okey.

519
00:35:55,654 --> 00:35:58,115
Saya mula suka awak, Moreno Ocampo.

520
00:35:58,198 --> 00:36:00,367
-Betul saya sebut?
-Ya.

521
00:36:03,161 --> 00:36:04,580
Nama penuh?

522
00:36:04,663 --> 00:36:06,915
-Lucas Palacios.
-Judith König.

523
00:36:06,999 --> 00:36:08,208
Federico Corrales.

524
00:36:08,292 --> 00:36:09,209
Pekerjaan?

525
00:36:09,293 --> 00:36:12,254
Tugas-tugas pentadbiran
di pejabat peguam negara.

526
00:36:12,754 --> 00:36:14,339
-Pekerjaan?
-Saya peguam.

527
00:36:14,423 --> 00:36:16,049
Sekarang saya menganggur.

528
00:36:16,133 --> 00:36:19,094
-Apa awak buat sebelum ini?
-Saya dalam tentera.

529
00:36:21,054 --> 00:36:23,140
-Cawangan mana?
-Tentera laut.

530
00:36:23,223 --> 00:36:25,267
Di ESMA, Sekolah Ilmu Mekanik.

531
00:36:28,520 --> 00:36:29,771
Alahai, Fede.

532
00:36:31,189 --> 00:36:35,068
-Awak bergurau.
-Ya. Saya kerja di pejabat peguam negara.

533
00:36:35,152 --> 00:36:37,821
Awak mengundi siapa
pada pilihan raya lalu?

534
00:36:37,905 --> 00:36:40,073
Nak saya kata Alfonsín atau yang benar?

535
00:36:40,157 --> 00:36:41,742
Saya tak mengundi.

536
00:36:42,367 --> 00:36:45,662
-Tak? Kenapa?
-Saya berusia 17 tahun semasa itu.

537
00:36:45,746 --> 00:36:47,289
Apa awak fikir tentang Balbín?

538
00:36:47,956 --> 00:36:50,375
Tiada apa-apa.
Dia ahli politik yang penting.

539
00:36:50,459 --> 00:36:52,336
Kecenderungan politik, Eduardo?

540
00:36:52,419 --> 00:36:55,756
Sekarang? Tiada.

541
00:36:55,839 --> 00:36:59,259
-Pendapat tentang Perón?
-Dia ahli politik yang penting.

542
00:36:59,343 --> 00:37:02,471
Bagaimana dengan Winston Churchill?

543
00:37:02,554 --> 00:37:04,681
-Apa?
-Napoleon Bonaparte?

544
00:37:04,765 --> 00:37:05,807
Jesus Christ?

545
00:37:06,975 --> 00:37:08,268
Saya perlu jawab?

546
00:37:08,352 --> 00:37:12,314
Boleh awak beri nama
lima ahli kabinet sekarang?

547
00:37:12,397 --> 00:37:15,108
Ya. Ada... Grispun.

548
00:37:15,192 --> 00:37:16,860
-Grinspun.
-Ya, dia.

549
00:37:16,944 --> 00:37:19,404
-Awak mengundi siapa?
-Peronisme.

550
00:37:20,989 --> 00:37:23,325
-Kenapa?
-Saya pengikut Peronis.

551
00:37:23,909 --> 00:37:26,036
Oh, begitu. Kenapa?

552
00:37:28,121 --> 00:37:32,084
Itu saja gerakan yang bertahan
dalam pemerintahan diktator sejak 1955

553
00:37:32,167 --> 00:37:34,628
dan akan sentiasa
pertahankan keadilan sosial.

554
00:37:34,711 --> 00:37:36,088
Okey. Terima kasih.

555
00:37:36,171 --> 00:37:37,631
-Terima kasih.
-Awak tanya.

556
00:37:37,714 --> 00:37:43,178
Tapi bukan untuk awak ulang
ayat merepek yang awak sebut di rumah.

557
00:37:43,261 --> 00:37:44,805
Janganlah agresif, ayah.

558
00:37:44,888 --> 00:37:46,765
Saya memang begini, Maco.

559
00:37:48,183 --> 00:37:50,185
Kenapa nak kerja dengan kami?

560
00:37:50,978 --> 00:37:55,273
Pak cik saya diculik
selama enam bulan dan hampir mati.

561
00:37:55,357 --> 00:37:57,985
Saya penyambut tetamu
di Bilik Mahkamah 14.

562
00:37:58,068 --> 00:38:00,696
Tiada siapa di situ peduli
tentang kerja kita.

563
00:38:01,488 --> 00:38:02,322
Saya peduli.

564
00:38:02,406 --> 00:38:06,660
Saya ada dua anak, pinjaman rumah,
dan khabarnya di sini ada gaji lebih masa.

565
00:38:06,743 --> 00:38:09,997
Kami akan warisi negara ini.
Hal ini tak boleh berlaku lagi.

566
00:38:10,664 --> 00:38:11,957
Ada gaji lebih masa, ya?

567
00:38:12,040 --> 00:38:14,751
Nak upah saya atau tak?
Saya gembira di tempat saya.

568
00:38:14,835 --> 00:38:18,588
-Saya benci dekati orang anti-Peronis.
-Selamat datang, Maco.

569
00:38:18,672 --> 00:38:20,757
Ayah awak selalu puji awak.

570
00:38:20,841 --> 00:38:23,468
Saya Luis Moreno Ocampo,
timbalan pendakwa.

571
00:38:23,552 --> 00:38:26,430
Timbalan pendakwa? Wujudkah jawatan itu?

572
00:38:26,513 --> 00:38:30,809
Boleh namakan empat tetamu
dalam program Badía minggu lepas?

573
00:38:30,892 --> 00:38:33,979
-Ya, Los Abuelos buat persembahan.
-Los Abuelos?

574
00:38:34,062 --> 00:38:35,897
Los Abuelos de la Nada. Hebat.

575
00:38:35,981 --> 00:38:38,650
-Tak kenal?
-Tak.

576
00:38:38,734 --> 00:38:39,985
Nyanyikan satu lagu.

577
00:38:40,068 --> 00:38:41,445
-Sekarang?
-Ya.

578
00:38:49,536 --> 00:38:50,746
FEBRUARI

579
00:39:04,426 --> 00:39:07,429
Masalah pertama. Masa.

580
00:39:08,013 --> 00:39:11,224
Kita perlu jalankan
perbicaraan terpenting dalam sejarah

581
00:39:11,308 --> 00:39:14,561
dengan kurang masa
berbanding menghakimi pencuri ayam.

582
00:39:15,103 --> 00:39:16,438
Kita di sini.

583
00:39:16,521 --> 00:39:18,732
Semua mesti siap sebelum hari ini.

584
00:39:18,815 --> 00:39:20,358
FEBRUARI 1985

585
00:39:20,442 --> 00:39:23,278
Kita ada masa sebanyak itu saja.

586
00:39:23,361 --> 00:39:24,446
Apa patut kita buat?

587
00:39:25,322 --> 00:39:26,406
Buat macam banduan.

588
00:39:28,200 --> 00:39:30,368
Masalah kedua.

589
00:39:31,286 --> 00:39:33,914
Kita perlu buktikan
itu rancangan sistematik.

590
00:39:33,997 --> 00:39:37,834
Maknanya, mereka tahu
perkara yang berlaku dan cara ia berlaku.

591
00:39:37,918 --> 00:39:39,461
Ia berlaku di seluruh negara,

592
00:39:39,544 --> 00:39:42,005
ketika pengurusan semua komander itu.

593
00:39:42,089 --> 00:39:43,840
Mereka bertanggungjawab.

594
00:39:43,924 --> 00:39:47,677
Kita tak boleh kerjasama dengan polis
kerana mereka pun terlibat.

595
00:39:47,761 --> 00:39:48,845
Satu lagi masalah.

596
00:39:48,929 --> 00:39:52,599
Mahkamah takkan kongsi maklumat.
Apabila kongsi pun, dah lewat.

597
00:39:52,682 --> 00:39:54,768
-Jangan lupa...
-Kurang daripada pencuri.

598
00:39:54,851 --> 00:39:57,104
-Dia kelakar.
-Ayuh kita susun langkah.

599
00:39:57,187 --> 00:40:01,024
Mula-mula, tandakan
pusat tahanan rahsia di peta.

600
00:40:01,733 --> 00:40:04,402
-La Perla di Córdoba.
-Mana lagi?

601
00:40:04,486 --> 00:40:06,488
-ESMA.
-Ya, ESMA.

602
00:40:06,571 --> 00:40:08,448
-ESMA, tentera laut.
-Mana lagi?

603
00:40:08,532 --> 00:40:09,783
-El Vesubio.
-Mana lagi?

604
00:40:09,866 --> 00:40:11,910
-Campo de Mayo.
-Apa pendapat awak?

605
00:40:11,993 --> 00:40:14,996
-Berapa banyak masa lagi?
-Empat bulan, dua minggu.

606
00:40:16,081 --> 00:40:17,040
Itu jenaka?

607
00:40:18,041 --> 00:40:20,001
Mustahil. Tarik diri saja.

608
00:40:20,627 --> 00:40:21,878
Tak mungkin.

609
00:40:21,962 --> 00:40:23,588
Apa lagi yang awak fikir?

610
00:40:23,672 --> 00:40:25,549
Cakap dengan María Eugenia.

611
00:40:25,632 --> 00:40:28,927
Dia uruskan arkib suruhanjaya.
Arif dengan prosedur di situ.

612
00:40:29,010 --> 00:40:30,262
Dia akan tolong.

613
00:40:30,345 --> 00:40:32,722
Pihak pendakwa mahu
semak semula semua kes.

614
00:40:32,806 --> 00:40:35,517
-Semua? Awak tahu ada berapa banyak?
-Tak.

615
00:40:35,600 --> 00:40:38,728
-Awak perlu pilih.
-Bawakan saja.

616
00:40:40,897 --> 00:40:42,566
Awak dah buat pemilihan awal?

617
00:40:44,860 --> 00:40:48,196
Watts, Meijide,
Dalego, Avellaneda, Valenzi...

618
00:40:48,280 --> 00:40:49,739
Kami akan baca semua itu.

619
00:40:51,908 --> 00:40:52,742
Semua?

620
00:40:53,827 --> 00:40:56,496
-Pembantu Pendakwa Strassera?
-Ya.

621
00:40:56,580 --> 00:40:59,249
Kami akan beri
semua maklumat yang diperlukan.

622
00:40:59,332 --> 00:41:00,917
IBU-IBU PLAZA DE MAYO

623
00:41:01,001 --> 00:41:04,254
Harap pendakwa ini elok
daripada semasa pemerintahan diktator.

624
00:41:04,337 --> 00:41:07,090
Ketika pemerintahan diktator,
dia tak buat...

625
00:41:07,174 --> 00:41:09,718
Apa-apa. Tiada apa-apa.

626
00:41:11,845 --> 00:41:16,057
"Mak, tolong beritahu dia,
ayah dah lari," dia kata.

627
00:41:17,434 --> 00:41:19,811
"Itu kali terakhir saya dengar suaranya.

628
00:41:22,189 --> 00:41:23,773
"Kemudian mereka tangkap dia."

629
00:41:24,649 --> 00:41:26,193
DISEMBER

630
00:41:27,944 --> 00:41:31,406
Kuasa arahan terletak pada junta.

631
00:41:32,115 --> 00:41:34,451
Mereka berkuasa, itu jelas.

632
00:41:35,410 --> 00:41:38,288
-Itulah yang paling sukar dibuktikan.
-Kenapa?

633
00:41:38,371 --> 00:41:42,876
Penculikan, penyeksaan dan pembunuhan
pernah atau boleh dibuktikan.

634
00:41:42,959 --> 00:41:44,669
Bagaimana membuktikan mereka tahu?

635
00:41:44,753 --> 00:41:48,173
-Takkan tak tahu.
-Mereka akan kata begitu.

636
00:41:48,673 --> 00:41:51,301
"Itu semua perbuatan melampau
oleh orang bawahan.

637
00:41:51,801 --> 00:41:54,930
"Saya tak mampu awasi
setiap orang ketika perang."

638
00:41:55,013 --> 00:41:58,225
-Ya, tapi 30,000 perbuatan melampau?
-Betul katanya.

639
00:41:58,308 --> 00:42:02,604
Mereka boleh kata,
"Saya tak bunuh atau seksa sesiapa.

640
00:42:02,687 --> 00:42:05,815
-"Tak arahkan orang dihilangkan."
-"Tak guna pistol pegun."

641
00:42:05,899 --> 00:42:08,401
Kita perlukan saksi di pusat tahanan itu.

642
00:42:08,485 --> 00:42:11,905
Kalau tiada siapa nampak?
Itu sebahagian rancangannya.

643
00:42:11,988 --> 00:42:14,991
Supaya tak dikaitkan
dengan pembunuhan dan kehilangan.

644
00:42:15,075 --> 00:42:17,369
-Mesti ada orang nampak.
-Tak.

645
00:42:17,452 --> 00:42:19,329
Ayuh fokus pada rancangan.

646
00:42:19,412 --> 00:42:22,582
Buktikan mereka buat
perkara sama di seluruh negara.

647
00:42:23,208 --> 00:42:25,502
Mereka menculik orang di mana-mana saja.

648
00:42:26,044 --> 00:42:28,380
Menahan orang di pusat tahanan rahsia.

649
00:42:28,922 --> 00:42:31,091
Menyeksa mereka ketika soal siasat.

650
00:42:31,174 --> 00:42:33,426
Orang hilang di seluruh negara.

651
00:42:33,510 --> 00:42:37,889
Kalau boleh buktikannya,
kita boleh buktikan semua ini dirancang.

652
00:42:37,973 --> 00:42:39,683
-Itu yang kita perlukan.
-Jadi,

653
00:42:42,143 --> 00:42:46,314
kita ambil kes-kes, susun ikut

654
00:42:46,982 --> 00:42:50,819
cawangan, tahun, pusat tahanan...

655
00:42:50,902 --> 00:42:52,988
-Ikut kawasan.
-Ikut kawasan?

656
00:42:53,071 --> 00:42:54,698
-Kita akan mengembara?
-Ya.

657
00:42:54,823 --> 00:42:56,408
Ke mana awak nak pergi?

658
00:43:07,794 --> 00:43:09,254
Terima kasih.

659
00:43:09,337 --> 00:43:12,299
-Mereka tunggu kita.
-Awak nampak gunung?

660
00:43:13,633 --> 00:43:16,011
Saya dah agak.
Bandar ini penuh dengan fasis.

661
00:43:25,145 --> 00:43:26,313
Awak kenal dia?

662
00:43:26,396 --> 00:43:28,606
-Dua blok, arah sana.
-Arah sana. Jom.

663
00:43:28,690 --> 00:43:29,607
Awak pasti?

664
00:43:31,276 --> 00:43:33,236
Saya ke arah itu. Jumpa nanti.

665
00:43:33,987 --> 00:43:34,821
Hai.

666
00:43:35,572 --> 00:43:37,615
Hai, tumpang tanya. Selamat pagi.

667
00:43:38,700 --> 00:43:41,369
Saya cari Juan Pablo Noriega...

668
00:43:42,537 --> 00:43:43,747
Tiada apa-apa di sini.

669
00:43:44,414 --> 00:43:45,790
Terima kasih.

670
00:43:48,418 --> 00:43:49,753
Tanya dia.

671
00:43:49,836 --> 00:43:50,879
Tumpang tanya.

672
00:43:54,758 --> 00:43:56,176
Tak boleh kerja di sini.

673
00:43:56,259 --> 00:43:58,678
-Saya dah kata, fasis.
-Apa patut kita buat?

674
00:43:58,762 --> 00:44:01,348
Panggil semua orang,
kita pergi ke tempat lain.

675
00:44:06,061 --> 00:44:07,354
Apa patut kita buat?

676
00:44:10,148 --> 00:44:11,107
Pegang.

677
00:44:29,751 --> 00:44:31,836
PENDAKWA MELAWAT WILAYAH

678
00:44:32,962 --> 00:44:36,424
Boleh jadi hal ini penting,
kerana mereka akan bawa...

679
00:44:37,884 --> 00:44:41,429
kelengkapan untuk bawa lagi banyak kes.

680
00:44:42,847 --> 00:44:45,850
Mereka daripada pihak pendakwa.

681
00:44:45,934 --> 00:44:48,353
Kami mencari orang yang ada maklumat

682
00:44:48,436 --> 00:44:50,980
tentang jenayah
ketika pemerintahan diktator

683
00:44:51,064 --> 00:44:55,568
untuk perbicaraan yang diketuai
Pendakwa Strassera di Buenos Aires.

684
00:44:55,652 --> 00:44:58,321
Sebarang maklumat, nama atau data...

685
00:44:58,405 --> 00:45:01,324
Polis, buka pintu! Buka pintu!

686
00:45:01,408 --> 00:45:06,413
...pergi ke Jabatan Kehakiman
di 2800 Jalan Mitre atau telefon 524096...

687
00:45:07,747 --> 00:45:11,251
Tiga orang keluarkan saya
dari bilik penjara. Mata saya ditutup.

688
00:45:11,334 --> 00:45:15,213
Mereka bogelkan saya dan buat
sesuatu yang mereka namakan "kapal selam".

689
00:45:15,296 --> 00:45:19,134
Masukkan kepala ke dalam
baldi penuh air sampai saya tak larat.

690
00:45:19,217 --> 00:45:21,636
Mereka tanya soalan-soalan pelik.

691
00:45:21,719 --> 00:45:25,014
"Apa itu komunisme?" Saya tak tahu.

692
00:45:25,098 --> 00:45:28,143
Kemudian mereka tanya
jika saya tahu rumah Firmenich

693
00:45:28,226 --> 00:45:31,354
atau nama lain yang saya tak tahu.
Mereka jadi marah.

694
00:45:31,438 --> 00:45:34,149
...belenggu pada kaki dan beri nombor.

695
00:45:34,232 --> 00:45:35,525
X-96.

696
00:45:36,443 --> 00:45:39,487
Mulai saat itu, saya bukan Mario Valle.

697
00:45:40,363 --> 00:45:44,284
-Mata ditutup. Mereka pukul dengan pistol.
-Mereka buka but kereta...

698
00:45:44,367 --> 00:45:46,786
-...dengan pistol pegun.
-Saya mula muntah.

699
00:45:47,245 --> 00:45:50,248
Saya tak mampu minum air.
Saya direnjat elektrik.

700
00:45:50,373 --> 00:45:53,751
Jiran awak nampak orang yang tangkap awak?

701
00:45:56,754 --> 00:45:59,299
Bagaimana awak tahu
mereka anggota tentera?

702
00:46:07,098 --> 00:46:09,058
Hai, sayang. Apa khabar?

703
00:46:09,142 --> 00:46:10,935
-Saya tunggu ayah.
-Oh, begitu.

704
00:46:14,481 --> 00:46:15,732
Ada sesuatu berlaku?

705
00:46:18,735 --> 00:46:20,111
Duduklah.

706
00:46:24,115 --> 00:46:24,949
Baik.

707
00:46:32,790 --> 00:46:34,918
-Abel dan saya dah putus.
-Siapa?

708
00:46:35,793 --> 00:46:36,628
Ayah.

709
00:46:40,465 --> 00:46:44,594
Maaf, ayah tak suka dia.
Entahlah sama ada awak tahu...

710
00:46:44,677 --> 00:46:46,429
-Dia dah kahwin.
-Ya.

711
00:46:46,513 --> 00:46:48,389
Saya bukan bodoh, ayah.

712
00:46:49,098 --> 00:46:50,350
Saya tahu dari awal.

713
00:46:52,894 --> 00:46:55,313
Dia tak pernah tanya tentang ayah.

714
00:46:55,396 --> 00:46:57,732
Rasanya dia tak tahu tentang kerja ayah.

715
00:46:58,525 --> 00:47:00,485
Jangan intip saya, okey?

716
00:47:01,778 --> 00:47:03,112
Jangan hantar Javier.

717
00:47:03,988 --> 00:47:06,074
-Ayah buat dia takut.
-Okey.

718
00:47:06,157 --> 00:47:08,618
Ayah ada perkara lain untuk dirisaukan.

719
00:47:08,701 --> 00:47:09,661
Maaf.

720
00:47:21,548 --> 00:47:23,466
DISEMBER
JANUARI

721
00:47:23,550 --> 00:47:25,343
15 FEBRUARI
PENYERAHAN BUKTI

722
00:47:25,426 --> 00:47:26,427
Quilmes, Avellaneda.

723
00:47:26,511 --> 00:47:27,428
FEBRUARI

724
00:47:27,512 --> 00:47:28,680
Di mana?

725
00:47:28,763 --> 00:47:30,598
Di rak tingkat tiga.

726
00:47:30,682 --> 00:47:32,725
Satu, dua...

727
00:47:33,393 --> 00:47:36,271
-Begini okey?
-ESMA di rak itu.

728
00:47:36,354 --> 00:47:38,022
Ada sesiapa nampak...

729
00:47:38,106 --> 00:47:39,732
Tiga ini daripada ESMA.

730
00:47:41,276 --> 00:47:43,403
-En. Pendakwa.
-Ya?

731
00:47:43,486 --> 00:47:44,821
Ini bukti awak.

732
00:47:51,619 --> 00:47:57,625
Ada 16 jilid, 4,000 muka surat,
709 kes dan lebih 800 saksi.

733
00:47:59,627 --> 00:48:01,838
Syabas. Tahniah.

734
00:48:03,339 --> 00:48:04,382
-Serahkannya.
-Apa?

735
00:48:05,008 --> 00:48:06,342
Awak ikut kami!

736
00:48:06,426 --> 00:48:07,510
-Ayuh.
-Ke mana?

737
00:48:07,594 --> 00:48:10,054
-Untuk serahkan!
-Ayuh!

738
00:48:10,138 --> 00:48:12,515
Serahkan bersendirian? Tak. Bersama-sama.

739
00:48:12,599 --> 00:48:14,684
Ya, ikut kami.

740
00:48:20,648 --> 00:48:21,691
Apa yang berlaku?

741
00:48:22,900 --> 00:48:25,778
Pendakwa Strassera, ketua kes.

742
00:48:26,362 --> 00:48:28,114
-Gembira jumpa awak.
-Saya pun.

743
00:48:28,197 --> 00:48:30,158
Tahniah.

744
00:48:30,241 --> 00:48:33,036
Di mana awak jumpa mereka? Pengakap?

745
00:48:33,995 --> 00:48:38,041
Saya sarankan awak beri perhatian
kepada keberkesanan bukti itu,

746
00:48:38,124 --> 00:48:40,168
bukan usia ahli pasukan saya.

747
00:48:40,251 --> 00:48:41,336
Ingat kata-kata saya.

748
00:48:42,462 --> 00:48:43,838
Saya maksudkannya.

749
00:48:45,590 --> 00:48:46,507
Semoga berjaya.

750
00:48:47,925 --> 00:48:48,760
Ayuh.

751
00:48:57,685 --> 00:48:58,853
Semuanya.

752
00:48:58,936 --> 00:48:59,937
Tuan!

753
00:49:00,021 --> 00:49:01,481
Itu dia.

754
00:49:01,564 --> 00:49:02,523
Tuan, tolonglah.

755
00:49:03,107 --> 00:49:05,151
Satu soalan, tuan!

756
00:49:05,860 --> 00:49:08,821
Adakah tuan fikir bukti itu mencukupi?

757
00:49:08,905 --> 00:49:12,533
Kuantiti dan kualiti bukti ini
tak boleh disangkal.

758
00:49:12,617 --> 00:49:15,828
Saya tekankan, kami lakukannya
dalam masa yang pendek.

759
00:49:15,912 --> 00:49:21,751
Terima kasih kepada orang-orang muda ini
dan rakan kongsi saya, En. Moreno Ocampo.

760
00:49:21,834 --> 00:49:25,213
-Adakah tuan diugut?
-Saya lebih gemar mengabaikannya.

761
00:49:25,296 --> 00:49:26,714
Tumpang lalu.

762
00:49:26,798 --> 00:49:28,716
Tuan, maaf.

763
00:49:28,800 --> 00:49:30,718
Betulkah tuan diugut?

764
00:49:32,720 --> 00:49:34,305
PERBICARAAN AGUNG

765
00:49:35,223 --> 00:49:36,974
SIAPA STRASSERA

766
00:49:37,058 --> 00:49:39,060
ANAK-ANAK STRASSERA

767
00:49:41,229 --> 00:49:44,440
TIMBALAN STRASSERA

768
00:49:44,524 --> 00:49:46,567
-Hai, apa khabar?
-Selamat petang.

769
00:49:49,278 --> 00:49:50,113
Maaf.

770
00:49:50,655 --> 00:49:53,616
-Artikel yang elok dalam majalah.
-Terima kasih.

771
00:49:53,700 --> 00:49:54,951
Mak menyindir.

772
00:49:55,034 --> 00:49:56,786
-Mak tak suka?
-Tak.

773
00:49:56,869 --> 00:49:59,247
Mereka di atas dah baca.

774
00:49:59,330 --> 00:50:01,582
-Teruk?
-Amat teruk.

775
00:50:01,666 --> 00:50:04,001
-Saya patut pergi?
-Jangan nak cuba.

776
00:50:04,085 --> 00:50:06,003
Mereka datuk saudara awak.

777
00:50:06,087 --> 00:50:08,339
Kita tak nak awak nampak penakut.

778
00:50:29,736 --> 00:50:31,154
Ayuh minum.

779
00:50:32,071 --> 00:50:33,197
-Champagne?
-Ya.

780
00:50:34,824 --> 00:50:36,534
Dia kenal awak.

781
00:50:38,411 --> 00:50:39,537
Seorang lagi.

782
00:50:40,747 --> 00:50:43,291
Nasib baik pak cik awak belum nampak awak.

783
00:50:43,374 --> 00:50:45,668
-Di mana dia?
-Mak takkan cakap.

784
00:50:48,337 --> 00:50:50,548
Betulkah? Banyak?

785
00:50:50,631 --> 00:50:51,632
Jangan pandang.

786
00:50:52,633 --> 00:50:56,429
-Jangan pandang!
-Mak dah cakap hal ini bukan tentang dia?

787
00:50:56,512 --> 00:50:58,014
-Tak.
-Kenapa?

788
00:50:58,639 --> 00:51:00,767
Dia tak fikir begitu.

789
00:51:00,850 --> 00:51:04,061
Dia fikir ini tentang dia,
keluarga dan negara.

790
00:51:04,687 --> 00:51:05,521
Perla?

791
00:51:06,397 --> 00:51:07,732
-Kolonel!
-Awak.

792
00:51:07,815 --> 00:51:10,151
Apa khabar? Lama tak jumpa!

793
00:51:10,234 --> 00:51:11,736
-Isteri awak?
-Mengembara.

794
00:51:11,819 --> 00:51:13,154
-Lagi?
-Ya.

795
00:51:13,237 --> 00:51:14,489
-Ke mana?
-Milan.

796
00:51:23,664 --> 00:51:24,499
Terima kasih.

797
00:51:44,185 --> 00:51:45,019
Pak cik.

798
00:51:45,645 --> 00:51:48,481
Maaf mengganggu. Boleh kita cakap sekejap?

799
00:51:48,564 --> 00:51:51,150
Panggil saya Mejar Jeneral Ocampo.

800
00:51:52,860 --> 00:51:54,403
Maaf, jeneral.

801
00:51:54,487 --> 00:51:57,490
-Boleh kita bercakap?
-Satu soalan, kaunselor.

802
00:51:58,324 --> 00:52:00,535
Awak fikir awak akan menang perbicaraan?

803
00:52:02,787 --> 00:52:03,621
Saya tak tahu.

804
00:52:05,289 --> 00:52:07,750
Pak cik fikir tentera buat tindakan betul?

805
00:52:09,085 --> 00:52:13,548
-Itu perang, kaunselor.
-Perang kerajaan melawan rakyat?

806
00:52:13,631 --> 00:52:16,801
Melawan kumpulan bersenjata
yang mengancam...

807
00:52:16,884 --> 00:52:20,429
Yang patut dibicarakan
atas jenayah yang kononnya mereka buat.

808
00:52:21,264 --> 00:52:24,767
Bukan diculik, diseksa,
dibunuh atau dihilangkan.

809
00:52:24,851 --> 00:52:27,228
Apa yang berlaku di sini?

810
00:52:27,311 --> 00:52:31,232
Kita setuju, bukan?
Keluarga ini tak bincang hal politik.

811
00:52:31,315 --> 00:52:33,317
-Luis, ikut mak.
-Minta diri.

812
00:52:40,283 --> 00:52:42,076
Semua orang di sini perlu tahu...

813
00:53:53,898 --> 00:53:55,358
Semua okey, tuan?

814
00:53:59,528 --> 00:54:01,530
Ya. Saya okey.

815
00:54:02,323 --> 00:54:04,742
Nak tumpang?

816
00:54:04,825 --> 00:54:05,660
Tak.

817
00:54:06,744 --> 00:54:08,204
Tak, terima kasih.

818
00:54:16,212 --> 00:54:19,173
26 APRIL 1985
PERMULAAN PERBICARAAN AWAM

819
00:54:19,256 --> 00:54:22,301
Pejabat Luar kata Clyde Snow tiba esok.

820
00:54:22,385 --> 00:54:25,012
Dia akan dilindungi. Kedutaan bekerjasama.

821
00:54:25,096 --> 00:54:26,013
Ya.

822
00:54:26,097 --> 00:54:27,765
-Kita akan baik-baik saja.
-Ya.

823
00:54:27,848 --> 00:54:28,766
-Okey.
-Ya.

824
00:54:28,849 --> 00:54:31,310
Dengar cakap saya. Jangan desak diri.

825
00:54:31,394 --> 00:54:33,646
-Ini minggu pertama, okey?
-Ya.

826
00:54:33,729 --> 00:54:35,606
-Awak akan sebut ya saja?
-Tak.

827
00:54:35,690 --> 00:54:37,525
-Loza, sekejap.
-Strassera.

828
00:54:50,538 --> 00:54:51,497
Tuan.

829
00:54:52,999 --> 00:54:54,917
-Tumpang tanya.
-Ya, ada apa?

830
00:54:55,668 --> 00:54:56,919
Dia bersama awak?

831
00:54:58,546 --> 00:54:59,380
Tak.

832
00:55:00,381 --> 00:55:03,009
Dia tak boleh ada di sini.
Periksa identiti dia.

833
00:55:04,969 --> 00:55:05,803
Okey.

834
00:55:08,014 --> 00:55:12,059
-Tuan, silakan.
-Maaf, saya baru nak beredar.

835
00:55:17,356 --> 00:55:19,900
Jadi? Awak lepaskan saja dia?

836
00:55:20,526 --> 00:55:23,154
Bertenang, anak muda.
Semuanya dalam kawalan.

837
00:55:23,738 --> 00:55:25,740
-Tak. Saya tak...
-Kita tangguhkan...

838
00:55:25,823 --> 00:55:28,451
-Saya tak nak ubah apa-apa.
-Julio.

839
00:55:29,452 --> 00:55:31,704
-Julio.
-Sekejap. Apa?

840
00:55:33,998 --> 00:55:35,374
Ada lelaki di situ.

841
00:55:36,083 --> 00:55:38,169
-Dia mungkin pengintip.
-Mana awak tahu?

842
00:55:38,252 --> 00:55:39,587
Kali kedua saya nampak.

843
00:55:40,713 --> 00:55:44,842
Boleh sesiapa angkat telefon?
Dah lima minit berbunyi.

844
00:55:44,925 --> 00:55:46,594
-Tolonglah!
-Tolong angkat.

845
00:55:48,387 --> 00:55:49,221
Helo?

846
00:55:52,141 --> 00:55:55,269
Maaf, tapi saya pasti tiada bom.

847
00:55:55,352 --> 00:55:57,188
Bagaimana awak boleh jamin?

848
00:55:57,271 --> 00:56:00,983
Jelas. Ini operasi
menakut-nakutkan rakyat.

849
00:56:01,567 --> 00:56:03,569
Ini satu penghinaan, Yang Arif.

850
00:56:03,652 --> 00:56:07,531
Ruang ini bertanggungjawab
untuk tempatkan prosedur selamat

851
00:56:07,615 --> 00:56:09,116
bagi defendan dan saksi.

852
00:56:09,200 --> 00:56:11,327
Prosedur selamat? Itu satu jenaka?

853
00:56:11,410 --> 00:56:15,081
Saksi-saksi dan kami diancam
selama enam bulan!

854
00:56:15,164 --> 00:56:20,002
Pihak pembelaan mengatakan
keselamatan defendan tak boleh dijamin.

855
00:56:20,086 --> 00:56:23,380
Yang Arif, ini komplot oleh defendan.

856
00:56:23,464 --> 00:56:24,381
Jelas.

857
00:56:24,465 --> 00:56:27,843
Kami cuma mohon
tangguhkan permulaan perbicaraan.

858
00:56:27,927 --> 00:56:28,886
Tanpa tarikh tetap.

859
00:56:28,969 --> 00:56:31,764
-Hingga ada situasi sesuai.
-Tanpa tarikh tetap.

860
00:56:31,847 --> 00:56:33,182
Ini hari pertama!

861
00:56:34,225 --> 00:56:36,310
Mana boleh tangguhkan hari pertama!

862
00:56:36,393 --> 00:56:40,356
Kalau tangguhkan, kalau tiada perbicaraan,
ia takkan berlaku!

863
00:56:40,439 --> 00:56:43,275
Mereka cuma perlu buat
satu amaran bom setiap hari.

864
00:56:43,359 --> 00:56:45,111
Strassera, boleh diam?

865
00:56:50,407 --> 00:56:51,492
Kita teruskan.

866
00:56:53,744 --> 00:56:55,162
-Apa?
-Ya.

867
00:56:55,704 --> 00:56:57,540
Kita akan teruskan macam biasa.

868
00:56:58,124 --> 00:57:00,960
Mahkamah ini jamin
keselamatan perbicaraan.

869
00:57:01,043 --> 00:57:03,170
Perbicaraan akan bermula hari ini.

870
00:57:04,630 --> 00:57:06,674
-Bom itu bagaimana?
-Biarkan meletup.

871
00:57:06,757 --> 00:57:10,052
-Awak sedar keputusan ini...
-Saya amat menyedarinya.

872
00:57:10,136 --> 00:57:12,721
Awak pun dengar. Dia amat menyedarinya.

873
00:57:13,722 --> 00:57:14,640
Satu lagi perkara.

874
00:57:16,016 --> 00:57:17,810
Para wanita itu perlu buka skaf.

875
00:57:17,893 --> 00:57:19,854
Mereka Ibu-Ibu Plaza de Mayo.

876
00:57:19,937 --> 00:57:24,150
Simbol politik tak dibenarkan.
Sebarang warna, jenis atau ideologi.

877
00:57:25,151 --> 00:57:27,695
-Mahkamah amat faham...
-Ada apa-apa lagi?

878
00:57:28,779 --> 00:57:29,905
Tiada, Yang Arif.

879
00:57:30,573 --> 00:57:32,825
-Setiausaha, siapkan perbicaraan.
-Ya, tuan.

880
00:57:32,908 --> 00:57:34,243
Silakan.

881
00:57:40,708 --> 00:57:42,376
Maaf mengganggu.

882
00:57:43,711 --> 00:57:47,798
Saya tak perlu jelaskan kepentingan
perbicaraan ini, terutamanya kepada kamu.

883
00:57:48,465 --> 00:57:52,803
Ada orang gila cuba hentikannya...

884
00:57:55,097 --> 00:57:56,932
melainkan kamu buka skaf.

885
00:57:58,184 --> 00:58:00,186
Keputusan yang sukar, saya tahu.

886
00:58:00,895 --> 00:58:02,771
Ini bukan pilihan kami,

887
00:58:03,898 --> 00:58:05,608
tapi kamu.

888
00:58:06,859 --> 00:58:07,693
Maaf.

889
00:58:09,111 --> 00:58:10,821
-Saya minta maaf.
-Ya.

890
00:58:15,201 --> 00:58:17,119
-Apa patut kita buat?
-Bukalah.

891
00:58:17,870 --> 00:58:18,913
Jangan risau.

892
00:58:26,587 --> 00:58:29,006
Dengan ini, saya umumkan prosiding dibuka

893
00:58:29,089 --> 00:58:33,344
bagi perbicaraan kes 13/1984,

894
00:58:33,427 --> 00:58:37,389
berkenaan pegawai-pegawai berikut
dalam angkatan tentera.

895
00:58:38,098 --> 00:58:42,394
Leftenan Jeneral Jorge Rafael Videla,
Laksamana Emilio Eduardo Massera,

896
00:58:42,478 --> 00:58:46,774
Brigadier Jeneral Orlando Ramón Agosti,
Leftenan Jeneral Roberto...

897
00:58:46,857 --> 00:58:48,984
-Awak tak apa-apa?
-Ya.

898
00:58:49,068 --> 00:58:51,487
Jangan risau. Tiada bom.

899
00:58:51,570 --> 00:58:53,364
-Saya tahu.
-Okey.

900
00:58:53,447 --> 00:58:56,158
Leftenan Jeneral
Leopoldo Fortunato Galtieri,

901
00:58:56,242 --> 00:58:58,702
Laksamana Jorge Isaac Anaya,

902
00:58:58,786 --> 00:59:02,873
Brigadier Jeneral Arturo Basilio
Ignacio Lami Dozo.

903
00:59:02,957 --> 00:59:07,002
Kami panggil ke kandang saksi,
Dr. Ítalo Argentino Lúder.

904
00:59:15,344 --> 00:59:20,391
Dr. Lúder, testimoni awak
akan diambil dengan akuan sumpah.

905
00:59:21,642 --> 00:59:25,771
Awak sumpah untuk berkata benar,
tiada yang tak benar melainkan yang benar?

906
00:59:26,605 --> 00:59:27,856
Saya bersumpah.

907
00:59:27,940 --> 00:59:29,608
Silakan duduk.

908
00:59:32,444 --> 00:59:36,198
Dr. Lúder, dalam tempoh masa
awak menjadi presiden

909
00:59:36,282 --> 00:59:38,117
cabang eksekutif,

910
00:59:38,200 --> 00:59:43,414
dekri berikut dikeluarkan. 2770, 2771...

911
00:59:43,497 --> 00:59:46,166
-Lelaki tadi ada di sana.
-...dan 2772.

912
00:59:46,875 --> 00:59:49,420
Soalannya adalah seperti berikut.

913
00:59:50,629 --> 00:59:56,385
Apa hujah yang membawa
kepada dekri-dekri ini?

914
01:00:00,681 --> 01:00:03,267
Pada Februari 1975...

915
01:00:13,485 --> 01:00:16,280
...demi intervensi
oleh Angkatan Tentera Argentina

916
01:00:16,363 --> 01:00:18,532
dalam perjuangan menentang subversi.

917
01:00:19,241 --> 01:00:24,079
Saya lanjutkan intervensi
oleh angkatan tentera ke seluruh negara.

918
01:00:24,163 --> 01:00:28,500
Kami patut tekankan yang
arahan memusnahkan itu telah dikeluarkan

919
01:00:28,584 --> 01:00:32,588
ketika kerajaan demokratik
oleh María Estela Martínez de Perón,

920
01:00:33,380 --> 01:00:36,592
yang memohon bantuan angkatan tentera,

921
01:00:37,134 --> 01:00:40,220
memandangkan kita hampir
menjurus ke arah perang saudara.

922
01:00:40,304 --> 01:00:43,432
-Betul, tuan?
-Saya tak sebut "perang saudara".

923
01:00:44,266 --> 01:00:46,226
Apa definisi tuan akan keadaan itu?

924
01:00:46,810 --> 01:00:48,437
Saya tak sebut tentang perang.

925
01:00:48,520 --> 01:00:53,984
Tapi jelas bahawa ada musuh
yang menjejaskan keselamatan negara.

926
01:00:54,068 --> 01:00:59,948
-Betul? Awak yang kata begitu, Dr. Lúder.
-Ya, betul.

927
01:01:00,032 --> 01:01:02,826
Biar saksi jelaskan pemahamannya

928
01:01:02,910 --> 01:01:06,246
tentang perkataan penting
bagi pihak pembelaan, "memusnahkan".

929
01:01:06,330 --> 01:01:10,459
Adakah maknanya
mendapatkan maklumat walau apa jua cara?

930
01:01:11,001 --> 01:01:13,670
Menyeksa, menculik,

931
01:01:13,754 --> 01:01:16,965
dan melenyapkan secara fizikal
individu yang lemah?

932
01:01:17,925 --> 01:01:18,967
Sila jawab.

933
01:01:19,051 --> 01:01:22,805
Maksudnya bukan pemusnahan fizikal.

934
01:01:23,889 --> 01:01:28,519
Dekri-dekri itu tak menandakan
penindasan di luar undang-undang.

935
01:01:29,603 --> 01:01:33,816
Saksi mengesahkan ada musuh
yang wujud dan perlu dimusnahkan.

936
01:01:39,113 --> 01:01:43,117
Ini menunjukkan imej tengkorak
dengan lubang di depan

937
01:01:43,200 --> 01:01:46,578
dan anda boleh nampak lubang bulat
yang sama dengan lubang

938
01:01:46,662 --> 01:01:49,790
yang ditinggalkan oleh peluru
yang menembusi luar kepala.

939
01:01:50,332 --> 01:01:54,920
Slaid ini menunjukkan tengkorak
dengan lubang di bahagian depan.

940
01:01:55,003 --> 01:01:59,216
Lubang bulat yang sama
dengan peluru yang menembusi kepala.

941
01:02:00,843 --> 01:02:05,180
Daripada saiz dan bentuk,
walaupun tulang-tulang ini di dalam tanah,

942
01:02:05,889 --> 01:02:09,685
kita tahu bahawa orang ini dibunuh
dari jarak beberapa meter.

943
01:02:11,812 --> 01:02:13,730
PERBICARAAN JUNTA
SAKSI LUAR

944
01:02:13,814 --> 01:02:16,567
Ahli utusan luar,
Antoine Sanguinetti menyatakan,

945
01:02:16,650 --> 01:02:19,403
ketika lawatannya
ke negara kita pada tahun 1978,

946
01:02:19,486 --> 01:02:20,571
25 APRIL

947
01:02:20,654 --> 01:02:23,407
dia kumpulkan banyak aduan
daripada keluarga...

948
01:02:23,490 --> 01:02:29,037
...dan organisasi antarabangsa
tentang kehilangan seperti yang didakwa?

949
01:02:29,121 --> 01:02:29,955
Luis.

950
01:02:30,038 --> 01:02:30,873
26 APRIL

951
01:02:30,956 --> 01:02:34,293
Aduan yang dibentangkan
oleh PBB dan Amnesty International.

952
01:02:34,376 --> 01:02:39,047
...juga oleh organisasi hak asasi manusia,
OAS atau Persatuan Bangsa-Bangsa Bersatu

953
01:02:39,131 --> 01:02:40,799
terhadap kerajaan...

954
01:02:40,883 --> 01:02:44,261
Yang Arif, pihak pendakwa

955
01:02:44,344 --> 01:02:48,432
mempunyai banyak laporan
dan aduan yang diterima,

956
01:02:48,515 --> 01:02:53,395
iaitu bukti jelas bahawa
saksi melakukan sumpah bohong.

957
01:02:53,479 --> 01:02:56,690
En. Strassera, sila tunggu giliran awak.

958
01:02:57,441 --> 01:02:59,443
Teruskan, laksamana madya.

959
01:02:59,526 --> 01:03:01,987
Saya tak tahu perkara yang awak nyatakan.

960
01:03:04,656 --> 01:03:05,991
Seperti saya cakap,

961
01:03:06,074 --> 01:03:10,287
ini soalan umum
tentang situasi politik Argentina.

962
01:03:25,928 --> 01:03:26,762
Jadi?

963
01:03:27,930 --> 01:03:28,889
Apa?

964
01:03:29,515 --> 01:03:32,142
-Bagaimana perkembangan kita?
-Agak baik.

965
01:03:32,226 --> 01:03:33,519
Apa yang awak sangsikan?

966
01:03:34,603 --> 01:03:37,397
Saya tak kata apa-apa.
Saya kata kita baik.

967
01:03:37,481 --> 01:03:38,941
Apa yang awak fikir?

968
01:03:39,024 --> 01:03:41,401
-Tiada apa-apa.
-Tiada apa-apa yang elok.

969
01:03:41,485 --> 01:03:43,529
Awak nak saya kata apa, Julio?

970
01:03:44,905 --> 01:03:47,574
-Kenapa keadaan kita tak baik?
-Saya tak kata.

971
01:03:47,658 --> 01:03:48,784
Awak fikir begitu.

972
01:03:49,326 --> 01:03:51,036
-Keadaan kita baik.
-Tapi?

973
01:03:53,914 --> 01:03:55,040
Saya cakap dengan mak.

974
01:04:01,588 --> 01:04:03,340
-Dia kata apa?
-Tiada apa-apa.

975
01:04:03,423 --> 01:04:05,634
-Tiada apa-apa. Biasa.
-Apa yang biasa?

976
01:04:05,717 --> 01:04:07,135
Hal biasa, Julio.

977
01:04:08,011 --> 01:04:11,557
Dia fikir pakar luar sama
macam anasir subversif.

978
01:04:11,640 --> 01:04:14,017
-Kempen anti-Argentina.
-Luis.

979
01:04:15,143 --> 01:04:17,646
Kita tak boleh guna
mak awak sebagai pengukur.

980
01:04:19,523 --> 01:04:21,400
Dia pergi ke gereja dengan Videla.

981
01:04:21,483 --> 01:04:24,027
-Kita takkan yakinkan dia.
-Betul.

982
01:04:24,111 --> 01:04:27,823
Kalau misi kita meyakinkan dia, habislah.
Kita takkan berjaya.

983
01:04:27,906 --> 01:04:29,408
-Tak.
-Awak fikir kita mampu?

984
01:04:29,491 --> 01:04:30,325
Kita tak mampu.

985
01:04:30,409 --> 01:04:33,495
Kita takkan yakinkan orang macam mak awak.

986
01:04:33,579 --> 01:04:37,082
-Takkan.
-Okey, Julio. Awak betul.

987
01:04:37,165 --> 01:04:39,960
Awak amat degil.
Saya tak boleh debat dengan awak.

988
01:04:40,794 --> 01:04:42,254
-Julio.
-Apa?

989
01:04:42,337 --> 01:04:43,797
-Saya perlukan awak.
-Kenapa?

990
01:04:43,880 --> 01:04:45,507
Testimoni esok.

991
01:04:45,591 --> 01:04:47,509
-Sekarang?
-Ya.

992
01:04:48,093 --> 01:04:49,094
Okey.

993
01:04:53,724 --> 01:04:55,183
Ada bilik menunggu.

994
01:04:55,267 --> 01:04:56,310
29 APRIL

995
01:04:56,393 --> 01:04:58,687
-Boleh dia ikut saya?
-Tak. Saksi saja.

996
01:04:58,812 --> 01:05:02,274
-Awak perlu ada di sini hingga deposisi.
-Bersendirian?

997
01:05:02,357 --> 01:05:04,151
Tak boleh cakap dengan sesiapa.

998
01:05:04,234 --> 01:05:06,111
Berseorangan begitu?

999
01:05:06,194 --> 01:05:08,989
Mahkamah tetapkan yang
awak tak boleh jumpa sesiapa.

1000
01:05:09,072 --> 01:05:11,158
-Sini.
-Awak akan tutup muka saya juga?

1001
01:05:12,159 --> 01:05:13,619
Ini untuk keselamatan awak.

1002
01:05:13,702 --> 01:05:16,913
Baiklah, terima kasih.
Saya diugut selama sebulan.

1003
01:05:16,997 --> 01:05:21,126
-Pegawai keselamatan awak?
-Seorang lelaki datang, kemudian hilang.

1004
01:05:21,209 --> 01:05:23,420
Lebih baik jangan cari polis.

1005
01:05:23,503 --> 01:05:25,464
-Dia?
-Dia dengan saya.

1006
01:05:25,547 --> 01:05:27,299
Sepanjang hari. Jangan risau.

1007
01:05:28,467 --> 01:05:32,387
Mahkamah menjemput
Pn. Adriana Calvo de Laborde.

1008
01:05:56,453 --> 01:06:01,041
Puan, mahkamah ini akan menerima
testimoni awak dalam proses

1009
01:06:01,124 --> 01:06:03,835
menentang komander tentera junta

1010
01:06:03,919 --> 01:06:06,880
ketika "Proses Penyusunan Semula Negara".

1011
01:06:06,963 --> 01:06:08,006
Testimoni awak...

1012
01:06:08,090 --> 01:06:13,595
Pada 4 Februari 1977,
saya diculik dari rumah saya.

1013
01:06:15,597 --> 01:06:16,932
Saya dibawa dengan kereta.

1014
01:06:17,516 --> 01:06:19,685
Ketika kereta membelok,

1015
01:06:20,560 --> 01:06:25,357
mereka letak baju panas ke atas
kepala saya, campak saya ke lantai kereta,

1016
01:06:25,440 --> 01:06:27,317
dan pijak saya.

1017
01:06:28,735 --> 01:06:32,030
Kemudian, mereka mengancam
untuk bunuh saya.

1018
01:06:33,365 --> 01:06:35,951
Mereka keluarkan saya,
ambil baju panas itu,

1019
01:06:36,034 --> 01:06:41,790
tutup mata saya ketat-ketat dengan kain,
dan gari tangan saya di belakang.

1020
01:06:44,000 --> 01:06:47,337
Ketika itu,
saya hamil enam bulan setengah,

1021
01:06:47,921 --> 01:06:50,841
jadi saya agak lewat dalam kehamilan.

1022
01:06:51,842 --> 01:06:54,761
Mereka seksa saya
walaupun keadaan saya begitu.

1023
01:06:56,555 --> 01:06:58,473
Mereka kurung saya berbulan-bulan.

1024
01:06:59,307 --> 01:07:02,728
Seksaannya sistematik,
kerap, bermacam-macam...

1025
01:07:02,811 --> 01:07:04,813
Mahkamah memanggil Pn. María Kubik.

1026
01:07:05,439 --> 01:07:06,857
Selamat malam, Juan Carlos.

1027
01:07:06,940 --> 01:07:10,652
Pada hari ketujuh perbicaraan
bekas-bekas komander,

1028
01:07:10,736 --> 01:07:14,906
mahkamah dibuka
dengan testimoni meruntun jiwa oleh Kubik,

1029
01:07:14,990 --> 01:07:18,660
ibu María Cristina Lefteroff yang hilang.

1030
01:07:18,744 --> 01:07:22,873
Awak sumpah bercakap benar,
tiada yang tak benar melainkan yang benar?

1031
01:07:22,956 --> 01:07:23,790
Saya bersumpah.

1032
01:07:23,874 --> 01:07:27,794
María Cristina Lefteroff telah diculik
dan dibawa ke Briged Quilmes.

1033
01:07:27,878 --> 01:07:31,715
Beberapa jam kemudian,
ibunya yang mahu mencari anaknya,

1034
01:07:31,798 --> 01:07:35,594
juga diculik dan dibawa
ke pusat tahanan rahsia.

1035
01:07:35,677 --> 01:07:41,308
Adik-adik saya berumur
13, 11, 10 dan yang bongsu, 8.

1036
01:07:43,351 --> 01:07:47,314
Kami dipaksa turun dari pesawat
dan dibawa melalui lapangan terbang,

1037
01:07:47,397 --> 01:07:49,608
dimasukkan ke kereta
dan ditutup muka.

1038
01:07:49,691 --> 01:07:50,734
19 MEI

1039
01:07:50,817 --> 01:07:53,653
Kami diberitahu yang mak kami
akan dihantar ke Tucumán.

1040
01:07:55,197 --> 01:07:56,948
Dia masih hilang.

1041
01:07:58,909 --> 01:08:01,578
Awak tahu apa yang berlaku
kepada anak awak?

1042
01:08:02,037 --> 01:08:06,374
Saya tekad untuk buat apa saja,
pergi ke Campo de Mayo, mana-mana saja.

1043
01:08:07,083 --> 01:08:11,129
Seorang kawan cakap,
"Iris, jangan cari, mereka dah bunuh dia."

1044
01:08:11,213 --> 01:08:14,424
Di koridor, bersama orang lain,

1045
01:08:14,508 --> 01:08:17,928
termasuk isteri saya
yang diseksa di depan saya,

1046
01:08:18,011 --> 01:08:23,350
dan saya dengar jeritannya yang perit.

1047
01:08:24,017 --> 01:08:29,314
Tiada siapa tahu apa-apa.
"Kenapa mereka bawa dia? Ke mana?"

1048
01:08:30,482 --> 01:08:35,612
Ini kes yang saya tak kenal orangnya.
Dia diseksa berhari-hari.

1049
01:08:36,404 --> 01:08:40,158
Geng itu seksa dia siang malam
tanpa belas kasihan

1050
01:08:40,242 --> 01:08:43,245
dengan kaedah yang saya terangkan,
tapi ada banyak lagi.

1051
01:08:44,871 --> 01:08:50,252
Ketika geng itu pergi, Yang Arif,
pengawal masak barbeku.

1052
01:08:51,002 --> 01:08:53,338
Mula minum wain dan mabuk.

1053
01:08:53,880 --> 01:08:58,885
Salah seorang dapat idea untuk seksa dia,
maka mereka seksa dia lagi.

1054
01:09:00,303 --> 01:09:03,974
Kali ini, bukan untuk
dapatkan maklumat, Yang Arif.

1055
01:09:04,057 --> 01:09:07,435
Satu saja tujuan
seksaan yang berjam-jam ini dibuat...

1056
01:09:09,271 --> 01:09:11,022
untuk paksa banduan ini cakap,

1057
01:09:12,440 --> 01:09:15,735
"Saya makan kemaluan dan mak saya jalang."

1058
01:09:17,445 --> 01:09:20,699
Mereka seksa dia berjam-jam
untuk paksa dia cakap.

1059
01:09:24,160 --> 01:09:26,288
Dia tak cakap, Yang Arif.

1060
01:09:26,830 --> 01:09:28,039
Dia tak menyebutnya.

1061
01:09:30,709 --> 01:09:33,837
Maaf sebab menyebutnya,
tapi saya fikir hal ini penting,

1062
01:09:33,920 --> 01:09:36,047
kerana mereka sebut tindakan melampau,

1063
01:09:36,131 --> 01:09:39,926
dan bagi defendan,
inilah tindakan melampau.

1064
01:09:40,635 --> 01:09:44,222
Yang lain, tak apa.
Hanya seksaan kejam yang biasa.

1065
01:09:44,306 --> 01:09:46,933
Sila nyatakan fakta tanpa penghakiman.

1066
01:09:47,726 --> 01:09:49,561
Ini fakta, Yang Arif.

1067
01:09:50,729 --> 01:09:54,858
Saya minta pengawal yang lembut hati
untuk biar saya cakap dengan dia.

1068
01:09:55,609 --> 01:09:58,194
Dia masukkan saya
ke bilik penjara Claudia,

1069
01:09:59,195 --> 01:10:00,739
saya buka penutup mata saya.

1070
01:10:01,406 --> 01:10:06,328
Claudia kata, "Pablo, terima kasih
kerana beri saya kekuatan."

1071
01:10:06,411 --> 01:10:09,289
20 MEI

1072
01:10:09,372 --> 01:10:13,209
Saya cakap kepadanya, apabila kami keluar,
kami akan berhubungan.

1073
01:10:15,128 --> 01:10:17,547
Sebagai kekasih.

1074
01:10:19,090 --> 01:10:21,509
Ada sekali, dia beritahu saya,

1075
01:10:22,719 --> 01:10:26,348
"Jangan sentuh saya
kerana saya dah dirogol.

1076
01:10:28,266 --> 01:10:30,936
"Ketika mereka seksa,
mereka palingkan badan saya,

1077
01:10:31,645 --> 01:10:33,939
"dan rogol saya dari depan dan belakang."

1078
01:10:34,022 --> 01:10:36,691
Mahkamah memanggil Alejandra Naftal.

1079
01:10:36,775 --> 01:10:41,237
Saya dibawa ke tempat lain
dan gadis-gadis itu tahu saya dirogol.

1080
01:10:41,321 --> 01:10:45,492
Mereka kata mereka pun
dirogol berulang-ulang.

1081
01:10:45,575 --> 01:10:49,329
Bukan sukar untuk orang di sana

1082
01:10:49,412 --> 01:10:53,917
ambil kesempatan terhadap wanita,
dengan cara ganas itu.

1083
01:10:54,000 --> 01:10:58,588
Dengan niat menghancurkan
orang itu secara psikologi.

1084
01:10:58,672 --> 01:11:02,634
Hari pertama mereka seksa saya,
hari saya diculik,

1085
01:11:02,717 --> 01:11:05,136
dan ini membuatkan saya rasa teruk.

1086
01:11:05,220 --> 01:11:09,599
Ada wanita menuang mate,
macam itu rutin harian.

1087
01:11:10,725 --> 01:11:11,601
21 JUN

1088
01:11:11,685 --> 01:11:14,312
Kami akan laporkan
dan iring awak ke hotel.

1089
01:11:14,396 --> 01:11:16,147
Saya nak balik, tuan.

1090
01:11:16,648 --> 01:11:18,358
Kami diekori berbulan-bulan.

1091
01:11:18,441 --> 01:11:21,736
-Deposisi awak penting.
-Saya tak nak beri keterangan.

1092
01:11:23,530 --> 01:11:24,948
Zelaya, ayuh duduk.

1093
01:11:25,991 --> 01:11:26,908
Bertenang.

1094
01:11:29,536 --> 01:11:31,413
Awak perlu beri keterangan.

1095
01:11:32,372 --> 01:11:33,915
Orang perlu tahu.

1096
01:11:34,791 --> 01:11:36,418
Atau awak akan hilang peluang

1097
01:11:36,501 --> 01:11:39,587
untuk dedahkan
perkara yang penjenayah itu buat...

1098
01:11:39,671 --> 01:11:41,047
Penjenayah?

1099
01:11:45,176 --> 01:11:47,846
Orang yang seksa saya itu
pekerja datuk bandar.

1100
01:11:47,929 --> 01:11:51,224
Doktor yang periksa
jika saya mampu tahan lagi renjatan

1101
01:11:51,307 --> 01:11:52,851
ialah ketua doktor hospital.

1102
01:11:52,934 --> 01:11:54,894
Saya perlu hidup dengan mereka.

1103
01:11:56,604 --> 01:11:57,856
Apa saya buat di sini?

1104
01:11:59,232 --> 01:12:02,485
Zelaya, kami akan mohon sekuriti.
Kami boleh lindung awak.

1105
01:12:02,569 --> 01:12:03,653
Tak, kita tak boleh.

1106
01:12:06,114 --> 01:12:07,490
Itu hakikatnya.

1107
01:12:10,160 --> 01:12:13,204
Selagi mereka bebas,
kita tak mampu lindung sesiapa.

1108
01:12:13,747 --> 01:12:14,956
Sedih tapi benar.

1109
01:12:16,082 --> 01:12:19,335
Berita hari ini,
seperti yang diminta para saksi,

1110
01:12:19,419 --> 01:12:24,382
pejabat pendakwa berhenti
mengeluarkan senarai harian saksi.

1111
01:12:24,466 --> 01:12:27,594
Ini berkenaan ancaman berulang

1112
01:12:27,677 --> 01:12:33,683
yang dialami para saksi
yang memberi keterangan setiap hari.

1113
01:12:34,309 --> 01:12:35,310
17 JULAI

1114
01:12:35,393 --> 01:12:36,311
Helo?

1115
01:12:36,436 --> 01:12:39,606
Ketumbukan Tiga Warna memberitahu
pihak pendakwa

1116
01:12:39,689 --> 01:12:41,524
bahawa dalam kurang 48 jam...

1117
01:12:41,608 --> 01:12:43,359
-Siapa?
-...pendakwa akan mati.

1118
01:12:43,485 --> 01:12:44,819
PENDAKWA DIUGUT

1119
01:12:44,903 --> 01:12:46,905
Kami juga diugut.

1120
01:12:46,988 --> 01:12:49,449
Pihak pendakwa patut failkan
laporan rasmi,

1121
01:12:49,532 --> 01:12:52,035
-atau beri lebih perincian...
-Perincian?

1122
01:12:52,118 --> 01:12:53,953
Judith, tolong ke mari.

1123
01:12:54,037 --> 01:12:58,875
Boleh beri maklumat
tentang panggilan yang awak terima tadi?

1124
01:12:58,958 --> 01:13:02,879
Dia telefon sebelum tengah hari,
katanya dia ahli Ketumbukan Tiga Warna.

1125
01:13:02,962 --> 01:13:06,341
Mana ada ketumbukan itu.
Boleh beri perincian lagi?

1126
01:13:06,424 --> 01:13:08,301
Nama? Ciri-ciri?

1127
01:13:08,384 --> 01:13:11,638
Memandangkan itu panggilan tanpa nama,

1128
01:13:11,721 --> 01:13:14,390
saya tak boleh beri
nama atau ciri fizikal.

1129
01:13:14,933 --> 01:13:16,476
Bagaimana suaranya?

1130
01:13:16,559 --> 01:13:20,355
Suaranya pelik dan kasar. Agak mengarut.

1131
01:13:21,856 --> 01:13:24,859
-Macam suara fasis.
-Fasis? Maksud awak?

1132
01:13:24,943 --> 01:13:27,445
Macam suara awak, En. Kaunselor.

1133
01:13:29,197 --> 01:13:32,033
-Dia kurang ajar.
-Cukup.

1134
01:13:32,117 --> 01:13:35,370
Ayuh tamatkan masa rehat
dan teruskan perbicaraan.

1135
01:13:40,667 --> 01:13:41,793
Sama ada tentera...

1136
01:13:41,876 --> 01:13:46,339
...strategi agresif defendan
diulang berkali-kali.

1137
01:13:49,884 --> 01:13:51,970
...saksi kata dia telah...

1138
01:14:01,896 --> 01:14:05,108
20 JULAI

1139
01:14:05,191 --> 01:14:07,485
HENTIKAN BENDA MENGARUT INI!

1140
01:14:08,278 --> 01:14:12,157
Bom itu membuatkan tahap keselamatan
digandakan ketika perbicaraan

1141
01:14:12,240 --> 01:14:16,369
berikutan ancaman berulang kepada
Presiden Alfonsín dan Pendakwa Strassera.

1142
01:14:18,663 --> 01:14:23,293
Ketika mereka bebaskan adik beradik saya
dan saya, mereka larang buka penutup mata.

1143
01:14:23,376 --> 01:14:24,794
Katanya mereka nampak kami.

1144
01:14:25,628 --> 01:14:28,173
Kami tercegat
selama 15 minit di tepi jalan.

1145
01:14:28,256 --> 01:14:30,592
Adik beradik saya menangis, panggil ibu.

1146
01:14:31,134 --> 01:14:33,469
Saya nampak restoran di seberang jalan.

1147
01:14:35,805 --> 01:14:36,764
Penuh orang.

1148
01:14:38,099 --> 01:14:39,350
Orang melihat.

1149
01:14:41,936 --> 01:14:42,937
Tiada siapa tolong.

1150
01:14:43,021 --> 01:14:45,982
Bagaimana orang tergamak
percaya sekumpulan budak

1151
01:14:46,691 --> 01:14:47,817
membahayakan?

1152
01:15:13,718 --> 01:15:16,054
Saya mula sakit bersalin pada 15 April.

1153
01:15:17,138 --> 01:15:20,183
Itu anak ketiga saya,
saya tahu kelahirannya pasti cepat.

1154
01:15:24,103 --> 01:15:27,732
Peronda datang, tangkap saya,
dan kami tinggalkan kawasan kelima.

1155
01:15:29,025 --> 01:15:31,694
Mata saya ditutup
dan saya baring di dalam kereta.

1156
01:15:31,778 --> 01:15:33,947
Tangan saya diikat di belakang.

1157
01:15:35,323 --> 01:15:36,658
Mereka hina saya.

1158
01:15:37,867 --> 01:15:41,704
Saya cakap anak saya bakal lahir.

1159
01:15:41,788 --> 01:15:45,166
Saya minta mereka berhenti
dan cakap masa lahir dah tiba.

1160
01:15:45,959 --> 01:15:47,627
Mereka tak buat apa-apa.

1161
01:15:49,295 --> 01:15:52,131
Pemandu dan rakannya sambung gelak.

1162
01:15:55,927 --> 01:15:58,721
Mereka kata tak penting pun, kerana...

1163
01:15:59,889 --> 01:16:02,308
mereka akan bunuh saya dan anak saya.

1164
01:16:03,268 --> 01:16:04,477
Saya tak perlu peduli.

1165
01:16:07,897 --> 01:16:11,818
Saya tak ingat cara
saya berjaya buka seluar dalam

1166
01:16:11,901 --> 01:16:14,237
untuk teran bayi keluar. Saya tak ingat.

1167
01:16:15,780 --> 01:16:16,823
Saya jerit,

1168
01:16:17,865 --> 01:16:20,952
"Dah nak keluar,
saya tak boleh tahan. Berhenti!"

1169
01:16:21,035 --> 01:16:24,539
Memang, anak perempuan saya dilahirkan.

1170
01:16:26,165 --> 01:16:28,543
Mereka berhenti di tepi jalan.

1171
01:16:30,837 --> 01:16:34,090
Bayi saya sihat. Dia amat kecil.

1172
01:16:37,093 --> 01:16:41,472
Dia jatuh dari tempat duduk,
tergantung pada tali pusat di lantai.

1173
01:16:45,018 --> 01:16:49,522
Saya merayu agar mereka berikan dia
kepada saya untuk dipegang, tapi tidak.

1174
01:16:50,106 --> 01:16:52,317
Mereka ikat tali pusat dan terus memandu.

1175
01:16:53,276 --> 01:16:55,445
Tiga minit kemudian, bayi saya menangis.

1176
01:16:55,528 --> 01:16:59,240
Saya masih diikat dan ditutup mata.
Mereka tak berikan kepada saya.

1177
01:17:08,875 --> 01:17:12,962
Kami tiba di tempat lain,
bangunan besar dengan meja marmar.

1178
01:17:14,672 --> 01:17:18,343
Mereka letak bayi saya di atas itu.
Dia sejuk, kotor, menangis.

1179
01:17:21,554 --> 01:17:23,973
Mereka suruh saya masuk, bawa baldi,

1180
01:17:26,517 --> 01:17:30,855
suruh saya mop lantai
dan bersihkan semua meja.

1181
01:17:32,899 --> 01:17:36,194
Saya terpaksa lakukannya berbogel,
di depan pegawai itu.

1182
01:17:37,904 --> 01:17:40,406
Di depan pengawal-pengawal yang ketawa.

1183
01:17:42,408 --> 01:17:44,660
Selepas itu, baru saya pegang bayi saya.

1184
01:17:48,247 --> 01:17:49,916
Malam sebelum saya dibebaskan,

1185
01:17:50,666 --> 01:17:53,961
Claudia kata sesuatu
yang saya takkan lupa.

1186
01:17:57,215 --> 01:17:59,133
Setiap 31 Disember,

1187
01:18:00,385 --> 01:18:01,469
Malam Tahun Baharu,

1188
01:18:02,553 --> 01:18:05,390
saya patut minum
untuk raikan dia dan orang lain.

1189
01:18:07,892 --> 01:18:09,602
Kerana dia dah meninggal.

1190
01:18:11,312 --> 01:18:13,898
Ada apa-apa awak nak tambah?

1191
01:18:13,981 --> 01:18:16,818
Yang Arif, saya cuma nak tahu

1192
01:18:17,360 --> 01:18:19,487
jika anak saya masih hidup atau mati.

1193
01:18:23,825 --> 01:18:27,120
Malangnya, mahkamah ini
tak boleh jawab soalan itu.

1194
01:18:31,165 --> 01:18:33,000
Sebulan kemudian, saya dibebaskan.

1195
01:18:33,960 --> 01:18:37,630
Kami kehilangan pekerjaan dan rumah,

1196
01:18:38,214 --> 01:18:39,715
kami kehilangan kawan-kawan,

1197
01:18:40,508 --> 01:18:43,219
kami kehilangan segalanya.
Kami terpaksa pergi.

1198
01:18:44,262 --> 01:18:47,265
Mereka melakukan keganasan
terhadap saya, Yang Arif.

1199
01:18:48,266 --> 01:18:50,726
Nasib baik, mereka tak ganas
kepada semua orang.

1200
01:18:52,061 --> 01:18:53,396
Ada saudara,

1201
01:18:54,355 --> 01:18:57,733
ibu-ibu dan dan nenek-nenek
yang menghadapi mereka.

1202
01:18:59,235 --> 01:19:03,197
Saya di sini pada hari ini,
menuntut keadilan, atas jasa mereka.

1203
01:19:07,994 --> 01:19:09,620
Saya tiada apa lagi nak tambah.

1204
01:19:14,625 --> 01:19:16,294
Pendakwa, ada soalan?

1205
01:19:17,086 --> 01:19:18,880
Tiada soalan, Yang Arif.

1206
01:19:19,672 --> 01:19:22,008
Pihak pembelaan nak ajukan soalan?

1207
01:19:22,550 --> 01:19:23,634
Tiada soalan.

1208
01:19:26,387 --> 01:19:30,183
Deposisi tamat, puan. Terima kasih.

1209
01:19:44,197 --> 01:19:45,364
Saya dah balik.

1210
01:19:49,744 --> 01:19:50,661
Helo?

1211
01:19:52,163 --> 01:19:53,706
Ya, saya akan sambungkan.

1212
01:19:55,625 --> 01:19:56,751
Mereka pasti di sana.

1213
01:19:56,834 --> 01:19:58,127
-Luis.
-Lihat.

1214
01:19:58,211 --> 01:20:00,004
-Mak awak.
-Terima kasih.

1215
01:20:01,756 --> 01:20:02,757
Mari kita lihat.

1216
01:20:06,969 --> 01:20:07,845
Helo?

1217
01:20:09,764 --> 01:20:13,351
Saya tak apa-apa, mak. Terima kasih.
Perbicaraan berjalan lancar.

1218
01:20:15,061 --> 01:20:16,646
Mak dengar di radio?

1219
01:20:18,147 --> 01:20:21,234
Mestilah saya tahu,
tapi saya tak tahu mak mendengar.

1220
01:20:23,236 --> 01:20:24,070
Yakah?

1221
01:20:26,531 --> 01:20:27,615
Apa pendapat mak?

1222
01:20:33,829 --> 01:20:36,040
Adriana Calvo de Laborde.

1223
01:20:36,123 --> 01:20:37,792
Dia berkata benar?

1224
01:20:37,875 --> 01:20:39,210
Mestilah ya.

1225
01:20:39,293 --> 01:20:41,295
Tergamak orang jadi sekejam itu?

1226
01:20:41,963 --> 01:20:44,632
Kejam kepada perempuan hamil?

1227
01:20:45,591 --> 01:20:47,843
Tak peduli tentang seorang bayi pun.

1228
01:20:48,594 --> 01:20:52,306
Teruk. Amat teruk.

1229
01:20:52,390 --> 01:20:56,477
Mak tak sangka mak akan dengar
perkara seteruk itu.

1230
01:20:57,144 --> 01:20:58,229
Saya pun.

1231
01:20:58,896 --> 01:21:03,109
Mak tahu mak sebut perkara buruk,
dan kita banyak bertekak.

1232
01:21:04,193 --> 01:21:05,903
Bukan mudah untuk mak

1233
01:21:05,987 --> 01:21:10,324
lihat anak mak buat sesuatu
yang mak amat tak setuju.

1234
01:21:10,408 --> 01:21:12,868
-Itu...
-Itulah yang mak fikir.

1235
01:21:12,952 --> 01:21:16,664
Kerana didikan, agama,
orang-orang yang mak kenal...

1236
01:21:18,165 --> 01:21:21,252
Mak sentiasa menghormati tentera,
tapi sekarang...

1237
01:21:23,004 --> 01:21:24,547
Sekarang mak rasa awak betul.

1238
01:21:25,339 --> 01:21:28,551
-Mak rasa saya betul?
-Ya, Luis, awak betul.

1239
01:21:30,428 --> 01:21:32,346
Videla patut masuk penjara.

1240
01:21:33,723 --> 01:21:35,975
-Luis.
-Ya, mak.

1241
01:21:37,059 --> 01:21:38,853
Dia patut masuk penjara.

1242
01:21:40,104 --> 01:21:43,065
Entah berapa ramai
orang yang dengar perbicaraan itu.

1243
01:21:45,610 --> 01:21:47,903
Ya, semua orang patut dengar.

1244
01:21:48,821 --> 01:21:50,323
Ya, kami sedang usahakan.

1245
01:21:52,158 --> 01:21:54,243
Kami sedang sedia untuk perbicaraan esok.

1246
01:21:54,910 --> 01:21:58,205
Jelaslah angkatan tentera saling berkait.

1247
01:21:58,289 --> 01:22:02,835
Kes Bettini.
Semua jenayah dalam keluarga sama.

1248
01:22:03,502 --> 01:22:08,090
Mereka bunuh si anak,
culik si bapa dan mempermainkan si nenek.

1249
01:22:09,592 --> 01:22:11,385
Bertenang, perkembangan kami baik.

1250
01:22:12,845 --> 01:22:15,848
-Kenapa?
-Saya tak suka awak kata begitu.

1251
01:22:16,641 --> 01:22:18,809
-Perkembangan baik?
-Saya tak suka.

1252
01:22:18,893 --> 01:22:20,019
Kenapa?

1253
01:22:22,271 --> 01:22:23,356
Perkembangan baik,

1254
01:22:24,357 --> 01:22:27,026
tapi kalau awak fikir begitu,

1255
01:22:27,568 --> 01:22:30,154
semuanya boleh jadi tak kena, faham?

1256
01:22:30,237 --> 01:22:35,242
-Saya cuma nak kekal positif.
-Minda awak mesti sentiasa tajam.

1257
01:22:36,827 --> 01:22:39,580
Betul, buat masa sekarang, awak berjaya...

1258
01:22:41,832 --> 01:22:43,000
dapatkan perhatian.

1259
01:22:43,959 --> 01:22:46,879
Awak dapat tarik emosi. Ya.

1260
01:22:53,886 --> 01:22:55,221
Awak tak apa-apa?

1261
01:22:55,304 --> 01:22:57,098
Awak tak apa-apa?

1262
01:22:57,181 --> 01:22:58,808
-Jawablah.
-Tak!

1263
01:22:59,684 --> 01:23:03,270
-Awak okey?
-Tak dan begitu juga awak!

1264
01:23:05,106 --> 01:23:07,483
Giliran ESMA kali ini. ESMA sukar.

1265
01:23:07,566 --> 01:23:09,360
Saya tahu.

1266
01:23:10,736 --> 01:23:11,737
Awak tahu.

1267
01:23:16,492 --> 01:23:17,785
Hati-hati, Julio.

1268
01:23:19,328 --> 01:23:20,329
Hati-hati.

1269
01:23:41,392 --> 01:23:43,060
-Mak?
-Ya.

1270
01:23:44,186 --> 01:23:47,064
Ada surat daripada Tentera Laut Argentina.

1271
01:23:48,065 --> 01:23:49,233
Dengan peluru.

1272
01:23:51,068 --> 01:23:52,403
Berikan kepada mak.

1273
01:23:54,530 --> 01:23:55,781
Ada orang tinggalkan.

1274
01:23:58,075 --> 01:24:03,372
EN. STRASSERA
KAMI AKAN BUNUH AWAK DALAM MASA 48 JAM

1275
01:24:05,124 --> 01:24:06,667
Dua minggu, itu saja.

1276
01:24:06,751 --> 01:24:09,462
-Ayah kata satu.
-Vero, itu tak penting.

1277
01:24:09,545 --> 01:24:10,463
Saya tak takut.

1278
01:24:11,172 --> 01:24:14,175
Orang yang mengancam
tak membunuh. Itu fakta.

1279
01:24:14,258 --> 01:24:17,261
Mereka pecah masuk rumah kita,
dan perbicaraan lagi sejam.

1280
01:24:17,344 --> 01:24:18,512
Tolonglah, ayah merayu.

1281
01:24:19,930 --> 01:24:22,224
-Ini hari paling penting.
-Okey.

1282
01:24:22,308 --> 01:24:24,935
Saya tak nak apa-apa berlaku kepada kamu.

1283
01:24:25,686 --> 01:24:28,856
Dua minggu, hingga kami selesai
dengan ESMA. Itu saja!

1284
01:24:28,939 --> 01:24:30,983
-Hingga kami selesai dengan ESMA.
-Okey.

1285
01:24:31,066 --> 01:24:34,320
-Ayuh, anak-anak. Lekas.
-Bagus.

1286
01:24:34,403 --> 01:24:36,071
Hingga ayah selesai dengan ESMA.

1287
01:24:36,906 --> 01:24:40,993
Tuan, media ada menyebut ancaman baharu.

1288
01:24:41,076 --> 01:24:44,038
Berkenaan tuan menerima surat di rumah.

1289
01:24:44,955 --> 01:24:46,499
Hal itu tiada makna.

1290
01:24:47,500 --> 01:24:51,253
Saya rasa mereka cuba buat
saksi takut, bukan saya.

1291
01:24:51,337 --> 01:24:53,380
Tak cermat juga.

1292
01:24:53,464 --> 01:24:57,092
Kalau mereka apa-apakan saya,
akan sentiasa ada pengganti.

1293
01:24:57,718 --> 01:25:01,472
Jadi, tuan percayakan ancaman itu.
Tuan dah laporkannya?

1294
01:25:01,555 --> 01:25:03,682
Siasatan sedang dijalankan.

1295
01:25:04,308 --> 01:25:09,688
Sumber kami mengatakan ancaman itu
daripada Tentera Laut Argentina. Betulkah?

1296
01:25:09,772 --> 01:25:13,275
Dah tiba masa perbicaraan.
Terima kasih kerana bertanya.

1297
01:25:14,109 --> 01:25:16,237
Itulah Pendakwa Julio Strassera.

1298
01:25:16,320 --> 01:25:20,407
Hari ini, dia menghadapi saat paling getir
dalam perbicaraan bekas komander.

1299
01:25:20,491 --> 01:25:24,411
Semua yang awak sumbangkan itu penting.
Tak dinafikan.

1300
01:25:24,495 --> 01:25:27,581
Risiko yang awak ambil,
bukti yang awak bawa.

1301
01:25:27,665 --> 01:25:28,999
Awak seorang wira.

1302
01:25:29,083 --> 01:25:31,502
Tapi situasi awak berbeza.

1303
01:25:31,585 --> 01:25:34,129
-Pihak pembelaan akan...
-Kenapa berbeza?

1304
01:25:34,755 --> 01:25:37,675
Biar saya jelaskan,
kami cuba nak tolong awak.

1305
01:25:37,758 --> 01:25:41,095
-Saya cuba...
-Saya tak faham sebab apa saya berbeza.

1306
01:25:41,178 --> 01:25:42,137
Awak tahu tak?

1307
01:25:42,847 --> 01:25:47,101
Mereka akan cuba buktikan yang awak
bukan mangsa, tapi pekerja di ESMA.

1308
01:25:47,184 --> 01:25:50,479
Memang betul.
Saya kerja dengan mereka sebab dipaksa.

1309
01:25:50,563 --> 01:25:52,940
-Kami tahu.
-Bukan kebenaran saja yang penting.

1310
01:25:53,816 --> 01:25:56,235
-Ini tentang risiko.
-Saya dah ambil risiko.

1311
01:25:56,944 --> 01:26:00,239
Saya ambil risiko
kumpulkan semua ini untuk perbicaraan.

1312
01:26:01,323 --> 01:26:05,911
Beginilah, tuan, saya diseksa, diculik...

1313
01:26:05,995 --> 01:26:08,455
Mereka paksa
saya dedahkan kawan-kawan saya.

1314
01:26:08,539 --> 01:26:11,208
Ada yang hilang kerana saya.

1315
01:26:11,292 --> 01:26:12,418
Tak.

1316
01:26:12,501 --> 01:26:15,170
Saya mangsa,
dan kisah saya mesti didengari.

1317
01:26:15,254 --> 01:26:19,800
Biar saksi jawab
jika pampasan yang dia katakan tadi

1318
01:26:20,342 --> 01:26:24,179
boleh dianggap sebagai
ganjaran atas kerjanya di ESMA.

1319
01:26:24,263 --> 01:26:26,891
Tuan, saya dipaksa kerja di sana.

1320
01:26:26,974 --> 01:26:31,312
Saya dipaksa menggunakan
kemahiran saya untuk buat kerja haram,

1321
01:26:31,395 --> 01:26:34,732
-iaitu pemalsuan kad pengenalan.
-Saya faham.

1322
01:26:34,815 --> 01:26:36,650
Saya dah kata dia akan dihancurkan.

1323
01:26:36,734 --> 01:26:39,194
...di ESMA, mereka dipaksa jalankan tugas.

1324
01:26:39,278 --> 01:26:40,112
Yang Arif.

1325
01:26:40,696 --> 01:26:45,117
Bukti yang dikongsi oleh saksi
adalah cukup kuat untuk hentikan

1326
01:26:45,200 --> 01:26:48,787
gangguan berterusan
yang dibuat oleh pihak pembelaan

1327
01:26:48,871 --> 01:26:50,956
untuk buktikan jika dia seorang hamba.

1328
01:26:51,040 --> 01:26:55,002
Pihak pembelaan berhak
bertanya soalan yang dianggap perlu.

1329
01:26:55,085 --> 01:26:58,213
Mahkamah yang tentukan
sama ada soalan itu relevan atau tak.

1330
01:26:58,297 --> 01:27:01,133
-Itu maksud saya.
-Tuan Pendakwa, tolonglah.

1331
01:27:01,216 --> 01:27:02,551
Terima kasih, Yang Arif.

1332
01:27:03,135 --> 01:27:04,511
Sila jawab.

1333
01:27:04,595 --> 01:27:08,641
Adakah cara awak keluar
dan masuk sama macam staf lain?

1334
01:27:09,391 --> 01:27:11,685
Seperti pegawai dan askar?

1335
01:27:11,769 --> 01:27:14,521
Selepas saya dapat pas, sama saja.

1336
01:27:15,147 --> 01:27:20,235
Maka, terbuktilah struktur keluar masuk

1337
01:27:20,319 --> 01:27:22,863
sama dengan staf lain.

1338
01:27:22,947 --> 01:27:25,449
Mereka buat dia macam suspek.

1339
01:27:25,532 --> 01:27:27,034
Mendengar perbicaraan tadi,

1340
01:27:27,117 --> 01:27:30,913
macamlah ESMA itu kelab
yang semua tahanan bersantai di sana-sini.

1341
01:27:30,996 --> 01:27:31,830
Beginilah, Luis.

1342
01:27:32,539 --> 01:27:35,960
Jika saya menangis
kerana setiap testimoni yang jadi payah,

1343
01:27:36,043 --> 01:27:38,253
setiap soalan oleh hakim...

1344
01:27:39,713 --> 01:27:43,258
atau tekanan daripada defendan,
saya patut bersara, tukar kerja.

1345
01:27:43,342 --> 01:27:48,013
-Memang itu kerja mereka.
-Kerja kita pula untuk menang perbicaraan!

1346
01:27:48,097 --> 01:27:52,393
Untuk menang dalam indikmen,
hukuman, jalanan.

1347
01:27:52,476 --> 01:27:54,478
Jalanan mana? Lavalle atau Paraná?

1348
01:27:54,561 --> 01:27:56,397
-Jangan perlekehkan saya.
-Apa hal?

1349
01:27:56,480 --> 01:27:59,566
-Dengar.
-Cuba faham had kerja kita.

1350
01:27:59,650 --> 01:28:02,611
Saksi-saksi itu wira.
Kita perlu jaga mereka.

1351
01:28:02,695 --> 01:28:06,573
Kita pegawai kehakiman. Pegawai.

1352
01:28:08,117 --> 01:28:11,120
Kita tak terlibat
dengan saksi mahupun hakim.

1353
01:28:11,203 --> 01:28:12,621
Atau biar orang tekan kita.

1354
01:28:13,247 --> 01:28:15,040
Faham? Pegawai.

1355
01:28:15,124 --> 01:28:17,918
Awak tahu ada pegawai yang cuci tangan

1356
01:28:18,002 --> 01:28:20,170
dan buat tak endah ketika zaman diktator!

1357
01:28:57,416 --> 01:28:59,501
Siapa buat tak endah, misalnya?

1358
01:28:59,585 --> 01:29:00,961
Awak faham maksud saya.

1359
01:29:01,045 --> 01:29:03,338
Tak, saya tak faham. Boleh jelaskan?

1360
01:29:03,422 --> 01:29:07,092
-Jadi pegawai tak bermakna jika...
-Terus terang saja.

1361
01:29:07,176 --> 01:29:09,053
Apa maksud awak?

1362
01:29:09,136 --> 01:29:13,098
Tentang mengambil risiko sebagai pegawai,
dan tak menghina.

1363
01:29:13,182 --> 01:29:16,185
Saya tak ambil risiko? Saya menghina?

1364
01:29:16,268 --> 01:29:19,229
-Saya tak cakap pasal awak.
-Itu awak cakap tadi.

1365
01:29:19,897 --> 01:29:24,443
Bahawa saya berguna untuk kerajaan,
dan buat tak endah ketika masa diktator.

1366
01:29:24,526 --> 01:29:26,445
Tak! Ini hal lain.

1367
01:29:26,528 --> 01:29:30,574
Awak nak ungkit tentang kehilangan
yang saya tak boleh siasat.

1368
01:29:30,657 --> 01:29:32,868
Saya maksudkan hal lain, Strassera.

1369
01:29:32,951 --> 01:29:35,996
Tak. Saya faham maksud awak.

1370
01:29:37,956 --> 01:29:40,584
Awak fikir apa kami buat
ketika zaman diktator?

1371
01:29:42,211 --> 01:29:43,629
Buat duit?

1372
01:29:45,089 --> 01:29:46,590
Parti di Punta del Este?

1373
01:29:47,966 --> 01:29:51,804
Menikmati kelebihan
jadi ahli keluarga terhormat?

1374
01:29:51,887 --> 01:29:53,138
Pak cik pangkat kolonel?

1375
01:29:53,722 --> 01:29:56,225
Mak yang sama gereja dengan Videla?

1376
01:29:58,852 --> 01:30:00,562
Saya tak boleh pertahankan mereka.

1377
01:30:01,396 --> 01:30:02,815
Tapi diri saya, boleh.

1378
01:30:02,898 --> 01:30:04,983
Pergi matilah awak, Moreno Ocampo.

1379
01:30:05,067 --> 01:30:07,194
-Pergi matilah, Strassera!
-Baik.

1380
01:30:08,362 --> 01:30:10,114
Saya pun boleh pertahankan diri.

1381
01:30:11,073 --> 01:30:11,907
Helo?

1382
01:30:12,616 --> 01:30:13,659
Strassera, ya.

1383
01:30:17,830 --> 01:30:18,664
Okey.

1384
01:30:20,874 --> 01:30:22,084
Okey.

1385
01:30:24,753 --> 01:30:26,588
Okey. Esok.

1386
01:30:29,508 --> 01:30:31,426
Okey. Setuju.

1387
01:30:36,932 --> 01:30:37,766
Bruzzo.

1388
01:30:38,684 --> 01:30:40,144
-Apa?
-Saya tak tahu.

1389
01:30:41,979 --> 01:30:42,813
Saya tak tahu.

1390
01:30:48,235 --> 01:30:49,736
Julio. Maaf.

1391
01:30:54,158 --> 01:30:56,577
-Pertama sekali, tahniah.
-Terima kasih.

1392
01:30:58,912 --> 01:31:02,124
Usaha awak bawa harapan
untuk ramai orang. Duduklah.

1393
01:31:04,376 --> 01:31:05,210
Bukan saya saja,

1394
01:31:05,836 --> 01:31:09,673
semua orang bangga
dengan hasil kerja awak.

1395
01:31:09,756 --> 01:31:10,591
Terima kasih.

1396
01:31:11,091 --> 01:31:15,429
Presiden sendiri kata itu satu contoh,
sesuatu yang bersejarah.

1397
01:31:15,512 --> 01:31:16,597
Saya hargainya.

1398
01:31:18,473 --> 01:31:19,850
Kenapa hubungi saya?

1399
01:31:21,268 --> 01:31:22,102
Kopi?

1400
01:31:23,353 --> 01:31:25,105
Secawan kopi yang panas?

1401
01:31:27,316 --> 01:31:29,568
Apa yang Setiausaha Tróccoli minta?

1402
01:31:38,744 --> 01:31:39,578
Begini...

1403
01:31:42,497 --> 01:31:45,584
Saya risau akan sesuatu,
dan awak perlu tolong saya.

1404
01:31:47,044 --> 01:31:47,920
Tolong awak?

1405
01:31:48,629 --> 01:31:50,005
Ya, hal ini sukar.

1406
01:31:52,799 --> 01:31:55,052
Ada pergolakan dalam angkatan tentera.

1407
01:31:55,135 --> 01:31:59,431
Mereka fikir ini hanya permulaan
dan perbicaraan akan diteruskan.

1408
01:32:01,058 --> 01:32:02,643
Kita mesti bertanggungjawab.

1409
01:32:03,310 --> 01:32:06,605
-Kehakiman mesti bertanggungjawab.
-Bertanggungjawab?

1410
01:32:06,688 --> 01:32:09,066
Awak beritahu saya bagi pihak siapa?

1411
01:32:09,149 --> 01:32:11,944
Bagi pihak negara ini, Julio. Negara.

1412
01:32:14,363 --> 01:32:18,450
Jika ada kebangkitan tentera,
dan awak tahu perkara itu tak mustahil,

1413
01:32:19,660 --> 01:32:21,078
siapa akan kira korbannya?

1414
01:32:22,287 --> 01:32:24,122
Awak, saya? Hakim?

1415
01:32:25,832 --> 01:32:27,626
Julio.

1416
01:32:28,252 --> 01:32:29,253
Julio.

1417
01:32:29,336 --> 01:32:32,798
Tak sangka betul.
Apa awak buat di sini, Luis?

1418
01:32:32,881 --> 01:32:37,010
-Boleh beritahu apa Bruzzo cakap?
-Saya di dalam tandas.

1419
01:32:37,094 --> 01:32:40,847
Mungkin awak anggap
dia cakap sesuatu, tapi tak.

1420
01:32:40,931 --> 01:32:42,099
Tolonglah.

1421
01:32:42,182 --> 01:32:45,060
Tolong beritahu saya kata-kata Bruzzo!

1422
01:32:46,895 --> 01:32:49,022
Saya dah ulang tiga kali.

1423
01:32:50,857 --> 01:32:51,900
Dia...

1424
01:32:53,318 --> 01:32:55,487
Dia suruh kita berhati-hati...

1425
01:32:57,114 --> 01:32:59,908
dengan permintaan sabitan kita.
H-A-T-I-H-A-T-I.

1426
01:33:00,867 --> 01:33:02,244
Maksudnya?

1427
01:33:02,327 --> 01:33:06,290
Contohnya, saya lap punggung
dengan berhati-hati.

1428
01:33:08,583 --> 01:33:09,918
Tak sangka betul.

1429
01:33:15,299 --> 01:33:16,758
Awak tak tenang.

1430
01:33:16,842 --> 01:33:19,136
Apa awak beritahu dia?

1431
01:33:20,220 --> 01:33:21,513
Saya beritahu dia...

1432
01:33:25,600 --> 01:33:27,978
dia akan tahu tentang permintaan sabitan

1433
01:33:29,229 --> 01:33:31,398
ketika hujah penggulungan.

1434
01:33:31,481 --> 01:33:34,568
-Badan kehakiman adalah bebas.
-Dia kata apa?

1435
01:33:35,694 --> 01:33:37,195
Dia kata...

1436
01:33:38,739 --> 01:33:42,701
Jika badan kehakiman tak ambil
tindakan betul, demokrasi akan terjejas.

1437
01:33:43,827 --> 01:33:45,662
Tentera udara mesti dilepaskan.

1438
01:33:45,746 --> 01:33:48,290
-Dia kata begitu?
-Lebih kurang.

1439
01:33:48,373 --> 01:33:52,961
-Bagaimana? Dia kata "tentera udara"?
-Dia tak sebut, tapi dia maksudkannya.

1440
01:33:53,754 --> 01:33:56,882
Jadi, "hati-hati" dan "tentera udara"
bukan dalam ayat sama?

1441
01:33:56,965 --> 01:33:59,718
Percayalah, Luis.
Kita bersendirian. Sendirian.

1442
01:34:01,887 --> 01:34:02,721
Awak tak nampak?

1443
01:34:03,764 --> 01:34:05,474
Kita dah cuba. Ayuh pergi.

1444
01:34:09,144 --> 01:34:10,520
-Terima kasih.
-Ayuh, Julio.

1445
01:34:26,286 --> 01:34:28,205
Lihatlah bedebah tentera udara itu.

1446
01:34:28,288 --> 01:34:30,832
Mereka ketawakan kita. Bedebah!

1447
01:34:30,916 --> 01:34:31,750
Baiklah.

1448
01:34:39,508 --> 01:34:40,884
Julio!

1449
01:34:41,468 --> 01:34:43,220
Julio, berhenti!

1450
01:34:44,388 --> 01:34:45,847
Tuan Setiausaha.

1451
01:34:45,931 --> 01:34:48,392
-Berhenti!
-Boleh tak tuan minta pendakwa

1452
01:34:49,059 --> 01:34:53,355
berhenti menunjukkan
isyarat menghina kepada pihak pembelaan?

1453
01:34:53,814 --> 01:34:55,732
-Tolonglah.
-Julio!

1454
01:34:55,816 --> 01:35:00,153
En. Strassera, tolong patuhi
kod prosedur dengan teliti.

1455
01:35:00,237 --> 01:35:01,988
Boleh awak bertenang? Relaks.

1456
01:35:03,156 --> 01:35:03,990
Saya tenang.

1457
01:35:04,699 --> 01:35:06,952
-Tak nampak begitu.
-Saya akan bertenang.

1458
01:35:07,619 --> 01:35:08,870
Bangun.

1459
01:35:13,500 --> 01:35:15,293
Tiempo Nuevo.

1460
01:35:16,294 --> 01:35:17,504
En. Gonzaga,

1461
01:35:18,380 --> 01:35:20,549
peguam bela Laksamana Massera.

1462
01:35:21,341 --> 01:35:25,345
Apa yang awak nak beritahu
penonton perbicaraan ini,

1463
01:35:26,346 --> 01:35:30,183
dan orang yang dengar
bahawa Laksamana Massera ialah pembunuh?

1464
01:35:30,976 --> 01:35:34,855
Saya akan suruh mereka kenang
keadaan Argentina 10 tahun lalu.

1465
01:35:36,606 --> 01:35:39,109
Argentina yang ada gerila dan Isabel.

1466
01:35:40,735 --> 01:35:42,654
Saya akan tanya orang itu,

1467
01:35:43,238 --> 01:35:45,866
apa jadi jika
laksamana tewas peperangan itu?

1468
01:35:45,949 --> 01:35:47,951
Di mana Presiden Alfonsín?

1469
01:35:48,535 --> 01:35:49,453
Para hakim?

1470
01:35:50,120 --> 01:35:52,914
Di penjara atau dihukum bunuh.

1471
01:35:52,998 --> 01:35:54,416
Tak.

1472
01:35:54,541 --> 01:35:55,959
-Kenapa?
-Sebab tak.

1473
01:35:56,042 --> 01:35:59,129
-Tak cukup.
-Kenapa? Saya kata tak.

1474
01:35:59,754 --> 01:36:01,173
Setidaknya beri sebab.

1475
01:36:01,256 --> 01:36:04,217
Dia menteri propaganda
pemerintahan diktator.

1476
01:36:04,301 --> 01:36:05,343
Cukup?

1477
01:36:06,386 --> 01:36:07,762
-Okey.
-Ini penting...

1478
01:36:07,846 --> 01:36:09,598
Awak dewasa, buatlah sesuka hati.

1479
01:36:09,681 --> 01:36:12,017
-Kita perlu terangkan...
-Selamat tinggal.

1480
01:36:12,100 --> 01:36:12,976
Kita perlu...

1481
01:36:16,354 --> 01:36:17,189
Apa?

1482
01:36:19,524 --> 01:36:22,360
Moreno Ocampo nak saya masuk TV.
Rancangan Neustadt.

1483
01:36:22,944 --> 01:36:24,029
Apa awak cakap?

1484
01:36:24,946 --> 01:36:28,909
Tak. Saya takkan buat.
Dia boleh buat apa saja dia nak.

1485
01:36:28,992 --> 01:36:32,996
-Helo?
-Mereka akan musnahkan awak.

1486
01:36:33,580 --> 01:36:34,539
Ya.

1487
01:36:34,623 --> 01:36:37,834
Apa? Saya patut jelaskan
kepadanya lagi? 20 kali?

1488
01:36:37,918 --> 01:36:38,752
Ya.

1489
01:36:40,420 --> 01:36:41,755
-Itu pilihannya.
-Ayah.

1490
01:36:42,422 --> 01:36:43,507
-Telefon.
-Tak.

1491
01:36:43,590 --> 01:36:46,468
-Tak, itu bukan Moreno Ocampo.
-Siapa?

1492
01:36:54,768 --> 01:36:56,561
Awak tahu kita ke mana?

1493
01:36:58,313 --> 01:36:59,856
Saya tak layak tahu.

1494
01:37:01,149 --> 01:37:02,317
Tapi awak tahu.

1495
01:37:10,116 --> 01:37:10,951
Baiklah.

1496
01:37:15,914 --> 01:37:17,499
-Terima kasih.
-Kaunselor.

1497
01:37:17,582 --> 01:37:18,500
Apa khabar?

1498
01:37:18,583 --> 01:37:20,710
Maaf mengganggu,

1499
01:37:20,794 --> 01:37:23,797
tapi hal ini tak boleh dibuat
di pejabat presiden.

1500
01:37:23,880 --> 01:37:25,006
Saya faham.

1501
01:37:25,090 --> 01:37:27,676
-Saya akan maklumkan presiden.
-Baiklah.

1502
01:37:32,681 --> 01:37:35,141
-Pendakwa dah tiba.
-Jemput dia masuk.

1503
01:37:35,225 --> 01:37:36,226
Silakan.

1504
01:37:40,647 --> 01:37:41,940
Wira hari ini.

1505
01:37:43,733 --> 01:37:45,402
Awak nampak letih.

1506
01:37:45,485 --> 01:37:47,821
-Julio.
-Selamat petang, Tuan Presiden.

1507
01:37:49,823 --> 01:37:51,533
Awak faham yang hal ini

1508
01:37:51,616 --> 01:37:54,411
amat penting bagi
badan kehakiman Argentina.

1509
01:37:54,494 --> 01:37:55,495
Ya, terima kasih.

1510
01:37:56,121 --> 01:37:57,581
Kami amat bangga.

1511
01:37:58,707 --> 01:38:00,500
Pertemuan itu paling lama 15 minit.

1512
01:38:02,377 --> 01:38:05,505
-Bruzzo ada.
-Ya, tapi dia diam.

1513
01:38:06,798 --> 01:38:08,216
Kenapa dia ada?

1514
01:38:09,509 --> 01:38:11,344
Saya tak tahu.

1515
01:38:12,429 --> 01:38:17,601
Untuk tunjuk kesepaduan dengan presiden?
Mungkin Tróccoli minta.

1516
01:38:17,684 --> 01:38:21,313
-Apa presiden cakap?
-Dia kata...

1517
01:38:22,397 --> 01:38:24,733
dia ambil tahu semua testimoni.

1518
01:38:25,275 --> 01:38:26,651
Dia tersentuh.

1519
01:38:27,235 --> 01:38:28,862
Dia juga...

1520
01:38:29,904 --> 01:38:32,741
jumpa beberapa saksi. Dia saja yang cakap.

1521
01:38:33,366 --> 01:38:34,993
Awak tak kata apa-apa?

1522
01:38:35,660 --> 01:38:37,787
Ada. Saya tanya...

1523
01:38:39,456 --> 01:38:43,335
-apa dia harap daripada perbicaraan itu.
-Bagus. Amat bagus.

1524
01:38:44,044 --> 01:38:45,670
Apa dia kata?

1525
01:38:45,754 --> 01:38:48,923
Dia kata, "Saya tiada arahan untuk awak."

1526
01:38:49,549 --> 01:38:50,383
Itu saja.

1527
01:38:51,217 --> 01:38:53,345
Pelik, bukan? Itu saja?

1528
01:38:53,970 --> 01:38:57,766
Sesuatu. Pasti dia ada kata sesuatu.

1529
01:38:59,684 --> 01:39:01,728
Ya.

1530
01:39:02,479 --> 01:39:04,564
Dia kata sesuatu ketika saya pergi.

1531
01:39:05,273 --> 01:39:07,859
Begitulah. Apa dia kata?

1532
01:39:07,942 --> 01:39:08,902
Dia kata,

1533
01:39:09,903 --> 01:39:12,572
"Saya teruja untuk
dengar hujah penggulungan awak."

1534
01:39:14,949 --> 01:39:16,201
-Dia kata begitu?
-Ya.

1535
01:39:23,792 --> 01:39:25,335
Jelaslah.

1536
01:39:26,419 --> 01:39:27,629
Apa?

1537
01:39:27,712 --> 01:39:29,923
Pengasingan kuasa. Sempurna.

1538
01:39:32,133 --> 01:39:34,844
Julio, awak perlu tulis
hujah penggulungan yang mantap.

1539
01:39:35,887 --> 01:39:37,472
Hujah penggulungan terulung.

1540
01:39:38,264 --> 01:39:43,687
Perlu menarik perhatian,
sebab banyak perkara bergantung padanya.

1541
01:39:44,229 --> 01:39:45,897
Mungkin segalanya.

1542
01:39:45,980 --> 01:39:49,609
Saya faham. Jangan buat saya lebih gugup.

1543
01:40:06,626 --> 01:40:07,544
Julio.

1544
01:40:09,546 --> 01:40:12,298
Saya akan cakap sesuatu
yang saya belum pernah sebut.

1545
01:40:12,841 --> 01:40:16,052
Saya tak pernah beritahu,
jadi ini penting.

1546
01:40:16,886 --> 01:40:19,764
-Saya nak beritahu sekarang.
-Ayuh, Silvia.

1547
01:40:21,933 --> 01:40:23,560
Saya bangga dengan awak.

1548
01:40:33,194 --> 01:40:36,990
Awak tahu? Saya sentiasa
sangka saya mengahwini...

1549
01:40:37,949 --> 01:40:42,620
si perengus yang tiada kepercayaan,
tapi sekarang awak wira negara.

1550
01:40:45,123 --> 01:40:47,500
-Siapa kata begitu?
-Tak penting.

1551
01:40:48,501 --> 01:40:49,878
Awak wira negara.

1552
01:40:52,255 --> 01:40:54,090
Jangan libatkan negara.

1553
01:40:55,008 --> 01:40:56,134
Baik, ikut suka awak.

1554
01:40:59,220 --> 01:41:01,931
Wira tak wujud, Silvia.

1555
01:41:02,974 --> 01:41:04,517
Mungkin wira memang wujud.

1556
01:41:07,562 --> 01:41:08,521
Mungkin...

1557
01:41:22,911 --> 01:41:24,871
-Okey.
-Ini untuk tak berkilau.

1558
01:41:27,290 --> 01:41:28,875
Sekejap.

1559
01:41:30,960 --> 01:41:31,795
Ayuh.

1560
01:41:32,545 --> 01:41:36,299
Ke udara dalam tiga, dua, satu.

1561
01:41:41,387 --> 01:41:43,556
Luis Moreno Ocampo, cakaplah.

1562
01:41:44,098 --> 01:41:45,600
Adakah awak benci tentera?

1563
01:41:46,476 --> 01:41:49,687
Langsung tak.
Saya menghormati institusi itu.

1564
01:41:50,271 --> 01:41:53,191
-Tak nampak begitu.
-Sayangnya.

1565
01:41:53,274 --> 01:41:55,401
Saya rasa macam ahli keluarga tentera.

1566
01:41:56,027 --> 01:41:57,237
Takkanlah.

1567
01:41:57,320 --> 01:42:00,240
Awak tahu tak awak dibenci
oleh kebanyakan pegawai tentera?

1568
01:42:01,282 --> 01:42:03,451
Tak tahulah tentang kebanyakan itu.

1569
01:42:03,535 --> 01:42:08,373
Segelintir mereka tak suka kerja saya,
tapi yang lain suka.

1570
01:42:08,456 --> 01:42:10,542
Awak fikir ada yang suka?

1571
01:42:13,127 --> 01:42:15,296
Saya nak tanya awak, Bernardo.

1572
01:42:16,172 --> 01:42:18,842
Awak kenal Francisco Ortiz de Ocampo?

1573
01:42:20,343 --> 01:42:23,263
-Saudara awak?
-Buyut saya.

1574
01:42:23,346 --> 01:42:26,182
Jeneral komander pertama
dalam sejarah Argentina.

1575
01:42:26,766 --> 01:42:27,892
Yang pertama.

1576
01:42:29,227 --> 01:42:32,522
Awak fikir saya akan menentang
institusi ketenteraan?

1577
01:42:33,857 --> 01:42:35,483
Masalahnya, saya peguam.

1578
01:42:36,192 --> 01:42:37,861
Undang-undang ialah obsesi saya.

1579
01:42:37,944 --> 01:42:41,030
Saya tak benarkan
mereka yang melanggarnya terlepas.

1580
01:42:42,365 --> 01:42:46,911
Yang saya dan En. Strassera mahukan,
selain keadilan bagi mangsa,

1581
01:42:46,995 --> 01:42:49,998
adalah berakhirnya penggunaan maut
sebagai alat politik.

1582
01:42:50,081 --> 01:42:51,958
Bukan itu yang semua orang nak?

1583
01:42:53,126 --> 01:42:56,880
-Ya, mestilah.
-Ini tentang perkara yang negara perlukan.

1584
01:42:57,630 --> 01:42:59,257
Rasa hormat dan keadilan.

1585
01:42:59,966 --> 01:43:03,678
"Rakyat dan undang-undang Argentina
memberikan misi kepada kami

1586
01:43:03,761 --> 01:43:06,556
"untuk menghadap kalian
demi menuntut keadilan.

1587
01:43:07,765 --> 01:43:09,183
"Pada masa yang sama,

1588
01:43:09,267 --> 01:43:12,687
"mustahil untuk menyebut ribuan kes,

1589
01:43:12,770 --> 01:43:17,525
"dan kes yang terpilih ini
tak menggambarkan tahap..."

1590
01:43:17,609 --> 01:43:19,319
-Genosid.
-Genosid, ya.

1591
01:43:21,487 --> 01:43:23,573
Apa pendapat awak? Cakaplah.

1592
01:43:23,656 --> 01:43:29,662
Saya sedang mendengar dengan teliti
prosa lembut yang ditulis kerani mahkamah.

1593
01:43:30,246 --> 01:43:35,585
Membayangkan ribuan orang menguap
di Argentina dan seluruh dunia,

1594
01:43:35,668 --> 01:43:37,503
ketika dengar awak secara langsung.

1595
01:43:37,587 --> 01:43:40,548
Ini bukan teater, Somigliana.

1596
01:43:40,632 --> 01:43:43,676
Ini juga bukan fail kes, Strassera.

1597
01:43:44,510 --> 01:43:45,887
Bertenang, kamu berdua.

1598
01:43:53,770 --> 01:43:55,772
-Ya, ayuh bertenang.
-Baik.

1599
01:43:56,606 --> 01:43:58,650
Permulaan Julio elok.

1600
01:43:59,233 --> 01:44:02,236
Formal, tapi mantap.

1601
01:44:05,573 --> 01:44:06,407
Betul?

1602
01:44:09,327 --> 01:44:13,831
-Mulakan dengan keganasan.
-Ya, keganasan. Tak.

1603
01:44:14,540 --> 01:44:17,001
Dengan sejarah keganasan di Argentina.

1604
01:44:18,252 --> 01:44:19,170
Kemudian,

1605
01:44:19,963 --> 01:44:22,090
reaksi kerajaan tentera.

1606
01:44:23,424 --> 01:44:25,468
-Reaksi yang ganas.
-Ya.

1607
01:44:26,344 --> 01:44:28,137
Rahsia.

1608
01:44:28,221 --> 01:44:30,056
-Pengecut.
-Ya, pengecut.

1609
01:44:31,057 --> 01:44:32,725
-Saya sukakannya.
-Saya pun.

1610
01:44:33,393 --> 01:44:36,312
-Ayuh.
-Reaksi ganas...

1611
01:44:49,993 --> 01:44:51,452
Lihat. Cakaplah.

1612
01:44:52,078 --> 01:44:52,996
Berikannya.

1613
01:44:54,998 --> 01:44:59,043
Mereka yang boleh beri kebenaran
untuk tahan seseorang

1614
01:44:59,127 --> 01:45:02,588
yang ditahan oleh tentera darat,
dibawa ke pusat rahsia tentera laut,

1615
01:45:02,672 --> 01:45:07,135
dan dipindahkan dengan pesawat
tentera udara, ialah junta tentera.

1616
01:45:07,218 --> 01:45:09,804
"Laporan rasmi diganti dengan tuduhan.

1617
01:45:09,887 --> 01:45:13,224
"Soal siasat diganti seksaan,
dan diberi alasan...

1618
01:45:13,307 --> 01:45:14,684
Isyarat Nero?

1619
01:45:16,602 --> 01:45:17,562
Ya, apa?

1620
01:45:17,645 --> 01:45:19,439
-Isyarat Nero?
-Maharaja Nero.

1621
01:45:19,522 --> 01:45:20,898
Ibu jari ke bawah.

1622
01:45:22,900 --> 01:45:23,735
Okey.

1623
01:45:25,403 --> 01:45:27,155
-Tapi tak jelas.
-Tak?

1624
01:45:27,947 --> 01:45:28,948
Bagaimana pula...

1625
01:45:31,284 --> 01:45:35,747
"Isyarat ibu jari ke bawah Nero?" Tak?

1626
01:45:36,289 --> 01:45:39,584
-Ya.
-Begitulah. Teruskan.

1627
01:45:41,377 --> 01:45:42,253
Biar ayah lihat.

1628
01:45:42,962 --> 01:45:46,340
"Kini rakyat Argentina sudah
memulihkan kerajaan,

1629
01:45:46,424 --> 01:45:49,093
"dan mengawal semula institusi,

1630
01:45:49,177 --> 01:45:52,388
"saya memikul tanggungjawab
untuk mengumumkan atas namanya

1631
01:45:52,472 --> 01:45:55,433
"bahawa sadisme bukan ideologi politik,

1632
01:45:55,516 --> 01:45:58,728
"mahupun strategi perang,
tetapi pelanggaran moral.

1633
01:45:58,811 --> 01:46:00,980
-"Pelanggaran moral?"
-"Pelanggaran moral."

1634
01:46:01,856 --> 01:46:02,690
Tak?

1635
01:46:03,483 --> 01:46:06,027
-Meleret?
-Sempurna.

1636
01:46:10,907 --> 01:46:12,200
-Ya?
-Ya.

1637
01:46:12,950 --> 01:46:14,160
Selamat petang.

1638
01:46:15,787 --> 01:46:19,040
-Selebriti ada di sini!
-Awak ini...

1639
01:46:19,832 --> 01:46:22,585
-Boleh saya baca?
-Silakan, En. Terkenal.

1640
01:46:22,668 --> 01:46:24,045
Apa pendapat awak?

1641
01:46:24,629 --> 01:46:25,546
Maaf.

1642
01:46:26,589 --> 01:46:27,590
Ini apa?

1643
01:46:29,717 --> 01:46:31,427
Untuk hilangkan kilau.

1644
01:46:32,345 --> 01:46:33,721
Tak berjaya.

1645
01:46:34,931 --> 01:46:36,099
Awak memang berkilau.

1646
01:46:38,142 --> 01:46:39,018
Betul tak?

1647
01:46:49,028 --> 01:46:54,325
Hari ini, perbicaraan memasuki
peringkat yang amat penting.

1648
01:46:54,408 --> 01:46:57,036
Pendakwa Julio Cesar Strassera
akan membentangkan,

1649
01:46:57,120 --> 01:46:59,747
dengan kehadiran sembilan bekas komander,

1650
01:46:59,831 --> 01:47:03,042
hujah yang menetapkan tuduhan

1651
01:47:03,126 --> 01:47:08,631
homisid dan jenayah berat lain
yang dikenakan terhadap bekas junta.

1652
01:47:08,714 --> 01:47:10,842
Media khusus...

1653
01:47:10,925 --> 01:47:14,762
18 SEPTEMBER 1985
HUJAH PENGGULUNGAN

1654
01:47:55,011 --> 01:47:56,429
Bawa defendan masuk.

1655
01:48:18,743 --> 01:48:19,785
Semua bangun.

1656
01:48:35,968 --> 01:48:37,136
Sila duduk.

1657
01:48:50,274 --> 01:48:53,277
Perbicaraan ini secara rasmi dibuka semula

1658
01:48:53,861 --> 01:48:57,615
bagi pendakwa menunaikan tugasnya
berkenaan indikmen ini.

1659
01:48:57,698 --> 01:49:00,618
Kami memaklumkan
semua pihak bahawa, semasa hujah,

1660
01:49:01,160 --> 01:49:04,664
mahkamah ini takkan menerima
sebarang gangguan atau celahan

1661
01:49:04,747 --> 01:49:08,376
selain oleh orang yang bercakap.

1662
01:49:08,459 --> 01:49:12,588
Malah, adalah disarankan
bagi semua hadirin

1663
01:49:12,672 --> 01:49:16,425
untuk mematuhi dengan teliti
peraturan kelakuan

1664
01:49:16,509 --> 01:49:21,305
yang telah ditetapkan
dan dimaklumkan oleh mahkamah ini.

1665
01:49:22,682 --> 01:49:26,477
En. Strassera, ini giliran
pihak pendakwa untuk berucap.

1666
01:49:28,104 --> 01:49:29,021
Silakan.

1667
01:49:48,374 --> 01:49:49,458
Yang Arif,

1668
01:49:50,751 --> 01:49:52,586
rakyat Argentina,

1669
01:49:52,670 --> 01:49:55,673
dan kesedaran kehakiman universal,

1670
01:49:55,756 --> 01:49:57,633
telah memberi kepercayaan kepada saya

1671
01:49:57,717 --> 01:50:02,096
agar menjalankan misi untuk berdiri
di mahkamah ini demi menuntut keadilan.

1672
01:50:04,181 --> 01:50:06,100
Alasan teknikal dan fakta,

1673
01:50:06,183 --> 01:50:09,312
seperti ketiadaan definisi spesifik

1674
01:50:09,395 --> 01:50:12,523
dalam undang-undang domestik
yang tepat menerangkan

1675
01:50:12,606 --> 01:50:15,901
jenis jenayah yang dibicarakan
pada hari ini,

1676
01:50:16,777 --> 01:50:22,616
dan kemustahilan untuk mempertimbangkan
ribuan kes satu persatu,

1677
01:50:22,700 --> 01:50:25,119
telah mendorong saya untuk membentangkan

1678
01:50:25,828 --> 01:50:31,834
hanya 709 kes
dalam 17 minggu perbicaraan yang dramatik,

1679
01:50:31,917 --> 01:50:34,003
yang tak merangkumi

1680
01:50:35,046 --> 01:50:38,257
jumlah sebenar mangsa

1681
01:50:38,883 --> 01:50:42,261
oleh sesuatu yang hanya boleh
diungkapkan sebagai genosid terbesar

1682
01:50:42,345 --> 01:50:45,848
dalam sejarah negara kita
yang masih di awal usia.

1683
01:50:48,100 --> 01:50:50,853
Keganasan meliputi seluruh negara,

1684
01:50:51,854 --> 01:50:55,483
ketika tiga defendan menetapkan,
sekali lagi,

1685
01:50:56,192 --> 01:50:58,277
bagi pihak angkatan tentera,

1686
01:50:58,361 --> 01:51:02,156
untuk ambil alih kerajaan secara paksa,
mengabaikan kemahuan rakyat.

1687
01:51:03,115 --> 01:51:05,826
Apa reaksi kerajaan
setelah rampasan kuasa ini,

1688
01:51:06,369 --> 01:51:09,246
terhadap gerila subversif?

1689
01:51:10,831 --> 01:51:14,668
Untuk mengungkapkannya, Yang Arif,
saya cuma perlu tiga perkataan.

1690
01:51:15,961 --> 01:51:19,673
Ganas, rahsia dan pengecut.

1691
01:51:22,635 --> 01:51:24,762
Gerila menculik dan membunuh.

1692
01:51:25,805 --> 01:51:28,766
Apa yang kerajaan buat
untuk melawan mereka?

1693
01:51:30,726 --> 01:51:34,814
Menculik, menyeksa dan membunuh
pada skala yang jauh lebih besar.

1694
01:51:35,356 --> 01:51:39,693
Malah, yang lebih teruk lagi,
di luar sistem kehakiman.

1695
01:51:40,486 --> 01:51:42,571
Sejak itu, Yang Arif,

1696
01:51:43,239 --> 01:51:45,741
timbul lebih banyak akibat serius.

1697
01:51:46,659 --> 01:51:51,664
Berapa banyak mangsa penindasan
yang bersalah atas aktiviti haram?

1698
01:51:54,792 --> 01:51:56,293
Berapa ramai tak bersalah?

1699
01:51:58,963 --> 01:52:02,007
Kita takkan tahu,
dan itu bukan salah mangsa.

1700
01:52:04,301 --> 01:52:08,597
Apabila prosedur diabaikan,
terciptalah subversi kehakiman sebenar.

1701
01:52:09,140 --> 01:52:12,184
Laporan rasmi diganti dengan tuduhan.

1702
01:52:12,268 --> 01:52:14,145
Soal siasat, dengan seksaan.

1703
01:52:14,687 --> 01:52:19,483
Hukuman berlandaskan
isyarat ibu jari ke bawah Nero.

1704
01:52:22,736 --> 01:52:25,781
Antara hutang yang
sistem pengecut ini hasilkan,

1705
01:52:25,865 --> 01:52:29,827
yang ditanggung
oleh rakyat Argentina, ada satu

1706
01:52:30,703 --> 01:52:32,580
yang takkan boleh ditebus.

1707
01:52:34,290 --> 01:52:35,749
Saya ulang.

1708
01:52:36,250 --> 01:52:40,045
Ketiadaan hukuman kehakiman
bukan bermaksud tiada formaliti.

1709
01:52:40,838 --> 01:52:44,467
Ini isu penting berkenaan
maruah kemanusiaan.

1710
01:52:46,010 --> 01:52:48,971
Contohnya, pengabaian itu
membawa kepada perkara berikut.

1711
01:52:49,054 --> 01:52:53,392
Seseorang diculik
kerana terlibat dengan PAF.

1712
01:52:54,560 --> 01:52:56,187
Angkatan Tentera Peronis.

1713
01:52:56,896 --> 01:52:58,939
Tapi mereka anggota AFP,

1714
01:52:59,690 --> 01:53:02,318
Kesatuan Pakar Psikiatri Argentina.

1715
01:53:04,278 --> 01:53:07,823
Ada sesiapakah mempunyai hak
membiarkan Adriana Calvo de Laborde

1716
01:53:07,907 --> 01:53:13,204
untuk melahirkan anak ketika digari,
ditutup mata di belakang kereta peronda,

1717
01:53:13,287 --> 01:53:15,748
terbaring di lantai kereta
dan tak mampu...

1718
01:53:17,124 --> 01:53:18,209
mengendong anaknya?

1719
01:53:26,008 --> 01:53:29,136
"Kita tak tolak ansur dengan
kematian berleluasa di Argentina.

1720
01:53:29,220 --> 01:53:31,055
"Perlahan, supaya kita tak sedar,

1721
01:53:31,138 --> 01:53:36,143
"mesin kekejaman melepaskan ketidakadilan
terhadap mereka yang tak sedar

1722
01:53:36,227 --> 01:53:37,520
"dan yang tak bersalah."

1723
01:53:37,603 --> 01:53:41,065
Ini kenyataan
Laksamana Emilio Eduardo Massera

1724
01:53:41,565 --> 01:53:46,111
pada 2 November 1976
di Sekolah Ilmu Mekanik Tentera Laut.

1725
01:53:46,820 --> 01:53:50,366
Ketika itu, di kuarters pegawai ESMA,

1726
01:53:51,116 --> 01:53:54,411
Cecilia Inés Cacabelos
terbaring di atas tikar.

1727
01:53:55,120 --> 01:53:56,830
Dia berusia 16 tahun.

1728
01:53:58,832 --> 01:54:02,127
Dia ditutup mata,
tangannya diikat dan digari.

1729
01:54:02,753 --> 01:54:07,132
Dia ditangkap atas maklumat
yang diberikan oleh kakaknya,

1730
01:54:07,216 --> 01:54:11,554
yang dijanjikan bahawa
dia cuma akan disoal siasat.

1731
01:54:14,098 --> 01:54:16,225
Kakaknya menyangka adiknya akan selamat.

1732
01:54:20,229 --> 01:54:23,774
Cecilia Inés Cacabelos
masih hilang hingga hari ini.

1733
01:54:27,486 --> 01:54:32,741
Kini, ayuh kita terima dulu
teori perang yang defendan amat gemar.

1734
01:54:33,409 --> 01:54:36,036
Bolehkah kita anggap
penculikan mereka yang lemah

1735
01:54:36,120 --> 01:54:39,039
ketika fajar oleh geng tak bernama

1736
01:54:39,957 --> 01:54:41,417
sebagai perlakuan perang?

1737
01:54:42,626 --> 01:54:46,589
Adakah itu perlakuan perang
untuk menyeksa dan membunuh mereka

1738
01:54:47,131 --> 01:54:49,383
ketika mereka tak mampu melawan?

1739
01:54:50,259 --> 01:54:54,179
Untuk menduduki rumah
dan menangkap saudara sebagai tebusan?

1740
01:54:54,930 --> 01:54:56,890
Adakah bayi yang baru lahir...

1741
01:54:58,517 --> 01:55:00,060
sasaran ketenteraan?

1742
01:55:07,901 --> 01:55:09,361
Proses ini bermaksud,

1743
01:55:09,445 --> 01:55:13,616
bagi mereka yang mempunyai
kelebihan perit tentang pengetahuan

1744
01:55:13,699 --> 01:55:18,245
akan ruang hitam dalam jiwa manusia,

1745
01:55:19,371 --> 01:55:21,999
tempat kesengsaraan,
kehinaan dan kekejaman

1746
01:55:22,082 --> 01:55:25,711
mencecah kedalaman yang tak mampu
dibayangkan pada awalnya,

1747
01:55:26,378 --> 01:55:28,130
dan difahami kemudiannya.

1748
01:55:29,381 --> 01:55:31,842
Dante Alighieri, dalam The Divine Comedy,

1749
01:55:31,925 --> 01:55:35,304
menempatkan di dalam
bulatan neraka ketujuh, orang yang ganas.

1750
01:55:36,513 --> 01:55:40,934
Bagi semua yang mencederakan
orang lain melalui kekerasan.

1751
01:55:42,186 --> 01:55:43,812
Di dalam neraka yang sama,

1752
01:55:43,896 --> 01:55:47,316
orang itu terendam di sungai darah
yang mendidih dan meloyakan,

1753
01:55:47,399 --> 01:55:52,237
sumpahan yang spesifik,
diperincikan oleh penyajak itu begini.

1754
01:55:52,321 --> 01:55:56,700
"Pemerintah zalim ialah mereka yang
menumpahkan darah dan merompak.

1755
01:55:57,409 --> 01:56:01,163
"Di sini, mereka menangisi
perbuatan mereka yang tak dikasihankan."

1756
01:56:05,292 --> 01:56:09,797
Kerana ini, Yang Arif, perbicaraan ini
dan sabitannya adalah penting

1757
01:56:09,880 --> 01:56:12,091
dan amat perlu bagi negara Argentina

1758
01:56:12,174 --> 01:56:15,010
yang telah dihina oleh jenayah kejam ini.

1759
01:56:16,053 --> 01:56:20,432
Kekejaman ini yang menukar hipotesis
bebas hukuman kepada tiada belas ihsan.

1760
01:56:23,060 --> 01:56:27,898
Melainkan nilai moral
rakyat Argentina menurun ke tahap lapuk,

1761
01:56:27,981 --> 01:56:31,944
tiada siapa patut membiarkan
penculikan, penyeksaan dan pembunuhan

1762
01:56:32,027 --> 01:56:33,946
menjadi insiden politik.

1763
01:56:34,697 --> 01:56:36,657
Atau "kerosakan sampingan masa tempur".

1764
01:56:38,659 --> 01:56:42,204
Kini, rakyat Argentina telah
memulihkan kerajaan

1765
01:56:42,287 --> 01:56:44,081
dan mengawal institusi,

1766
01:56:44,164 --> 01:56:48,502
saya memikul tanggungjawab
untuk mengatakan bagi pihaknya

1767
01:56:48,585 --> 01:56:51,130
bahawa sadisme bukan ideologi politik

1768
01:56:51,672 --> 01:56:55,884
mahupun strategi perang,
tetapi pelanggaran moral.

1769
01:57:00,848 --> 01:57:03,642
Perbicaraan dan hukuman yang saya dukung,

1770
01:57:05,102 --> 01:57:08,605
kita bertanggungjawab untuk
pulihkan keamanan yang tak hilang,

1771
01:57:09,440 --> 01:57:10,524
malah diingati.

1772
01:57:10,607 --> 01:57:12,943
Bukan melalui keganasan, tetapi keadilan.

1773
01:57:17,406 --> 01:57:18,824
Ini peluang kita.

1774
01:57:20,492 --> 01:57:22,077
Ini mungkin peluang terakhir.

1775
01:57:34,840 --> 01:57:35,799
Yang Arif,

1776
01:57:36,383 --> 01:57:38,343
saya melepaskan dengan rela

1777
01:57:38,427 --> 01:57:42,639
sebarang dakwaan keaslian bagi
menutup indikmen ini. Saya mahu guna...

1778
01:57:43,599 --> 01:57:45,809
petikan yang bukan milik saya,

1779
01:57:45,893 --> 01:57:49,271
kerana ayat ini sudah pun
menjadi milik rakyat Argentina.

1780
01:57:52,024 --> 01:57:53,108
Yang Arif,

1781
01:57:55,986 --> 01:57:56,987
"Takkan Lagi."

1782
01:58:19,551 --> 01:58:21,637
Hebat. Syabas, Julio.

1783
01:58:41,323 --> 01:58:43,200
Sila senyap di bilik mahkamah.

1784
01:59:11,270 --> 01:59:12,312
Keparat!

1785
01:59:13,647 --> 01:59:15,524
Kamu semua keparat!

1786
02:00:29,139 --> 02:00:31,224
8 DISEMBER 1985
HUKUMAN

1787
02:00:31,308 --> 02:00:32,976
(SEHARI SEBELUM)
HUKUMAN

1788
02:00:44,529 --> 02:00:45,447
Selamat petang.

1789
02:00:47,741 --> 02:00:49,660
Tak, tuan, tiada berita lagi.

1790
02:00:49,743 --> 02:00:52,329
Sebaik saja ada, kami maklumkan.

1791
02:00:57,918 --> 02:00:58,919
Ada berita?

1792
02:01:00,170 --> 02:01:01,004
Tiada.

1793
02:01:01,546 --> 02:01:02,422
Saya ada berita.

1794
02:01:03,256 --> 02:01:05,342
-Saya bertembung dengan mereka.
-Hakim?

1795
02:01:06,134 --> 02:01:07,344
Ya.

1796
02:01:07,427 --> 02:01:08,929
Mereka di restoran piza.

1797
02:01:09,012 --> 02:01:12,015
-Apa? Awak ekori mereka?
-Ya.

1798
02:01:12,099 --> 02:01:13,350
-Jadi?
-Jadi apa?

1799
02:01:13,976 --> 02:01:16,687
-Apa beritanya?
-Saya di luar, tak dengar.

1800
02:01:16,770 --> 02:01:19,940
Tapi awak nampak.
Mereka gembira atau risau?

1801
02:01:20,023 --> 02:01:21,984
-Boleh spesifik lagi?
-Okey.

1802
02:01:22,651 --> 02:01:25,320
Mereka tiba pada pukul 2.00 petang.

1803
02:01:25,404 --> 02:01:28,115
Mereka duduk.
Si Misai dan Si Rambut Gelap di hujung.

1804
02:01:28,198 --> 02:01:32,327
Si Muda dan Si Kaca Mata di satu belah,
menghadap Si Pendek dan Si Kurus.

1805
02:01:32,411 --> 02:01:34,621
Mereka pesan bir, satu pain setiap orang.

1806
02:01:34,705 --> 02:01:37,165
Kecuali Si Misai, dia pesan wain.

1807
02:01:37,249 --> 02:01:39,251
Mungkin minuman bergas.

1808
02:01:39,835 --> 02:01:43,088
Mereka pesan dua piza. Bawang dan chorizo.

1809
02:01:43,171 --> 02:01:45,048
Tak perlu terperinci begitu.

1810
02:01:45,132 --> 02:01:47,342
-Awak suruh.
-Lekaslah.

1811
02:01:47,426 --> 02:01:48,260
Baiklah.

1812
02:01:49,136 --> 02:01:51,430
Tiba-tiba, Si Muda dapat idea.

1813
02:01:52,556 --> 02:01:53,932
Semua orang dengar.

1814
02:01:54,016 --> 02:01:56,852
Mula-mula, Si Misai asyik geleng kepala.

1815
02:01:58,103 --> 02:02:01,440
Ketika berhenti, dia nyalakan rokok

1816
02:02:01,523 --> 02:02:04,026
dan dengar dengan muka serius.

1817
02:02:04,109 --> 02:02:05,444
Si Kaca Mata pandang dia.

1818
02:02:05,527 --> 02:02:08,196
Pada satu tahap, dia kenyit mata.

1819
02:02:08,280 --> 02:02:09,781
Jadi, Si Rambut Gelap

1820
02:02:10,449 --> 02:02:12,784
tulis sesuatu pada napkin.

1821
02:02:13,535 --> 02:02:16,038
Dia sain, hulurkan kepada semua orang,

1822
02:02:16,705 --> 02:02:17,914
dan mereka sain.

1823
02:02:21,460 --> 02:02:23,920
Sabitan itu di situ. Pada napkin.

1824
02:02:24,004 --> 02:02:25,547
Itu saja.

1825
02:02:25,630 --> 02:02:28,633
Si Kaca Mata cakap sesuatu
yang mereka rasa penting,

1826
02:02:29,468 --> 02:02:32,137
ketepikan napkin dan saya pun pergi.

1827
02:02:32,220 --> 02:02:34,181
-Awak pergi?
-Ya, saya pergi.

1828
02:02:35,474 --> 02:02:37,642
-Untuk hakimi yang patut dihakimi.
-Okey.

1829
02:02:37,726 --> 02:02:40,645
Perbicaraan patut diteruskan...

1830
02:02:44,816 --> 02:02:47,694
-Saya pergi sekejap.
-Beritahu caranya.

1831
02:02:54,076 --> 02:02:56,078
Strassera Cilik, kenapa awak di sini?

1832
02:02:56,953 --> 02:02:59,331
-Beli sesuatu saja.
-Nak lolipop?

1833
02:03:00,499 --> 02:03:01,333
Okey.

1834
02:03:02,334 --> 02:03:04,711
Dua yang ini dan lolipop untuk budak ini.

1835
02:03:15,514 --> 02:03:17,057
Perisik tak makan lolipop.

1836
02:03:20,519 --> 02:03:21,603
Dengar dulu.

1837
02:03:21,686 --> 02:03:24,147
Saya ada maklumat saat akhir yang relevan.

1838
02:03:24,231 --> 02:03:26,441
-Mereka capai persetujuan.
-Pada napkin.

1839
02:03:26,525 --> 02:03:28,360
-Mereka sain.
-Dia cakap.

1840
02:03:28,443 --> 02:03:29,569
Kamu dah tahu.

1841
02:03:29,653 --> 02:03:32,072
-Kesimpulannya, kita tak tahu apa-apa.
-Tahu.

1842
02:03:32,739 --> 02:03:35,242
-Mereka dah buat keputusan.
-Hukumannya?

1843
02:03:36,284 --> 02:03:37,244
Entah.

1844
02:03:40,455 --> 02:03:41,373
Helo?

1845
02:03:42,833 --> 02:03:43,792
Ya, saya.

1846
02:03:44,793 --> 02:03:46,962
Seluruh negara nak tahu.

1847
02:03:47,045 --> 02:03:49,506
Awak fikir apa hukumannya?

1848
02:03:49,589 --> 02:03:52,217
Perbicaraan ini tak boleh jadi teater.

1849
02:03:52,300 --> 02:03:54,970
Saksi tak boleh takut
untuk beri keterangan.

1850
02:03:55,053 --> 02:03:56,555
Sila batuk.

1851
02:04:00,308 --> 02:04:03,562
Bagus. Awak perlu bermalam di sini.

1852
02:04:12,237 --> 02:04:14,156
Lihat siapa yang datang.

1853
02:04:15,907 --> 02:04:17,367
Wira negara.

1854
02:04:20,370 --> 02:04:25,000
-Maaf saya tak dapat bangun.
-Awak nampak sihat. Macam baharu.

1855
02:04:26,626 --> 02:04:27,961
Kerana morfin.

1856
02:04:29,212 --> 02:04:30,380
Awak tak tahu...

1857
02:04:31,298 --> 02:04:34,593
perkara yang kita ketinggalan
selama bertahun-tahun ini.

1858
02:04:38,889 --> 02:04:40,515
-Apa?
-Ayuh, beritahu saya.

1859
02:04:41,850 --> 02:04:45,854
-Awak datang untuk ucap takziah?
-Saya tak faham maksud awak.

1860
02:04:46,897 --> 02:04:47,772
Ayuh.

1861
02:04:48,857 --> 02:04:50,317
Hukuman itu.

1862
02:04:50,400 --> 02:04:52,944
Ayuh, gembirakan saya.

1863
02:04:53,028 --> 02:04:55,822
Saya baru datang dari sana. Saya tak tahu.

1864
02:04:59,367 --> 02:05:01,786
Dengar sini, saya mungkin mati malam ini.

1865
02:05:03,288 --> 02:05:05,373
Saya tak boleh beritahu sesiapa.

1866
02:05:10,962 --> 02:05:11,922
Ayuh.

1867
02:05:14,382 --> 02:05:17,969
Okey, apa awak nak tahu?

1868
02:05:20,388 --> 02:05:23,016
Semuanya. Kita menang atau tak?

1869
02:05:27,354 --> 02:05:28,313
Ya, kita menang.

1870
02:05:34,152 --> 02:05:35,153
Semua dipenjarakan?

1871
02:05:36,738 --> 02:05:38,990
Betul? Seumur hidup untuk semua?

1872
02:05:39,991 --> 02:05:41,368
Seumur hidup untuk semua.

1873
02:05:42,786 --> 02:05:46,331
-Tentera udara juga?
-Tentera udara juga.

1874
02:05:46,957 --> 02:05:47,916
Mestilah!

1875
02:05:48,708 --> 02:05:53,797
Siapa percaya yang
mereka bunuh separuh rakyat negara ini

1876
02:05:55,048 --> 02:05:57,175
tapi tak tahu apa-apa?

1877
02:05:57,259 --> 02:05:59,177
-Betul tak?
-Ya, mengarut.

1878
02:06:04,432 --> 02:06:05,684
Pegang tangan saya.

1879
02:06:21,533 --> 02:06:23,660
Terima kasih.

1880
02:06:42,387 --> 02:06:45,974
PERBICARAAN JUNTA
KITA AKAN TAHU HUKUMAN DALAM BEBERAPA JAM

1881
02:07:11,708 --> 02:07:13,501
-Awak bagaimana?
-Baik.

1882
02:07:18,214 --> 02:07:19,049
Nah.

1883
02:07:28,266 --> 02:07:29,225
Awak angkat.

1884
02:07:33,772 --> 02:07:34,606
Helo?

1885
02:07:35,815 --> 02:07:36,649
Ya.

1886
02:07:37,942 --> 02:07:39,694
-Tak, dia belum tidur.
-Siapa?

1887
02:07:40,737 --> 02:07:41,571
Yakah?

1888
02:07:43,239 --> 02:07:44,199
Yakah?

1889
02:07:45,283 --> 02:07:47,952
Saya panggil dia. Sabitan dah diumumkan.

1890
02:07:54,334 --> 02:07:55,168
Helo.

1891
02:07:55,919 --> 02:07:58,046
Saya ada maklumat tentang hukuman.

1892
02:07:58,129 --> 02:07:59,172
Cakaplah.

1893
02:07:59,714 --> 02:08:03,301
Jangan mencelah sampai saya habis.
Saya bacakan.

1894
02:08:03,385 --> 02:08:07,514
-Tiada apa untuk dikatakan!
-Julio, ayuh tunggu hujah itu.

1895
02:08:07,597 --> 02:08:09,849
Untuk apa? Saya tahu hujah mereka.

1896
02:08:09,933 --> 02:08:11,851
-Awak tak tahu.
-Saya tahu.

1897
02:08:11,935 --> 02:08:15,355
-Pasti ada sebab.
-Tiada sebab!

1898
02:08:15,438 --> 02:08:17,816
Saya sumpah. Bukti ada. Semuanya.

1899
02:08:17,899 --> 02:08:19,651
Mereka nampak dan baca.

1900
02:08:21,694 --> 02:08:24,572
Tak mungkin mereka dapat tafsiran berbeza.

1901
02:08:25,365 --> 02:08:26,866
Entahlah. Ayuh tunggu.

1902
02:08:28,827 --> 02:08:30,829
-Hai, ayah.
-Hai, nak.

1903
02:08:32,872 --> 02:08:33,832
Bagaimana?

1904
02:08:36,751 --> 02:08:37,794
Teruk, nak. Teruk.

1905
02:08:38,461 --> 02:08:40,630
-Bagaimana boleh teruk?
-Teruklah.

1906
02:08:41,464 --> 02:08:43,174
-Ayah serius?
-Ya.

1907
02:08:44,426 --> 02:08:45,510
Apa berlaku?

1908
02:08:46,845 --> 02:08:50,140
Graffigna, Anaya,
Lami Dozo dan Galtieri bebas.

1909
02:08:50,223 --> 02:08:51,724
-Bebas?
-Ayah dah kata.

1910
02:08:52,725 --> 02:08:53,643
Yang lain?

1911
02:08:54,727 --> 02:08:57,605
Agosti, empat tahun enam bulan. Sama saja.

1912
02:08:57,689 --> 02:08:59,023
Lambruschini, lapan.

1913
02:09:00,608 --> 02:09:01,443
Viola?

1914
02:09:04,028 --> 02:09:06,281
-Viola, 17 tahun.
-17?

1915
02:09:07,282 --> 02:09:09,951
Orang tua itu takkan bertahan 17 tahun.

1916
02:09:14,330 --> 02:09:15,165
Massera?

1917
02:09:18,543 --> 02:09:20,336
-Seumur hidup.
-Seumur hidup?

1918
02:09:21,671 --> 02:09:22,964
Bagus, ayah!

1919
02:09:24,257 --> 02:09:26,176
-Videla pula?
-Seumur hidup.

1920
02:09:26,259 --> 02:09:28,887
-Ayah buat Videla meringkuk dalam penjara?
-Ya.

1921
02:09:29,429 --> 02:09:32,223
-Seumur hidup?
-Hukuman seumur hidup.

1922
02:09:33,433 --> 02:09:35,018
-Massera pun?
-Ya.

1923
02:09:36,186 --> 02:09:37,645
Baguslah, ayah!

1924
02:09:39,272 --> 02:09:40,106
Ya.

1925
02:09:41,191 --> 02:09:43,443
Tak boleh buat apa-apa untuk yang lain?

1926
02:09:45,653 --> 02:09:46,488
Boleh.

1927
02:09:47,489 --> 02:09:50,450
-Boleh merayu.
-Ayah kena penjarakan mereka semua!

1928
02:09:58,875 --> 02:10:02,504
Mak! Vero! Ayah penjarakan Videla!

1929
02:10:15,850 --> 02:10:16,935
-Julio?
-Apa?

1930
02:10:17,560 --> 02:10:20,021
Apa awak buat? Tidurlah.

1931
02:10:20,104 --> 02:10:22,398
Tak, saya ada kerja.

1932
02:10:34,869 --> 02:10:39,082
SELARI DENGAN TUGAS PERUNDANGAN...

1933
02:10:39,165 --> 02:10:43,628
RAYUAN KE ATAS KEPUTUSAN...

1934
02:10:49,342 --> 02:10:53,263
Perbicaraan Junta adalah
pertama kali dalam sejarah

1935
02:10:53,346 --> 02:10:57,976
kehakiman awam menyabitkan
kesalahan terhadap pemerintahan tentera.

1936
02:11:12,824 --> 02:11:17,328
Walaupun ada akta bebas hukuman
selepas perbicaraan 1985,

1937
02:11:17,412 --> 02:11:21,833
tuntutan memori, kebenaran
dan keadilan tak pernah berhenti.

1938
02:11:30,174 --> 02:11:34,887
Sejak pembukaan semula perbicaraan,
lebih 1,000 orang disabitkan kesalahan

1939
02:11:34,971 --> 02:11:39,350
atas jenayah terhadap kemanusiaan
dan ribuan kes masih dibicarakan.

1940
02:11:52,739 --> 02:11:55,575
Sejak 1985, Argentina hidup tanpa gangguan

1941
02:11:55,658 --> 02:11:58,244
dalam demokrasi.

1942
02:20:11,529 --> 02:20:13,531
Terjemahan sari kata oleh Aimee Suhairi

1943
02:20:13,614 --> 02:20:15,616
Penyelia Kreatif
NHAzizan