1 00:00:02,000 --> 00:00:07,000 Downloaded from YTS.MX 2 00:00:08,000 --> 00:00:13,000 Official YIFY movies site: YTS.MX 3 00:00:10,969 --> 00:00:14,597 13,8 MİLYAR YIL ÖNCE 4 00:00:14,973 --> 00:00:18,852 Büyük Patlama'dan sonra evren kozmik bir 5 00:00:18,935 --> 00:00:22,897 hidrojen ve helyum bulutuyla doldu. 6 00:00:25,692 --> 00:00:28,403 Sonunda bu hidrojen ve helyum atomları 7 00:00:28,486 --> 00:00:31,573 bir araya gelip yıldızları oluşturmaya başladı. 8 00:00:35,410 --> 00:00:38,204 Yıldızlar muhtemelen galaksilere ayrılmıştı. 9 00:00:39,622 --> 00:00:42,292 İlk ışık dediğimiz şey buydu. 10 00:00:44,878 --> 00:00:49,799 İlk ışığı, evrenimizdeki ilk galaksileri görmek… 11 00:00:49,883 --> 00:00:54,137 O uzak geçmiş, yaratılışın gerçekleştiği zaman. 12 00:00:57,932 --> 00:01:01,686 Gökyüzüne, Samanyolu'ndaki yıldızların ötesine baktığımızda 13 00:01:01,770 --> 00:01:03,563 sadece karanlığı görürüz. 14 00:01:04,314 --> 00:01:07,692 Evrenin hikâyesinin ilk kısmını görecek teknolojiye 15 00:01:07,776 --> 00:01:09,152 hiç sahip olmadık. 16 00:01:10,695 --> 00:01:12,906 Zamanda geriye bakıp 17 00:01:12,989 --> 00:01:15,533 ilk ışığı görebilmek için 18 00:01:15,617 --> 00:01:19,329 tarihteki en karmaşık teleskoba ihtiyacımız var. 19 00:01:19,913 --> 00:01:24,000 Webb, NASA'nın tarihindeki en riskli görevdir. 20 00:01:24,084 --> 00:01:26,711 Bu görev teknolojik bir zafer 21 00:01:26,795 --> 00:01:28,797 ya da üzücü bir felaket olabilir. 22 00:01:29,297 --> 00:01:34,260 En büyük teleskobu uzaya, 1,6 milyon kilometre uzağa yolluyoruz. 23 00:01:34,344 --> 00:01:37,180 Binlerce şey ters gidebilir. 24 00:01:37,764 --> 00:01:41,810 Bugüne kadarki görevler arasında en çok tek hata noktası olanı. 25 00:01:41,893 --> 00:01:45,355 Düşünülemez olanı düşünmeye çalışmak, "İşe yaramazsa" demek 26 00:01:47,607 --> 00:01:49,234 korkutucu bir düşünce. 27 00:01:49,317 --> 00:01:54,197 Şans diye bir şeyin olmadığını düşünen başarılı bir görev sistemleri mühendisi 28 00:01:54,280 --> 00:01:56,032 ya aptaldır ya da yalancıdır. 29 00:02:07,168 --> 00:02:11,422 Bu ilk görüntüler bizi bazı soruları yanıtlamaya yaklaştıracak. 30 00:02:11,506 --> 00:02:12,924 "Nereden geliyoruz?" 31 00:02:13,550 --> 00:02:14,884 "Buraya nasıl geldik?" 32 00:02:15,593 --> 00:02:16,719 "Yalnız mıyız?" 33 00:02:17,303 --> 00:02:18,972 Tarihimiz işte burada. 34 00:02:19,055 --> 00:02:22,183 -Bütün tarihimiz. -Bütün tarihimiz burada. 35 00:02:22,892 --> 00:02:26,688 Bu teleskobun yaşam arayışımızda bir sonraki dev adım olacağından 36 00:02:26,771 --> 00:02:28,398 hiç şüphem yok. 37 00:02:28,940 --> 00:02:30,984 Evren o kadar büyük ki 38 00:02:31,067 --> 00:02:34,028 orada evrimleşmiş bilinçli yaşam olmalı. 39 00:02:34,904 --> 00:02:37,198 James Webb Uzay Teleskobu 40 00:02:37,282 --> 00:02:41,119 evreni anlama biçimimizi kökten değiştirecek. 41 00:02:46,499 --> 00:02:50,211 BİLİNMEYENLER 42 00:02:52,005 --> 00:02:55,383 KOZMİK ZAMAN MAKİNESİ 43 00:03:05,185 --> 00:03:07,103 Yeni bir teleskop yapıldı. 44 00:03:07,604 --> 00:03:12,442 Adını NASA'nın ikinci başkanından alan James Webb Uzay Teleskobu 45 00:03:12,525 --> 00:03:14,527 gerçek olmak üzere. 46 00:03:16,154 --> 00:03:19,574 Fransız Guyanası'ndaki uzay merkezinden fırlatılacak olması 47 00:03:19,657 --> 00:03:22,660 sıradan bir NASA görevi olmadığını hatırlatıyor. 48 00:03:22,744 --> 00:03:27,957 Avrupa ve Kanada uzay ajanslarıyla ortaklaşa yürütülüyor. 49 00:03:28,291 --> 00:03:30,710 25 ARALIK 2021 50 00:03:32,503 --> 00:03:35,465 30 yıllık emeğin ve 10 milyar dolar harcamanın 51 00:03:35,548 --> 00:03:38,092 ürünü olan bu proje tartışmalara sahne oldu. 52 00:03:38,176 --> 00:03:40,303 Birçok aksilik, bütçe krizi, 53 00:03:40,386 --> 00:03:42,889 hatta kongrede iptal tehditleri. 54 00:03:48,186 --> 00:03:53,149 James Webb Uzay Teleskobu'nun fırlatılması NASA için en büyük risklerden biri. 55 00:03:53,233 --> 00:03:57,028 Bir şeyler ters giderse yaklaşık 10 milyar dolar 56 00:03:57,111 --> 00:04:00,490 ve 20 yılı aşkın emek bir anda yok olacak. 57 00:04:00,573 --> 00:04:01,407 Nasılsınız? 58 00:04:01,491 --> 00:04:02,533 -Siz? -İyiyim. 59 00:04:02,617 --> 00:04:06,788 Thomas Zurbuchen NASA'nın bilim programları başkanı. 60 00:04:06,871 --> 00:04:09,958 Size Doktor Z de diyebiliriz. 61 00:04:10,041 --> 00:04:11,501 Büyük gün geldi. 62 00:04:12,001 --> 00:04:13,836 Onca yıl, onca zaman 63 00:04:13,920 --> 00:04:18,091 onca insan bu teleskop üzerinde çalıştı ve kalkışa dakikalar kaldı. 64 00:04:18,174 --> 00:04:21,094 Bu roketin üstünde bir teleskop var. 65 00:04:21,177 --> 00:04:25,682 10.000'den fazla kişinin üzerinde çalıştığı bir teleskop. 66 00:04:25,765 --> 00:04:30,061 O insanların tüm umutları ve hayalleri bu teleskoba bağlı. 67 00:04:30,144 --> 00:04:34,065 Bazıları henüz doğmamış olan, bu verilerden yararlanacak olan 68 00:04:34,148 --> 00:04:36,985 on binlerce bilim insanı da 69 00:04:37,068 --> 00:04:41,197 uzay yolculuğu için geri sayımın son dakikalarını bekliyor. 70 00:04:42,198 --> 00:04:43,866 Tüm sistemler çalışıyor. 71 00:04:44,450 --> 00:04:46,411 Son 30 saniye. 72 00:04:46,911 --> 00:04:51,624 Webb, NASA tarihinin en zor görevi. 73 00:04:52,125 --> 00:04:55,795 Üretim sorunları, planlama sorunları, sistem sorunları vardı. 74 00:04:55,878 --> 00:04:57,005 Personel sorunları. 75 00:04:57,797 --> 00:05:00,049 Bazen bana umutsuz göründü. 76 00:05:00,133 --> 00:05:01,759 Son sayım için hazır olun. 77 00:05:02,343 --> 00:05:04,971 On, dokuz, sekiz… 78 00:05:05,054 --> 00:05:08,057 Webb'i sık sık bilimin Apollo'su olarak görürüm. 79 00:05:09,142 --> 00:05:13,062 Neredeyse imkânsız olan, son derece zor bir şey. 80 00:05:13,813 --> 00:05:15,440 Buna rağmen yaptık. 81 00:05:15,523 --> 00:05:19,068 …üç, iki, bir, kalkış! 82 00:05:27,952 --> 00:05:31,414 ÜÇ AY ÖNCE 83 00:05:37,754 --> 00:05:41,007 GODDARD UZAY MERKEZİ GREENBELT, MARYLAND 84 00:05:42,425 --> 00:05:45,345 Fırlatmaya ulaşmak çok zahmetliydi. 85 00:05:45,887 --> 00:05:48,598 Bu projede 15 yıl çalıştım. 86 00:05:49,098 --> 00:05:54,437 İşimin bir insan olarak kimliğimin temel bir parçası olduğunu hissediyorum. 87 00:05:54,520 --> 00:05:57,023 Seviyorum, tutkuluyum, o yüzden yapıyorum. 88 00:05:57,774 --> 00:06:00,818 "İşe yaramazsa" diye düşünüp 89 00:06:00,902 --> 00:06:04,739 tüm kariyerimi buna adamak 90 00:06:04,822 --> 00:06:06,657 korkutucu bir düşünce. 91 00:06:09,535 --> 00:06:11,954 Altı ya da yedi yaşından beri 92 00:06:12,038 --> 00:06:15,750 gök bilimci olmak istiyordum. 93 00:06:17,335 --> 00:06:22,298 Arkansas kırsalında küçük bir çiftlikte büyüdüm. 94 00:06:22,799 --> 00:06:25,051 Etrafta şehir ışıkları yoktu. 95 00:06:25,134 --> 00:06:27,595 Çok karanlıktı. Gökyüzü çok güzeldi. 96 00:06:27,678 --> 00:06:31,599 Çocukluğumdan beri gece gökyüzü beni büyülerdi. 97 00:06:37,271 --> 00:06:41,734 HUBBLE TELESKOBUNUN FIRLATILIŞI 24 NİSAN 1990 98 00:06:41,818 --> 00:06:45,154 Dördüncü ya da beşinci sınıftaydım. 99 00:06:45,780 --> 00:06:51,953 Ön kilitleri açmamız için onay verildi. 100 00:06:53,955 --> 00:06:58,584 Güneş panelinin üzerine iki battaniyenin de açıldığını görüyoruz. 101 00:06:59,502 --> 00:07:00,503 İyi görünüyor. 102 00:07:06,384 --> 00:07:09,679 Hubble'a güzel bir macera diliyorum. 103 00:07:09,762 --> 00:07:12,932 Umarım evrenin başka gizemlerini de çözer. 104 00:07:14,392 --> 00:07:20,398 Orada ne olduğunu görmek için onu boş bir gökyüzüne doğrulttular. 105 00:07:30,366 --> 00:07:31,993 Dünyanın geri kalanı gibi 106 00:07:32,076 --> 00:07:36,497 gördüklerimiz karşısında şaşkına döndüğümü hiç unutmuyorum. 107 00:07:40,460 --> 00:07:44,505 Hiçlik meğer binlerce galaksiyle doluymuş. 108 00:07:46,215 --> 00:07:53,097 Bu bize ilk kez evrenin ne kadar eski olduğu konusunda bir fikir verdi. 109 00:07:55,683 --> 00:07:58,186 Bu devasa teleskoplarla 110 00:07:58,936 --> 00:08:04,150 geçmişe bakabilmemiz harika bir fizik numarası. 111 00:08:06,235 --> 00:08:12,575 Teleskoplar, evreni geçmişteki hâliyle görmemizi sağlayan zaman makineleridir. 112 00:08:12,658 --> 00:08:15,411 Kulağa bilim kurgu gibi gelecek 113 00:08:15,495 --> 00:08:19,624 ama ışığın uzayda seyahat etmesi zaman alıyor. 114 00:08:20,124 --> 00:08:23,211 Bir sokak lambasına bakarsanız 115 00:08:23,294 --> 00:08:27,423 o ışığın sokağın karşısından gözünüze ulaşması çok kısa sürer. 116 00:08:27,924 --> 00:08:30,843 Güneş'ten ise Dünya'ya sekiz dakikada ulaşır. 117 00:08:30,927 --> 00:08:33,971 Evrenin derinliklerine göre ilerletin. 118 00:08:34,055 --> 00:08:36,057 Işığın çok daha uzaktaki şeylerden 119 00:08:36,140 --> 00:08:38,809 teleskoplarımıza ulaşması daha uzun sürüyor. 120 00:08:38,893 --> 00:08:41,938 Onları geçmişte oldukları gibi görüyoruz. 121 00:08:44,732 --> 00:08:49,111 Hubble ile uzak geçmişe bakabildik. 122 00:08:49,195 --> 00:08:52,657 Çok erken dönem galaksilere, çok genç galaksilere. 123 00:08:53,282 --> 00:08:56,118 Ama başlangıcı henüz göremedik. 124 00:08:56,202 --> 00:09:02,500 13,8 milyar yıllık evren hikâyesinin ilk bölümü hâlâ eksik. 125 00:09:03,000 --> 00:09:04,961 Uzayın enginliğine bakmak, 126 00:09:05,044 --> 00:09:08,923 şu soruları cevaplamak için zamanın başlangıcına dönmek istiyoruz… 127 00:09:09,006 --> 00:09:10,007 NASA ESKİ BAŞKANI 128 00:09:10,091 --> 00:09:13,719 …"Galaksiler nasıl oluştu ve oluşuyor?" 129 00:09:14,554 --> 00:09:18,140 "Güneş sistemimizin dışında yaşanabilir gezegenler var mı?" 130 00:09:18,808 --> 00:09:21,602 "Yaşam sadece Dünya'ya mı özgü?" 131 00:09:21,686 --> 00:09:26,065 Hubble ve yerde konuşlu teleskoplar bize önemli bir başlangıç sağladı. 132 00:09:26,148 --> 00:09:27,942 Ama daha ileri gitmeliyiz. 133 00:09:28,025 --> 00:09:30,403 Yeni Jenerasyon Uzay Teleskobu 134 00:09:31,153 --> 00:09:35,491 atılan bir sonraki büyük adım olacak. 135 00:09:38,995 --> 00:09:42,373 James Webb Uzay Teleskobu o oldu. 136 00:09:47,753 --> 00:09:49,630 Webb büyük bir sıçrama. 137 00:09:50,214 --> 00:09:52,049 İlerlemenin büyüklüğü açısından 138 00:09:52,133 --> 00:09:56,095 tüm görevler arasındaki en ileri adım. 139 00:09:57,096 --> 00:09:59,724 Tüm teleskopların anası adeta. 140 00:10:01,058 --> 00:10:04,979 Gerçekleşmesi gereken 10 mucize olduğu açıktı. 141 00:10:05,062 --> 00:10:08,816 Kimsenin yaratmadığı yepyeni teknolojiler. 142 00:10:09,317 --> 00:10:11,110 Tamamen yeni bir dedektör, 143 00:10:11,193 --> 00:10:16,907 aynaları odaklayan yepyeni elektronik sistemlerden 10 adet. 144 00:10:18,200 --> 00:10:19,994 En önemli sayılardan biri şu, 145 00:10:20,077 --> 00:10:22,496 "Kaç tek hata noktan var?" 146 00:10:22,580 --> 00:10:26,751 Tek nokta noktası, olması gereken tek bir şey demektir. 147 00:10:27,293 --> 00:10:31,589 O olmazsa tüm görev başarısız olur. 148 00:10:32,465 --> 00:10:35,384 Navigasyon, paraşütün açıldığını doğruladı. 149 00:10:35,468 --> 00:10:37,845 Ciddi bir yavaşlama görüyoruz. 150 00:10:38,429 --> 00:10:41,515 Mars inişinde bu sayı 80 ile 90 arasında. 151 00:10:41,599 --> 00:10:44,310 Yaptığımız en riskli şeylerden biri. 152 00:10:44,810 --> 00:10:46,979 Webb üç ila dört kat daha beter. 153 00:10:48,147 --> 00:10:49,899 Mike, bu gerçekten çok güzel. 154 00:10:49,982 --> 00:10:53,152 Bayrağı diktiler. ABD bayrağını görüyorsunuz. 155 00:10:54,153 --> 00:10:57,907 Tek hata noktası sayısı açısından Apollo'dan daha beter. 156 00:10:59,492 --> 00:11:00,451 TEK HATA NOKTASI 157 00:11:00,534 --> 00:11:05,706 Kaç tek hata noktamız var? Cevap 344. 158 00:11:06,374 --> 00:11:10,419 Bugüne kadarki görevler arasında en çok tek hata noktası olanı. 159 00:11:11,295 --> 00:11:15,466 İmkânsız bir proje bu. 160 00:11:22,348 --> 00:11:28,104 BAŞ MÜHENDİS 161 00:11:29,355 --> 00:11:32,900 Bu işte her zaman bilinmeyenler vardır, bunun farkındayız. 162 00:11:33,901 --> 00:11:37,405 Sonunda, teknik olarak her şey benim omuzlarıma yüklenecek. 163 00:11:38,406 --> 00:11:42,201 Elindeki verilerle verebileceğin en iyi kararı vereceksin 164 00:11:42,284 --> 00:11:43,828 ama şunu anlıyorsun… 165 00:11:44,328 --> 00:11:47,665 Bu kararların her zaman biraz riski var. 166 00:11:52,169 --> 00:11:53,754 -Cat? -Evet? 167 00:11:55,840 --> 00:11:57,883 Sakin ol katil. 168 00:11:57,967 --> 00:12:01,220 24 yıldır bu göreve odaklanmış hâldeyim. 169 00:12:01,721 --> 00:12:04,849 Bir bakıma ikinci bir çocuk gibi. 170 00:12:05,516 --> 00:12:08,686 Çocuklarım dokuz ve dört yaşlarından beri 171 00:12:08,769 --> 00:12:12,523 James Webb Uzay Teleskobu'nu duyuyor. 172 00:12:13,023 --> 00:12:16,360 Bugün oğlum 30, kızım 28 yaşında. 173 00:12:17,111 --> 00:12:20,239 Bir şeyler aksi giderse 174 00:12:20,322 --> 00:12:24,160 basın, politikacılar vesaire olacak. 175 00:12:24,243 --> 00:12:26,120 İtibarını zedeleyecekler. 176 00:12:26,203 --> 00:12:29,415 Her şeyi dert eder. Aslında bu bir Menzel geni. 177 00:12:29,498 --> 00:12:31,542 Her küçük şey için endişelenirler. 178 00:12:32,126 --> 00:12:33,753 Geceleri uykusu bölünüyor. 179 00:12:33,836 --> 00:12:37,882 Yanlış gidebilecek onca tek hata noktası var. 180 00:12:37,965 --> 00:12:40,050 Onlar için endişeleniyorsun ve… 181 00:12:40,134 --> 00:12:43,345 Tabii ki endişeleniyorum. Takım da. 182 00:12:43,429 --> 00:12:46,390 Bu yüzden onlara odaklanıyoruz. 183 00:12:51,103 --> 00:12:54,648 Bunlar o zamanki adıyla Yeni Jenerasyon Uzay Teleskobu'nun 184 00:12:54,732 --> 00:12:56,942 orijinal konseptlerinden bazıları. 185 00:12:57,943 --> 00:13:01,322 Ayna ne kadar büyükse o kadar çok ışık toplarsın. 186 00:13:01,405 --> 00:13:05,159 İlk ışığı görmen için ayna büyük olmalı. 187 00:13:05,242 --> 00:13:09,288 İncelediğimiz beş konsept vardı. Bu orijinaliydi. 188 00:13:09,914 --> 00:13:12,041 Tasarımlarda şeytan ayrıntıda gizli. 189 00:13:12,124 --> 00:13:16,003 Böyle görünen detaylı mühendisliğe 190 00:13:16,086 --> 00:13:19,340 ulaşana kadar sorunları bulamazsınız. 191 00:13:19,423 --> 00:13:25,387 En bariz sorun, çapının onu taşıyan roketin çapından büyük olması. 192 00:13:25,471 --> 00:13:27,139 Yani katlanmak zorunda. 193 00:13:27,223 --> 00:13:33,270 Ana aynanın parçalarının bir pikap gibi dizildiği dağılımlar vardı. 194 00:13:33,354 --> 00:13:37,608 Ana aynayı yerleştirmek için yaptığımız konseptlerden biri 195 00:13:37,691 --> 00:13:39,902 açılır kapanır kanatlı masa şekli. 196 00:13:39,985 --> 00:13:41,403 Şu an yaptığımız şey bu. 197 00:13:41,487 --> 00:13:44,198 Ön tasarım incelememiz 2008'deydi. 198 00:13:44,782 --> 00:13:48,869 Teleskop bugünkü görünümünü kazandı. 199 00:13:54,416 --> 00:13:58,796 Webb'in en iyi modellerinden biri değil ama özelliklerini göstermeye yeter. 200 00:13:58,879 --> 00:14:01,549 Ana ayna burada. Yıldız ışığı geliyor. 201 00:14:01,632 --> 00:14:05,719 Ana aynaya çarpıyor, ikinci aynada odaklanıyor. 202 00:14:05,803 --> 00:14:09,682 Bu siyah piramidal yapıya gönderiliyor. 203 00:14:09,765 --> 00:14:13,018 Aygıtların olduğu bu arka bölüme gidiyor. 204 00:14:13,102 --> 00:14:15,354 Kameraların, spektrometrelerin. 205 00:14:16,981 --> 00:14:19,525 Kusura bakmayın, tutkalı ayrılmaya başladı 206 00:14:19,608 --> 00:14:22,528 ama bu gördüğünüz, güneşlik. 207 00:14:28,325 --> 00:14:32,538 Güneş'ten, Dünya'dan ve Ay'dan gelen ışığı engelliyor. 208 00:14:33,038 --> 00:14:35,583 Teleskobumuz soğuk kalsın istiyoruz. 209 00:14:35,666 --> 00:14:39,753 Baktığı sönük yıldızlardan daha parlak olmasın. 210 00:14:40,921 --> 00:14:44,592 344 tek hata noktasından 225'i 211 00:14:44,675 --> 00:14:48,470 güneşliğin açılmasıyla ilgili. 212 00:14:49,221 --> 00:14:52,892 Daha önce böyle bir açılım yapılmadı. 213 00:14:53,976 --> 00:14:59,523 Önce her iki tarafında gördüğünüz iki büyük palet açılır. 214 00:14:59,607 --> 00:15:02,484 İlk olarak bir kat, sonra diğer kat. 215 00:15:02,568 --> 00:15:05,571 Bu paletler güneşliğin katlanmış katmanlarını tutar. 216 00:15:06,906 --> 00:15:11,577 Sonra çok karmaşık bir kasnak ve gerdirme motorları sistemi 217 00:15:11,660 --> 00:15:15,581 altı köşenin her birine doğru güneşliği gerer. 218 00:15:17,166 --> 00:15:20,461 Doğru şekli ve konumu elde etmek için 219 00:15:20,544 --> 00:15:24,506 beş katın gerginliğini ayrı ayrı ayarlamamız gerekir. 220 00:15:25,382 --> 00:15:28,010 Beş katın gerginliğinin ayarlanmasıyla ilgili 221 00:15:28,093 --> 00:15:31,013 34 tek hata noktası bulunuyor. 222 00:15:31,096 --> 00:15:35,893 İkinci kat. Üç, iki, bir… 223 00:15:39,855 --> 00:15:41,690 Bu uzay görevini 224 00:15:41,774 --> 00:15:45,277 diğer tüm uzay görevlerinden ayıran şey 225 00:15:45,361 --> 00:15:47,154 bu güneşliğin inceliği. 226 00:15:48,572 --> 00:15:50,532 Metal parçası değil. 227 00:15:51,075 --> 00:15:53,577 Daha ziyade katlanmış bir şemsiye gibi. 228 00:15:54,995 --> 00:15:57,748 Güneşliği üç kez tam olarak açtık. 229 00:15:57,831 --> 00:16:01,293 Yeniden katlanması güneşliği yıprattı ve yırttı. 230 00:16:02,378 --> 00:16:07,216 Güneşliğin yırtılması öyle bir noktaya geldi ki "Hayır" dedik. 231 00:16:07,299 --> 00:16:10,094 "Fazla test yapmayı bırakmanın vakti geldi." 232 00:16:11,595 --> 00:16:18,185 Büyük çarşaflarla, birbirine dolanıp sıfır yer çekiminde her yere gidebilecek 233 00:16:18,268 --> 00:16:21,522 kilometrelerce kabloyla uğraşıyorsanız 234 00:16:22,022 --> 00:16:24,024 binlerce aksilik olabilir. 235 00:16:25,567 --> 00:16:30,489 Parçalayıp katlıyor, bir rokete koyuyor, 236 00:16:30,572 --> 00:16:34,660 uzayda robotik olarak yeniden inşa ediyoruz. 237 00:16:34,743 --> 00:16:37,371 Daha önce hiç yapılmadı bu. 238 00:16:40,958 --> 00:16:46,088 Fırlatmadan 14 gün sonra ana aynanın iki kanadını sabitleyeceğiz. 239 00:16:46,964 --> 00:16:51,427 Ana aynayla bağlantılı 10 tek hata noktası var. 240 00:16:51,510 --> 00:16:53,012 Her kanatta beş adet. 241 00:16:57,766 --> 00:17:02,896 18 ayrı parça kullanmak aynayı yapmak için iyi bir yoldu. 242 00:17:03,856 --> 00:17:06,066 Her bir ayna hareketli. 243 00:17:06,734 --> 00:17:08,777 Bu da altıgenlerin her biriyle 244 00:17:08,861 --> 00:17:13,157 teleskobumuzu robotik olarak odaklamamıza yardımcı oluyor. 245 00:17:14,867 --> 00:17:19,038 Dünya'dan 1,6 milyon kilometre uzağa, Ay'dan dört kat uzağa gidiyor. 246 00:17:19,955 --> 00:17:25,377 Teleskobun kriyojenik sıcaklıklarda çatlamasını, kırılmasını istemezsin. 247 00:17:25,669 --> 00:17:29,006 KRİYOJENİK TEST 2017 248 00:17:29,673 --> 00:17:33,844 NASA, Johnson Uzay Merkezi'nde Apollo döneminde kullanmış olan 249 00:17:33,927 --> 00:17:37,973 en büyük Cryovac odasını yeniden düzenledi. 250 00:17:38,599 --> 00:17:43,604 Devasa teleskobu yerleştirmek yıllar aldı. 251 00:17:49,777 --> 00:17:52,237 Üç katlı bina boyutunda. 252 00:17:52,321 --> 00:17:58,118 Mutlak sıfırın 50 derece üzerindeki ısılarda test edildi ve sorunsuz çalıştı. 253 00:17:58,827 --> 00:18:00,954 Bu neredeyse mucizevi. 254 00:18:02,831 --> 00:18:09,296 Goddard'da insanların yıllardır beklediği harika bir gün yaşandı. 255 00:18:09,797 --> 00:18:15,969 Dik tutup izleme alanına doğru döndürdüler 256 00:18:16,470 --> 00:18:18,889 ve hepimiz o aynayı gördük. 257 00:18:20,099 --> 00:18:24,103 Göz yaşlarımızı tuttuğumuz bir andı. 258 00:18:24,186 --> 00:18:29,525 Çünkü bebek galaksilerden ve uzak gezegenlerden gelen ışığı 259 00:18:29,608 --> 00:18:33,946 algılayacak olan aynada kendi yansımanızı görüyorsunuz. 260 00:18:34,029 --> 00:18:37,741 Aynı zamanda beni gördüğünü düşünmek son derece harikaydı. 261 00:18:41,745 --> 00:18:46,875 Bu teleskobu özellikle evreni kızıl ötesi ışıkta görmek için tasarladık. 262 00:18:49,044 --> 00:18:53,382 En uzak galaksiler o kadar uzakta ki 263 00:18:53,465 --> 00:18:56,635 tüm ışıklarını kızıl ötesi ışık olarak yayarlar. 264 00:18:56,718 --> 00:19:00,013 Bu ışık gözünüzün görebileceğinden biraz daha kırmızıdır. 265 00:19:00,806 --> 00:19:06,812 Hubble gibi çok daha büyük bir görünür ışık teleskobumuz olsa bile 266 00:19:06,895 --> 00:19:11,024 bu ilk galaksilerden gelen ışığı göremezdik. 267 00:19:12,568 --> 00:19:17,656 Bu teleskobu öncelikle ilk galaksileri incelemek için tasarlarken 268 00:19:18,657 --> 00:19:21,285 çok büyük ve çok güçlü olması 269 00:19:21,368 --> 00:19:27,624 ötegezegenleri, diğer yıldızların yörüngesindeki gezegenleri tanımak için 270 00:19:27,708 --> 00:19:32,045 benzeri görülmemiş bir yeteneğe sahip olacağı anlamına gelir. 271 00:19:33,338 --> 00:19:37,259 Özellikle de yakınlardaki gezegenlerin 272 00:19:37,342 --> 00:19:41,096 yaşanabilir olup olmadığı konusunda. 273 00:19:42,598 --> 00:19:48,187 Bunu o gezegenin atmosferindeki moleküllere bakarak yapacak. 274 00:19:50,022 --> 00:19:55,652 Metanı, karbondioksidi ve su buharını tespit edebilir. 275 00:19:56,320 --> 00:19:59,198 Suyun olduğu yerde genelde hayat vardır. 276 00:20:00,282 --> 00:20:03,202 Bu teleskobun evrende yaşam aramak için 277 00:20:03,285 --> 00:20:07,539 bir sonraki dev adımımız olduğunu söylemek yanlış olmaz. 278 00:20:08,123 --> 00:20:13,837 "Bakın, şuradaki beş gezegende hayat varmış gibi görünüyor" desem 279 00:20:13,921 --> 00:20:16,298 ne kadar harika olurdu. 280 00:20:16,798 --> 00:20:19,927 Düşünsenize, bu her şeyi değiştirir. 281 00:20:20,302 --> 00:20:23,263 FIRLATMAYA BİR AY KALA 282 00:20:25,849 --> 00:20:32,606 Webb gerçekten orada olanın peşinde koşan insanlığın en üst noktası. 283 00:20:33,106 --> 00:20:37,945 Kendimizi, tarihimizi, Dünya'yı daha iyi tanımaya çalışıyoruz. 284 00:20:38,028 --> 00:20:40,572 Bence bu inanılmaz bir şey. 285 00:20:43,700 --> 00:20:45,452 İsviçre'de büyüdüm. 286 00:20:46,411 --> 00:20:51,750 Babam tutucu bir kilisede Evangelist bir papazdı. 287 00:20:52,960 --> 00:20:55,337 Bilimi neredeyse hiç duymadık. 288 00:20:55,420 --> 00:20:59,883 Bana tüm gençliğim boyunca tüm evrenin yedi günde yaratıldığı öğretildi. 289 00:21:01,927 --> 00:21:04,388 Sonra bir derse gittim. 290 00:21:05,305 --> 00:21:11,395 Öğretmenimiz bilimin, tarihin gidişatını nasıl değiştirdiğini anlattı. 291 00:21:12,396 --> 00:21:15,107 "İstediğim meslek bu" diye düşündüm. 292 00:21:15,190 --> 00:21:19,987 "Bilim yaparak tarihin akışını değiştirebilirim." 293 00:21:22,864 --> 00:21:25,284 Beş yıldır bu işi yapıyorum. 294 00:21:26,034 --> 00:21:30,163 Birçok kişi benim yeterince sabırlı olmadığımı düşünüyor. 295 00:21:30,789 --> 00:21:34,501 Sorumluluk alma şeklim bazen çok sert olabiliyor. 296 00:21:36,211 --> 00:21:38,171 Ama diyelim ki başarısız oldu. 297 00:21:38,797 --> 00:21:41,842 Tüm dünya bilim tarihini 298 00:21:41,925 --> 00:21:45,846 10 ila 20 yıl geriye götürür. 299 00:21:46,346 --> 00:21:48,390 Koşu mesafemi takip ediyorum. 300 00:21:50,225 --> 00:21:53,437 Bütün yıl. Yıllık hedefim 1.600 kilometre. 301 00:21:53,520 --> 00:21:57,607 Yılın ne kadar stresli geçtiğine bağlı. Çok stres, çok kilometre. 302 00:21:58,317 --> 00:22:00,110 2.000'e yaklaşıyorum. 303 00:22:00,944 --> 00:22:07,951 NASA şu sloganı kullanan bir teşkilat, "Başarısızlık bir seçenek değildir." 304 00:22:08,618 --> 00:22:11,038 Kulağa hoş gelen bir slogan 305 00:22:11,121 --> 00:22:14,291 ama ne zaman görev yapsak başarısızlık bir seçenek. 306 00:22:15,917 --> 00:22:19,212 Başından beri türlü zorluklar var. 307 00:22:19,296 --> 00:22:24,801 Bu enstitü 2007'de fırlatılması tahmin edilen teleskobu yönetecek. 308 00:22:24,885 --> 00:22:28,847 Hedefimiz bu projenin 500 milyon dolara tamamlanması. 309 00:22:28,930 --> 00:22:31,975 İlk defa fiyattan bahsedildiğinde 310 00:22:32,059 --> 00:22:36,813 altı milyar dolardan pahalıya patlayan Hubble Uzay Teleskobu'nda çalışan herkes 311 00:22:36,897 --> 00:22:40,275 bunun tamamen yalan olduğunu biliyordu. 312 00:22:40,359 --> 00:22:42,444 Proje ilerledikçe 313 00:22:42,527 --> 00:22:46,365 maliyeti aniden altı milyar dolara çıktı. 314 00:22:46,448 --> 00:22:50,744 Bay Howard, Para Tuzağı filmini izlediniz mi? 315 00:22:51,745 --> 00:22:52,996 Evet, kesinlikle. 316 00:22:53,080 --> 00:22:57,250 Sanırım o filmdeki standart cümle, ''Sadece iki haftalığına" idi. 317 00:22:58,043 --> 00:23:01,630 Bunu seçmenlerimize nasıl maruz gösterebiliriz? 318 00:23:01,713 --> 00:23:04,299 Kongre soruşturması açıldı. 319 00:23:04,883 --> 00:23:07,177 "Kapatalım gitsin" dediler. 320 00:23:07,260 --> 00:23:09,388 Olmayacak gibiydi. 321 00:23:09,471 --> 00:23:11,390 Kongre projeyi iptal edecekti. 322 00:23:11,473 --> 00:23:12,808 Büyük bir şoktu. 323 00:23:12,891 --> 00:23:17,020 Bu teleskopla bilim yapmak isteyen genç bir bilim insanıyım. 324 00:23:17,104 --> 00:23:19,272 Bunca zaman sonra bırakıyor muyuz? 325 00:23:20,065 --> 00:23:23,360 Kongre, "Parayı vereceğiz" dedi ve ben de o zaman geldim. 326 00:23:23,443 --> 00:23:24,277 DOKUZ MİLYAR 327 00:23:24,361 --> 00:23:28,115 Kimse konuşmak istemedi. "Önemli değil" dediler. 328 00:23:28,198 --> 00:23:32,202 "Nasıl gidiyor?" "Zaman kaybediyoruz ama sorun olmaz." 329 00:23:32,285 --> 00:23:33,495 Sorun vardı. 330 00:23:34,413 --> 00:23:38,375 TİTREŞİM VE AKUSTİK TESTİ 331 00:23:41,169 --> 00:23:45,715 Titreşim ve akustik testine hazırlandığını hatırlıyorum. 332 00:23:47,843 --> 00:23:52,139 Bu testte teleskobu bozmaya çalışıyorsun. 333 00:23:52,222 --> 00:23:57,018 Bunu atlatmasını istiyorsun ama rokette sallanacağı gibi sallıyorsun. 334 00:23:57,644 --> 00:24:03,233 Fırlatma sırasında maruz kalacağı sesleri çıkardık. 335 00:24:22,252 --> 00:24:24,629 İlk test çok iyi geçti. 336 00:24:27,549 --> 00:24:31,511 Sonra uzay aracı ve güneş kalkanıyla test ettiğimizde 337 00:24:32,053 --> 00:24:34,514 bağlantı elemanları dökülmeye başladı. 338 00:24:35,724 --> 00:24:37,434 Teleskopta 10.000 cıvata var. 339 00:24:38,185 --> 00:24:44,357 Bisiklet tamir ettiyseniz bilirsiniz, kilitlenmesi için sıkmanız gerekir. 340 00:24:44,941 --> 00:24:46,485 Cıvatalar kilitli değildi. 341 00:24:47,360 --> 00:24:49,196 Bu nasıl olabilir? 342 00:24:49,279 --> 00:24:51,615 Uzaya gidiyor. Cıvatalar kilitlenmeli. 343 00:24:52,699 --> 00:24:56,495 Tüm bağlantı elemanlarını bulup yeniden yapmamız gerekti. 344 00:24:56,995 --> 00:25:02,709 Sorunu çözmek altı ay sürdü ve 150 milyon dolara mal oldu. 345 00:25:02,792 --> 00:25:05,712 Gereğinden fazla hata yapılıyordu. 346 00:25:05,795 --> 00:25:06,922 Utanç vericiydi. 347 00:25:07,005 --> 00:25:08,924 NASA'NIN TELESKOBU HATA DOLU 348 00:25:09,007 --> 00:25:12,260 Bu arada birçok olumsuz haberle karşılaştık. 349 00:25:12,344 --> 00:25:15,347 Daha önceki tüm görevlerden fazlaydı. 350 00:25:16,473 --> 00:25:18,642 Başarısızlıkta rol almak istemezsin. 351 00:25:18,725 --> 00:25:22,437 Her spor takımı gibi herkes başarının bir parçası olmak ister. 352 00:25:22,521 --> 00:25:25,273 Gidişatı değiştirmeli, kaybetmeyi bırakmalısın. 353 00:25:28,902 --> 00:25:31,905 Ekipte her zaman harika insanlar oldu. 354 00:25:32,405 --> 00:25:34,491 Bu bir liderlik meselesiydi. 355 00:25:35,492 --> 00:25:38,286 Aynayı çizme, ona zarar verme riski var. 356 00:25:38,370 --> 00:25:40,121 Çok dikkatli olmalıyız. 357 00:25:40,789 --> 00:25:44,543 Takımı bir araya getirmek için liderleri değiştirmem, 358 00:25:44,626 --> 00:25:49,422 muhteşem bir şey yapmak için gereken ilgiyi yaratmam gerekiyordu. 359 00:25:50,173 --> 00:25:53,510 "Evet, bunu yapacağız" enerjisini istiyorsun. 360 00:25:53,593 --> 00:25:55,679 Sanırım öyle oldu. 361 00:25:56,179 --> 00:25:58,306 İlk defa şaşırdığım gün 362 00:25:58,390 --> 00:26:00,600 aklımdan hiç çıkmıyor. 363 00:26:02,310 --> 00:26:03,645 Teleskobun iki yarısı, 364 00:26:04,229 --> 00:26:08,024 ana ayna ve güneşlik bir araya getirilecekti. 365 00:26:10,652 --> 00:26:13,071 Çok zor olacağını biliyordum. 366 00:26:14,155 --> 00:26:16,783 O iki yarım hiç birleştirilmemişti. 367 00:26:18,159 --> 00:26:21,663 Tüm sistemlerin, tüm kabloların doğru çalışması gerekiyordu. 368 00:26:29,087 --> 00:26:31,089 İki parça bir araya geldiğinde… 369 00:26:34,551 --> 00:26:35,885 …ilk denemede çalıştı. 370 00:26:38,555 --> 00:26:41,516 Takım, olması gereken noktaya zar zor ulaşıyordu. 371 00:26:42,100 --> 00:26:45,854 Önde değildi. Bir anda öne geçti. 372 00:26:46,354 --> 00:26:49,608 İnsanların onlardan beklediğinden daha iyiydiler. 373 00:26:50,483 --> 00:26:51,651 Harikaydı. 374 00:26:55,447 --> 00:26:57,866 Hazır bir görevimiz vardı. 375 00:27:00,035 --> 00:27:03,663 Webb'in fırlatılabileceğinden ne kadar eminsin diye sorarsanız 376 00:27:04,247 --> 00:27:05,582 "Sonuna kadar" derdim. 377 00:27:31,274 --> 00:27:36,071 Bu teleskobu fırlatma rampasına götürmek için yıllarımızı harcadık. 378 00:27:36,780 --> 00:27:39,908 "Gerçekten burada mı? Gerçekten oluyor mu?" diyordum. 379 00:27:40,659 --> 00:27:42,786 KALİFORNİYA 380 00:27:45,747 --> 00:27:49,668 Heyecan ve mutlu bir gerginlik hissediyorum. 381 00:28:01,012 --> 00:28:04,015 FRANSIZ GUYANASI UZAY MERKEZİ 382 00:28:04,099 --> 00:28:06,601 Fırlatmaları seviyor muyum? 383 00:28:07,519 --> 00:28:09,062 Bittiğinde seviyorum. 384 00:28:10,146 --> 00:28:11,981 Paraşütle atlamak gibi. 385 00:28:12,565 --> 00:28:15,735 Paraşütün açıldığı her zaman güzel bir yolculuktur. 386 00:28:20,573 --> 00:28:25,870 Kalkışa 12 saat kaldı. Dua edelim de hava bozulmasın. 387 00:28:25,954 --> 00:28:30,291 Umalım da yarın sabah teleskobu fırlatabilelim. 388 00:28:30,375 --> 00:28:34,087 Neredeyse o anın geldiğine inanamıyorum. 389 00:28:34,170 --> 00:28:37,132 Çok heyecanlıyım. Fırlatma için sabırsızlanıyorum. 390 00:28:50,228 --> 00:28:52,480 İki konuşmayı da kendim yazdım. 391 00:28:53,857 --> 00:28:58,361 Özgün ve kişisel olmaları çok önemliydi. 392 00:28:58,445 --> 00:29:00,822 Özellikle de hayal kırıklığı zamanında 393 00:29:01,614 --> 00:29:02,824 açıkçası 394 00:29:02,907 --> 00:29:06,786 gerçek bir insan olarak orada olmalıydım. 395 00:29:06,870 --> 00:29:08,204 Bu önemliydi. 396 00:29:08,288 --> 00:29:10,749 Olumlu konuşmayı kimse hatırlamaz. 397 00:29:10,832 --> 00:29:13,293 Önemli değil. İstediğimi söyleyebilirdim. 398 00:29:14,419 --> 00:29:16,713 Olumsuz konuşma gerçekten önemli. 399 00:29:16,796 --> 00:29:19,966 Bu yüzden dikkatlice düşünmek önemliydi. 400 00:29:20,467 --> 00:29:23,303 Yedi, altı, beş… 401 00:29:23,928 --> 00:29:27,098 KÜME UYDU FIRLATMASI 4 HAZİRAN 1996 402 00:29:27,182 --> 00:29:28,016 Kalkış! 403 00:29:29,476 --> 00:29:30,602 Ateşlendi. 404 00:29:30,685 --> 00:29:35,774 Ariane 5'in ilk başarısızlığını, nasıl göründüğünü hiç unutmuyorum. 405 00:29:35,857 --> 00:29:36,733 Kalkış. 406 00:29:39,486 --> 00:29:42,322 Aklıma kazınmış. Hiç çıkmıyor. 407 00:29:45,992 --> 00:29:48,411 Tüm itiş gücü parametreleri normal. 408 00:29:48,495 --> 00:29:49,788 Yörünge normal. 409 00:29:54,876 --> 00:29:57,545 "Bugünkü fırlatma başarısız oldu 410 00:29:57,629 --> 00:30:01,508 ve Webb planlandığı gibi yörüngeye ulaşamadı. 411 00:30:06,763 --> 00:30:11,684 Evrenimizin keşfi için, bilim için, hepimiz için bir geri adım. 412 00:30:13,686 --> 00:30:15,480 Hayal kırıklığına uğradık. 413 00:30:18,149 --> 00:30:23,780 Ancak şu an yaşadığımız aksilik ne kadar zor olsa olsun 414 00:30:24,614 --> 00:30:26,991 değişmeyecek bir şey var. 415 00:30:28,993 --> 00:30:33,790 Uzayı bilimsel olarak keşfetme kararlılığımız." 416 00:30:48,471 --> 00:30:51,641 FIRLATMA GÜNÜ 25 ARALIK 2021 417 00:30:52,684 --> 00:30:56,563 Bu 10 yılın, belki de yüzyılın en havalı şeyi olmak üzere. 418 00:30:56,646 --> 00:31:01,109 Hubble'ın halefi. Üç kat daha büyük ve teknolojik olarak çok daha ileri. 419 00:31:01,192 --> 00:31:03,528 Fırlatılmak üzere. Ağlayacağım. 420 00:31:04,654 --> 00:31:10,785 Feliz Navidad. Fırlatmayı izlemek için bu sabah dört buçukta kalktım. 421 00:31:10,869 --> 00:31:14,873 Tüm bilim tanrılarına her şeyin yolunda gitmesi için dua ediyorum. 422 00:31:14,956 --> 00:31:17,792 Umarım altı ay içinde harika veriler alacağız. 423 00:31:17,876 --> 00:31:19,627 Mutlu Noeller. 424 00:31:19,711 --> 00:31:23,214 Fransız Guyanası'ndaki Jüpiter Kontrol Merkezi'ndeyiz. 425 00:31:23,298 --> 00:31:28,136 Fırlatma rampasında bir Ariane 5 roketi görüyorsunuz. 426 00:31:28,219 --> 00:31:30,054 James Webb Uzay Teleskobu'nu 427 00:31:30,138 --> 00:31:33,016 yolculuğun ilk aşamasında fırlatmaya hazır. 428 00:31:33,099 --> 00:31:38,187 On binlerce bilim insanı bu fırlatmayı izliyordu. 429 00:31:39,022 --> 00:31:43,234 Tüm gelecekleri o fırlatmanın başarısına bağlıydı. 430 00:31:43,318 --> 00:31:47,238 James Webb Uzay Teleskobu'nun fırlatılışını izlemeye hazırız. 431 00:31:47,322 --> 00:31:51,951 Şu anda tüm ışıklar yeşil. Geri sayım devam ediyor ve hiç sorun yok. 432 00:31:52,035 --> 00:31:56,539 Kourou'daki uçuş kontrol ekibi herhangi bir sorun gözlemlemiyor. 433 00:31:57,332 --> 00:31:59,709 Batıl inançlı biri değilim 434 00:31:59,792 --> 00:32:05,673 ama bugün yanıma üç uğurlu tılsım alacağım. 435 00:32:05,757 --> 00:32:07,800 Babamın taksici ehliyeti. 436 00:32:08,718 --> 00:32:11,512 Büyükbabam Menzel'in papyonu 437 00:32:11,596 --> 00:32:15,808 ve büyükbabam DeLeo'nun özel pilotluktan kalma kayıt defteri. 438 00:32:15,892 --> 00:32:21,230 Noel Günü fırlatması için her şey yolunda görünüyor. 439 00:32:21,314 --> 00:32:25,568 Operasyonlar ve geri sayım sorunsuz ilerliyor. 440 00:32:25,652 --> 00:32:29,197 Tüm sistemler yeşil. Fırlatmaya doğru gidiyoruz. 441 00:32:31,115 --> 00:32:32,492 Hava durumu iyi. 442 00:32:32,575 --> 00:32:36,245 NASA yetkilileri telemetrik verileri yakından izliyor. 443 00:32:36,955 --> 00:32:38,790 Son sayım için hazır olun. 444 00:32:39,290 --> 00:32:42,043 On, dokuz, sekiz… 445 00:32:42,126 --> 00:32:45,463 yedi, altı, beş, 446 00:32:45,546 --> 00:32:49,634 dört, üç, iki, bir… 447 00:33:20,873 --> 00:33:22,917 ASTROFİZİKÇİ 448 00:33:40,518 --> 00:33:42,020 ESC kapanıyor. 449 00:33:42,729 --> 00:33:44,313 Tüm parametreler normal. 450 00:33:44,814 --> 00:33:49,277 Webb'in ayrılmasına 17 saniye kaldı. 451 00:33:50,278 --> 00:33:54,866 Webb yaylar yardımıyla Ariane 5'in üst parçasından nazikçe uzaklaştıracak. 452 00:33:59,912 --> 00:34:01,956 Webb Teleskobu ayrıldı. 453 00:34:02,040 --> 00:34:02,957 Haydi Webb! 454 00:34:12,216 --> 00:34:14,552 -Teşekkürler. -Tebrik ederim. 455 00:34:15,136 --> 00:34:19,682 Güneş enerjisi sisteminin devreye girmesinden önce 456 00:34:19,766 --> 00:34:22,268 Webb'in roketten ayrıldığı doğrulandı. 457 00:34:24,479 --> 00:34:29,400 WEBB'İN YOLCULUĞUNU GÖSTEREN BU ANİMASYON NASA VERİLERİ KULLANILARAK HAZIRLANMIŞTIR. 458 00:34:30,943 --> 00:34:36,657 Tekil güneş enerjisi sistemi açılana dek Webb batarya gücüyle çalışacak. 459 00:34:58,679 --> 00:35:03,684 Webb, bataryalarının dolmaya başladığını doğruladı. 460 00:35:04,644 --> 00:35:06,104 Güneş enerjisi açıldı. 461 00:35:07,021 --> 00:35:09,482 Harika! 462 00:35:15,530 --> 00:35:16,906 İşte şimdi oldu! 463 00:35:26,958 --> 00:35:31,671 Dünya'ya 1,6 milyon kilometre uzaklıktaki çalışma alanına ilerledikten sonra 464 00:35:31,754 --> 00:35:35,174 Görev Operasyon Merkezi'ndeki 465 00:35:35,258 --> 00:35:38,928 teleskop operatörlerince konuşlandırılacak. 466 00:35:41,013 --> 00:35:44,267 GÖREV OPERASYON MERKEZİ BALTIMORE, MARYLAND 467 00:35:46,269 --> 00:35:51,274 Webb, antenlerini, güneşliklerini ve aynalarını yerleştirmeye devam edecek. 468 00:35:51,357 --> 00:35:53,442 Her bir adım yedi tonluk teleskobun 469 00:35:53,526 --> 00:35:57,238 tamamen monte edileceği kritik ve karmaşık prosedürler içeriyor. 470 00:35:57,780 --> 00:36:01,200 Webb Teleskobu dünyanın en parlak beyinlerince yapıldı. 471 00:36:01,284 --> 00:36:04,787 Hepsi de bu prosedürleri diken üstünde izliyor olacak. 472 00:36:04,871 --> 00:36:07,540 Herhangi bir noktada bir aksilik çıkarsa 473 00:36:07,623 --> 00:36:11,377 insanoğlunun bu konuda yapabileceği hiçbir şey yok. 474 00:36:15,756 --> 00:36:21,345 Fırlatma için tebrik alıyoruz. Hepimiz bu tebriklerle mutlu oluyoruz. 475 00:36:21,846 --> 00:36:24,849 Ama önümüzde daha zor şeylerin olduğunu biliyoruz. 476 00:36:25,600 --> 00:36:27,268 Bu montaj, bir Ikea masasını 477 00:36:27,351 --> 00:36:31,355 milyonlarca kilometre öteden robotik yolla kurmaya benziyor. 478 00:36:35,026 --> 00:36:37,111 Webb saniyede 1600 metre ilerliyor. 479 00:36:37,695 --> 00:36:39,822 Yakında Ay'ın yörüngesinden geçecek. 480 00:36:39,906 --> 00:36:44,702 Yani şu anda bizden yaklaşık 370.000 kilometre uzakta. 481 00:36:46,954 --> 00:36:51,375 Dünya'ya 1,6 milyon kilometre uzaklıktaki L2 noktasına gidiyor. 482 00:36:51,459 --> 00:36:56,672 Sönük yıldızları Dünya'dan görmek için şehirden değil, taşradan bakarsınız. 483 00:36:56,756 --> 00:37:00,801 Bizim için L2'ye gitmek taşraya gitmek demek. 484 00:37:00,885 --> 00:37:04,138 Güneş'in ve Dünya'nın yer çekimlerinin 485 00:37:04,222 --> 00:37:09,101 Güneş'in etrafında sabit bir yörünge oluşturduğu bir yer. 486 00:37:10,853 --> 00:37:16,317 Apollo astronotları Dünya'dan Ay'a yaklaşık üç günlük yolculukla ulaştı. 487 00:37:16,400 --> 00:37:20,780 L2 noktasına ulaşmamız yaklaşık 30 gün sürüyor. 488 00:37:20,863 --> 00:37:23,282 Yol süresince montajı tamamlıyoruz. 489 00:37:29,664 --> 00:37:33,000 Bu benim ilk montajım. Gerginim. 490 00:37:33,751 --> 00:37:37,255 Özellikle de bu görevde. Tamir edilemez, değil mi? 491 00:37:37,338 --> 00:37:41,384 Herhangi bir soruna, herhangi bir probleme hemen müdahale etmeliyiz. 492 00:37:42,176 --> 00:37:47,098 Görev Operasyon Merkezi'nde gece gündüz yüzlerce kişi çalışıyor. 493 00:37:47,181 --> 00:37:49,850 Özellikle de uçuş operasyonları ekibi. 494 00:37:51,477 --> 00:37:56,023 Görev Operasyon Merkezi aracılığıyla teleskopla iletişim kurabiliyoruz. 495 00:37:56,732 --> 00:38:00,194 Teleskoba komut veya kod blokları gönderip 496 00:38:00,278 --> 00:38:02,989 hangi aktiviteyi yapacağını söylüyoruz. 497 00:38:03,781 --> 00:38:07,243 Uzayda teleskobu göremiyoruz. Çok uzakta. 498 00:38:07,326 --> 00:38:10,997 Teleskobun animasyonlu bir modeli var. 499 00:38:11,080 --> 00:38:13,833 Teleskobun açıldığını görebiliyoruz. 500 00:38:17,253 --> 00:38:19,839 Bir kadın, bir Latin Amerikalı olarak 501 00:38:19,922 --> 00:38:22,633 bu sektörde nadir bulunan biriyim. 502 00:38:23,217 --> 00:38:26,929 Bu alanda örnek alabileceğim kimse yoktu. 503 00:38:28,139 --> 00:38:31,183 NASA rozetimi 19 yaşında taktım. 504 00:38:31,684 --> 00:38:37,106 Böyle büyük ve prestijli bir yere bu kadar çabuk varmayı beklemiyordum. 505 00:38:37,189 --> 00:38:40,401 Ama oraya varır varmaz iz bırakacağımı biliyordum. 506 00:38:41,277 --> 00:38:46,032 Montaj sistemi için kod ve prosedür yazıyorum. 507 00:38:46,532 --> 00:38:50,244 Yörüngede hangi faaliyette olursak olalım 508 00:38:50,328 --> 00:38:54,749 tüm sistemlerin bir bütün olarak işlemesi ve akması gerekiyor. 509 00:38:55,499 --> 00:38:58,294 GÜNEŞLİĞİN AÇILMASI FIRLATMADAN ÜÇ GÜN SONRA 510 00:38:59,128 --> 00:39:02,465 TEK HATA NOKTASI SAYISI 225 511 00:39:04,258 --> 00:39:08,262 Operasyon Amiri, bu pencerede ilk komuta sizde. 512 00:39:08,763 --> 00:39:10,598 Devam edin. Hazırız. 513 00:39:11,515 --> 00:39:13,309 Anlaşıldı. Kod çalıştırılıyor. 514 00:39:14,352 --> 00:39:16,896 Komut satırı iyi. Çalıştırma onaylandı. 515 00:39:16,979 --> 00:39:17,855 Çalıştırıldı. 516 00:39:21,692 --> 00:39:25,946 Tek nokta notalarının çoğu güneşlikle ilgili. 517 00:39:27,073 --> 00:39:32,119 Mekanizmalar sıkışırsa kötü bir gün geçiririz. 518 00:39:46,801 --> 00:39:49,929 Operasyon Lideri, motorunuz bekleme durumuna geçti. 519 00:39:50,763 --> 00:39:53,015 -Devam edebilirsiniz. -Çalıştırıyorum. 520 00:40:11,742 --> 00:40:14,662 Anlaşıldı patron. Bu hareketten memnunum. 521 00:40:14,745 --> 00:40:15,621 Devam edin. 522 00:40:22,962 --> 00:40:26,340 Ne kadar test yaparsan yap tıpkı bir paraşüt gibi 523 00:40:26,424 --> 00:40:29,677 en son katladığında olduğu kadar iyi olabilir. 524 00:40:30,553 --> 00:40:32,888 Uçaktan atlayıp ipi çekene kadar 525 00:40:32,972 --> 00:40:35,474 ne kadar iyi olduğunu bilemezsin. 526 00:40:47,570 --> 00:40:51,866 Altıncı grup için 31 numaralı adıma geçin. 527 00:40:54,743 --> 00:40:55,911 Anlaşıldı. Kanatta. 528 00:40:59,999 --> 00:41:02,835 İyi görünüyor. Devam edebilirsiniz. 529 00:41:03,711 --> 00:41:06,964 Tamam. Devam etmek için onay verildi. 530 00:41:08,299 --> 00:41:10,551 Prosedür iyi görünüyor. Devam edin. 531 00:41:12,094 --> 00:41:13,095 Çalıştırılıyor. 532 00:41:14,763 --> 00:41:15,973 Devam edebilirsiniz. 533 00:41:16,557 --> 00:41:18,976 Tamam. Bakalım ikisi de çalışacak mı. 534 00:41:26,358 --> 00:41:30,112 Operasyon Amiri, açma prosedürü için onay verildi. 535 00:41:30,196 --> 00:41:31,238 Çalıştırıldı. 536 00:41:37,119 --> 00:41:42,166 Güneşliğin beş katmanının da tamamen gergin olduğunu doğruluyorum. 537 00:41:44,460 --> 00:41:45,294 Harika! 538 00:41:46,378 --> 00:41:47,588 Teşekkürler. 539 00:41:48,422 --> 00:41:51,884 Önemli bir dönüm noktası. Bravo güneşlik takımı. 540 00:41:51,967 --> 00:41:53,219 Tebrik ediyorum. 541 00:41:53,844 --> 00:41:57,056 Hepinizi tebrik ediyorum. 542 00:41:58,390 --> 00:42:02,520 Güzel bir gündü. Tahmin etmesi zordu ve işte orada. 543 00:42:02,603 --> 00:42:04,980 Gerektiği gibi, teleskobu soğuk tutuyor. 544 00:42:05,064 --> 00:42:06,857 Çok güzel bir şey. 545 00:42:06,941 --> 00:42:11,529 Şu an itibariyle 344 tek hata noktasının 546 00:42:12,154 --> 00:42:15,241 266'sını aşmış olduk. 547 00:42:15,324 --> 00:42:18,244 Hataya yol açamazlar çünkü artık gerekli değiller. 548 00:42:18,327 --> 00:42:22,748 Ama temkinli konuşmalıyız çünkü daha yapılacak şeyler var. 549 00:42:28,045 --> 00:42:31,757 ANA AYNANIN AÇILMASI LANSMANDAN İKİ HAFTA SONRA 550 00:42:31,840 --> 00:42:35,135 TEK HATA NOKTASI SAYISI 010 551 00:42:40,432 --> 00:42:41,934 -Günaydın Thomas. -Selam. 552 00:42:42,017 --> 00:42:43,477 -Günaydın. -Günaydın. 553 00:42:43,561 --> 00:42:44,687 Seni görmek güzel. 554 00:42:44,770 --> 00:42:47,565 Madrid'deki istasyonlar yeşil. Devretmeye hazır. 555 00:42:47,648 --> 00:42:52,611 Operasyon Kumanda, Operasyon Amiri parametreleri onayladı. 556 00:42:52,695 --> 00:42:54,530 Motor hareketine geçiliyor. 557 00:42:56,782 --> 00:42:59,201 Ana aynanın kanatları kilitlenmese 558 00:42:59,285 --> 00:43:02,830 istemediğimiz şekilde titreşirdi. 559 00:43:03,330 --> 00:43:07,126 Titreşim de görüntüyü bulanıklaştırırdı. 560 00:43:11,755 --> 00:43:13,966 Tam ön yükümüze ulaştık. 561 00:43:14,049 --> 00:43:18,095 Bu aşamada 46'ncı adıma geçebiliriz. 562 00:43:18,178 --> 00:43:21,098 SCS-256'nın etkinleştirmesine. 563 00:43:22,683 --> 00:43:26,729 Operasyon Lideri konuşuyor. Parametreler iyi görünüyor. 564 00:43:27,813 --> 00:43:29,523 Motor hareketine geçiliyor. 565 00:43:30,941 --> 00:43:33,152 Haydi, geç yerine. 566 00:43:35,195 --> 00:43:37,865 -Açılıyor. -Hareket ettiğini görebilirsin. 567 00:43:52,463 --> 00:43:55,007 Tamam. 54. Yarısına geldik. 568 00:44:02,640 --> 00:44:03,641 Şuna bakın. 569 00:44:05,059 --> 00:44:06,393 -Geliyor. -Evet. 570 00:44:06,894 --> 00:44:07,895 Devam et. 571 00:44:15,277 --> 00:44:17,571 -95 oldu. 96. -Evet. 572 00:44:22,826 --> 00:44:24,078 -İşte bu! -Evet. 573 00:44:24,703 --> 00:44:25,537 Dört… 574 00:44:28,624 --> 00:44:33,295 …üç, iki, bir. 575 00:44:37,966 --> 00:44:41,303 JWST gözlemevi tamamen açılmış durumdadır. 576 00:44:52,981 --> 00:44:53,982 Ana ayna. 577 00:44:54,066 --> 00:44:56,235 -Oldu! -Çok güzel görünüyor. 578 00:44:57,152 --> 00:44:57,986 Evet. 579 00:45:01,699 --> 00:45:02,825 Tanrım. 580 00:45:02,908 --> 00:45:04,159 Zor muydu? 581 00:45:10,332 --> 00:45:12,209 Önce sana baktım. 582 00:45:13,877 --> 00:45:15,629 Konuş benimle. Nasılsın? 583 00:45:15,713 --> 00:45:19,675 Beklediğimizden daha sorunsuz gidiyor. 584 00:45:19,758 --> 00:45:23,762 Bu şekilde olması gerçekten çok güzeldi. 585 00:45:29,393 --> 00:45:32,813 Her şey çok sorunsuz geçti. Çok heyecanlıydı. 586 00:45:33,313 --> 00:45:37,151 Şampanya patlatmak istedim ama ne yazık ki şampanyam yok. 587 00:45:38,610 --> 00:45:45,492 Ne kadar heyecanlı ve duygusal olduğumu vurgulamak istiyorum. 588 00:45:45,576 --> 00:45:49,163 Teleskobumuz yörüngede ve tam açıldı. 589 00:45:49,246 --> 00:45:54,042 Dünyanın daha önce hiç görmediği muhteşemlikteki bu teleskop için 590 00:45:54,126 --> 00:45:57,421 fedakârlıklarınızdan dolayı teşekkür ediyorum. 591 00:45:57,504 --> 00:46:00,215 Tarih yazmak nasıl bir duygu? 592 00:46:00,299 --> 00:46:01,550 Harika! 593 00:46:15,856 --> 00:46:20,486 JWST'nin tüm ana unsurları açıldı. 594 00:46:21,111 --> 00:46:23,572 İşler harika gidiyor. 595 00:46:23,655 --> 00:46:28,368 Uzaya gönderilmiş en büyük, en karmaşık gözlemevimiz hazır. 596 00:46:28,452 --> 00:46:30,579 Harika görüntüler bekleyebiliriz. 597 00:46:31,330 --> 00:46:33,081 Evet, başardık! 598 00:46:33,165 --> 00:46:34,458 JWT KONUŞLANDIRILDI! 599 00:46:36,877 --> 00:46:40,631 İlk görüntülerin ne olacağını kestirmek zor. 600 00:46:41,215 --> 00:46:43,675 Galaksilerin gelişimini inceliyorum. 601 00:46:43,759 --> 00:46:46,929 Galaksilerde yıldızların nasıl oluştuğuyla ilgiliyim. 602 00:46:47,012 --> 00:46:50,557 Kara deliklerin nasıl oluşup zaman içinde nasıl değiştiğiyle. 603 00:46:51,475 --> 00:46:56,104 Derin alan görüntülerini heyecanla bekliyorum. 604 00:46:56,897 --> 00:47:01,401 Bu derin alanlarda en uzak galaksileri görebileceğiz. 605 00:47:02,528 --> 00:47:05,113 Dünya'dan 1,6 milyon kilometre uzakta. 606 00:47:05,197 --> 00:47:08,367 Hâlâ ters gidebilecek birçok şey var. 607 00:47:08,450 --> 00:47:09,910 Her zaman vardır. 608 00:47:10,452 --> 00:47:14,498 Hâlâ hiçbir zaman silinmeyen 49 tek hata noktası var. 609 00:47:14,581 --> 00:47:19,586 Tek hata noktalarından biri başarısız olursa görevi kaybedebiliriz. 610 00:47:20,504 --> 00:47:23,340 ARALIK 1993 611 00:47:24,049 --> 00:47:26,885 Hubble'dan görüntüler bulanık. 612 00:47:26,969 --> 00:47:32,057 Teleskobun iki aynasından biri arızalandı. Görüntüleri bulanıklaştırıyor. 613 00:47:32,140 --> 00:47:36,103 Hubble Uzay Teleskobu'nu açtık, odaksızdı. 614 00:47:37,145 --> 00:47:40,148 Ana ayna, odak uzaklığı yanlıştı. 615 00:47:40,983 --> 00:47:45,279 Bu görüntüleri bekleyen birçok bilim insanı için bir felaketti. 616 00:47:46,280 --> 00:47:50,993 Gök bilimciler için düş kırıklığının boyutunu tahmin edemiyorum. 617 00:47:51,076 --> 00:47:55,080 Kötüydü. Çocukken bile "Olamaz!" dediğimi hatırlıyorum. 618 00:47:55,163 --> 00:47:59,376 Jeff, çok işin var. Kask ışıklarını açsan iyi olur. 619 00:48:00,335 --> 00:48:01,378 İyi fikir. 620 00:48:01,461 --> 00:48:04,214 Astronotlar teleskoba gidip 621 00:48:04,298 --> 00:48:09,428 odak uzaklığını sabitleyen küçük bir optik parça koydu. 622 00:48:13,599 --> 00:48:15,434 -Parlak bir piksel! -İşte! 623 00:48:16,768 --> 00:48:18,061 İşte. 624 00:48:18,145 --> 00:48:20,480 -Pikselleri görebiliyoruz. -Başardık! 625 00:48:22,482 --> 00:48:24,484 Webb'deki zorluk 626 00:48:24,568 --> 00:48:26,111 çok uzakta olması. 627 00:48:26,194 --> 00:48:29,698 Bir sorun çıkarsa astronot gönderemeyiz. 628 00:48:30,741 --> 00:48:33,994 TELESKOBUN HİZALANMASI FIRLATMADAN 40 GÜN SONRA 629 00:48:35,829 --> 00:48:37,331 Teleskobu hizalayacağız. 630 00:48:38,457 --> 00:48:40,250 Yeniden odaklayacağız aslında. 631 00:48:41,084 --> 00:48:43,211 Karmaşık bir süreç. 632 00:48:47,049 --> 00:48:51,011 Hubble'ın hayaleti bu takıma yıllarca musallat oldu. 633 00:48:53,347 --> 00:48:55,933 Akıl hocalarımın çoğu Hubble'dandı. 634 00:48:56,016 --> 00:48:58,977 O kötü gün konusunda beni uyardılar. 635 00:48:59,061 --> 00:49:03,607 Herkesin önünde, görünür, çirkin. Bunu yaşamak istemezsiniz. 636 00:49:08,654 --> 00:49:12,449 Son birkaç saatte teleskobun durumunu ölçmek için 637 00:49:12,532 --> 00:49:14,451 birçok kalibrasyon verisi aldık. 638 00:49:15,160 --> 00:49:17,204 Bunlara henüz hiçbirimiz bakmadık. 639 00:49:18,538 --> 00:49:19,456 Burada. 640 00:49:23,043 --> 00:49:24,419 Her yer galaksi. 641 00:49:24,503 --> 00:49:25,712 Galaksiler. 642 00:49:27,297 --> 00:49:29,800 Yıldızlardan çok daha fazla galaksi var. 643 00:49:30,300 --> 00:49:32,511 Çok güzel ve keskin. 644 00:49:33,136 --> 00:49:34,680 Olması gerektiği gibi. 645 00:49:50,862 --> 00:49:55,158 Dünyanın en güçlü teleskobunun uzaya fırlatılmasından altı ay sonra 646 00:49:55,242 --> 00:49:58,870 Webb Uzay Teleskobu'nun uçuş kumanda odasındaki ekip 647 00:49:58,954 --> 00:50:01,498 dünyanın dört bir yanındaki astronomların 648 00:50:01,581 --> 00:50:04,167 yıllardır beklediği şeyi ifşa etti. 649 00:50:04,251 --> 00:50:07,170 Teleskoptan ilk tam renkli fotoğrafları. 650 00:50:08,672 --> 00:50:13,427 Sence bu gruplama için en iyi yön bu mu? 651 00:50:13,927 --> 00:50:15,429 Farklı yönler denedim 652 00:50:15,512 --> 00:50:18,724 ama kare olduğundan, istediğimizi yapabiliriz. 653 00:50:19,474 --> 00:50:23,270 Kızılötesi bilgi bize Hubble'dan aldığımızdan 654 00:50:23,353 --> 00:50:26,023 çok daha fazla görsel detay veriyor. 655 00:50:26,106 --> 00:50:27,691 Ama gerçekten görünce 656 00:50:27,774 --> 00:50:31,486 "Artık hiç şüphe yok" diyorsun. 657 00:50:32,112 --> 00:50:36,241 Teleskoptan aldığımız ham malzeme siyah beyaz görüntü olarak başlıyor. 658 00:50:36,324 --> 00:50:40,954 Piksellere dalıp renkli görüntüyü olabildiğince öne çıkarıyorum. 659 00:50:41,038 --> 00:50:45,083 Çünkü asıl iş, verideki hiçbir şeyi değiştirmeden 660 00:50:45,167 --> 00:50:49,504 verinin zenginliğini ve karmaşıklığını ortaya çıkarmak. Hepsi orada. 661 00:50:49,588 --> 00:50:52,841 Evren karanlıkta saklanıyor. Onu ortaya çıkarmalıyız. 662 00:50:53,842 --> 00:50:57,512 Fotoğraftaki renkler çok önemli. Astrofizik açısından anlamlı. 663 00:50:57,596 --> 00:51:00,057 Bilim insanlarıyla birlikte çalışarak 664 00:51:00,140 --> 00:51:02,934 bu fotoğraflarda gördüklerini değerlendiriyoruz. 665 00:51:03,518 --> 00:51:07,272 Bu, siyah beyaz olmasına rağmen resmin kırmızı kanalı. 666 00:51:07,355 --> 00:51:09,983 Renkli birleştirdiğimde kırmızı olacak. 667 00:51:10,067 --> 00:51:13,445 Her uzak galaksi, her bulanık, soluk nesne ortaya çıkacak. 668 00:51:13,528 --> 00:51:16,865 Bunlar çok kırmızı olacak. 669 00:51:16,948 --> 00:51:18,784 Sonra da yeşil kanal. 670 00:51:18,867 --> 00:51:22,746 Sadece yeşil ve kırmızıyla bile canlandığını görüyorsunuz. 671 00:51:22,829 --> 00:51:27,542 Yeşiller daha yakındaki galaksilerle 672 00:51:27,626 --> 00:51:29,002 ve yıldızlarla sınırlı. 673 00:51:29,628 --> 00:51:32,798 Kısa dalga boylarını maviye getirdiğimde 674 00:51:32,881 --> 00:51:34,216 fotoğraf canlanıyor. 675 00:51:35,550 --> 00:51:38,303 Kareler çok kıymetli. Çocuklarımız gibiler. 676 00:51:38,386 --> 00:51:43,308 Onları besliyor, dünyaya açılmalarına hazırlıyoruz. 677 00:51:43,391 --> 00:51:45,393 Bu önemli bir an. 678 00:51:45,477 --> 00:51:48,146 Sadece bilim adına değil, 679 00:51:48,230 --> 00:51:50,565 insanlık adına da önemli bir başarı. 680 00:51:50,649 --> 00:51:52,734 Heyecan verici bir zaman. 681 00:51:52,818 --> 00:51:57,239 Bu kadar önemli bir şeyin parçası olmak büyük bir onur. 682 00:51:57,531 --> 00:51:59,074 FOTOĞRAF İFŞA GÜNÜ 683 00:51:59,157 --> 00:52:02,911 Bugün evren anlayışımız daha da netleşmek üzere. 684 00:52:02,994 --> 00:52:06,081 Evet, öyle. Başkan Biden, Webb Uzay Teleskobu'ndan 685 00:52:06,164 --> 00:52:10,127 merakla beklenen ilk tam renkli fotoğraf karesini kamuoyuna sunacak. 686 00:52:10,210 --> 00:52:11,711 NASA GENEL MERKEZİ 687 00:52:11,795 --> 00:52:16,007 Başkan'ın bu akşam sunacağı kareyle başlamalıyız. 688 00:52:16,091 --> 00:52:17,425 -Olur mu? -Mükemmel. 689 00:52:17,509 --> 00:52:21,138 Buna "Webb'in ilk derin alanı" diyoruz. 690 00:52:21,221 --> 00:52:24,599 Gözlemevinin yapımında asıl amaç buydu. 691 00:52:24,683 --> 00:52:29,646 Evrenin şimdiye kadarki en derin fotoğrafı. Evet… 692 00:52:33,608 --> 00:52:34,442 Buyurun. 693 00:52:35,777 --> 00:52:36,611 Evet… 694 00:52:37,571 --> 00:52:40,407 Hubble'dan derin fotolar haftalar sonra gelmişti. 695 00:52:40,490 --> 00:52:41,950 Bu birkaç saatte geldi. 696 00:52:42,033 --> 00:52:46,705 -Gördüğünüz şey büyük bir galaksi kümesi. -Çok güzel. 697 00:52:46,788 --> 00:52:52,335 -Bu girdap, koca bir galaksi mi demek? -Koca bir galaksi. 698 00:52:52,419 --> 00:52:54,462 Neredeyse her nokta bir galaksi. 699 00:52:54,546 --> 00:52:56,548 Bu resimde 7.000'den fazla var. 700 00:52:56,631 --> 00:53:00,218 -Bizim bilmediğimiz… -Bu fotoğrafta 7.000 mi? 701 00:53:00,302 --> 00:53:06,016 Bu alanın boyutunu şöyle anlatayım, kum tanesini alıp tutun. 702 00:53:06,099 --> 00:53:07,309 -Evet. -Bu açı. 703 00:53:07,392 --> 00:53:09,269 Gökyüzünde minik bir alan. 704 00:53:09,352 --> 00:53:13,565 Baktığımız her yönde gökyüzü galaksilerle dolu. 705 00:53:13,648 --> 00:53:15,192 Onları hemen görüyoruz. 706 00:53:15,275 --> 00:53:17,611 -Şu kırmızı nokta var ya… -Evet. 707 00:53:17,694 --> 00:53:20,071 -En uzaktaki o. -Tanrım. 708 00:53:20,155 --> 00:53:22,365 13,1 milyar yıl yaşında. 709 00:53:23,408 --> 00:53:24,826 Bunu göstereceğiz… 710 00:53:24,910 --> 00:53:29,414 -Evren 13,8 milyar yaşında. -Doğru. 711 00:53:29,998 --> 00:53:34,628 Bunu Başkan'a gösterirken ona ne söylememi istiyorsun? 712 00:53:35,128 --> 00:53:37,756 Gördüğünüz şey bizim kökenimiz. 713 00:53:38,256 --> 00:53:44,179 Evrendeki her galaksinin, yıldızın kökeni. 714 00:53:44,679 --> 00:53:46,264 Tarihimiz işte burada. 715 00:53:46,765 --> 00:53:49,643 -Bütün tarihimiz. -Bütün tarihimiz burada. 716 00:53:50,143 --> 00:53:55,065 Kozmosun büyüklüğü hakkında daha çok bilgi edindikçe 717 00:53:56,066 --> 00:54:00,362 kim olduğumu, ne olduğumu merak ediyorum. 718 00:54:01,821 --> 00:54:05,492 Tüm bunların içinde benim rolüm ne? 719 00:54:06,868 --> 00:54:11,122 Bugün Amerika ve tüm insanlık için tarihî bir gün. 720 00:54:11,206 --> 00:54:15,418 Evrenin tarihinden, 13 milyar yıl öncesinden 721 00:54:15,502 --> 00:54:18,171 belgelenmiş en eski ışığa göz atacağız. 722 00:54:18,255 --> 00:54:21,967 Tekrar söyleyeyim, 13 milyar yıl öncesinden. 723 00:54:22,050 --> 00:54:23,677 Akıl alır gibi değil. 724 00:54:23,760 --> 00:54:28,682 Bu mucizevi teleskoptan alınan ilk fotoğrafa bakalım. 725 00:54:35,021 --> 00:54:40,485 WEBB'İN İLK DERİN ALAN FOTOĞRAFI 726 00:54:47,325 --> 00:54:48,868 Tanrım! 727 00:54:48,952 --> 00:54:51,579 James Webb Uzay Teleskobu'ndan ilk kare! 728 00:54:51,663 --> 00:54:53,164 İşte burada. 729 00:54:53,248 --> 00:54:58,336 Zamanın sınırındaki galaksiler. Tanrım! 730 00:54:58,420 --> 00:54:59,546 Pekâlâ… 731 00:54:59,629 --> 00:55:05,635 JWST'NİN İLK FOTOĞRAFLARINDAN BİRİNİ GÖRÜNCE TEPKİM 732 00:55:09,264 --> 00:55:10,807 Gerçekten inanılmaz. 733 00:55:11,725 --> 00:55:13,184 Tanrım! 734 00:55:17,355 --> 00:55:18,940 Nutkum tutuldu. 735 00:55:19,024 --> 00:55:21,735 Olay biraz kafa karıştırıcı. 736 00:55:21,818 --> 00:55:23,820 Muhteşem bir şey. 737 00:55:24,946 --> 00:55:26,823 -Arkları görüyor musun? -Evet. 738 00:55:26,906 --> 00:55:30,076 Büyük kümeler. 739 00:55:30,160 --> 00:55:32,829 Çok güzel bir fotoğraf. Muhteşem. 740 00:55:32,912 --> 00:55:34,456 Tanrım! 741 00:55:34,539 --> 00:55:35,457 ASTROFİZİKÇİ 742 00:55:35,540 --> 00:55:39,794 İletmeye çalıştıkları bir diğer mesaj, bu tür bir araştırmanın… 743 00:55:39,878 --> 00:55:44,049 James Webb Uzay Teleskobu sayesinde… 744 00:55:44,132 --> 00:55:46,134 Bunları James Webb'e borçluyuz… 745 00:55:46,217 --> 00:55:50,930 Meslektaşlarım gibi benim de tepkim büyük bir keyif ve hayret oldu. 746 00:55:51,014 --> 00:55:53,933 Gördüğümüzde serseme döndük. 747 00:55:54,017 --> 00:55:57,771 Orada ne varsa onu göreceğimizi biliyorduk. 748 00:55:57,854 --> 00:55:59,689 JWST! 749 00:55:59,773 --> 00:56:04,778 JWST! 750 00:56:05,487 --> 00:56:08,573 GODDARD UZAY MERKEZİ GREENBELT, MARYLAND 751 00:56:11,493 --> 00:56:15,372 Fotoğrafı size sunmaya hazırlanalım. 752 00:56:16,081 --> 00:56:20,251 Bunun adı Stephan Beşlisi. 753 00:56:20,335 --> 00:56:23,671 Olağanüstü. Giovanni, ne düşünüyorsun? 754 00:56:27,258 --> 00:56:29,177 Işınlar geliyor. 755 00:56:29,761 --> 00:56:30,762 Sis gibi. 756 00:56:34,224 --> 00:56:38,520 STEPHAN BEŞLİSİ 290 MİLYON IŞIK YILI UZAKLIKTA 757 00:56:46,528 --> 00:56:51,157 YARATILIŞ SÜTUNLARI 6.500 IŞIK YILI UZAKLIKTA 758 00:56:51,241 --> 00:56:54,202 Yaratılış Sütunları, Samanyolu galaksimizde bir 759 00:56:54,285 --> 00:56:56,037 yıldız oluşum bölgesidir. 760 00:56:56,871 --> 00:56:59,582 Bu karede gördüğümüz ışık noktalarının her biri 761 00:56:59,666 --> 00:57:03,086 bizim güneşimiz gibi birer yıldız. 762 00:57:03,711 --> 00:57:06,881 Biz, kendi güneş sistemimiz ve hatta kendimiz 763 00:57:06,965 --> 00:57:11,386 bu güzel karede gördüğümüz maddeden doğduk. 764 00:57:11,469 --> 00:57:14,848 Kanımızdaki demir, kemiklerimizdeki kalsiyum 765 00:57:14,931 --> 00:57:19,853 milyarlarca yıl önce patlayan bir yıldızdan oluştu. 766 00:57:21,604 --> 00:57:24,941 Yeni doğan yıldızlar tozla kaplı olur. 767 00:57:25,024 --> 00:57:27,610 O tozun içini görebilmemiz gerek. 768 00:57:27,694 --> 00:57:30,280 Kızılötesi ışık bunu yapmamızı sağlıyor. 769 00:57:31,614 --> 00:57:36,119 HAYALET GALAKSİ 32 MİLYON IŞIK YILI UZAKLIKTA 770 00:57:38,580 --> 00:57:39,998 GÜNEYİN HALKA BULUTSUSU 771 00:57:40,081 --> 00:57:44,544 Son nefesini veren, ölmekte olan bir yıldız bu. 772 00:57:53,261 --> 00:57:58,391 TARANTULA BULUTSUSU 170.000 IŞIK YILI UZAKLIKTA 773 00:58:01,436 --> 00:58:04,063 Araba Tekeri Galaksisi'nin bu güzel görüntüsü 774 00:58:04,147 --> 00:58:07,567 galaksiler çarpıştığında neler olduğunu görmemizi sağlıyor. 775 00:58:15,783 --> 00:58:20,497 KARİNA BULUTSUSU 7.600 IŞIK YILI UZAKLIKTA 776 00:58:25,293 --> 00:58:30,507 JWST'nin ötegezegen bilimi alanında yaptığı yeni keşifler inanılmaz. 777 00:58:30,590 --> 00:58:32,842 Yaklaşık 700 ışık yılı uzaklıktaki 778 00:58:32,926 --> 00:58:36,387 Güneş benzeri bir yıldızın yörüngesinde dönen bir 779 00:58:36,471 --> 00:58:39,557 gaz devi gezegende karbondioksit keşfedildi. 780 00:58:39,641 --> 00:58:46,648 Güneş Sistemi dışındaki bir gezegende karbondioksidin ilk açık ve net kanıtı. 781 00:58:51,736 --> 00:58:53,446 Hâlâ aklımı başımdan alıyor. 782 00:58:56,032 --> 00:58:57,909 Akıl alır gibi değil. 783 00:59:01,162 --> 00:59:02,997 Evet, insanın aklı almıyor. 784 00:59:07,460 --> 00:59:12,090 Biz insanların iyi bir şey için birlikte çalıştığında 785 00:59:12,173 --> 00:59:15,552 neler yapabileceğine güzel bir örnek. 786 00:59:15,635 --> 00:59:19,013 Şu anda dünyada çok fazla kötülük var. Çok zor bir dönem. 787 00:59:21,266 --> 00:59:23,476 Bu iyi. 788 00:59:23,560 --> 00:59:25,895 Bu bir ışık. 789 00:59:26,688 --> 00:59:31,109 Bu karanlık dönemde kesinlikle bir ışık. 790 00:59:44,956 --> 00:59:47,625 Webb bir araya gelip 791 00:59:47,709 --> 00:59:51,629 zor bir işe kalkıştığımızda nelerin mümkün olduğunu gösteriyor. 792 00:59:52,922 --> 00:59:55,425 10.000 kişi tüm güçlü ve zayıf yanlarıyla 793 00:59:55,508 --> 00:59:58,094 işe yaramaması için birçok neden varken 794 00:59:58,177 --> 01:00:02,390 mükemmel bir ekip olarak bir araya gelip başarılı oluyor. 795 01:00:03,933 --> 01:00:07,604 Bunu yapabilirsek çözebileceğimiz diğer sorunları düşünün. 796 01:00:08,229 --> 01:00:13,234 Benim için şu anda uzayda olan şey umut. 797 01:00:13,318 --> 01:00:15,945 Gücünü her gün gösteriyor. 798 01:00:19,157 --> 01:00:23,453 13 buçuk milyar yıl geçmişe bakarak tarihe geçtik. 799 01:00:24,162 --> 01:00:26,748 Gurur duyuyorum. Umut dolu hissediyorum. 800 01:00:27,248 --> 01:00:30,043 Çünkü bugün bu görüntüler dünyaya 801 01:00:30,126 --> 01:00:32,837 evrenimizde keşfedilecek daha çok şey olduğunu, 802 01:00:32,920 --> 01:00:34,839 nasıl bağlı olduğumuzu gösterdi. 803 01:00:35,757 --> 01:00:37,467 Bu daha başlangıç. 804 01:00:37,550 --> 01:00:40,094 TIMES MEYDANI NEW YORK 805 01:00:40,178 --> 01:00:41,512 Umarım torunlarıma 806 01:00:41,596 --> 01:00:46,851 büyük soruyu çözecek teleskobu yapan ekipte olduğumu söyleyebilirim. 807 01:00:46,934 --> 01:00:48,603 "Yalnız mıyız, değil miyiz?" 808 01:00:49,687 --> 01:00:54,317 Her uzay teleskobuyla beklenmedik bir şey bulundu. 809 01:00:54,400 --> 01:00:57,236 Umarım James Webb büyüklüğünde bir şeyle 810 01:00:57,820 --> 01:01:03,034 hiç ama hiç beklenmedik bir şey görürüz. 811 01:01:15,088 --> 01:01:18,591 WEBB, 2022'NİN SONLARINA DOĞRU İLK ÖTEGEZEGEN KEŞFİNİ YAPTI: 812 01:01:18,675 --> 01:01:21,636 41 IŞIK YILI UZAKLIKTA DÜNYA BOYUTUNDA BİR GEZEGEN. 813 01:01:22,512 --> 01:01:25,306 JAMES WEBB UZAY TELESKOBU'NDAN GELEN VERİLER 814 01:01:25,390 --> 01:01:27,642 DÜNYADAKİ HERKESİN KULLANIMINA AÇIK. 815 01:01:28,768 --> 01:01:33,606 NASA GÖREVİN BEŞ YIL SÜRMESİNİ İSTEMİŞTİ. BUGÜN İSE 10 YIL SÜRMESİ BEKLENİYOR. 816 01:03:39,607 --> 01:03:44,612 Alt yazı çevirmeni: Çetin Soy