1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX

2
00:00:07,966 --> 00:00:10,677
Już dzisiaj,
Alex Honnold znany z Free Solo,

3
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX

4
00:00:10,760 --> 00:00:15,056
rozpocznie wspinaczkę na niezbadaną
formację skalną w Amazonii zwaną „tepui”.

5
00:00:18,768 --> 00:00:20,145
Pracowałem z cały zespołem

6
00:00:20,311 --> 00:00:23,273
i śledziliśmy ich podróż.
Był z nimi naukowiec Bruce Means,

7
00:00:23,356 --> 00:00:27,152
który wierzy,
że tepui tętnią bioróżnorodnością.

8
00:00:27,610 --> 00:00:30,905
Porównuje je do wysp Galapagos,
pełnych nieznanych gatunków,

9
00:00:31,031 --> 00:00:32,824
które powinny być pod ochroną.

10
00:00:35,285 --> 00:00:39,581
Większość tepui
ma mierzące około 300 metrów klify,

11
00:00:39,956 --> 00:00:45,420
które nie zostały zbadane
pod kątem nowych gatunków.

12
00:00:54,763 --> 00:00:58,641
Myślę, że ludzie będą zaskoczeni,
gdy dowiedzą się,

13
00:00:58,767 --> 00:01:03,229
że w dżungli można znaleźć
ogromne skalne ściany.

14
00:01:07,192 --> 00:01:09,194
To takie mitycznie miejsce,

15
00:01:09,277 --> 00:01:14,157
które jest dziczą,
o jakiej nam się nawet nie śniło.

16
00:01:14,407 --> 00:01:17,118
I ono naprawdę istnieje.

17
00:01:25,251 --> 00:01:28,088
Pierwsze przejście
to współczesna wyprawa badawcza,

18
00:01:28,171 --> 00:01:29,798
bo wchodzisz na coś…

19
00:01:29,881 --> 00:01:32,425
W tym przypadku
na kawałek dziewiczej skały

20
00:01:32,509 --> 00:01:35,345
i zupełnie nie wiesz, co tam znajdziesz.

21
00:01:45,313 --> 00:01:47,440
Trzeba trzymać strach
i niepewność na wodzy

22
00:01:47,524 --> 00:01:51,528
i zachować spokój,
gdy dosłownie wkracza się w nieznane.

23
00:02:02,914 --> 00:02:06,292
ODKRYWCY

24
00:02:10,130 --> 00:02:17,053
OSTATNIE TEPUI

25
00:02:20,598 --> 00:02:24,644
GUJANA

26
00:02:28,148 --> 00:02:33,361
Zmierzamy do przepięknego
serca Ameryki Południowej, do tepui.

27
00:02:33,444 --> 00:02:35,071
DR BRUCE MEANS
BIOLOG

28
00:02:36,156 --> 00:02:38,074
Ja i Bruce już tutaj byliśmy.

29
00:02:38,783 --> 00:02:40,410
Ostatni raz byłem tu…

30
00:02:40,535 --> 00:02:42,036
MARK SYNNOTT
KIEROWNIK WYPRAWY

31
00:02:42,162 --> 00:02:45,498
…w 2006 roku, czyli 15 lat temu.

32
00:02:46,457 --> 00:02:48,501
I zawsze chciałem tutaj wrócić.

33
00:02:57,844 --> 00:03:00,305
Podczas mojej pierwszej wyprawy z Bruce’em

34
00:03:00,513 --> 00:03:04,309
zobaczyłem, jak bardzo kocha przyrodę.

35
00:03:08,855 --> 00:03:13,484
Na jednej z wypraw
znalazł chyba dziewięć nowych gatunków.

36
00:03:15,069 --> 00:03:21,242
Pomyślałem wtedy: „ja pier…!”.
Czyli on czymś takim się zajmuje.

37
00:03:21,868 --> 00:03:25,538
Ma misję, żeby ocalić ten obszar.

38
00:03:26,831 --> 00:03:31,336
Dlatego szuka i kataloguje nowe gatunki,
żeby udowodnić światu, że to miejsce,

39
00:03:31,502 --> 00:03:36,090
unikatowe pod względem bioróżnorodności,
musi być chronione.

40
00:03:38,134 --> 00:03:40,136
Bruce ma już prawie 80 lat,

41
00:03:40,970 --> 00:03:44,599
ale jest jeszcze jedno miejsce,
w które musi dotrzeć,

42
00:03:44,682 --> 00:03:46,434
żeby zakończyć swoją misję…

43
00:03:48,311 --> 00:03:50,980
wysoko, na szczycie tych klifów…

44
00:03:55,026 --> 00:03:57,195
Więc zadzwoniłem do Alexa Honnolda.

45
00:04:00,114 --> 00:04:02,784
Alex jest jednym z najbardziej odważnych,

46
00:04:02,909 --> 00:04:05,536
jeśli nie najodważniejszym
wspinaczem na świecie.

47
00:04:06,788 --> 00:04:12,627
Opowiedziałem mu o naszym planie
i uznał, że to świetny pomysł,

48
00:04:12,835 --> 00:04:17,882
żeby pomóc Bruce’owi wejść na klif.
Alex uważa, że wszystko jest możliwe.

49
00:04:18,508 --> 00:04:20,134
I powiedział, że nam pomoże.

50
00:04:21,552 --> 00:04:23,763
Wyprawa tego typu, ze znanym biologiem,

51
00:04:23,846 --> 00:04:25,515
z fajnym zespołem i celem.

52
00:04:25,598 --> 00:04:26,641
ALEX HONNOLD
WSPINACZ

53
00:04:26,724 --> 00:04:28,851
Taka okazja nie trafia się często.

54
00:04:29,018 --> 00:04:30,770
A zawsze o czymś takim marzyłem.

55
00:04:31,562 --> 00:04:34,983
Moim zadaniem jest
pomóc im wspiąć się na tę ścianę.

56
00:04:35,692 --> 00:04:38,278
I myślę, że skoro
idzie z nami 80-letni naukowiec,

57
00:04:38,403 --> 00:04:40,238
to musimy być bardzo ostrożni.

58
00:04:41,030 --> 00:04:42,699
Będzie ciężko.

59
00:04:43,866 --> 00:04:48,121
Około 1220 metrów,
musielibyśmy skręcić w dół na 1143 metrze,

60
00:04:48,204 --> 00:04:52,500
- bo to jest najbliżej ściany albo…
- To nadal jakieś 600 metrów w pionie?

61
00:04:52,792 --> 00:04:54,711
- Bruce, tyle wystarczy?
- Tak.

62
00:04:54,794 --> 00:04:56,212
Dam radę pobrać próbki.

63
00:04:56,379 --> 00:04:59,299
Muszą trafić do muzeum,
żeby zostały udokumentowane

64
00:04:59,632 --> 00:05:01,467
i muszę wziąć od nich próbki DNA.

65
00:05:01,676 --> 00:05:02,719
FUCO PISANI
BIOLOG

66
00:05:02,802 --> 00:05:05,638
Chyba powinniśmy też
zająć się tym małym obszarem?

67
00:05:05,722 --> 00:05:06,723
Tak.

68
00:05:06,806 --> 00:05:09,684
- Jeśli wciągniemy cię na szczyt…
- To się dowiemy.

69
00:05:09,934 --> 00:05:13,396
…i zrobisz pełne badanie.

70
00:05:14,564 --> 00:05:17,567
Najlepiej by było,
jakby ściana była na tyle stroma,

71
00:05:17,650 --> 00:05:20,320
że lina będzie zwisała swobodnie w pionie.

72
00:05:20,445 --> 00:05:23,239
Wtedy po prostu wciągniemy go jak worek…

73
00:05:23,323 --> 00:05:25,283
Będzie siedział sobie na krześle,

74
00:05:25,366 --> 00:05:28,661
powoli wjeżdżał na górę,
podziwiał widoki i szukał nowych gatunków.

75
00:05:29,162 --> 00:05:31,831
A jeśli tam nie będzie przewieszki?

76
00:05:32,248 --> 00:05:33,875
Wtedy będziemy improwizowali.

77
00:05:33,958 --> 00:05:36,586
Na szczęście macie ze sobą wspinacza
i coś wymyślimy.

78
00:05:36,669 --> 00:05:39,505
Tak, mamy Honnolda,
ale problem jest taki,

79
00:05:39,589 --> 00:05:42,508
że mimo jego zapału
nie da rady sam wciągnąć Bruce’a.

80
00:05:42,592 --> 00:05:43,843
Dlatego mamy cały zespół.

81
00:05:43,926 --> 00:05:46,054
- Będzie potrzebował pomocy.
- Racja.

82
00:05:49,098 --> 00:05:52,268
Nasz wspinaczkowy cel
leży głęboko w amazońskiej dżungli.

83
00:05:59,359 --> 00:06:05,114
Tak to wygląda.
Jakieś 55 km wędrówki przez dżunglę.

84
00:06:17,960 --> 00:06:19,128
Dobrze ci idzie, Bruce.

85
00:06:20,463 --> 00:06:23,341
Dzięki Bruce’owi
podczas wędrówki możemy podziwiać

86
00:06:23,424 --> 00:06:25,301
przeróżne otaczające nas formy życia.

87
00:06:25,510 --> 00:06:27,261
On wie wszystko o wszystkim.

88
00:06:28,054 --> 00:06:30,848
Patrzcie! Tam! Wspaniałe, prawda?

89
00:06:31,682 --> 00:06:34,018
To jak imprezowanie z kimś,
kto zna wszystkich.

90
00:06:34,102 --> 00:06:36,479
Jakby mówił:
„Ten spotykał się z tą dziewczyną,

91
00:06:36,562 --> 00:06:38,439
a tamten koleś z tą”.

92
00:06:38,523 --> 00:06:41,609
A ta skomplikowana sieć relacji w dżungli

93
00:06:41,692 --> 00:06:44,195
jest jeszcze ciekawsza.

94
00:06:46,489 --> 00:06:47,740
Patrzcie, co znalazłem.

95
00:06:48,741 --> 00:06:52,120
Pająki są drapieżne
i zazwyczaj zjadają siebie nawzajem,

96
00:06:52,203 --> 00:06:53,788
dlatego żyją samotnie.

97
00:06:53,996 --> 00:06:57,041
Ale są pojedyncze gatunki,
które żyją w stadach.

98
00:06:57,125 --> 00:07:00,253
To jeden z nich. Ale super.

99
00:07:02,588 --> 00:07:07,009
Jego zamiłowanie przyrodą
jest dla mnie inspirujące.

100
00:07:07,468 --> 00:07:11,889
Inspiruje mnie nie tylko jako biologa,
ale po prostu jako człowieka.

101
00:07:12,181 --> 00:07:15,226
Współpraca z nim to prawdziwy zaszczyt.

102
00:07:17,228 --> 00:07:22,733
Ta wyprawa jest zwieńczeniem
mojej pracy w Ameryce Południowej.

103
00:07:25,528 --> 00:07:30,408
Już jako dziecko
zacząłem interesować się przyrodą

104
00:07:30,491 --> 00:07:32,660
i szukałem odpowiedzi na wiele pytań.

105
00:07:33,035 --> 00:07:37,123
A moja fascynacja ewolucją zaczęła się,
gdy miałem dziewięć czy dziesięć lat.

106
00:07:37,915 --> 00:07:44,005
Łapałem jaszczurki, węże, tarantule
i skorpiony i trzymałem je w słoikach.

107
00:07:44,505 --> 00:07:48,176
Ten jest ciekawy.
Widzicie jego żółty koniuszek ogona?

108
00:07:48,593 --> 00:07:49,635
Wspina się.

109
00:07:49,719 --> 00:07:52,847
I w końcu doprowadziło mnie to
do tego cudownego regionu.

110
00:07:52,930 --> 00:07:54,807
- Nie skacz.
- Pokochałem tepui.

111
00:07:54,891 --> 00:07:56,476
Tylko nie skacz. O właśnie.

112
00:08:01,397 --> 00:08:03,733
Tepui to takie wyspy na niebie.

113
00:08:05,651 --> 00:08:09,947
Powstały prawdopodobnie
w wyniku erozji piaskowca z Afryki,

114
00:08:10,448 --> 00:08:14,619
gdy Ameryka Południowa i Afryka
były jednym kontynentem miliony lat temu.

115
00:08:17,371 --> 00:08:23,753
To jest pierwsza wyprawa,
której celem jest zbadanie ścian tepui,

116
00:08:23,836 --> 00:08:28,591
żeby sprawdzić, czy istnieje na nich
unikatowa fauna i flora.

117
00:08:33,262 --> 00:08:36,474
Mam nadzieję, że ocena bogactwa gatunków

118
00:08:36,724 --> 00:08:42,188
na tym obszarze
zmusi władze i mieszkańców Gujany

119
00:08:42,647 --> 00:08:46,776
do objęcia ochroną tego pięknego miejsca.

120
00:08:47,735 --> 00:08:49,570
Spełnia swoje wielkie marzenie.

121
00:08:49,862 --> 00:08:53,616
Ta wyprawa może
okazać się jego największym dziełem.

122
00:08:54,951 --> 00:08:57,078
Ale super.

123
00:09:00,706 --> 00:09:06,379
Był na 33 wyprawach na tepui,
ale nigdy nie wszedł na klif.

124
00:09:07,797 --> 00:09:12,593
Dlatego tu jesteśmy.
Chcemy zabrać Bruce’a w podróż

125
00:09:12,760 --> 00:09:16,973
na sam szczyt tepui,
żeby mógł odnaleźć nowe gatunki

126
00:09:17,098 --> 00:09:22,270
i skatalogować to,
co żyje w tym naprawdę

127
00:09:22,353 --> 00:09:26,315
wyjątkowym miejscu na świecie,
którego naukowcy jeszcze nie zbadali.

128
00:09:26,774 --> 00:09:31,445
DZIEŃ 6

129
00:09:39,078 --> 00:09:41,205
Troy, jaka jest dzisiaj pogoda?

130
00:09:41,747 --> 00:09:45,626
Nie jest dobra, ale zła też nie.

131
00:09:45,751 --> 00:09:47,086
Jest w porządku.

132
00:09:47,587 --> 00:09:50,464
- Idziemy dalej mimo to?
- Tak.

133
00:09:50,548 --> 00:09:52,174
- To żaden problem?
- Żaden.

134
00:09:55,886 --> 00:09:58,347
Wędrówka przez dżunglę w stronę tepui

135
00:09:58,431 --> 00:10:00,808
jest ciekawa,
bo zaczyna się w lesie deszczowym,

136
00:10:00,891 --> 00:10:04,854
gdzie trzeba głównie
uważać na korzenie i przekraczać strumyki.

137
00:10:06,314 --> 00:10:08,190
Ale potem jest coraz trudniej,

138
00:10:08,274 --> 00:10:11,652
im jest się bliżej tepui,
bliżej tych ogromnych ścian,

139
00:10:12,069 --> 00:10:14,989
bo jest coraz stromiej
i roślinność się zagęszcza.

140
00:10:15,072 --> 00:10:20,411
Poziom trudności rośnie przez całą drogę
i myślisz sobie: „Jest coraz gorzej!”.

141
00:10:22,038 --> 00:10:25,458
Wędrówka przez taki las
jest wojną na wyczerpanie

142
00:10:25,541 --> 00:10:29,003
toczoną z błotem i wilgotnością.
Nie jest lekko.

143
00:10:30,921 --> 00:10:32,840
Jestem już zmęczony.

144
00:10:33,758 --> 00:10:35,843
Chyba idziemy dzisiaj…

145
00:10:37,511 --> 00:10:39,013
już od prawie sześciu godzin.

146
00:10:41,891 --> 00:10:43,768
Martwię się trochę o Bruce’a,

147
00:10:44,143 --> 00:10:48,022
bo teren jest coraz stromszy
i coraz bardziej wymagający.

148
00:10:50,524 --> 00:10:55,321
Bruce idzie wolniej, niż zakładaliśmy.

149
00:10:55,404 --> 00:10:58,282
I sprawia mu to dużo trudności.
Chyba jest zaskoczony tym,

150
00:10:58,366 --> 00:11:00,034
jak ciężko mu idzie.

151
00:11:01,744 --> 00:11:03,037
W porządku, Bruce?

152
00:11:04,330 --> 00:11:05,581
- Tak.
- Żyjesz?

153
00:11:05,665 --> 00:11:07,291
- Tak.
- To dobrze.

154
00:11:08,834 --> 00:11:12,171
Zaczynamy martwić się,
czy uda nam się zrealizować plan.

155
00:11:15,341 --> 00:11:16,425
Nie zatrzymuj się!

156
00:11:18,928 --> 00:11:20,680
Jeszcze cztery dni do wodospadu.

157
00:11:23,391 --> 00:11:24,850
Wtedy dopiero będzie ciężko.

158
00:11:26,352 --> 00:11:29,689
DZIEŃ 10

159
00:11:49,041 --> 00:11:50,584
Ostrożnie. Nie spiesz się.

160
00:11:56,882 --> 00:11:59,677
To będzie niebezpieczne dla Bruce’a.

161
00:12:03,055 --> 00:12:06,350
To najbardziej stromy odcinek,
dlatego zakłada uprząż

162
00:12:06,434 --> 00:12:08,352
i Mark będzie go asekurował.

163
00:12:10,187 --> 00:12:12,106
To może wydawać się proste,

164
00:12:12,481 --> 00:12:15,860
ale jak spadniesz, to zapewne zginiesz…

165
00:12:17,153 --> 00:12:21,198
Plemię Akawaio
zbudowało tę chwiejącą się drabinę.

166
00:12:23,367 --> 00:12:24,660
Powolutku.

167
00:12:24,952 --> 00:12:27,371
- Te odstępy są duże.
- Właśnie widzę.

168
00:12:30,833 --> 00:12:34,253
Mam problem ze zginaniem kolan.

169
00:12:34,545 --> 00:12:36,672
Wiem, co robić.

170
00:12:39,508 --> 00:12:40,926
Spróbujmy.

171
00:12:44,054 --> 00:12:49,393
Świetnie, Bruce.
Już prawie koniec. Jesteś dzielny.

172
00:12:53,606 --> 00:12:55,483
To był niezły wyczyn.

173
00:12:55,900 --> 00:12:58,736
Teraz przed nami
kilka minut ślizgania się w błocie.

174
00:12:58,819 --> 00:12:59,862
Błoto to pestka.

175
00:13:04,408 --> 00:13:07,286
Trochę się męczysz i trochę cierpisz,

176
00:13:08,871 --> 00:13:10,664
ale na mecie czekają na ciebie…

177
00:13:10,831 --> 00:13:15,044
naprawdę niewiarygodne rzeczy.

178
00:13:27,723 --> 00:13:33,771
OBÓZ PRZY WODOSPADZIE DOUBLE DROP

179
00:13:39,819 --> 00:13:43,030
Jest pięknie!
Mam ochotę popływać w tej wodzie.

180
00:13:43,364 --> 00:13:45,282
- Double Drop wita!
- Ekstra.

181
00:13:55,334 --> 00:13:58,045
To była bardzo ważna chwila dla Bruce’a.

182
00:13:58,128 --> 00:14:01,465
To jedno z jego
ulubionych miejsc na ziemi.

183
00:14:01,590 --> 00:14:04,218
I wiem, że marzył, żeby się tutaj znaleźć.

184
00:14:08,681 --> 00:14:10,558
To moja Shangri-La!

185
00:14:11,267 --> 00:14:16,105
To jest… najdziksze,
najbardziej pierwotne…

186
00:14:17,231 --> 00:14:21,485
odległe i przepiękne miejsce,
w jakim kiedykolwiek byłem na tej ziemi.

187
00:14:22,570 --> 00:14:26,657
Nie mogę uwierzyć, że tutaj wróciłem…
ten ostatni raz.

188
00:14:33,914 --> 00:14:36,584
To była wspaniała chwila, ale jednocześnie

189
00:14:36,667 --> 00:14:41,046
byliśmy coraz głębiej i głębiej w dziczy

190
00:14:41,422 --> 00:14:45,968
i robiło się coraz bardziej poważnie.

191
00:14:47,428 --> 00:14:49,722
Patrzyłem na to podejście i myślałem:

192
00:14:50,014 --> 00:14:54,226
„Jakim cudem
Bruce się przez to przedrze?”.

193
00:14:55,936 --> 00:14:57,104
O mój Boże.

194
00:14:58,814 --> 00:14:59,815
Mark, o co chodzi?

195
00:15:00,691 --> 00:15:02,401
Już widać Wei-Assipu.

196
00:15:05,446 --> 00:15:08,657
Wygląda… przerażająco.

197
00:15:10,034 --> 00:15:12,745
Wspięcie się na taką ścianę
nie będzie łatwe.

198
00:15:14,121 --> 00:15:16,290
A tym bardziej wciągnięcie tam 80-latka.

199
00:15:29,511 --> 00:15:32,139
DZIEŃ 11

200
00:15:32,348 --> 00:15:35,225
Wszyscy tragarze pomagają Bruce’owi

201
00:15:35,351 --> 00:15:40,105
łapać żaby, jaszczurki, węże i pająki.

202
00:15:41,815 --> 00:15:43,567
Istne szaleństwo.

203
00:15:48,155 --> 00:15:49,573
Złapałeś dużą tarantulę.

204
00:15:49,740 --> 00:15:52,910
A to ptasznik goliat.
Największy pająk na świecie.

205
00:15:55,579 --> 00:15:57,206
W tej części świata

206
00:15:57,456 --> 00:16:02,378
inwentarz roślin i zwierząt
nie został jeszcze skompletowany.

207
00:16:03,337 --> 00:16:05,798
Ten wąż je ślimaki.

208
00:16:07,675 --> 00:16:12,096
Zrozumieliśmy, że im więcej
nowych gatunków tutaj odkrywamy,

209
00:16:12,304 --> 00:16:16,058
tym ważniejszym obszarem bioróżnorodności
staje się to miejsce.

210
00:16:17,977 --> 00:16:22,481
Ostatni kawałek tej układanki
znajduje się na ścianach tepui.

211
00:16:23,899 --> 00:16:26,777
Ciężko się dostać
w tak ekstremalne miejsce,

212
00:16:27,236 --> 00:16:29,738
więc naukowcy nigdy go nie zbadali.

213
00:16:34,952 --> 00:16:37,579
Obiecałem Bruce’owi,
że zabiorę go na tę ścianę,

214
00:16:37,830 --> 00:16:40,624
ale jeszcze nie wiem, jak to zrobimy.

215
00:16:41,625 --> 00:16:45,295
Pewnie będziemy musieli
połączyć różne techniki i strategie.

216
00:16:45,421 --> 00:16:48,590
Ale na razie wyzwaniem
jest przebicie się przez dżunglę.

217
00:16:55,973 --> 00:17:01,186
Gdy zobaczyliśmy,
jak bardzo ta wędrówka dała mu w kość,

218
00:17:01,395 --> 00:17:03,605
byliśmy zaskoczeni.

219
00:17:04,982 --> 00:17:07,276
Stało się dla nas jasne,

220
00:17:07,359 --> 00:17:12,573
że dojście do ściany tepui
zajmie mu o wiele więcej czasu,

221
00:17:12,823 --> 00:17:15,242
niż pierwotnie zakładaliśmy.

222
00:17:16,702 --> 00:17:22,374
Myślę, że musimy
o połowę zmniejszyć dystans,

223
00:17:23,208 --> 00:17:26,211
który planowaliśmy codziennie pokonywać.

224
00:17:27,212 --> 00:17:31,216
A to oznacza, że dojście do celu
zajmie nam dwa razy więcej czasu.

225
00:17:31,508 --> 00:17:33,886
Nie, to oznacza,
że Bruce musi iść wolniej,

226
00:17:33,969 --> 00:17:36,180
ale część z nas
może iść w planowym tempie,

227
00:17:36,305 --> 00:17:37,765
by określić trudność ściany…

228
00:17:37,848 --> 00:17:39,850
Możemy się rozdzielić i zacząć wspinać.

229
00:17:39,933 --> 00:17:43,020
- Tak, musimy…
- Musimy o tym pogadać.

230
00:17:43,103 --> 00:17:45,230
- Chyba tak.
- To jest możliwe,

231
00:17:45,314 --> 00:17:50,235
że zespół wspinaczkowy ze sprzętem
będzie trzymał się planu,

232
00:17:50,527 --> 00:17:53,906
a Bruce pójdzie swoim tempem
i wszystko się uda.

233
00:17:56,492 --> 00:18:02,372
Najbardziej boję się, że przez mój wiek
i brak kondycji zniechęcę innych

234
00:18:02,498 --> 00:18:07,377
albo będę opóźniał wyprawę.
Naprawdę mnie to martwi.

235
00:18:10,255 --> 00:18:16,011
Możemy zrobić tak, że my pójdziemy dalej

236
00:18:16,553 --> 00:18:20,349
z tragarzami, z przewodnikami

237
00:18:21,308 --> 00:18:23,977
i przetrzemy szlak do obozu pod klifem,

238
00:18:24,061 --> 00:18:26,563
a Bruce będzie prowadził
badania przy wodospadzie.

239
00:18:26,647 --> 00:18:30,984
Wtedy szlak będzie gotowy
i my albo wrócimy,

240
00:18:31,151 --> 00:18:33,695
żeby spędzić z nim czas,

241
00:18:33,946 --> 00:18:36,156
- albo zaczniemy się wspinać.
- Dobrze.

242
00:18:36,281 --> 00:18:38,325
- Dogoni nas.
- To ma sens.

243
00:18:38,408 --> 00:18:42,996
Takie rozwiązanie ma sens
dla większości zespołu.

244
00:18:43,163 --> 00:18:44,289
BRIAN IRWIN
LEKARZ

245
00:18:44,373 --> 00:18:47,584
Myślę, że bezpieczeństwo
powinno być naszym priorytetem.

246
00:18:47,709 --> 00:18:51,130
Zgadzam się na wszystko.
Na nic nie naciskam.

247
00:18:51,797 --> 00:18:55,342
Nie mam nic przeciwko,
żeby zająć się badaniami,

248
00:18:55,425 --> 00:18:59,012
bo lubię przebywać samotnie w lesie
i robiłem to przez wiele lat.

249
00:18:59,096 --> 00:19:01,431
Ale mam już prawie osiemdziesiątkę.

250
00:19:01,598 --> 00:19:05,435
Wczoraj kilka razy się przewróciłem
i mogłem się połamać.

251
00:19:06,603 --> 00:19:09,481
- I…
- Takie sytuacje nie mogą się zdarzać.

252
00:19:09,606 --> 00:19:11,692
Właśnie.

253
00:19:11,775 --> 00:19:15,445
Czyli rozdzielamy się.
Pójdziesz wolniej i będzie dobrze.

254
00:19:15,529 --> 00:19:16,488
Tak.

255
00:19:16,572 --> 00:19:18,157
Mamy plan na najbliższe dni.

256
00:19:18,490 --> 00:19:19,950
- Super.
- Połóżmy się już.

257
00:19:20,033 --> 00:19:22,578
Musisz się przespać.
Jutro kolejny ważny dzień.

258
00:19:22,661 --> 00:19:24,371
- Dobra.
- Kończmy na dzisiaj.

259
00:19:28,792 --> 00:19:32,796
Badania, które prowadzę,
są bardzo wiarygodne.

260
00:19:33,380 --> 00:19:36,842
Wychodzę na łono natury
i zaczynam poszukiwania.

261
00:19:37,718 --> 00:19:39,845
To będzie wspaniała niespodzianka,

262
00:19:39,970 --> 00:19:43,557
jeśli uda nam się znaleźć
na klifie coś niezbadanego.

263
00:19:44,349 --> 00:19:47,019
Nie ma lepszej ekipy
niż Mark i Alex Honnold,

264
00:19:47,144 --> 00:19:49,271
która mogłaby wciągnąć mnie na tę ścianę.

265
00:19:57,279 --> 00:20:00,157
DZIEŃ 12

266
00:20:00,324 --> 00:20:01,325
Do zobaczenia.

267
00:20:01,408 --> 00:20:02,784
Widzimy się pod ścianą.

268
00:20:03,702 --> 00:20:05,037
Dzisiaj jest wielki dzień.

269
00:20:05,245 --> 00:20:09,666
Mam nadzieję, że dzisiaj
w końcu uda nam się dojść do ściany.

270
00:20:10,125 --> 00:20:12,502
Jedna wielka niewiadoma.
Nikt tam nigdy nie był.

271
00:20:12,920 --> 00:20:16,423
Dzisiaj jest bardzo ważny dzień
dla naszej wyprawy.

272
00:20:18,759 --> 00:20:23,555
Indianie doskonale znają dżunglę.

273
00:20:25,140 --> 00:20:26,892
Bez problemu się po niej poruszają.

274
00:20:27,017 --> 00:20:30,145
A na drugim końcu spektrum
jest nasz cały zespół

275
00:20:30,395 --> 00:20:32,064
i my nie ogarniamy dżungli.

276
00:20:32,147 --> 00:20:34,316
Zupełnie nie orientuję się w tym terenie.

277
00:20:41,907 --> 00:20:44,493
Mają już plan wędrówki
i będziemy się go trzymać.

278
00:20:51,041 --> 00:20:53,168
Widzicie tamtą pomarańczową ścianę?

279
00:20:53,252 --> 00:20:54,169
Tak.

280
00:20:54,294 --> 00:20:55,420
Po lewej stronie.

281
00:20:55,545 --> 00:20:56,713
- Tak.
- Tam idziemy.

282
00:20:57,923 --> 00:20:59,216
FRANKLIN GEORGE
PRZEWODNIK

283
00:21:07,099 --> 00:21:08,475
Chcecie zobaczyć grań?

284
00:21:14,398 --> 00:21:16,525
- Patrzcie, jak leci!
- Pa, pa, dronie.

285
00:21:18,110 --> 00:21:23,991
Zobaczyliśmy ścianę ze szlaku
i zaczęliśmy planować wspinaczkę.

286
00:21:25,826 --> 00:21:27,160
Mogę zejść trochę niżej.

287
00:21:30,872 --> 00:21:33,250
Tak, tam zakręca brzeg lasu.

288
00:21:33,875 --> 00:21:37,170
Musimy iść w prawą stronę,
w dół i potem w bok.

289
00:21:39,423 --> 00:21:40,841
Skróćmy drogę dla Bruce’a.

290
00:21:40,924 --> 00:21:42,092
Jest ogromna.

291
00:21:42,259 --> 00:21:46,054
Spójrzcie na tę roślinność
po prawej stronie ściany.

292
00:21:46,305 --> 00:21:48,432
- Widzisz to?
- Tam jest półka skalna,

293
00:21:48,557 --> 00:21:51,184
o której rozmawialiśmy.
Może jest tam jakiś trawers.

294
00:21:51,268 --> 00:21:53,312
- Trochę go widać.
- Tak.

295
00:21:54,187 --> 00:21:58,942
Jak zaczęliśmy rozpoznawać
charakterystyczne cechy,

296
00:21:59,318 --> 00:22:01,862
to już wiedzieliśmy, dokąd iść.

297
00:22:07,284 --> 00:22:08,285
Udało się!

298
00:22:09,828 --> 00:22:12,748
Gdy patrzy się z daleka,
tepui wygląda jak mała wyspa,

299
00:22:12,831 --> 00:22:15,417
ale dojście do ściany
jest bardzo skomplikowane.

300
00:22:17,753 --> 00:22:22,049
Spróbuj sobie wyobrazić
najgęstszy i najgrubszy

301
00:22:22,257 --> 00:22:23,800
torfowiec czy coś takiego.

302
00:22:26,136 --> 00:22:27,262
Uważajcie na doły.

303
00:22:35,729 --> 00:22:37,939
Balansujesz na małych, wąskich kłodach,

304
00:22:38,065 --> 00:22:41,401
a jeśli się poślizgniesz,
to wpadasz w głęboką szczelinę.

305
00:22:42,444 --> 00:22:44,654
Nie wiem, jak Bruce tędy przejdzie.

306
00:22:45,030 --> 00:22:46,531
Jest hardkorowo.

307
00:22:46,865 --> 00:22:50,827
To najbardziej zdradliwa trasa,
jaką kiedykolwiek szedłem.

308
00:22:58,668 --> 00:23:04,424
Nawet piła łańcuchowa nie wystarczy,
żeby przygotować ten szlak dla Bruce’a.

309
00:23:05,384 --> 00:23:07,177
- Przydałby się helikopter.
- Tak.

310
00:23:14,559 --> 00:23:19,231
Nagle dżungla się skończyła
i pojawiła się skalna ściana.

311
00:23:19,689 --> 00:23:22,692
Ja pier…

312
00:23:36,623 --> 00:23:39,501
- To jakieś szaleństwo!
- Obłęd.

313
00:23:41,169 --> 00:23:44,506
To było przerażające,
ale skoro już byliśmy głęboko w dżungli,

314
00:23:44,589 --> 00:23:47,426
nie było odwrotu
i musieliśmy się wspinać.

315
00:24:13,660 --> 00:24:18,290
Po dzisiejszej przeprawie
nie wyobrażam sobie,

316
00:24:19,082 --> 00:24:21,209
żeby Bruce tutaj przyszedł.

317
00:24:22,210 --> 00:24:27,382
To była najtrudniejsza wędrówka
w moim życiu.

318
00:24:28,758 --> 00:24:30,552
Więc mamy problem.

319
00:24:32,471 --> 00:24:35,599
OBÓZ W DŻUNGLI

320
00:24:50,113 --> 00:24:51,490
O Boże!

321
00:25:02,042 --> 00:25:05,712
Dzisiejszy dzień zdecydowanie był…

322
00:25:07,380 --> 00:25:10,717
najbardziej wyczerpujący,
bo cały czas szliśmy pod górę.

323
00:25:11,176 --> 00:25:14,679
Martwię się, Bruce.
Mam przeczucie, że…

324
00:25:15,847 --> 00:25:17,933
idąc dalej, ryzykujemy twoje życie.

325
00:25:19,184 --> 00:25:20,310
O rany.

326
00:25:25,315 --> 00:25:27,317
Może poczekajmy, co powie Mark?

327
00:25:28,026 --> 00:25:30,862
Jasne, to musi być decyzja całego zespołu.

328
00:25:31,071 --> 00:25:33,990
- Ale myślę, że…
- Twoim zdaniem…

329
00:25:34,157 --> 00:25:35,534
Ty jesteś lekarzem.

330
00:25:35,659 --> 00:25:38,036
…nie warto
ryzykować twojego życia…

331
00:25:39,246 --> 00:25:40,747
i że ten teren…

332
00:25:41,831 --> 00:25:43,625
jest po prostu zbyt ryzykowny.

333
00:25:48,922 --> 00:25:49,965
- Mark.
- Mark.

334
00:25:50,465 --> 00:25:54,511
Hej, Bruce, dobrze cię słyszeć.
Jak się czujesz? Nie brzmisz za dobrze.

335
00:25:55,095 --> 00:25:56,721
Musimy porozmawiać.

336
00:25:56,846 --> 00:26:00,016
Powiedz, co sądzisz na temat
dalszej trasy do ściany. Odbiór.

337
00:26:00,892 --> 00:26:02,269
No więc

338
00:26:02,519 --> 00:26:06,690
teren między nami a wami

339
00:26:07,148 --> 00:26:12,279
jest… zbyt trudny i…

340
00:26:13,613 --> 00:26:15,824
zbyt niebezpieczny i myślę,

341
00:26:16,074 --> 00:26:19,619
że nie powinieneś iść dalej.

342
00:26:19,703 --> 00:26:22,706
Boimy się, że coś ci się stanie i że…

343
00:26:23,081 --> 00:26:25,917
nie będziemy mogli
cię stąd ewakuować. Odbiór.

344
00:26:28,920 --> 00:26:34,175
Rozumiem. Nie cieszy mnie to,
ale sukces naszej wyprawy

345
00:26:34,301 --> 00:26:37,887
zależy od bezpieczeństwa
mojego i całego zespołu.

346
00:26:38,430 --> 00:26:42,225
Wy kontynuujcie poszukiwania
w obrębie transektu na tepui.

347
00:26:42,309 --> 00:26:45,228
Wszystko, co uda wam się znaleźć,
a w szczególności Fuco,

348
00:26:45,353 --> 00:26:47,147
bo on dobrze zna herpetofaunę,

349
00:26:47,564 --> 00:26:49,733
złapcie i wsadźcie do torebki dla mnie.

350
00:26:49,816 --> 00:26:53,862
A jak wrócicie tutaj,
to zakończymy nasze badania.

351
00:26:54,487 --> 00:26:59,284
Przekażę wam rysunek
żaby z rodzaju Stefania,

352
00:26:59,826 --> 00:27:03,038
która nie została jeszcze zbadana,
a którą zapewne znajdziecie.

353
00:27:03,872 --> 00:27:09,586
Wszystko, co uda wam się zrobić
na ścianie i na szczycie,

354
00:27:09,919 --> 00:27:14,424
przyniesie korzyści naszej wyprawie.
Nawet jeśli mnie tam nie będzie.

355
00:27:15,175 --> 00:27:19,638
Dobrze. Postaram się znaleźć
naszą szczęśliwą żabkę.

356
00:27:20,472 --> 00:27:23,433
Wspaniale, Fuco.
Jeśli ktoś może ją znaleźć, to właśnie ty.

357
00:27:23,892 --> 00:27:24,934
Bez odbioru.

358
00:27:27,020 --> 00:27:30,940
Udało mi się już znaleźć
kilka gatunków żab z rodzaju Stefania

359
00:27:31,149 --> 00:27:32,817
u podstawy tepui.

360
00:27:33,193 --> 00:27:37,113
Postawiłem hipotezę, że odkryjemy
nowe gatunki z rodzaju Stefania,

361
00:27:37,322 --> 00:27:40,241
które powstały na szczycie tepui.

362
00:27:42,202 --> 00:27:46,247
Czułem, że zawiodłem zespół.

363
00:27:47,457 --> 00:27:54,255
Bo sam chciałem to zrobić, ale…
szanuję ich opinię.

364
00:27:55,840 --> 00:27:58,968
Mam nadzieję, że dzięki temu
wrócę żywy do domu.

365
00:28:11,523 --> 00:28:14,401
OBÓZ POD ŚCIANĄ

366
00:28:14,484 --> 00:28:18,446
O mój Boże. Ja pier…

367
00:28:19,656 --> 00:28:23,118
Chmury się właśnie pierwszy raz podniosły.

368
00:28:23,618 --> 00:28:28,248
Tęcza!

369
00:28:31,501 --> 00:28:33,753
Ten widok jest wart każdego trudu.

370
00:28:35,088 --> 00:28:37,966
- Podekscytowany, że zobaczysz niebo?
- Najlepszy widok.

371
00:28:38,800 --> 00:28:39,801
Tęcza!

372
00:28:43,471 --> 00:28:46,683
Zapiera dech w piersiach.

373
00:28:47,308 --> 00:28:51,438
To najbardziej spektakularny widok,
jaki kiedykolwiek widziałem w górach.

374
00:29:01,865 --> 00:29:04,409
Czas się spakować. Zaczynamy wspinaczkę.

375
00:29:08,204 --> 00:29:12,125
- Fuco, tragarze to przynieśli.
- Pokaż.

376
00:29:12,417 --> 00:29:15,128
To szkic żaby, której szukamy?

377
00:29:15,462 --> 00:29:16,463
Tak.

378
00:29:17,964 --> 00:29:19,507
Ale fajna.

379
00:29:20,258 --> 00:29:23,928
To jest żaba,
którą mamy znaleźć na ścianie.

380
00:29:24,429 --> 00:29:26,431
Nowy gatunek z rodzaju Stefania…

381
00:29:26,848 --> 00:29:28,725
ze szczytu Wei-Assipu.

382
00:29:29,726 --> 00:29:34,939
Posiadam fachową wiedzę biologiczną.

383
00:29:35,482 --> 00:29:41,696
Więc czuję, że powinienem być
oczami Bruce’a na ścianie.

384
00:29:44,157 --> 00:29:45,617
Czas zacząć się wspinać.

385
00:29:48,077 --> 00:29:49,454
Zakładamy kaski.

386
00:29:50,789 --> 00:29:55,543
Uprząż i cały sprzęt. Jest super.

387
00:29:57,879 --> 00:29:59,255
Dobra, ruszam.

388
00:30:00,089 --> 00:30:01,132
Wchodzimy.

389
00:30:03,134 --> 00:30:04,594
Ten klif nie został zdobyty.

390
00:30:05,845 --> 00:30:08,765
Plan jest taki, by się wspinać
i na bieżąco wybierać drogę.

391
00:30:08,848 --> 00:30:10,558
OBÓZ POD ŚCIANĄ

392
00:30:10,850 --> 00:30:14,521
Na wysokości 240 metrów jest półka skalna,
na której założymy bazę.

393
00:30:16,356 --> 00:30:18,566
Stamtąd będziemy szli półką
aż na sam szczyt…

394
00:30:18,733 --> 00:30:19,692
BAZA NA PÓŁCE

395
00:30:19,818 --> 00:30:22,529
…a po drodze
będziemy szukali żab i innych żyjątek.

396
00:30:23,446 --> 00:30:25,824
PŁASKOWYŻ

397
00:30:26,616 --> 00:30:31,830
Trochę wyżej jest fajna pozioma szczelina,
w której możemy osadzić kość.

398
00:30:32,789 --> 00:30:35,875
Daj znać, jak trafisz na coś podejrzanego.

399
00:30:36,417 --> 00:30:40,088
Okej. To jest trochę podejrzane.

400
00:30:40,755 --> 00:30:41,756
Dobra.

401
00:30:45,468 --> 00:30:48,096
- Dużo tutaj luźnych kamieni.
- Rzeczywiście.

402
00:30:56,896 --> 00:30:59,315
To niesamowite,
że skała potrafi być jednocześnie

403
00:30:59,440 --> 00:31:01,192
dobra i zła pod pewnymi względami.

404
00:31:02,527 --> 00:31:03,653
Bądź ostrożny.

405
00:31:05,321 --> 00:31:09,492
Podczas pierwszego przejścia
zawsze są luźne kamienie.

406
00:31:12,412 --> 00:31:13,997
Dużo tego jest.

407
00:31:14,873 --> 00:31:18,668
To chyba największe zagrożenie,
z którym trzeba się zmierzyć,

408
00:31:18,751 --> 00:31:20,378
wytyczając nową drogę.

409
00:31:21,087 --> 00:31:25,800
Niektóre kamienie mogą być ogromne,
na przykład wielkości szkolnego autobusu.

410
00:31:25,925 --> 00:31:30,305
Jeśli coś takiego odpadnie
podczas wspinania, to może cię zabić.

411
00:31:33,224 --> 00:31:34,934
Nie wiem, którym skałom ufać.

412
00:31:39,063 --> 00:31:41,316
- Bądź czujny, Fuco.
- Tak, masz blok.

413
00:31:42,609 --> 00:31:44,444
Kilka luźnych skur…

414
00:31:46,654 --> 00:31:47,655
Dobra!

415
00:31:56,873 --> 00:31:58,124
Tak.

416
00:31:59,250 --> 00:32:00,418
Tak!

417
00:32:04,255 --> 00:32:06,132
- Było ciężko.
- Tak.

418
00:32:06,633 --> 00:32:09,719
- Pierwszy odcinek za nami.
- Ale, kur…, zimno.

419
00:32:12,096 --> 00:32:13,264
Dobra robota!

420
00:32:16,184 --> 00:32:18,978
Mówili, którędy będą się wspinali?

421
00:32:19,145 --> 00:32:21,064
Chyba samym środkiem.

422
00:32:22,398 --> 00:32:26,402
Widziałem to miejsce
na zdjęciach satelitarnych,

423
00:32:26,903 --> 00:32:29,030
ale w rzeczywistości

424
00:32:29,614 --> 00:32:33,743
jest dużo piękniejsze
niż na jakimkolwiek zdjęciu.

425
00:32:34,619 --> 00:32:39,999
To ekscytujące,
że na klifie są półki skalne,

426
00:32:40,166 --> 00:32:43,628
pęknięcia i szczeliny,
gdzie rosną rośliny.

427
00:32:43,753 --> 00:32:49,384
Prawdopodobnie właśnie w tych miejscach
żyją zwierzęta, które mnie interesują.

428
00:32:49,926 --> 00:32:54,764
Jeśli Fuco, Mark i Alex
znajdą jakieś zwierzęta na klifie,

429
00:32:54,889 --> 00:33:00,103
takie jak żaby czy jaszczurki,
to będzie to wspaniałe odkrycie.

430
00:33:01,062 --> 00:33:05,566
Nikt do tej pory nie zbadał tego klifu.
Już wiemy dlaczego.

431
00:33:11,447 --> 00:33:16,327
Choć jestem zawiedziony, że nie mogę
osobiście prowadzić badań na transekcie

432
00:33:16,452 --> 00:33:19,414
prowadzącym na szczyt Wei-Assipu,
to cieszę się,

433
00:33:19,622 --> 00:33:23,167
że koledzy robią to za mnie,

434
00:33:23,292 --> 00:33:28,006
a ja mogę spędzić tydzień w raju,

435
00:33:28,089 --> 00:33:30,049
właśnie tutaj, sam,

436
00:33:30,466 --> 00:33:36,139
obserwując cudowne organizmy,
które występują w tym miejscu.

437
00:33:36,973 --> 00:33:43,646
Tak więc będę tutaj przez około tydzień
i będę mógł w nocy wychodzić i obserwować,

438
00:33:43,771 --> 00:33:47,859
badać i fotografować stworzenia,
które kocham.

439
00:34:07,378 --> 00:34:11,758
Nasz obszar badawczy rozciąga się
od obozu w dżungli aż po szczyt tepui.

440
00:34:13,843 --> 00:34:17,805
I jest pełny nieodkrytych gatunków.

441
00:34:18,806 --> 00:34:22,518
Spójrz na tę malutką żabkę.
Nigdy takiej nie widziałem.

442
00:34:23,811 --> 00:34:25,646
Właśnie odkryliśmy nowy gatunek.

443
00:34:28,483 --> 00:34:31,069
Jaka fajna. Gratulacje.

444
00:34:32,487 --> 00:34:37,366
Dodamy ją do inwentarza bioróżnorodności,
który tworzymy

445
00:34:37,492 --> 00:34:41,287
i który docelowo może przyczynić się
do objęcia ochroną tego obszaru.

446
00:34:42,789 --> 00:34:45,958
Jest cudowna.
Marzenie każdego biologa terenowego.

447
00:34:52,173 --> 00:34:54,509
- I jak to wygląda?
- Dziko!

448
00:34:57,303 --> 00:35:00,056
Jednym z największych wyzwań
we wspinaczce jest

449
00:35:00,348 --> 00:35:02,016
strach przed nieznanym.

450
00:35:02,350 --> 00:35:05,061
Trzeba trzymać nerwy na wodzy,

451
00:35:05,686 --> 00:35:08,106
gdy pojawiają się przeszkody.

452
00:35:08,856 --> 00:35:12,318
Pierwsze przejście jest
najtrudniejsze pod tym względem,

453
00:35:12,443 --> 00:35:16,447
bo wspinając się pierwszy, nie wiesz,
co cię czeka na górze.

454
00:35:16,572 --> 00:35:17,990
Wszystko jest możliwe.

455
00:35:21,160 --> 00:35:25,206
Jesteśmy już tutaj.
Asekurujemy Marka wspinającego się na coś,

456
00:35:25,331 --> 00:35:29,669
co może być najtrudniejszym punktem
na tej drodze. Prowadzi na dach.

457
00:35:32,547 --> 00:35:33,548
DACH

458
00:35:33,631 --> 00:35:37,426
Dach to taki nawis skalny,
który wystaje ze ściany.

459
00:35:37,552 --> 00:35:43,224
Ten znajduje się na wysokości
60 metrów i nie da się go obejść.

460
00:35:46,936 --> 00:35:47,937
Bądź czujny.

461
00:35:48,187 --> 00:35:49,397
Jasne.

462
00:35:57,029 --> 00:36:01,242
Ten dach nie wygląda dobrze.

463
00:36:02,118 --> 00:36:04,328
Jest dość ekstremalny.

464
00:36:04,912 --> 00:36:09,500
Zastanawiam się, co ty byś zrobił,
gdybyś tutaj był, ale nie jestem pewny.

465
00:36:09,959 --> 00:36:12,044
Zrób to, co uważasz za najlepsze.

466
00:36:12,712 --> 00:36:16,465
Najważniejsze, żebyś wybrał drogę,
którą możemy tam wejść.

467
00:36:16,716 --> 00:36:21,721
Jest tam szczelina, ale strasznie wąska,

468
00:36:21,888 --> 00:36:25,641
prawie jakby jej nie było.
A my chcemy wejść tam.

469
00:36:25,975 --> 00:36:28,060
Może powinieneś sam na to spojrzeć.

470
00:36:28,186 --> 00:36:30,188
W porządku, już idę.

471
00:36:32,982 --> 00:36:35,693
Alex wziął linę i chwilę później

472
00:36:35,776 --> 00:36:38,738
zawisł jak leniwiec.

473
00:36:39,113 --> 00:36:41,365
I wiedzieliśmy już, że to zrobi.

474
00:36:42,074 --> 00:36:43,743
Zaczynam, to najgorszy odcinek.

475
00:36:44,410 --> 00:36:45,411
Dobra, masz blok!

476
00:37:09,185 --> 00:37:10,895
Dobrze ci idzie, Alex!

477
00:37:35,503 --> 00:37:40,675
To była jedna z najbardziej
imponujących wspinaczek,

478
00:37:40,758 --> 00:37:44,136
jakie kiedykolwiek widziałem.
Niezdobyta ściana, pierwsze przejście,

479
00:37:44,345 --> 00:37:49,767
zwisając z dachu
na najwyższym poziomie trudności.

480
00:37:51,352 --> 00:37:52,937
To przejście okazało się

481
00:37:53,437 --> 00:37:57,358
kluczem do całej drogi,
pokonanie tego dachu

482
00:37:57,900 --> 00:38:01,862
ustawiło nas w idealnej pozycji,
żeby się dalej stamtąd wspinać.

483
00:38:03,239 --> 00:38:04,615
Dobra robota, stary!

484
00:38:11,414 --> 00:38:13,374
A teraz, gdzie mam, kur…, iść?

485
00:38:15,835 --> 00:38:19,046
Liny i sprzęt
nie gwarantują bezpieczeństwa.

486
00:38:19,338 --> 00:38:20,798
Jest się tak wysoko,

487
00:38:20,923 --> 00:38:25,011
na odosobnionej ścianie
w odległym zakątku Gujany.

488
00:38:25,428 --> 00:38:26,721
Jeśli coś ci się stanie,

489
00:38:26,929 --> 00:38:29,015
nikt cię nie uratuje ani ci nie pomoże.

490
00:38:29,974 --> 00:38:31,100
Jak ci idzie, Fuco?

491
00:38:45,031 --> 00:38:46,032
Coś się oderwało?

492
00:38:46,741 --> 00:38:48,451
Wyrwałeś kość, czy spadłeś?

493
00:38:49,160 --> 00:38:50,619
- Po prostu spadłem.
- Spoko.

494
00:38:50,786 --> 00:38:51,954
Jest ślisko.

495
00:38:56,208 --> 00:38:58,044
Trzeba bardzo dbać o bezpieczeństwo.

496
00:38:59,378 --> 00:39:01,964
Wspinanie w takiej pozycji
jest dość straszne

497
00:39:02,757 --> 00:39:04,967
i można się poczuć
jak w filmie Na krawędzi.

498
00:39:08,929 --> 00:39:09,930
Dobrze, Fuco!

499
00:39:11,390 --> 00:39:12,391
Campeador.

500
00:39:13,851 --> 00:39:15,644
Patrz, co Alex zrobił.

501
00:39:16,312 --> 00:39:18,564
Ciężko uwierzyć, że to aż tak wystaje.

502
00:39:19,231 --> 00:39:20,649
- Jesteś…
- Bardzo wystaje.

503
00:39:20,733 --> 00:39:22,610
…jakoś dziesięć metrów od ściany.

504
00:39:24,195 --> 00:39:27,239
Stąd mamy jeszcze
około 180 metrów litej skały

505
00:39:27,782 --> 00:39:30,159
do półki skalnej,
na której możemy założyć bazę.

506
00:39:41,545 --> 00:39:43,756
Ta wyprawa jest niestety

507
00:39:44,548 --> 00:39:48,761
moją ostatnią podróżą wiążącą się z…

508
00:39:49,678 --> 00:39:51,555
wędrówką po dżungli.

509
00:39:52,098 --> 00:39:58,312
Lubię spacerować powoli i oglądać mech.

510
00:39:59,021 --> 00:40:01,982
Znajduję wtedy owady i zwierzęta,
których bym nie zobaczył,

511
00:40:02,066 --> 00:40:03,609
gdybym szedł szybko.

512
00:40:04,276 --> 00:40:06,987
I właśnie przed chwilą
zobaczyłem tego maluszka.

513
00:40:07,905 --> 00:40:08,906
To ropucha.

514
00:40:09,573 --> 00:40:12,701
Ropuchy są żabami,
ale nie wszystkie żaby są ropuchami.

515
00:40:16,414 --> 00:40:17,748
Jak jej nie kochać?

516
00:40:24,672 --> 00:40:26,549
Nie ma bardziej dziewiczego miejsca.

517
00:40:28,884 --> 00:40:33,222
Tylko nasze stopy tutaj były.
To miejsce jest dzikie, niedostępne

518
00:40:33,305 --> 00:40:35,683
i tak piękne, jak tylko to możliwe.

519
00:40:38,936 --> 00:40:41,105
Chcę się napawać tym w ciszy.

520
00:40:42,440 --> 00:40:43,566
Nacieszyć się tym.

521
00:40:49,613 --> 00:40:55,661
Kiedyś odejdę z tego świata.

522
00:40:58,080 --> 00:40:59,248
Będę za tym tęsknił.

523
00:41:08,841 --> 00:41:09,884
No cóż.

524
00:41:23,230 --> 00:41:26,317
Wspinam się w nieznane.
Dzisiaj jesteśmy w chmurach,

525
00:41:26,442 --> 00:41:28,194
więc wszystko jest wilgotne,

526
00:41:28,402 --> 00:41:31,405
a to utrudnia wspinanie,
bo chwyty są mokre.

527
00:41:31,655 --> 00:41:35,034
Ale nie odpuszczamy i zobaczymy,
jak się rozwinie sytuacja.

528
00:41:40,581 --> 00:41:42,666
To był najtrudniejszy chwyt dzisiaj.

529
00:41:54,762 --> 00:41:55,804
Nieźle, Alex!

530
00:41:56,764 --> 00:42:00,601
Chcę dopilnować, żeby wspinanie się
tutaj było przyjemnością.

531
00:42:11,487 --> 00:42:12,738
Jesteśmy asekurantami.

532
00:42:13,030 --> 00:42:15,991
Fuco asekuruje Marka, który…
Widać go tam na dole?

533
00:42:16,158 --> 00:42:17,159
Tam jest.

534
00:42:17,409 --> 00:42:19,578
Nadal wspina się we mgle.

535
00:42:20,037 --> 00:42:22,122
Pewnie stąd bierze się nazwa las mglisty.

536
00:42:22,748 --> 00:42:24,124
Ściana nad nami wygląda…

537
00:42:24,792 --> 00:42:27,461
Jak widać, wygląda bardzo interesująco.

538
00:42:31,966 --> 00:42:35,177
O mój Boże. Jest hardkorowo.
Prawdziwa Jenga.

539
00:42:36,262 --> 00:42:37,471
Kamień!

540
00:42:40,349 --> 00:42:41,392
Leci!

541
00:42:44,687 --> 00:42:45,771
Kamień!

542
00:42:52,736 --> 00:42:55,364
- Trochę się boję, Fuco.
- Wiem.

543
00:42:56,365 --> 00:42:59,493
Była tam taka krawędź,
na którą musiałem wejść

544
00:42:59,702 --> 00:43:03,706
i ciągle chwytałem się luźnych kamieni.

545
00:43:04,748 --> 00:43:08,711
Najtrudniejsze i najbardziej przerażające
było dla mnie

546
00:43:08,794 --> 00:43:11,171
usunięcie tych kamieni tak,
żeby nie odpaść.

547
00:43:14,008 --> 00:43:15,926
Dobra, Fuco. Idę dalej.

548
00:43:34,069 --> 00:43:35,237
Udało się, kur…!

549
00:43:37,781 --> 00:43:40,492
Tutaj jest mój wyciąg.

550
00:43:42,745 --> 00:43:44,204
- Jak tam?
- Było strasznie.

551
00:43:45,956 --> 00:43:48,167
Udało nam się, kur… Jesteśmy na półce.

552
00:43:49,960 --> 00:43:52,588
Raz, dwa, trzy! Ciągnij!

553
00:43:53,922 --> 00:43:54,923
Dobra, jest tutaj.

554
00:43:55,758 --> 00:43:56,759
Trzy!

555
00:43:56,925 --> 00:44:00,888
Robi się ciemno,
a my nadal holujemy wielkie wory.

556
00:44:02,139 --> 00:44:04,433
- Mamy masę rzeczy.
- Raz, dwa, trzy!

557
00:44:05,476 --> 00:44:08,854
Teraz zrobi się ciekawe
z biologicznego punktu widzenia,

558
00:44:08,979 --> 00:44:11,690
bo będę szukał żab.

559
00:44:19,782 --> 00:44:21,408
Rozbijamy bazę w ścianie.

560
00:44:21,742 --> 00:44:25,037
Próbujemy zaaklimatyzować się
w naszym nowym domu

561
00:44:25,496 --> 00:44:27,206
pod szczytem klifu.

562
00:44:28,290 --> 00:44:32,002
Plan na jutro jest taki, że będziemy
prowadzić poszukiwania na trawersie,

563
00:44:32,086 --> 00:44:35,506
na tej półce
i spróbujemy wejść na szczyt.

564
00:44:35,589 --> 00:44:39,593
Jestem pewny, że to będzie dzika przygoda.

565
00:44:40,052 --> 00:44:42,513
Eksploracja. To będziemy robić jutro.

566
00:44:42,680 --> 00:44:46,975
Eksploracja w imię nauki
i w imieniu doktora Bruce’a Meansa.

567
00:44:47,434 --> 00:44:50,312
Spróbujemy znaleźć żabę,
ale to nie będzie łatwe.

568
00:45:00,614 --> 00:45:05,661
BAZA NA PÓŁCE

569
00:45:07,329 --> 00:45:11,083
Byliśmy w kontakcie z Michaelem Strahanem
z Good Morning America.

570
00:45:11,667 --> 00:45:12,710
DZIEŃ 14

571
00:45:12,835 --> 00:45:16,004
Przez telefon satelitarny
informowaliśmy o naszych postępach.

572
00:45:16,088 --> 00:45:20,259
Fajnie było na bieżąco
dzielić się tymi przeżyciami ze światem.

573
00:45:20,843 --> 00:45:24,596
Hej, Alex. Co słychać? Jak wam idzie?

574
00:45:25,180 --> 00:45:30,102
Bardzo dobrze. Udało nam się
już trochę wspiąć na to wielkie tepui.

575
00:45:30,269 --> 00:45:33,439
Weszliśmy na półkę,
która prowadzi do szczytu.

576
00:45:33,522 --> 00:45:35,232
Więc idzie nam naprawdę dobrze.

577
00:45:35,524 --> 00:45:37,568
Słyszałem niefortunne wieści o Brusie.

578
00:45:37,693 --> 00:45:40,738
Co się stało? Nic mu nie jest?

579
00:45:41,155 --> 00:45:45,576
Został w jednym z obozów
na szlaku do ściany.

580
00:45:45,826 --> 00:45:48,370
Łączymy się z nim przed radio.

581
00:45:48,746 --> 00:45:50,372
Potwierdzam, jestem.

582
00:45:50,914 --> 00:45:52,833
U mnie wszystko dobrze.

583
00:45:53,125 --> 00:45:57,671
Odkrywamy najróżniejsze, wspaniałe,
ekscytujące, nowe gatunki,

584
00:45:58,630 --> 00:46:03,302
które wzbogacają bioróżnorodność świata,
ale też zwracają uwagę na ten obszar

585
00:46:03,385 --> 00:46:06,555
jako na unikatowe i ważne miejsce
pod względem bioróżnorodności.

586
00:46:06,805 --> 00:46:10,225
To praca zespołowa.
Jeszcze nie skończyliśmy.

587
00:46:11,477 --> 00:46:16,064
Poszukiwania nadal trwają,
a ja jestem podekscytowany. Odbiór.

588
00:46:16,690 --> 00:46:19,109
To brzmi naprawdę niewiarygodnie.

589
00:46:19,359 --> 00:46:22,696
Ale bądźcie ostrożni
podczas ataku szczytowego, dobra?

590
00:46:23,113 --> 00:46:24,656
Trzymamy za was kciuki.

591
00:46:26,450 --> 00:46:28,535
Pokryty roślinnością odcinek ściany

592
00:46:28,660 --> 00:46:29,787
jest bardzo mokry

593
00:46:30,120 --> 00:46:34,166
i jest siedliskiem żab i innych zwierząt.

594
00:46:34,583 --> 00:46:38,712
Znalezienie kręgowców,
które występują wyłącznie na klifie

595
00:46:39,338 --> 00:46:42,758
byłoby niezwykłym odkryciem.

596
00:46:45,594 --> 00:46:46,804
Trochę niebezpiecznie.

597
00:46:51,266 --> 00:46:54,645
Wejdę na górę przez ten mały tunel tutaj.

598
00:46:54,728 --> 00:46:57,189
Kluczowe jest,
by trzymać się podstawy klifu.

599
00:47:01,610 --> 00:47:06,323
Matko, co za paskudztwo.
Siedlisko tarantul.

600
00:47:09,576 --> 00:47:14,122
W niektórych miejscach
chaszcze były tak gęste,

601
00:47:14,206 --> 00:47:17,000
że trzeba było się przez nie
dosłownie przedzierać.

602
00:47:20,629 --> 00:47:25,843
W końcu wyłonił się
przed nami płaskowyż Wei-Assipu.

603
00:47:26,718 --> 00:47:31,890
PŁASKOWYŻ

604
00:47:33,308 --> 00:47:34,560
O mój Boże.

605
00:47:35,561 --> 00:47:38,397
To jest niesamowite.

606
00:47:44,444 --> 00:47:47,781
Patrzcie na tamto drzewo.
Wygląda jak z bajki.

607
00:47:52,953 --> 00:47:56,248
Bruce nie mógł tutaj dotrzeć,
więc naszym zadaniem było

608
00:47:56,373 --> 00:48:01,420
pomóc mu osiągnąć życiowy cel
i znaleźć nowe gatunki żab.

609
00:48:02,045 --> 00:48:04,464
Jesteśmy na płaskowyżu.
Nie w najwyższym punkcie,

610
00:48:04,673 --> 00:48:07,843
ale zasadniczo doszliśmy na szczyt.

611
00:48:09,469 --> 00:48:13,599
Miejcie oczy szeroko otwarte.
Tutaj na pewno mogą występować żaby.

612
00:48:15,309 --> 00:48:17,978
Ważne, żeby pogoda była dobra,
gdy tutaj jesteśmy,

613
00:48:18,103 --> 00:48:21,732
bo nie mamy żadnego schronienia,
a jesteśmy na otwartej przestrzeni.

614
00:48:25,068 --> 00:48:28,322
Ale oczywiście zebrały się chmury na tepui

615
00:48:28,530 --> 00:48:31,658
i znów byliśmy we mgle.

616
00:48:32,034 --> 00:48:36,204
Nic nie było widać i zaczęło padać.

617
00:48:37,456 --> 00:48:38,457
O nie.

618
00:48:39,875 --> 00:48:42,794
Zimno ci? Usiądź tutaj, Fuco.

619
00:48:45,130 --> 00:48:51,345
Byłem prawie w stanie hipotermii.
Musiałem skulić się z Markiem pod ponczo,

620
00:48:51,470 --> 00:48:52,512
pod kamieniem.

621
00:48:53,180 --> 00:48:56,183
Mam tu dwóch facetów pod jednym ponczo.

622
00:48:56,266 --> 00:48:59,436
Próbują się ogrzać.

623
00:49:03,398 --> 00:49:07,110
Nie tego się spodziewaliśmy na szczycie.

624
00:49:07,945 --> 00:49:10,864
Nie znaleźliśmy żaby,
a ja przemokłem do suchej nitki.

625
00:49:18,747 --> 00:49:19,873
Szukamy żab.

626
00:49:22,125 --> 00:49:23,877
To jak szukanie igły w stogu siana.

627
00:49:24,086 --> 00:49:28,048
Dla Bruce’a to bułka z masłem, ale…
to wcale nie jest takie proste.

628
00:49:31,802 --> 00:49:34,304
Nawet gdy słychać żabę,
to ciężko ją znaleźć.

629
00:49:35,555 --> 00:49:38,183
- Chyba jest na tamtych drzewach.
- Tak.

630
00:49:41,103 --> 00:49:46,316
Wpadłem na pomysł,
żeby szukać głównie w bromeliach,

631
00:49:46,692 --> 00:49:51,989
bo to idealna kryjówka dla żaby,
ale i tak nie mogłem żadnej znaleźć.

632
00:49:56,576 --> 00:49:59,329
- Ja pier…
- Co jest?

633
00:49:59,454 --> 00:50:00,455
Żyjątka!

634
00:50:00,914 --> 00:50:02,624
- Jakie?
- Kijanki!

635
00:50:04,126 --> 00:50:05,794
- Masz jedną.
- Mam.

636
00:50:06,336 --> 00:50:09,089
O Boże. Znalazłem kijankę.

637
00:50:09,297 --> 00:50:13,635
To oznacza, że na pewno żyją tutaj żaby.

638
00:50:14,594 --> 00:50:16,555
Hej, Bruce. Tu Mark. Słyszysz mnie?

639
00:50:17,097 --> 00:50:20,517
Cześć, Mark. Gdzie jesteś?
Udało wam się? Odbiór.

640
00:50:21,101 --> 00:50:23,979
Jesteśmy na szczycie. Na płaskowyżu.

641
00:50:24,146 --> 00:50:30,485
Znaleźliśmy kałużę,
w której pływa mnóstwo kijanek.

642
00:50:32,404 --> 00:50:35,866
Wspaniale. Bardzo mnie to cieszy.

643
00:50:36,116 --> 00:50:37,576
Ciekawe, co to jest.

644
00:50:38,118 --> 00:50:41,705
Złapcie je i spakujcie,
a jak zejdziecie na dół,

645
00:50:41,997 --> 00:50:44,166
to zakończymy badania.

646
00:50:44,291 --> 00:50:46,084
Uważajcie na siebie. Bez odbioru.

647
00:50:47,502 --> 00:50:51,381
Się wie. Zdzwonimy się później, dobra?
Bez odbioru.

648
00:50:57,137 --> 00:50:59,890
Naszym celem było
wciągnięcie Bruce’a na szczyt klifu.

649
00:51:00,932 --> 00:51:04,519
Nie wszystko poszło zgodnie z planem.

650
00:51:05,812 --> 00:51:07,439
Ale zdobyliśmy szczyt.

651
00:51:07,939 --> 00:51:12,819
Wspięliśmy się na tepui,
które nigdy wcześniej nie zostało zdobyte.

652
00:51:14,988 --> 00:51:18,158
Zdobyliśmy szczyt, ukończyliśmy
badanie w transekcie na tepui

653
00:51:18,241 --> 00:51:24,289
i znaleźliśmy dla Bruce’a kijanki,
które być może są nowym gatunkiem.

654
00:51:25,165 --> 00:51:29,002
Taki był nasz cel.
I to dla mnie bardzo ważne,

655
00:51:29,169 --> 00:51:32,964
bo widziałem, co się dzieje
w innych miejscach w tym rejonie.

656
00:51:33,507 --> 00:51:35,175
Widziałem wyręby lasu i kopalnie.

657
00:51:35,258 --> 00:51:39,513
Myślę, że gdy ludzie usłyszą o tym miejscu
i zobaczą, jakie jest cudowne,

658
00:51:39,638 --> 00:51:40,806
to obejmą je ochroną.

659
00:51:45,769 --> 00:51:47,312
- Cześć, chłopaki.
- Hej!

660
00:51:50,190 --> 00:51:51,191
Dobrze cię widzieć.

661
00:51:51,483 --> 00:51:52,734
- Piątka!
- Jak leci?

662
00:51:52,818 --> 00:51:54,778
Nie ubrudź się. Jestem cały mokry.

663
00:51:55,070 --> 00:51:56,071
Cześć.

664
00:51:56,154 --> 00:51:57,197
Co słychać?

665
00:51:57,322 --> 00:51:58,615
- Matko.
- Jestem głodny…

666
00:51:58,698 --> 00:52:02,160
- Jakbyś schudł z dziesięć kilo.
- Hej, Bruce!

667
00:52:02,244 --> 00:52:03,453
Chyba się udało.

668
00:52:04,996 --> 00:52:06,957
- Co tu mamy?
- Dobrze cię widzieć.

669
00:52:07,124 --> 00:52:08,125
Was też.

670
00:52:08,208 --> 00:52:12,629
Poszukiwania w obrębie transektu
na tepui zakończyły się sukcesem.

671
00:52:12,754 --> 00:52:17,050
Zakończyliśmy badania na transekcie
wyznaczonym od szczytu

672
00:52:17,134 --> 00:52:21,513
aż do wodospadu Double Drop,
a taki właśnie był nasz cel.

673
00:52:21,638 --> 00:52:25,642
Niewątpliwie odnieśliśmy sukces.
Żałuję, że nie mogłem być tam z wami.

674
00:52:25,767 --> 00:52:30,897
To było dla mnie bardzo ważne.
Niemniej wam się to udało.

675
00:52:40,490 --> 00:52:43,076
Pasja Bruce’a do biologii jest zaraźliwa.

676
00:52:44,786 --> 00:52:49,666
Czuję, że zrobiliśmy coś ważnego.
Odkrywanie nowych gatunków,

677
00:52:50,167 --> 00:52:52,043
badanie ich, pobieranie próbek DNA.

678
00:52:52,544 --> 00:52:55,088
Zobaczyliśmy coś,
czego nikt wcześniej nie widział.

679
00:52:58,675 --> 00:53:00,969
Dzięki nauce coraz więcej rozumiemy,

680
00:53:01,052 --> 00:53:04,306
ale świat skrywa
przed nami jeszcze wiele tajemnic.

681
00:53:09,644 --> 00:53:13,690
Tepui to wyjątkowe miejsca
na naszej planecie.

682
00:53:14,858 --> 00:53:18,236
Są częścią mojego życia,
moją miłością i karierą zawodową.

683
00:53:19,112 --> 00:53:22,574
Więc ta wyprawa
jest spełnieniem moich marzeń.

684
00:53:23,909 --> 00:53:26,161
I chciałbym to kiedyś powtórzyć.

685
00:53:26,703 --> 00:53:30,665
A jeśli mi się nie uda, to ta wyprawa
będzie moim największym życiowym sukcesem.

686
00:53:40,592 --> 00:53:42,219
Analiza próbek DNA Bruce’a

687
00:53:42,302 --> 00:53:46,181
potwierdziła odkrycie pięciu
nowych gatunków podczas wyprawy.

688
00:53:47,349 --> 00:53:50,310
Niezliczona ilość roślin i zwierząt
żyjących w Amazonii

689
00:53:50,393 --> 00:53:54,648
nadal pozostaje nieodkryta…

690
00:53:55,398 --> 00:54:00,946
Jeśli nie zostaną objęte ochroną,
mogą wyginąć, zanim je odkryjemy.

691
00:54:04,658 --> 00:54:07,494
Towarzystwo National Geographic
wspiera naukowców,

692
00:54:07,577 --> 00:54:10,664
którzy chronią cuda tego świata.
Wejdź na: natgeo.com/impact.

693
00:54:32,811 --> 00:54:34,813
Explorer zakupił kredyty węglowe.

694
00:54:38,775 --> 00:54:40,777
Napisy: Maria Nizińska